Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi Nghe gọi về tuổi thơ Tiếng gà trưa ổ rơm hồng những trứng Này con gà mái mơ Khắp mình hoa đốm trắng Này con gà mái vàng Lông óng như
Trang 22 Hai bài thơ “Cảnh khuya” và “Rằm tháng giêng” miêu tả
cảnh thiên nhiên ở đâu?
B Việt Bắc
3 Nét đặc sắc về nội dung và nghệ thuật của hai bài thơ trên
là:
A Cảnh vật vừa có màu sắc cổ điển vừa toát lên sức sống
của thời đại.
B Tâm hồn thi sĩ kết hợp thật đẹp với phẩm chất chiến sĩ
trong con người Hồ Chí Minh
C Sử dụng nhiều biện pháp nghệ thuật có giá trị biểu cảm
cao.
D Gồm cả 3 ý A, B, C.
Kiểm tra bài cũ: Chọn đáp án đúng (A, B, C, D) cho mỗi câu hỏi sau:
1 Thể thơ của bài “Cảnh khuya” và “Rằm tháng giêng”
(phiên âm chữ Hán) giống bài thơ nào sau đây?
C Sông núi nước Nam D Qua đèo Ngang
A Thủ đô Hà Nội
Trang 3Tiết 53+54:
Tiếng gà
trưa
( 2 tiết )
Nhà thơ Xuân Quỳnh cùng bà nội
Trang 4- Là nhà thơ nữ xuất sắc trong nền
thơ hiện đại Việt Nam
- Thơ bà thường viết về những điều
bình dị gần gũi với cuộc sống đời
thường ,biểu lộ những rung cảm
khát vọng của một trái tim phụ nữ
chân thành,tha thiết và đằm thắm
Trang 5Sông NhuệTiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 6Đường làngTiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 7Ao làngTiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 8Dệt lụaTiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 9Cổng làngTiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 10Nhà viết kịch Lưu Quang Vũ và nhà thơ Xuân Quỳnh
Trang 11* Tác phẩm chính: Tơ tằm - chồi
biếc, Hoa dọc chiến hào, Gió
Lào cát trắng, Lời ru trên mặt
đất, Sân ga chiều em đi…
- Các tác phấm viết cho thiếu nhi:
Bầu trời trong quả trứng, Chú
gấu trong vòng đu quay, Mùa
Trang 122 Tác phẩm
-Sáng tác trong thời kì đầu cuộc kháng chiến chống
Mỹ,in lần đầu trong tập thơ “Hoa dọc chiến hào”(1968)
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 14Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ
Tiếng gà trưa
ổ rơm hồng những trứng
Này con gà mái mơ
Khắp mình hoa đốm trắng
Này con gà mái vàng
Lông óng như màu nắng
Tiếng gà trưa
Có tiếng bà vẫn mắng
- Gà đẻ mà mày nhìn Rồi sau này lang mặt!
Cháu về lấy gương soi Lòng dại thơ lo lắng
Tiếng gà trưa Tay bà khum soi trứng Dành từng quả chắt chiu Cho con gà mái ấp
Cứ hàng năm hàng năm khi gió mùa đông tới
Bà lo đàn gà toi mong trời đừng sương muối
Để cuối năm bán gà cháu được quần áo mới
Ôi cái quần chéo go ống rộng dài quét đất Cái áo cánh trúc bâu
Đi qua nghe sột soạt.
Tiếng gà trưa mang bao nhiêu hạnh phúc Đêm cháu về nằm mơ
Trang 15Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 16Phương thức biểu đạt của bài thơ?
Trang 17Cháu được quần áo mới
Trên đường hành quân xa Dừng chân bên xóm nhỏ Tiếng nhà ai nhảy ổ:
“Cục cục tác cục ta Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi Nghe gọi về tuổi thơ
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 18Thể thơ ngũ ngôn : có 2 loại
Thể thơ ngũ ngôn tứ tuyệt
- Có nguồn gốc từ thơ
Trung Quốc
- Hạn định về số câu, số
chữ trong bài.
- Không hạn định về số
câu, số chữ
Trang 19Câu hỏi: Xuyên suốt bài thơ là hình ảnh hay
âm thanh nào sau đây?
A Tiếng gà trưa
B Người bà
C Người chiến sĩ
D Quả trứng hồng
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
A
Trang 20
Một buổi trưa, trên đường hành quân, được
nghỉ chân ở một xóm nhỏ, người chiến sĩ chợt
nghe tiếng gà nhảy ổ vang vọng vào tâm tư.
Âm vang của tiếng gà khiến anh bồi hồi xúc động.
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 21
? Mạch cảm xúc của bài thơ diễn biến như thế nào ?
Trên đường hành quân, lúc dừng chân chợt nghe
tiếng gà ai nhảy ổ bên xóm nhỏ người chiến sĩ cảm thấy bao nỗi nhọc nhằn như được xua tan đi Những kỉ niệm tuổi
thơ bên người bà và đàn gà bổng chợt đến Từ đó người
chiến sĩ tự nhủ phải quyết tâm chiến đấu vì Tổ quốc và
người thân
* Mạch cảm xúc: Từ hiện t¹i quá khứ hiện tại
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 22Bố cục của bài thơ có thể chia làm 3 phần:
1 Từ đầu đến “Nghe gọi về tuổi thơ”: Tiếng gà
trưa khơi nguồn cảm xúc, gợi tình cảm quê hương
2 Tiếp theo đến “ Đi qua nghe sột soạt”: Tiếng gà
trưa gợi nhớ kỉ niệm thời thơ ấu.
3 Phần còn lại: Tiếng gà trưa gợi nhiều suy ngẫm
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 23- Thể thơ : Ngũ ngôn sáng tạo
- Phương thức biểu đạt : Miêu tả, tự sự và biểu cảm Phương thức chính là: Biểu cảm.
- Nhân vật trữ tình : người lính trên đường hành quân- người cháu.
- Mạch cảm xúc : hiện tại quá khứ hiện tại
- Bố cục : 3 Phần.
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 24Nghe gọi về tuổi thơ
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
I Đọc – Tìm hiểu chung
II Đọc – Hiểu văn bản
Trang 251.Tiếng gà trưa khơi nguồn cảm xúc
- Thời điểm : buổi trưa , bên xóm nhỏ.
- Hoàn cảnh : trên đường hành quân
- Tiếng gà: + là âm thanh gần gũi, quen thuộc
của làng quê, dự báo điều tốt lành.
+là tiếng gà nhảy ổ để có những quả trứng hồng ,tạo thành niềm vui cho người
nông dân cần cù, chịu khó.
Kỉ niệm khó quên của con người
Trang 26II Đọc - Hiểu văn bản:
“ Nghe xao động nắng trưa Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ”
- Nghệ thuật:
+ Điệp từ “ nghe ” + ẩn dụ chuyển đổi cảm giác.
ẨN DỤ
CHUYỂ
N ĐỔI CẢM GIÁC
Nghe
tiếng gà (thính giác)
gọi về tuổi thơ (tâm hồn)
bàn chân đỡ mỏi ( xúc giác)
xao động nắng trưa ( thị giác)
Trang 27I Đọc-Tìm hiểu chung
II Đọc-Hiểu văn bản
1.Tiếng gà trưa khơi nguồn cảm xúc
Điệp từ nghe ở đây ý nói không chỉ nghe bằng
thính giác mà nghe bằng cảm giác , bằng tâm
tưởng , bằng sự nhớ lại , bằng hồi ức tràn về để
tiếng gà trưa như là nút khởi động được bất ngờ
chạm vào Điệp từ nghe trở nên trừu tượng và
lan tỏa trong tâm hồn người nghe.
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 28Tại sao âm thanh tiếng gà
trưa lại có thể gợi những cảm
giác đó của con người?
Trang 29Đáp án
- Buổi trưa ở làng quê là thời điểm rất yên tĩnh, do
đó tiếng gà có thể khua động cả không gian.
- Tiếng gà quê đem lại niềm vui cho con người,
có thể giúp con người vơi đi nỗi vất vả.
- Tiếng gà gợi về những kỉ niệm tốt lành thuở ấu
thơ : những quả trứng hồng, bộ quần áo mới và tình bà cháu thân thương
Trang 30+Tình làng quê thắm thiết, sâu nặng.
Trang 31Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 32Này con gà mái vàng
Lông óng như màu nắng
Tiếng gà trưa
Có tiếng bà vẫn mắng:
- Gà đẻ mà mày nhìn
Rồi sau này lang mặt!
Cháu về lấy gương soi
Lòng dại thơ lo lắng
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 33Cháu được quần áo mới
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 34Ôi cái áo trúc bâu
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 36Hướng dẫn về nhà
- Học thuộc lòng,diễn cảm bài thơ.
- Viết đoạn văn PBCN của em về khổ thơ đầu
Tiết 53: Tiếng gà trưa
( Xuân Quỳnh)
Trang 37TaiLieu.VN