Nguyên tiêuKim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thủy tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự, Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền Cảnh khuya Tiếng suối trong như tiếng
Trang 1Tiết 45
( Hồ Chí Minh )
Trang 2CẢNH KHUYA, RẰM THÁNG GIÊNG
I- Tìm hiểu chung:
1 Tác giả:
Trang 3CẢNH KHUYA, RẰM THÁNG GIÊNG
I- Tìm hiểu chung:
1.Tác giả: (1890 – 1969)
Vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc và cách mạng Việt Nam.
Danh nhân văn hóa thế giới, nhà thơ lớn.
Trang 4CẢNH KHUYA, RẰM THÁNG GIÊNG
1 Tác giả:
I- Tìm hiểu chung:
2 Văn bản:
a Xuất xứ:
Việt Bắc
Viết ở chiến khu Việt Bắc
trong những năm đầu của
cuộc kháng chiến chống
Pháp (1946 – 1954)
- Cảnh Khuya (1947)
- Rằm tháng Giêng (1948)
Trang 5CẢNH KHUYA, RẰM THÁNG GIÊNG
1 Tác giả:
I- Tìm hiểu chung:
2 Văn bản:
a Xuất xứ:
b Đọc – Tìm hiểu chú thích:
Trang 6Nguyên tiêu
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thủy tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền
Cảnh khuya
Tiếng suối trong như tiếng hát xa Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa.
Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ, Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.
Trang 7Dịch nghĩa:
Đên nay, đêm rằm tháng giêng, trăng đúng lúc tròn nhất, Sông xuân, nước xuân tiếp giáp với trời xuân;
Nơi sâu thắm mịt mù khói sóng bàn việc quân,
Nửa đêm quay về trăng đầy thuyền.
Dịch thơ:
Rằm xuân lồng lộng trăng soi Sông xuân nước lẫn màu trời thêm xuân;
Giữa dòng bàn bạc việc quân, Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.
(Xuân Thủy dịch)
Nguyên tiêu Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thủy tiếp xuân thiên;
Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền
Trang 8Nguyên tiêu
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thủy tiếp xuân thiên; Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền
Cảnh khuya
Tiếng suối trong như tiếng hát xa Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa.
Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ, Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.
Trang 9CẢNH KHUYA, RẰM THÁNG GIÊNG
1 Tác giả:
I- Tìm hiểu chung:
2 Văn bản:
a Xuất xứ:
b Đọc – Tìm hiểu chú thích:
c Thể loại – Phương thức biểu đạt:
- Thất ngôn bát cú
- Biểu cảm
d Cấu trúc:
Trang 10II- Phân tích: A- Cảnh khuya
Tiếng suối trong như tiếng hát xa, Trăng lồng cổ thụ bóng lồng hoa.
* Hai câu đầu:
- Cảnh đêm trăng ở rừng Việt Bắc
Lung linh huyền ảo, hòa hợp
và hữu tình
- So sánh
- Điệp từ
- Đối
Trang 11A- Cảnh khuya
* Hai câu đầu:
- Niềm say mê cảnh thiên nhiên
* Hai câu cuối:
- Nỗi lo việc nước
Cảnh khuya như vẽ người chưa ngủ, Chưa ngủ vì lo nỗi nước nhà.
Cảnh đêm trăng ở rừng Việt Bắc
Lung linh huyền ảo, hữu tình
Hai tâm trạng thống nhất, hài hòa giữa nhà thơ
và người chiến sĩ cách mạng.
Trang 12B- RẰM THÁNG GIÊNG
Kim dạ nguyên tiêu nguyệt chính viên, Xuân giang xuân thủy tiếp xuân thiên;
( Đên nay, đêm rằm tháng giêng, trăng đúng lúc tròn nhất,
Sông xuân, nước xuân tiếp giáp với trời xuân)
Không gian cao rộng bát ngát, tràn đầy ánh trăng
và sức sống mùa xuân
* Hai câu đầu:
Trang 13B- RẰM THÁNG GIÊNG
Không gian cao rộng bát ngát, tràn đầy ánh trăng
và sức sống mùa xuân.
* Hai câu đầu:
* Hai câu cuối: Yên ba thâm xứ đàm quân sự,
Dạ bán quy lai nguyệt mãn thuyền.
Dịch thơ
Giữa dòng bàn bạc việc quân, Khuya về bát ngát trăng ngân đầy thuyền.
(Xuân Thủy dịch)
Tinh thần lạc quan, phong thái ung dung
Trang 14Hai bài thơ đều miêu tả cảnh trăng ở
chiến khu Việt Bắc Em hãy nhận xét cảnh trăng trong mỗi bài có nét đẹp riêng như thế nào?
Trang 15Cảnh trăng rừng lồng vào vòm
cây hoa lá, cảnh vật lung linh
huyền ảo, hữu tình, tạo nên
bức tranh nhiều tầng bậc
Cảnh trăng ở giữa dòng sông, nơi mịt mù khói sóng, cả không gian trời nước tràn đầy ánh trăng xuân tạo nên bức tranh huyền ảo.
Trang 16Rừng núi trăng khuya
Nỗi lo nước nhà
Yêu thiên nhiên Ung dung tự
tại
Yêu nước
- Bút pháp cổ điển, hiện đại.
- Phong thái ung dung.
Sông nước trăng xuân
Bàn bạc việc quân
GIÊNG
III- Tổng kết:
Trang 17Trăng vào cửa sổ đòi thơ Việc quân đang bận xin chờ hôm sau
(Tin tháng trận)
Kháng chiến thành công ta trở lại.
Trăng xưa hạc cũ với xuân này.
(Cảnh rừng Việt Bắc)
Khóm chuối trăng soi càng thấy lạnh, Nhòm song, Bắc Đẩu đã nằm ngang
(Đêm lạnh)
Người ngắm trăng soi ngoài cửa sổ, Trăng nhòm khe cửa ngắm nhà thơ.
(Ngắm trăng)
IV- Luyện tập:
Trang 18HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Xem trước bài Thành ngữ.
+ Nắm khái niệm về thành ngữ.
+ Vai trò ngữ pháp và cách sử
dụng thành ngữ.
+ Sưu tầm 10 thành ngữ, giải thích nghĩa các thành ngữ đó