Bài giảng ngữ văn 7 bài 19 tục ngữ về con người và xã hội 12

* Một số câu có nội dung tương tự :- Giấy rách phải giữ lấy lề.. 2.Tìm hiểu nội dung ý nghĩa của câu tục ngữ.. 4.Tìm những câu tục ngữ, ca dao có nghĩa tương tự hoặc trái nghĩa với câu

TỤC NGỮ

VỀ CON NGƯỜI VÀ XÃ HỘI

NGỮ VĂN LỚP 7

-Tục ngữ là gì ?

- Đọc thuộc lòng một câu tục

ngữ đã học mà em thích và giải thích lí do vì sao em thích?

KIỂM TRA BÀI CŨ

I.Đọc - tìm hiểu chung :

Đọc kĩ các câu tục ngữ và chú thích để hiểu văn bản và những từ ngữ khó.

II/ Đọc – tìm hiểu chi tiết văn bản :

Ba cây chụm lại nên hòn núi cao.

* Một số câu có nội dung tương tự :

- Giấy rách phải giữ lấy lề.

- Thà chết trong sống đục.

- Cọp chết để da, người ta chết để tiếng.

* Một số câu có nội dung trái ngược :

- Đói ăn vụng, túng làm liều.

- Bần cùng sinh đạo tặc.

Các bước tìm hiểu tục ngữ:

1.Tìm hiểu nghệ thuật dùng từ, phép tu từ

và nghệ thuật đối

2.Tìm hiểu nội dung ý nghĩa của câu tục ngữ

3 Tìm hiểu bài học kinh nghiệm được rút ra

từ mỗi câu tục ngữ

4.Tìm những câu tục ngữ, ca dao

có nghĩa tương tự hoặc trái nghĩa

với câu mình tìm hiểu

+ Câu 1: Một mặt người bằng mười mặt của.

NT: Hoán dụ kết hợp với so sánh, đối

-> nhấn mạnh: Con người là vốn quý nhất, quý hơn mọi của cải trên đời.

Câu tục ngữ này có thể sử dụng trong nhiều trường hợp :

+ Phê phán những trường hợp coi trọng của hơn người.

+ An ủi, động viên những trường hợp

mà nhân dân cho là của đi thay người.

+ Nói về tư tưởng đạo lí, triết lí sống của nhân dân : đặt con người lên trên mọi thứ của cải.

+ Quan niệm về việc sinh đẻ trước đây.

-Câu 2: Cái răng cái tóc là góc con người.

Câu này có hai nghĩa :

+ Răng và tóc phần nào thể hiện tình trạng sức khoẻ con người.

+ Răng, tóc là một phần thể hiện hình thức, tính tình, tư cách của con người.

Câu tục ngữ này có thể sử dụng trong nhiều trường hợp :

+ Khuyên nhủ, nhắc nhở con người biết giữ gìn răng, tóc sạch, đẹp.

+ Thể hiện cách nhìn nhận, đánh giá, bình phẩm con người của nhân dân.

+ Khuyên nhủ con người cần biết hoàn thiện mình từ những điều nhỏ nhất.

-Câu 3: Đói cho sạch, rách cho thơm

-Dùng từ có vần có đối kết hợp với cách

nói ẩn dụ.

-Câu này có hai nghĩa :

+ Dù đói cũng phải ăn uống sạch sẽ, dù nghèo cũng phải ăn mặc cho thơm tho.

+ Dù nghèo khổ vẫn phải sống trong sạch, không vì nghèo mà làm điều xấu, phải có lòng tự trọng

* Một số câu có nội dung tương tự :

-Giấy rách phải giữ lấy lề.

* Một số câu có nội dung trái ngược :

- Đói ăn vụng, túng làm liều.

.

Câu 4: Học ăn, học nói, học gói, học mở Câu 5: Không thầy đố mày làm nên.

Câu 6: Học thầy không tày học bạn.

Nghệ thuật: Điệp từ , So sánh tương phản

->Nhấn mạnh những điều cần thiết con người cần phải học, vừa nhấn mạnh tầm quan trọng của việc học.

* Một số câu có nội dung tương tự :

- Nhất tự vi sư, bán tự vi sư.

- Thầy cô như thể mẹ cha

Kính yêu, chăm sóc mới là trò ngoan

( Ca dao )

- Cơm cha, áo mẹ, chữ thầy

Nói sao cho bỏ những ngày ước ao

( Ca dao )

- Gươm vàng rớt xuống hồ Tây

Ơn cha cũng trọng, nghĩa thầy cũng sâu ( Ca dao )

-Câu7:Thương người như thể thương thân.

-Câu 8: Ăn quả nhớ kẻ trồng cây.

-Câu 9:

Một cây làm chẳng nên non

Ba cây chụm lại nên hòn núi cao

NT: So sánh kết hợp với từ ngữ giàu ý nghĩa

ẩn dụ.

Khuyên nhủ con người về cách ứng xử giữa con người với con người trong cuộc sống.

III Tổng kết - Luyện tập :

GV: Lê Thị Xuân Huyền

* Một số câu có nội dung tương tự :

- Uống nước nhớ nguồn.

- Lá rụng về cội.

- Ăn bát cơm dẻo, nhớ nẻo đường đi.

- Ăn một trái đào nhớ người vun gốc.

Ăn một con ốc nhớ người đi mò.

Sang đò nhớ người chèo chống.

Nằm võng nhớ người mắc dây.

Đứng mát dưới cây nhớ người chăm sóc.

* Một số câu có nội dung tương tự :

- Lá lành đùm lá rách.

- Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ.

- Một miếng khi đói bằng một gói khi no

- Bầu ơi thương lấy bí cùng

Tuy rằng khác giống nhưng chung một giàn ( Ca dao )

- Góp gió thành bão.

- Đông tay vỗ nên kêu.

- Đoàn kết là sống, chia rẽ là chết.

GV: Lê Thị Xuân Huyền

* Một số câu có nội dung tương tự :

- Ăn coi nồi, ngồi coi hướng.

- Ăn cho nên đọi, nói cho nên lời.

- Lời nói gói bạc.

- Một lời nói dối, sám hối bảy ngày.

- Uốn lưỡi ba lần trước khi nói.

- Người không học như ngọc không mài.

-Nhân bất học bất tri lí, ngọc bất trác bất

thành khí.

* Một số câu tương tự :

- Người sống đống vàng

- Người ta là hoa đất.

- Người như hoa ở đâu thơm đó.

- Người làm ra của chứ của không làm ra

người.

- Lấy của che thân không ai lấy thân che

của.

TaiLieu.VN