NGHIÊN cứu KHOA học TRONG y tế CÔNG CỘNG và y học CỘNG ĐỒNG

NCKH là gì • NCKH Là tiến trình được thực hiện có phương pháp, • nhằm mô tả, phân tích và kiểm chứng những điều quan sát thấy, • để đưa ra những câu trả lời một cách hệ thống và khá

NGHIÊN CỨU KHOA HỌC

MỤC TIÊU BÀI GIẢNG

Xét đoán, tra hỏi

(Đào Duy Anh Từ điển hán-việt NXB Trường Thi SG 1957)

3

Dẫn nhập

research,

appeared in English in about 1577,

from Middle French recerche, which

itself comes from Old French

recercher `seek out, search closely'

(re- `intensive' + cercher `to seek out')

http://www.takeourword.com/et_q-s.html#research

19-11-2014

4

Dẫn nhập

NCKH là một phạm trù rộng lớn bao gồm nhiều lĩnh vực:

• Khoa học tự nhiên: sinh học, vật lý,

hóa học, thiên văn, địa chất, sinh thái…

• Khoa học xã hội và nhân văn: nhân

chủng học, lịch sử, tâm lý học, tội

phạm học…

5

quả của NC cơ bản, TD NC tác

dụng điều trị của artemisinin đối

với KST sốt rét…

Nghiên cứu khoa học

NCKH là gì

• NCKH Là tiến trình được thực hiện

có phương pháp,

• nhằm mô tả, phân tích và kiểm

chứng những điều quan sát thấy,

• để đưa ra những câu trả lời một

cách hệ thống và khách quan cho những vấn đề được đặt ra

http://www.oucom.ohiou.edu/R&G/handbook/sec1.htm

8

NCKH là gì

Ý nghĩa chủ đạo của NCKH là sự đảm bảo

– tính chính xác, TD phương pháp cân đo,

phương pháp hỏi đáp

– tính khách quan, TD kết quả của một

phương thức điều trị không phải do ngẫu nhiên mà được chứng minh bằng các PP thống kê, dịch tễ

để kết quả đưa ra đáng tin cậy và áp dụng

được

9

NCKH là gì

• NCKH: tìm ra điều mới

• Mà trước đó chưa ai tìm ra

NCKH là gì

CHÚ Ý

• Một tổng kết: không phải là

NCKH, nhƣng có thể là tiền đề cho NCKH

11

Phát minh và phát kiến

• Phát minh (invention) : sáng tạo ra

cái mới không có trong thiên

nhiên, TD Denis Papin phát minh ra máy hơi nước

• Phát kiến (discovery): tìm thấy cái

vốn có trong thiên nhiên mà trước

đó chưa ai phát hiện TD Flemming phát kiến ra nấm penicillin

Tại sao phải NCKH?

• Thực tại đời sống đòi hỏi con người

phải luôn luôn có kiến thức, kỹ thuật,

kỹ năng mới,

• Nhằm đáp ứng lại những nhu cầu về

hiểu biết, nâng cao chất lượng đời

sống

• Nhu cầu của con người luôn luôn phát

triển, không có giới hạn

13

NCKH trong y học

• Trong khuôn khổ bài này chúng

ta chỉ đề cập tới đặc điểm của NCKH trong y học,

• đặc biệt là y tế công cộng và y

học cộng đồng

quả điều trị, giá trị chẩn

đoán của một PP xét nghiệm

15

NCKH trong YTCC

Trong thực tế công tác y tế, ta sẽ đối mặt với nhiều câu hỏi cần

có câu trả lời đáng tin cậy

NCKH trong YTCC

TD trong một nhóm người:

• Tỉ suất mắc bệnh lao là bao nhiêu?

• Tại sao nhóm người này mắc bệnh

lao nhiều hơn nhóm khác?

• Tại sao tỉ lệ người đến khám điều

trị bệnh lao thấp?

19

NCKH trong YTCC

Đó là những vấn đề đặt ra cẩn có câu trả lời nhằm:

• Cải thiệu hiệu quả cơ quan y tế

• Tỉ suất mắc bệnh trong cộng đồng hạ

thấp,

những câu hỏi nhƣ trên cần đƣợc giải

đáp không phải bằng tổng kết, kinh

nghiệm, mà bằng NCKH

ĐỀ CƯƠNG

• Là công việc chuẩn bị trước

khi thực hiện NC, nhằm đưa

ra kế họch nghiên cứu

-biến số -thiết kế NC -KT thu thập

số liệu -PP chọn mẫu -KH thu thâ75p số liệu

-nhận định

về y đức -NC điểm hay thử nghiệm trước

-vấn đề đã được

NC chưa -kiến thức hiện nay

về vấn đề là gì

23

Vấn đề gì cần nghiên cứu?

Nêu vấn đề

-vấn đề đã đƣợc NC chƣa

-kiến thức hiện nay về vấn đề là gì

25

Tổng quan y văn

Ta muốn đạt kết quả gì?

 Nêu câu hỏi NC hay giả thuyết

Xác định mục tiêu

nghiên cứu

Những thông tin gì cần thu thập, và sẽ

thu thập thông tin như thế nào  thiết kế

NC, biến số NC, PP thu thập và phân tích,

kế hoạch thu thập phân tích, y đức

27

Phương pháp nghiên cứu

Kết quả sẽ đƣợc sử

dụng nhƣ thế nào?

Kế hoạch sử dụng

và phổ biến kết quả

Nguồn lực cần thiết; nguồn lực hiện

có

 Nhu cầu hỗ trợ kinh phí, thiết bị

Nguồn lực, kinh phí

Tầm quan trọng của NCKH trong

YTCC và YHCĐ

• Tầm ảnh hưởng rộng lớn

• Đưa những kết quả NC trong sinh

y học vào quần thể

giảm chi phí công tác y tế TD điều trị tiêu chảy trẻ em bằng Oresol,

quản lý thai v.v

• Cơ sở thiết lập chính sách y tế

Các lĩnh vực trong NCKH YTCC và

YHCĐ

• Theo Nhu cầu, đòi hỏi, đáp

ứng y tế: sự cân đối giữa

các yếu tố này là chủ đề NC

33

Chiến lƣợc NC

Hai loại chính:

1 NC mô tả, phân tích nguyên nhân,

làm cơ sở cho các hành động

2 NC can thiệp, nhằm cung cấp

thông tin liên quan đến thực tế,

nhằm hợp lý hóa các hành động,

có tính liên ngành, trong đó cộng đồng có vai trò quyết định

35

BÁO CÁO CÔNG TRÌNH NC

• Results: kết quả  tôi đã tìm thấy gì

• Discussion: Bàn luận  NC của tôi

đã đem lại kết quả gì

TÓM LẠI

NCKH phải tuân thủ những

nguyên tắc về phương pháp, về nội dung và hình thức

Kết quả phải bảo đảm phản ánh đúng hiện thực, không phải do

ngẫu nhiên

• Chính sách y tế dựa trên chứng cứ

(Evidence-based Health policy)  đƣa ra chính sách y tế đúng 43