CÂU 1: TRONG CÁC THÀNH PHẦN SAU, THÀNH PHẦN NÀO KHÔNG PHẢI LÀ BIỆT LẬP CỦA CÂU?. CÂU 2: EM HÃY CHỈ RA NHỮNG TỪ NGỮ LÀM PHƯƠNG TIỆN LIÊN KẾT CÁC CÂU TRONG ĐOẠN VĂN SAU: “ NGHE CHUYỆN PHÙ
Trang 1BÀI GIẢNG NGỮ VĂN
ÔN TẬP TIẾNG VIỆT (TT)
Trang 2CÂU 1: TRONG CÁC THÀNH PHẦN SAU, THÀNH PHẦN NÀO
KHÔNG PHẢI LÀ BIỆT LẬP CỦA CÂU?
CÂU 2: EM HÃY CHỈ RA NHỮNG TỪ NGỮ LÀM PHƯƠNG TIỆN
LIÊN KẾT CÁC CÂU TRONG ĐOẠN VĂN SAU:
“ NGHE CHUYỆN PHÙ ĐỔNG THIÊN VƯƠNG, TÔI TƯỞNG TƯỢNG ĐẾN MỘT TRANG NAM NHI, SỨC VÓC KHÁC NGƯỜI, NHƯNG TÂM HỒN CÒN THÔ SƠ GIẢN DỊ, NHƯ TÂM HỒN TẤT
CẢ MỌI NGƯỜI THỜI XƯA TRÁNG SĨ ẤY GẶP LÚC QUỐC GIA LÂM NGUY ĐÃ XÔNG PHA RA TRẬN ĐEM SỨC KHOẺ MÀ ĐÁNH TAN GIẶC, NHƯNG BỊ THƯƠNG NẶNG TUY THẾ NGƯỜI TRAI LÀNG PHÙ ĐỔNG VẪN CÒN ĂN MỘT BỮA CƠM ”
( NGUYỄN ĐÌNH THI)
A
Trang 3Tiết 138 – 139: ôn tập tiếng việt
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập 1.Lý thuyết:
a) Khởi ngữ:
b) Các thành phần biệt lập:
Trang 4I Khởi ngữ và cỏc thành phần biệt lập
1 Lý thuyết:
Điền vào chỗ trống để hoàn thành hệ thống kiến thức
Là thành phần câu nêu lên
đề tài đ ợc nói đến trong câu
Thành phần gọi đáp
Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu!
Thành phần phụ chú
Là thành phần biệt lập của câu dùng để thể hiện cách nhìn, thái độ của ng ời nói
đối với sự việc đ ợc nói đến trong câu
Trang 5Tiết 138 – 139: ụn tập tiếng việt
I Khởi ngữ và cỏc thành phần biệt lập
1 Lý thuyết:
2 Bài tập:
Bài tập 1: Cho biết mỗi từ ngữ in đậm trong đoạn trớch sau đõy là thành phần gỡ của cõu? Ghi vào
bảng tổng hợp.
a Xõy cỏi lăng ấy cả làng phục dịch, cả làng gỏnh gạch, đập đỏ, làm phu hồ cho nú
b Tim tụi cũng đập khụng rừ Dường như vật duy nhất vẫn bỡnh tĩnh, phớt lờ mọi biến động
chung là chiếc kim đồng hồ.
c Đến lượt cụ gỏi từ biệt Cụ chỡa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rừ ràng, như người ta cho nhau
cỏi gỡ chứ khụng phải là cỏi bắt tay Cụ nhỡn thẳng vào mắt anh-những người con gỏi sắp xa
ta, biết khụng bao giờ gặp lại ta nữa, hay nhỡn ta như vậy.
d Thưa ụng , chỳng chỏu ở Gia Lõm lờn đấy ạ Đi bốn năm hụm mới lờn đến đõy, vất vả quỏ!
e Mặt trời của bắp thỡ nằm trờn đồi
Mặt trời của mẹ, em nằm trờn lưng
Tình thái Cảm thán Gọi - đáp Phụ chú
Xõy cỏi lăng ấy
Mặt trời của bắp
Mặt trời của mẹ
Dường như Vất vả quỏ! Thưa ụng
“ những người con gỏi nhỡn ta như vậy”
Trang 6I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
1 Lý thuyết:
2 Bài tập:
Bài tập 1:
Bài tập 2: viết 1 đoạn văn ngắn giới thiệu truyện ngắn “ Bến quê” của Nguyễn Minh
Châu, trong đó có ít nhất 1 câu chứa khởi ngữ và 1 câu chứa thành phần tình thái hoặc cảm thán
Trang 7Liên kết
Tiết 138 – 139: ôn tập tiếng việt
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn
1 Lý thuyết
- Liên kết câu là gì?
Các câu trong đoạn, các đoạn trong văn bản được liên kết với nhau trên những phương diện nào?
Hoàn thành lược đồ sau:
Trang 8Liên kết
Chủ đề
Từ đồng nghĩa, trái nghĩa và liên tưởng
Nội dung
Hình thức
Lô gic Lặp từ ngữ
Phép thế Phép nối
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn
1 Lý thuyết
- Liên kết câu là gì?
Các câu trong đoạn, các đoạn trong văn bản được liên kết với nhau trên những phương diện nào?
Trang 9Tiết 138 – 139: ôn tập tiếng việt
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn
1 Lý thuyết
- Liên kết câu là gì?
Các câu trong đoạn, các đoạn trong văn bản được liên kết với nhau trên những phương diện nào?
Bài tập nhanh:
Phân tích sự liên kết về nội dung và hình thức trong văn bản sau:
“ Vua nâng lưỡi gươm về phía Rùa Vàng Nhanh như cắt, Rùa há miệng
đớp lấy thanh gươm và lặn xuống nước Gươm và Rùa chìm xuống đáy nước,
người ta vẫn còn thấy vật gì sáng le lói ở dưới mặt hồ xanh
Từ đó, hồ Tả Vọng mang tên là Hồ Gươm hay Hồ Hoàn Kiếm”
( Sự tích Hồ Gươm)
Trang 10I Khởi ngữ và cỏc thành phần biệt lập
II Liờn kết cõu và liờn kết đoạn văn.
1 Lý thuyết
2 Bài tập:
Bài tập 1: Mỗi từ ngữ in đậm trong cỏc đoạn trớch dưới đõy thể hiện phộp liờn kết nào? Thống
kờ vào bảng?
a ở rừng mựa này thường như thế Mưa Nhưng mưa đỏ Lỳc đầu tụi khụng biết Nhưng rồi
cú tiếng lanh canh gừ trờn núc hang Cú cỏi gỡ vụ cựng sắc xộ khụng khớ ra từng mảnh vụn Giú Và tụi thấy đau, ướt cả mỏ.
b Từ phũng bờn kia một cụ bộ rất xinh mặc chiếc ỏo may ụ con trai và vẫn cũn cầm thu thu
một đoạn dõy sau lưng chạy sang Cụ bộ bờn hàng xúm đó quen với cụng việc này Nú lễ phộp hỏi Nhĩ: “ Bỏc cần nằm xuống phải khụng ạ?”
c Nhưng cỏi “ com-pa” kia đấy làm bất bỡnh lắm, tỏ vẻ khinh bỉ, cười khỏy tụi như cười
khỏy một người Phỏp khụng biết đến Nó Phỏ Luõn, một người Mĩ khụng biết đến Hoa Thịnh Đốn vậy! Rồi núi:
- Quờn à! Phải, bõy giờ cao sang rồi thỡ để ý đõu đến bọn chỳng tụi nữa!
Tụi hoảng hốt, đứng dậy núi:
- Đõu cú phải thế ! Tụi
Phép liên kết Lặp từ ngữ đồng nghĩa, trái nghĩa và liên t ởng Thế Nối
Từ ngữ tương
Trang 11Tiết 138 – 139: ôn tập tiếng việt
I Khởi ngữ và các thành phần biệt lập
II Liên kết câu và liên kết đoạn văn
1 Lý thuyết
2 Bài tập:
Bài tập 1:
Bài tập 2: Nêu rõ sự liên kết về nội dung, hình thức giữa các câu trong đoạn văn em
viết về truyện ngắn “ Bến quê” của Nguyễn Minh Châu
Trang 12-Về nhà ôn tập phần tiếng việt tiếp theo.
- Chuẩn bị bài: Luyện nói: Nghị luận về một đoạn thơ, bài thơ
