Vậy em hiểu thế nào là điệp ngữ và tác dụng của nó?. Điệp ngữ là lặp lại có ý thức những từ ngữ nhằm mục đích nhấn mạnh ý, gây ấn tượng sâu sắc hoặc gợi những cảm xúc trong lòng người.?
Trang 2Kiểm tra bài cũ
? Thế nào là thành ngữ? Thành ngữ có vai trò
cú pháp như thế nào trong câu?
Thành ngữ là loại cụm từ có cấu tao cố định biểu thị một ý nghĩa hoàn chỉnh.
Thành ngữ có thể làm chủ ngữ, vị ngữ, hay phụ ngữ trong cụm danh từ, cụm động từ…
Trang 4Tiết 56
Trang 5Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ :
1 Ví dụ :
? Trong hai
khổ thơ trên
từ nào được lặp lại?
Từ được lặp lại là
từ “nghe” và từ“vì”
? Việc lặp lại các
từ trong 2 khổ thơ trên có tác dụng gì?
Tác dụng: Nhấn mạnh cảm giác khi nghe tiếng gà trưa và nguyên nhân chiến đấu của người chiến sĩ
VD: “Trên đường hành quân xa
Dừng chân trên xóm nhỏ
Tiếng gà ai nhảy ổ:
“Cục … cục tác cục ta”
Nghe xao động nắng trưa
Nghe bàn chân đỡ mỏi
Nghe gọi về tuổi thơ (…)
Cháu chiến đấu hôm nay
Vì lòng yêu Tổ quốc
Vì xóm làng thân thuộc
Bà ơi, cũng vì bà
Vì tiếng gà cục tác
Ổ trứng hồng tuổi thơ.”
(Xuân Quỳnh- Trích văn bản “Tiếng gà trưa”)
Trang 6Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ :
1 Ví dụ :
? Vậy em hiểu
thế nào là điệp
ngữ và tác dụng
của nó?
Điệp ngữ là lặp lại có ý thức
những từ ngữ nhằm mục
đích nhấn mạnh ý, gây ấn
tượng sâu sắc hoặc gợi những cảm xúc trong lòng
người
2 Ghi nhớ 1:(sgk/152)
Trang 7Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ :
? Tìm điệp ngữ trong ví dụ? Em cĩ nhận xét
gì về vị trí các điệp ngữ trên?
II Các dạng điệp ngữ :
1 Ví dụ :
(a) Điệp ngữ nối tiếp.
a Anh đã tìm em, rất lâu, rất lâu
Cô gái ở Thạch Kim Thạch Nhọn
Khăn xanh, khăn xanh phơi đầy
lán sớm
Sách giấy mở tung trắng cả rừng
chiều (…
Chuyện kể từ nỗi nhớ sâu xa
Thương em, thương em, thương em
biết mấy (Phạm Tiến Duật)
Trang 8Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ :
II Các dạng điệp ngữ :
1 Ví dụ :
? Tìm điệp ngữ trong ví dụ b và
nhận xét vị trí các điệp ngữ trên
có gì khác VD a?
(b) Điệp ngữ chuyển tiếp (lặp từ ngữ cuối câu trước và đầu câu sau)
b Cùng trông lại mà cùng
chẳng thấy
Thấy xanh xanh những mấy
ngàn dâu
Ngàn dâu xanh ngắt một màu
Lòng chàng ý thiếp ai sầu hơn
ai? (Đoàn Thị Điểm)
Trang 9Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ :
II Các dạng điệp ngữ :
1 Ví dụ :
Xác định và nêu nhận xét về
điệp ngữ có trong ví dụ trên?
(c) Điệp ngữ cách quãng.
c Đã nghe nước chảy lên non
Đã nghe đất chuyển thành con
sông dài
Đã nghe gió ngày mai thổi lại
Đã nghe hồn thời đại bay cao
(Tố Hữu)
Trang 10Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ :
II Các dạng điệp ngữ :
1 Ví dụ :
? Qua phân tích các
ví dụ trên ta thấy
điệp ngữ thường có
những dạng nào?
Điệp ngữ cách quãng, điệp
ngữ nối tiếp, điệp ngữ
chuyển tiếp (điệp ngữ vòng)
2 Ghi nhớ 2: (sgk/152)
Trang 11Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
Bài 1: Tìm điệp ngữ trong các
đoạn trích sau và cho biết
tác giả muốn nhấn mạnh
điều gì
1a.Một dân tộc đã gan góc
chống ách nô lệ của Pháp
• hơn tám mươi năm nay, một
dân tộc đã gan góc đứng về
phe Đồng minh chống phát
xít mấy năm nay, dân tộc đó
phải được tự do! Dân tộc đó
phải được độc lập!
• (Hồ Chí Minh)
III Luyện tập:
1a Tác dụng: Nhằm nhấn mạnh ý dân tộc ta phải được tự do độc lập, khẳng định đất nước Việt Nam
phải được độc lập chủ quyền
Trang 12Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
Bài 1: Tìm điệp ngữ trong các
đoạn trích sau và cho biết tác
giả muốn nhấn mạnh điều gì?
III Luyện tập:
1a.Tác dụng:Nhằm nhấn mạnh ý dân tộc ta phải được tự do độc lập, khẳng định đất nước
Việt Nam phải được độc lập chủ quyền
1b Người ta đi cấy lấy công,
Tôi nay đi cấy còn trông nhiều
bề
Trông trời, trông đất, trông mây,
Trông mưa, trông gió, trông
ngày, trông đêm
Trông cho chân cứng đá mềm,
Trời êm, biển lặng mới yên tấm
lòng (Ca dao)
1b Tác dụng : Nhấn mạnh nỗi mong muốn của người nông dân về thời tiết thuận hòa đề làm ăn thuận lợi
Trang 13Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
Bài 2: Tìm điệp ngữ trong
đoạn văn sau và nói rõ đấy
là những dạng điệp ngữ gì?
III Luyện tập:
Bài 1:
Bài 2:
“Vậy mà giờ đây, anh em tôi
sắp phải xa nhau Có thể sẽ xa
nhau mãi mãi Lạy trời đây chỉ
là một giấc mơ Một giấc mơ
thôi.”( Khánh Hoài)
“xa nhau”: điệp ngữ cách quãng
“một giấc mơ”: điệp ngữ chuyển tiếp
Trang 14Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
Bài 3: Theo em, trong đoạn
văn sau đây, việc lặp đi lặp
lại một số từ ngữ có tác dụng
biểu cảm hay không?
III Luyện tập:
Bài 1:
Bài 2 : Bài 3 :
Phía sau nhà em có một mảnh vườn
Mảnh vườn ở phía sau nhà em, em
trồng rất nhiều loại hoa Em trồng
hoa thược dược Em trồng hoa đồng
tiền Em trồng cả hoa lay ơn nữa
Ngày phụ nữ quốc tế, em hái hoa
sau vườn nhà em tặng mẹ em Em
hái hoa tặng chị em…
Lỗi “lặp từ”, không
có tác dụng biểu cảm Làm cho câu văn dài dòng, rườm rà
Có thể sửa lại như sau : Phía sau nhà em có một mảnh
vườn Em trồng rất nhiều hoa :
Nào là cúc, thược dược, đồng tiền,
hồng và cả hoa lây ơn nữa Ngày
quốc tế phụ nữ , em hái hoa sau
vườn tặng mẹ và chị
Trang 15Tiết 56 ĐIỆP NGỮ
Bài 4: Hãy viết đoạn văn
ngắn có sử dụng điệp ngữ?
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ :
II Các dạng điệp ngữ :
III Luyện tập:
Bài 1:
Bài 2 : Bài 3 : Bài 4 :
Nhân ngày nhà giáo Việt Nam, chúng em
xin gửi tới các thầy cô giáo một lời chúc
sức khỏe, một lời chúc thành đạt Chúng
em xin hứa: sẽ học tập tốt, ngoan ngoãn,
xứng đáng là học sinh ngoan của thầy cô.
Trang 16• + Học bài cũ: - Cách làm bài văn phát biểu
cảm nghỉ về tác phẩm văn học Chuẩn bị ở nhà theo đề sgk/154
• + Chuẩn bị bài mới: - Luyện nói phát biểu
cảm nghĩ về tác phẩm văn học Lập dàn ý và viết thành văn để trình bày trên lớp
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ