Nguyên tiêu Phiên âm Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự, Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền.. Dịch nghĩa Đêm nay, đ
Trang 1BÀI GIẢNG NGỮ VĂN RẰM THÁNG GIÊNG.
Trang 2Bài 12 – Tiết 45: Văn bản
Cảnh khuya Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh).
I Đọc, tìm hiểu chung
1, Tác giả
- Quê: Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An
-Vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam
- Nhà văn, nhà thơ lớn, danh nhân văn hóa
thế giới
2 Tác phẩm
- Sáng tác trong những năm đầu cuộc
kháng chiến chống Pháp(1947 -1948)
Trang 3Việt Bắc
Trông lên Việt Bắc cụ Hồ sáng soi
Hang Pác BóSuối Lê nin
Trang 4Cảnh khuya
Tiếng suối trong như tiếng hát xa,
Trăng lồng cổ thụ/ bóng lồng hoa.
Cảnh khuya như vẽ / người chưa ngủ
Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà
Trang 5Rằm tháng giêng.
(Nguyên tiêu)
Phiên âm
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên,
Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên;
Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền
Dịch nghĩa
Đêm nay, đêm rằm tháng giêng, trăng đúng lúc tròn nhất Sông xuân, nước xuân tiếp giáp với trời xuân;
Nơi sâu thẳm mịt mù khói sóng bàn việc quân,
Nửa đêm quay về trăng đầy thuyền
Dịch thơ
Rằm xuân lồng lộng trăng soi
Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân;
Giữa dòng bàn bạc việc quân,
Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền
Trang 6Cảnh khuya
Tiếng suối trong như tiếng hát
Trăng lồng cổ thụ bóng lồng
Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ Chưa ngủ vì lo nỗi nước
Nguyên tiêu
( Rằm tháng giêng).
Phiên âm
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính
Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân
Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn
xa, hoa
nhà
viên,
thuyền
thiên;
Trang 7Bài 12 – Tiết 45: Văn bản
Cảnh khuya Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh).
I Đọc, tìm hiểu chung
1, Tác giả
2 Tác phẩm
Hoàn cảnh ra đời
Thể thơ : Thất ngôn tứ tuyêt
II Đọc, tìm hiểu chi tiết
1 Bài thơ “ Cảnh khuya”
a) Hai câu đầu:
Trang 8Tiếng suối trong như tiếng hát xa,
Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa.
a) Hai câu thơ đầu
=> Cảnh thiên nhiên hùng vĩ, nên thơ, huyền
ảo, tràn ngập âm thanh và sắc màu.
Trang 9II Tìm hiểu văn bản.
Bài 12 – Tiết 45: Văn bản
Cảnh khuya Rằm tháng giêng
( Hồ Chí Minh).
II/ Đọc, tìm hiểu chi tiết
1 Bài “ Cảnh khuya”
a) Hai câu đầu:
b) Hai câu cuối:
Trang 10Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ
Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà
b) Hai câu cuối
=> Tình yêu thiên nhiên hòa quện với tình yêu đất nước.
Trang 11Nguyên tiêu
( Rằm tháng giêng).
Phiên âm
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền.
2/ Bài thơ Nguyên tiêu(Rằm tháng giêng)
Trang 12Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên
Xuân giang xuân thuỷ tiếp xuân thiên
Rằm xuân lồng lộng trăng soi
Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân;
=> Không gian bát ngát ánh trăng xuân, tràn đầy sức sống của mùa xuân.
a) Hai câu thơ đầu
Trang 13Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Giữa dòng bàn bạc việc quân,
Trang 14b) Hai câu cuối
Phiên âm
Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền.
Dịch thơ
Giữa dòng bàn bạc việc quân,
Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.
=> Hình ảnh đẹp, tươi sáng, lãng mạn
=> Phong thái ung dung, lạc quan tin tưởng vào tương lai tươi sáng của dân tộc.
Trang 15Tổng kết:
Qua hai bài thơ toát lên những vẻ đẹp trong tâm hồn Bác:
-Tình yêu thiên nhiên tha thiết, tư chất cốt cách nghệ sĩ tuyệt vời
- Lòng yêu nước thiết tha, sâu nặng, hết lòng vì nước vì dân
- Phong thái ung dung, sự tài ba của nhà lãnh đạo kháng chiến
- Niềm lạc quan cách mạng, tin tưởng vào thắng lợi của cuộc kháng chiến
- Nhà lãnh đạo cách mạng và nhà thơ lớn thống nhất hoà hợp trong con người Hồ Chí Minh
Trang 16Bài tập 2: Điền những cụm từ miêu tả trăng: trăng theo,
sau và cho biết tên các bài thơ đó
1, Dòng sông lặng ngắt như tờ
Sao đưa thuyền chạy thuyền chờ …………
( Đi thuyền trên sông Đáy)
2, … … … … đòi thơ,
Việc quân đang bận xin chờ hôm sau
( Tin thắng trận)
3, Kháng chiến thành công ta trở lại
………… hạc cũ với xuân này
( Cảnh rừng Việt Bắc)
3, Việc quân việc nước bàn xong
Gối khuya ngon giấc bên song ………
( Đối trăng)
trăng theo
Trăng xưa
trăng nhòm Trăng vào cửa sổ
Trang 17HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
HỌC THUỘC LÒNG HAI BÀI THƠ.
SƯU TẦM NHỮNG BÀI THƠ CỦA BÁC CÓ HÌNH ẢNH TRĂNG SOẠN BÀI “THÀNH NGỮ” :
- TRẢ LỜI CÁC CÂU HỎI Ở PHẦN I, II.
- SƯU TẦM CÁC CÂU THÀNH NGỮ.