Bài giảng kỹ năng lãnh đạo và quản lý lãnh đạo và quản lý

12 12KHÁI NIỆM VỀ QUẢN LÝ “…Phương thức làm cho hoạt động tiến tới mục tiêu được hoàn thành với một hiệu quả cao, bằng & thông qua những người khác” “…Quản trị là những hoạt động cần th

LÃNH ĐẠO VÀ QUẢN LÝ

Người trình bày:

PGS TS Trần Văn Bình

ĐÂY LÀ HOẠT ĐỘNG

GÌ?

2

3 3

THẢO LUẬN

Hãy phân tích vai trò của cá nhân hoặc nhóm cá nhân trong một đội đua thuyền, ai là người có vai trò quan trọng nhất? Tại sao?

ĐẶC ĐIỂM CỦA ĐỘI ĐUA

• Hoạt động tập thể gồm nhiều người

• Thành tích của đội phụ thuộc đồng thời vào sức mạnh, tính đồng thời của các tay chèo & chiến thuật của đội đua

4

NGƯỜI GIỮ NHỊP

• Cầm trống, ngồi ở mũi thuyền

• Giữ nhịp chèo của cả đội theo một chiến thuật thích hợp & sao cho thật nhanh, đều

6

7

YẾU TỐ THÀNH CÔNG CỦA ĐỘI ĐUA

• Gồm các tay chèo khỏe mạnh – Các thành

LIÊN HỆ TRONG TỔ CHỨC DOANH NGHIỆP

• Người cầm lái có thể ví

như người đóng vai trò

lãnh đạo trong doanh

ĐẶC ĐIỂM CỦA QUÁ TRÌNH SẢN

XUẤT VÀ KINH DOANH HIỆN NAY

• Quá trình phức tạp cần nhiều người tham gia cùng thực hiện

• Các nguồn lực cho sản xuất, kinh doanh ngày càng khan hiếm và trở nên đắt đỏ

• Nhu cầu cần thoả mãn của con người

ngày càng đa dạng và phong phú

• Mức độ cạnh tranh ngày càng tăng

10

11 11

Vai trò của lãnh đạo và quản lý

Nhu cầu con người

H¬N

12 12

KHÁI NIỆM VỀ QUẢN LÝ

“…Phương thức làm cho hoạt động tiến tới mục tiêu được hoàn thành với một hiệu quả cao, bằng & thông qua những người khác”

“…Quản trị là những hoạt động cần thiết

được thực hiện khi con người kết hợp

với nhau trong các tổ chức nhằm đạt

được những mục tiêu chung ”

“ Quản lý là quá trình làm việc với và

thông qua những người khác để thực

hiện các mục tiêu của tổ chức trong một

môi trường luôn biến động ”

13 13

Hiệu quả kinh tế & hiệu quả mục đích trong Quản lý

14 14

CHỨC NĂNG CỦA QUẢN LÝ

15 15

QUÁ TRÌNH CỦA QUẢN LÝ

Source: Ricky W Griffin, Management, 4e, Copyright © 1993 by Houghton Mifflin Co., p 6.

Thiết bị

Thông tin

Lập KH Tổ chức Điều khiển Kiểm tra

Các chức năng quản lý

THẢO LUẬN

Phân biệt những điểm khác nhau & giống

nhau giữa lãnh đạo và quản lý

MỘT VÀI ĐỊNH NGHĨA

Lãnh đạo và Quản lý

• Lãnh đạo – “quá trình tác động tới những người khác để

họ hiểu và nhất trí về những việc cần làm và cách thức làm, và là quá trình hỗ trợ những nỗ lực của cá nhân và tập thể để đạt được những mục đích chung” (Yukl, 2010: 26)

• Quản lý – quá trình bao gồm hoạch định, sắp xếp, dẫn

dắt (hay triển khai) và kiểm soát các nguồn lực nhằm đạt được các mục tiêu

So sánh lãnh đạo và quản lý

• Lãnh đạo – quá trình tác động những người khác dựa vào

động lực nội tại của họ và tính xác đáng theo chủ quan và lấy những người tuân theo làm cơ sở

• Quản lý – quá trình tác động những người khác dựa vào

động lực ngoại lai của họ và tính hợp pháp được quy định

từ bên ngoài

Nhà quản lý, họ là ai?

Ngày x ưa

– Là những ngư ời thuộc tổ chức,

luôn nhỡn thấy và định hư ớng

công việc cho các thành viên

khác của tổ chức

Ngày nay

– N hà quản lý là thành viên của tổ chức, ng ười tập hợp và

điều phối công việc cho những ng ười khác.

Trong tổ chức bao giờ cũng gồm

1 Người thừa hành: người trực tiếp làm cụng việc hay nhiệm vụ

và khụng cú trỏch nhiệm trụng coi cụng việc của người khỏc

2 Ng ười quản lý: Là những người điều khiển những người

khỏc

21

NHÀ QUẢN LÝ – HỌ LÀ AI

22

Nhà quản lý là thành viên của tổ

phối công việc cho những người

khác

NHÀ QUẢN LÝ – HỌ LÀ AI ?

23 23

Nhà quản lý làm gì?

 Hãy thực hiện bài tập sau đây:

24

Hóy lựa chọn cõu trả lời thớch hợp nhất

Theo bạn vai trò chủ yếu của ngư ời quản lý là gỡ? Hãy

đánh dấu vào câu mà bạn cho rằng nó mô tả chính xác nhất chức năng chính của một nhà quản lý.

1 Hoàn thành một công việc



2 Tổ chức và kiểm soát nhân viên để hoàn thành

công việc đư ợc giao ở mức thoả đáng



3 Đôn đốc nhân viên thực hiện công việc nhằm đạt

mục tiêu của doanh nghiệp



4 Tạo điều kiện để nhân viên cảm thấy hài lòng

với công việc của họ

Thỉnh thoảng, nhà quản trị có thể “xắn tay áo”

& làm việc với cả đội về một đề án, công việc cấp bách Nhưng phải luôn ghi nhớ là nhà quản trị được thuê để quản lý công việc của đội ngũ nhân viên, họ không phải là một phần của đội ngũ nhân viên

VAI TRÒ NHIỆM VỤ CỦA NHÀ

QUẢN LÝ

2 Nhà quản lý có trách

nhiệm thuê, huấn

luyện, phân công, đánh

giá, khen thưởng, khích

lệ & sa thải nhân viên

Ở đây, phát triển đội ngũ nhân viên là

một phần quan trọng trong công việc của nhà quản lý.

VAI TRÒ NHIỆM VỤ CỦA NHÀ

QUẢN LÝ

3 Nhà quản lý sử dụng quyền lực trên

chất lượng công việc & các điều kiện qua

đó công việc được thực hiện Điều này có nghĩa rằng nhà quản trị phải có nhiệm

vụ đảm bảo các điều kiện & môi trường làm việc cho nhân viên.

4 Nhà quản lý phục vụ như một mối

liên lạc giữa các nhân viên & các nhà quản trị ở cấp cao hơn.

VAI TRÒ NHIỆM VỤ CỦA NHÀ

QUẢN LÝ

5 Nhà quản trị là người động viên nhân

viên và đóng góp vào việc xây dựng một nền văn hóa thành tích của tổ chức, doanh nghiệp

Một số kỹ năng của nhà quản lý

có hiệu quả

NHà QUảN Lý HIệU QUả

Đặt mục tiêu

Giải quyết vấn đề

Quản lý thời gian Trao đổi thông tin miệng

Kỹ năng giao tiếp

Làm việc theo nhóm tốt

Quản lý xung đột

30

CÙNG TRAO ĐỔI VỀ TRƯỜNG HỢP

SAU ĐÂY

• Trưởng phòng kinh doanh Quốc Hùng

31

NHỮNG KỸ NĂNG CẦN CÓ CỦA NHÀ

QUẢN LÝ

• Kỹ năng kỹ thuật chuyên môn nghiệp vụ (technical skills): kiến thức, sự lành nghề trong một lĩnh vực cụ thể

• Kỹ năng nhân sự (human skills)

- Làm việc tốt với những người khác & hiểu họ

- Xây dựng một nỗ lực hợp tác trong nhóm

- Động viên & giải quyết xung đột

Quan trọng cho tất cả mức độ quản lý

• Kỹ năng tư duy (conceptual skills): Khả năng nhận thức & nhanh chóng đưa ra các giải pháp trong mọi tình huống

Quản lý cấp cơ sở

Quản lý cấp cao

Phân cấp mức độ cần thiết các kỹ năng của cán bộ quản lý

NHÀ LÃNH ĐẠO LÀM GÌ?

34

Sự khác biệt cơ bản giữa nhà quản lý & nhà lãnh đạo ở chỗ, trong khi nhà quản lý làm việc để thi hành các chủ trương của tổ chức thì nhà lãnh đạo là người có sứ mạng tạo ra các chủ trương mới, cải tiến các chủ trương cũ, hoặc khởi xướng các đường lối hành động mới

NHÀ LÃNH ĐẠO LÀM GÌ?

35

1 Đề ra mục tiêu, phương hướng cho tổ

chức & lãnh đạo tổ chức đạt được những

mục tiêu này

2 Luôn tìm cách tạo ra một cái gì mới, nổi

bật & chưa từng tồn tại trước đó

3 Luôn biểu lộ nghị lực tích cực, tạo sức hấp

dẫn thu hút những người khác tự nguyện đi theo

NHÀ LÃNH ĐẠO LÀM GÌ?

4 Có tầm nhìn xa, nhưng biết cách hiện

thực hóa những ước mơ biến những ý tưởng thành hiện thực

5 Luôn đón chào sự thay đổi Không

những biết cách khích lệ những người dưới quyền luôn tìm tòi phát kiến mà còn là người đi tiên phong trong việc tạo ra những thay đổi cần thiết cho tổ chức

36

NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ CỦA

CÁN BỘ LÃNH ĐẠO

 Là người nhìn xa trông rộng : Phát hiện &

tạo vận mệnh cho tổ chức mà người đó lãnh đạo & phải biết cách truyền tầm nhìn

xa đó cho những người đi theo dưới quyền

 Là người giải quyết vấn đề : Nhận biết những vấn đề nảy sinh trong tổ chức, doanh nghiệp Sẳn sàng đối mặt với tư cách là người lãnh đạo, áp dụng nhiều cách tiếp cận khác nhau để giải quyết

37

38

NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ CỦA CÁN

BỘ LÃNH ĐẠO

 Là một nhà quản lý giỏi : Là lãnh đạo giỏi phải là người biết quản lý thời gian (sắp xếp và phân bố thời gian), quản lý con người, quản lý cảm xúc (khả năng kìm nén sự cáu giận), quản lý sự căng thẳng (giảm sự căng thẳng do áp lực công việc)

39

NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ CỦA CÁN

BỘ LÃNH ĐẠO

 Là một người truyền đạt : lắng nghe tốt, nói tốt, viết tốt, phỏng vấn tốt, biết cách huấn luyện người khác tốt

40

NHỮNG PHẨM CHẤT CẦN CÓ CỦA CÁN

BỘ LÃNH ĐẠO

 Là một người kiên định : Kiên định không phải là bướng bỉnh, ngang tàng & nhất định không phải là ngông cuồng

 Tính kiên định hàm chứa một lý tưởng mà người lãnh đạo & điều hành nhận lãnh như một

sứ mệnh để phục vụ doanh nghiệp, tập thể mà mình là người đứng đầu

41

Bạn chọn cách giải quyết nào?

Bạn là chủ một công ty, có một nhân viên đến trình bày ý kiến để gia tăng hiệu quả công việc Bạn đã suy nghĩ đến ý kiến đó rồi và sắp sửa triển khai thực hiện Lúc đó bạn sẽ:

a. Nói với nhân viên ấy là bạn đã nghĩ đến điều đó rồi

và cảm ơn sự đóng góp ý kiến;

b. Không đã động gì đến suy nghĩ của bạn trước đây

mà chỉ khen ngợi nhân viên về sáng kiến của người đó và mời nhân viên tham gia triển khai sáng kiến

43

KỸ NĂNG LÃNH ĐẠO

• Kỹ năng lãnh đạo là sự kết hợp của ít nhất

3 yếu tố:

 Khả năng nhận thức động lực thúc đẩy con

người ở những hoàn cảnh, điều kiện, không

gian và thời gian khác nhau;

 Khả năng khích lệ: tạo sức hấp dẫn và sức

cuốn hút để tạo lòng trung thành, sự tận tâm

và ước muốn mạnh mẽ làm theo nhà quản lý

 Phong cách & bầu không khí mà nhà quản lý tạo ra

44

GÂY DỰNG KĨ NĂNG LÃNH

ĐẠO

45

Lắng nghe cấp dưới một cách thận trọng.

Ra quyết định theo

ý kiến của mình

Nhà lãnh đạo chuyên quyền:

Ra lệnh & chờ đợi

sự phục tùng Quyết đoán, áp đặt thưởng, phạt

Quyền lực

Nhà quản lý khôn ngoan không cứng nhắc trong

phong cách mà sử dụng phong cách nào tùy

thuộc vào hoàn cảnh, điều kiện

- Giao quyền + Kiểm soát

Lãnh đạo theo nhóm:

- Quản lý theo mục tiêu

- Phần thưởng

- Thông tin rộng rãi

Mức độ tham gia của cấp

dưới

Nhà quản lý hướng mạnh mẽ vào cấp dưới thường

thu được nhiều thành công hơn do cấp dưới được tham gia vào cả việc thiết lập & thực hiện

mục tiêu

MÔ HÌNH ỨNG DỤNG

48

MÔ HÌNH BLANCHARD & HERSEY

Mô hình bao gồm 2 khái niệm cơ bản:

 Phong cách lãnh đạo

 Cấp độ phát triển

đạo đưa ra & được thông

báo đến người thừa hành,

vì vậy thông tin liên lạc

chủ yếu mang tính một

chiều.

• S2: “Nhà lãnh đạo huấn luyện”:

Việc ra quyết định vẫn là đặc quyền của nhà lãnh đạo, nhưng thông tin liên lạc đã mang tính hai chiều nhiều hơn

49

PHONG CÁCH LÃNH ĐẠO

Nhà lãnh đạo tạo điều kiện

thuận lợi cho các nhân viên

dưới quyền & tham gia một

phần vào việc ra quyết

định, nhưng quyền kiểm

soát là dành cho các nhân

viên cấp dưới

S4: “Nhà lãnh đạo ủy quyền”: Nhà lãnh đạo vẫn tham gia vào việc ra quyết định & giải quyết vấn đề tồn tại, nhưng quyền kiểm soát thuộc về các nhân viên cấp dưới Nhân viên cấp dưới

sẽ quyết định thời điểm & cách thức mà nhà lãnh đạo cùng tham gia vào công việc với họ.

50

Các cấp độ phát triển – Development levels

D1: Năng lực thấp, mức độ cam kết cao

Là những nhân viên mới, họ

chưa có các kỹ năng cần có cho

công việc Tuy nhiên, họ khao

khát học hỏi và mong mỏi

Đã làm việc tại DN một thời gian nên bắt đầu nảy sinh tư tưởng « nhảy việc »

51

kinh nghiệm và khả năng,

nhưng có thể thiếu động cơ để

làm việc nhanh chóng và hiệu

quả tư tưởng nhảy việc biểu

hiện khá phổ biến

D4: Năng lực cao, mức độ cam kết cao Những người thừa hành có kinh nghiệm trong công việc và cảm thấy tự tin với năng lực cá nhân để có thể làm việc tốt Thậm chí họ còn giỏi chuyên môn hơn cả nhà lãnh đạo

52

Mô hình

Blanchard &

Hersey

53

PHƯƠNG PHÁP LÃNH ĐẠO QUẢN

LÝ

lý thông qua các lợi ích kinh tế, cho họ quyền tự do lựa chọn phương án hoạt động có hiệu quả nhất;

hệ thống quản lý & kỷ luật của tổ chức, yêu cầu đối tượng quản lý phải chấp hành;

• Phương pháp giáo dục: Tác động vào nhận thức, tâm lý, tình cảm của đối tượng quản lý nhằm nâng cao sự tự chủ, nhiệt tình của họ trong công việc

54

10 LỜI KHUYÊN VÀNG CHO CÁC NHÀ LÃNH

ĐẠO

55

Cùng thảo luận

• Tại sao một người ở cương vị lãnh đạo,

quản lý phải quyết đoán nhưng phải biết lắng nghe?

56

Phải quyết đoán

• Môi trường kinh doanh luôn biến đổi,

nhiều cơ hội nhưng cũng đầy thách thức

• Nhà lãnh đạo, quản lý phải lãnh đạo và

quản lý cả một tập thể gồm nhiều người

Mỗi người có lợi ích và cách giải quyết các vấn đề khác nhau

• Nhà lãnh đạo phải có năng lực và có khả

năng quyết đoán để không để mất cơ hội

57

Nhưng phải biết lắng nghe

• Nếu chỉ một mình, nhà quản lý không thể

đủ năng lực và tri thức để bao quát toàn

bộ vấn đề đặt ra cho DN, tổ chức,

• Nhà quản lý giỏi là người biết cách tập hợp

và điều phối đội ngũ nhân viên dưới

MỘT SỐ SAI LẦM THƯỜNG THẤY

MỘT SỐ SAI LẦM THƯỜNG THẤY CỦA

CÁC NHÀ LÃNH ĐẠO

• Tuyển dụng những nhân viên có trình độ yếu để

họ trở thành những mối đe doạ

• Thường e ngại, nghi ngờ những người có trình độ tốt, chia tách nhân viên để dễ dàng kiểm soát nhằm tránh sự đe doạ đến quyền lực của họ

• Xen lẫn tính chất cá nhân vào công việc

60

TỰ ĐÁNH GIÁ

• Từ 12 đến 24: Bạn cần phải làm nhiều việc để có thể thực hiện vai trò lãnh đạo của mình

• Từ 25 đến 36: Bạn có tố chất của một người lãnh đạo giỏi, nhưng còn nhiều điểm cần được cải thiện

• Từ 37 đến 48: Triển vọng về vai trò lãnh đạo của bạn rất cao nhưng không nên tự mãn Hãy cố gắng để hiện thực hoá điều đó.