Cho nên đa số giáo viên chúng ta chưa tận dụng hết mọi tính năng của phần mềm Microsoft Office PowerPoint, chưa liên kết với các chương trình khác khi trình chiếu, chưa tạo được cơ hội c
Trang 11 TÊN ĐỀ TÀI
“ Nâng cao chất lượng thiết kế Bài giảng điện tử
qua phần mềm Microsoft Office PowerPoint”
+ Tên tác giả: Nguyễn Châu Ninh
+ Đơn vị công tác: Tổ Ngoại ngữ - Tin học Trường THCS Lê Quý Đôn
2 TÓM TẮT ĐỀ TÀI
2.1) Hiện trạng
- Hiện nay đa số giáo viên soạn một bài giảng điện tử trong phần kiểm tra bài cũ và củng cố giữa bài hoặc cuối bài, thông thường giáo viên chỉ soạn nội dung câu hỏi trắc nghiệm, bài tập dạng điền khuyết, sau đó giáo viên gọi học sinh nêu câu trả lời, giáo viên chạy hiệu ứng ra đáp án Cho nên đa số giáo viên chúng ta chưa tận dụng hết mọi tính năng của phần mềm Microsoft Office PowerPoint, chưa liên kết với các chương trình khác khi trình chiếu, chưa tạo được cơ hội cho học sinh có thể thao tác trên máy trong lúc giáo viên giảng dạy
- Sau phần củng cố học sinh thường quên ngay vì học sinh không chủ động phát hiện ra kiến thức
2.2) Xác định nguyên nhân gây ra hiện tạng:
- Do giáo viên hiện nay chỉ sử dụng Microft Office PowerPoint mang tính chất đơn thuần là trình diễn trong giảng dạy
- Do phần mềm Microft Office PowerPoint còn rất nhiều tính năng hổ trợ rất cao khác mà hiện nay giáo viên chúng ta chưa tìm hiểu tới
- Trong một bài giảng điện tử mang tính chất đơn thuần là trình diễn, người giáo viên trình diễn câu hỏi học sinh trả lời giáo viên tạo hiệu ứng ra đáp án Không tạo được sự hứng thú và kích thích trong học tập của học sinh vì nó cũng giống như giáo viên sử dụng bảng phụ nêu câu hỏi rồi học sinh trả lời
- Trong một bài giảng điện tử học sinh thao tác được trên màn hình trong lúc trình diễn sẽ tạo cho học sinh một cảm giác thích thú và tập trung vào bài học hơn Tạo cho tiết học thêm, sinh động phong phú hơn
2.3) Nguyên nhân tác động, giải quyết
- Dạy học trực quan bằng “Giáo án điện tử” là một phương pháp có hiệu quả cao, có tác dụng nhiều mặt nhưng hiện nay vẫn chưa được sử dụng rộng rãi
và thường xuyên hoặc chưa khai thác hết tác dụng hoặc chỉ sử dụng chỉ mang tính chất đối phó ở các bài giảng biểu diễn như các tiết hội giảng, dự giờ, thanh tra… nên hiệu quả chưa cao
2.4) Các bước thực hiện tác động, giải quyết vấn đề đã chọn
- Đối với đề tài này bản thân tôi nhận thấy có thể được áp dụng được trong các môn học xã hội và các môn học tự nhiên có tiến hành kiểm tra bài cũ và củng
cố bài
- Đối tượng nghiên cứu là học sinh của trường THCS LÊ QUÝ ĐÔN
3 GIỚI THIỆU
Trong một bài giảng điện tử cần có sự tương tác giữa học sinh với máy tính Học sinh thao tác được trên màn hình trong lúc trình diễn sẽ tạo cho học sinh một cảm giác thích thú và tập trung vào bài học hơn Tạo cho tiết học thêm sinh động phong phú hơn
Trang 23.1) Điểm mới trong giải pháp thay thế:
- Trong một bài giảng điện tử không mang tính chất đơn thuần là trình diễn
mà học sinh thao tác được trên màn hình trong lúc trình diễn lúc củng cố bài Nếu học sinh làm sai có thể thực hiện lại, các em chủ động phát hiện kiến thức
- Rèn luyện được kĩ năng sử dụng máy vi tính của học sinh, tạo không khí cho lớp học sinh động hơn
- Đối với bài tập trắc nghiệm học sinh chọn đáp án, lúc này giáo viên cho học sinh tự dùng chuột di chuyển đến ngay câu A, hoặc B, hoặc C, hoặc D (câu mà học sinh chọn), thì lúc này vòng tròn khoanh các câu A, hoặc B, hoặc C, hoặc D sẽ
xuất hiện Nếu sai thì bạn đưa trỏ chuột đến nút đến khi đáp án câu đúng xuất hiện
- Đối với bài tập điền khuyết học sinh có thể kéo thả chuột vào vào cụm từ
cho sẵn Học sinh có quyền làm lại bằng cách nhấp vào nút nếu thấy mình
chọn sai Sau khi chọn xong học sinh cũng có thể nhấp vào nút để xem kết quả đạt được
- Đối với bài tập điền khuyết học sinh có thể gõ từ thích hợp từ bàn phím
vào và học sinh có quyền làm lại bằng cách nhấp vào nút nếu thấy mình
làm sai.Sau khi chọn xong học sinh cũng có thể nhấp vào nút để xem kết quả đạt được
- Đối với bài tập ghép đôi học sinh có thể kéo thả chuột vào vào cụm từ cho
sẵn.Sau khi chọn xong học sinh cũng có thể nhấp vào nút để xem kết quả
đạt được và có quyền làm lại bằng cách nhấp vào nút nếu thấy mình
- Đối với bài tập nhận biết tính đúng sai học sinh có thể nhấp chuột chọn đáp
án và nhận thấy kết quả đạt được sau đó.Nếu chọn sai học sinh có quyền làm lại
bằng cách nhấp vào nút
- Giáo viên có thể soạn một trò chơi thay cho củng cố bài
Trang 33.2) Một số nghiên cứu gần đây liên quan đến đề tài
a) Liên kết “Giáo án điện tử” với phần mềm Violet
- Giao diện chính của trang soạn thảo phần mềm Violet
b) Các chức năng chính của Violet
Tạo trang màn hình cơ bản
- Để tạo trang màn hình, vào menu Nội dung → Thêm đề mục, cửa sổ nhập liệu đầu tiên sẽ xuất hiện Gõ tên Chủ đề và tên Mục, rồi nhấn nút “Tiếp tục”, cửa sổ soạn thảo trang màn hình sẽ hiện ra và t a có thể đưa nội dung kiến thức vào đây
- Có 3 nút chức năng trên cửa sổ soạn thảo là: “Ảnh, phim”, “Văn bản”,
“Công cụ” Sử dụng công cụ chuẩn vẽ hình cơ bản
Cách sử dụng: trên cửa sổ soạn thảo, click chuột vào nút “ Công cụ”, một thực đơn hiện ra, chọn mục “Vẽ hình”
c) Thiết kế bài tập trắc nghiệm
- Để tạo một bài tập, ta nhấn nút "Công cụ" ở cửa sổ soạn thảo trang màn, rồi chọn một trong các loại bài tập được hiện ra trong menu ("Bài tập trắc nghiệm", "Bài tập ô chữ", "Bài tập kéo thả chữ") Sau đó, cửa sổ nhập liệu cho loại bài tập được chọn sẽ hiện ra Phần dưới đây sẽ mô tả chi tiết về việc nhập liệu cho các bài tập thông qua một số ví dụ tương ứng
- Violet cho phép tạo được 4 kiểu bài tập trắc nghiệm: Một đáp án đúng,Nhiều đáp án đúng,Đúng/Sai, Câu hỏi ghép đôi
Trang 4 Ví dụ 1: Tạo một bài tập trắc nghiệm như sau:
Cho biết G là trọng tâm của tam giác ABC,đường trung tuyến của tam giác ứng với cạnh BC là AM Biết AG = 4cm, độ dài của GM là:
A 2cm B 4cm
C 6cm D 8cm
Nhập liệu cho bài tập trên như sau:
Sau khi nhập liệu bài bập trên ta được giao diện như sau:
Ví dụ 2: Tạo kiểu bài trắc nghiệm“Đúng -Sai”
* PhÇn mÒm so¹n th¶o v¨n b¶n cã tªn lµ g×?
A Microsoft Office PowerPoint B Microsoft Office Excel
C Microsoft Office Word D.Microsoft Office Corporation Nhập liệu cho bài tập trên như sau:
Trang 5Sau khi nhập liệu bài bập trên ta được giao diện như sau:
Đóng gói bài giảng
- Sau khi soạn thảo xong và lưu bài giảng, ta vào mục Bài giảng -> Đóng gói (phím tắt F4) chọn “Xuất ra file chạy (EXE)”
Nội dung gói bài giảng và cách chạy
- Sau khi đã đóng gói và xuất ra dưới dạng file chạy (EXE), trong thư mục gói bài giảng sẽ bao gồm các file và thư mục con như sau:
Trang 64 PHƯƠNG PHÁP
4.1 Khách thể nghiên cứu:
- Sự đầu tư trong tạo slide trắc nghiệm và điền từ đòi hỏi giáo viên phải tốn nhiều công sức hơn, nhưng bù lại nó tạo cho học sinh thích thú hơn trong học tập, nắm vững được kiến thức trọng tâm của bài, rèn luyện được kĩ năng sử dụng máy
vi tính của học sinh, tạo không khí cho lớp học sinh động hơn
- Dưới sự định hướng của thầy, cô giáo, các em chủ động phát hiện kiến
thức, nắm bắt kiến thức Giờ dạy thật thoải mái, nhẹ nhàng Học sinh tiếp thu được bài và vận dụng tốt vào thực hành
* Cụ thể: Lớp 7E ứng dụng nghiên cứu
Môn học Sĩ số lớp Giới tính Dân tộc Kết quả môn dạy
Giỏi: 31 - 81,6% Khá: 7 - 18,4% TB: 0
* Lớp 7D không ứng dụng nghiên cứu
Môn học Sĩ số lớp Giới tính Dân tộc Kết quả môn dạy
Giỏi: 17 - 42,7% Khá: 16 - 44,4% TB: 2 - 5,6%
4.2 Thiết kế
Kết quả kiểm tra trước tác động (bài kiểm tra 1 tiết định kì)
Môn học
Kiểm tra trước tác động Lớp Sĩ số Kết quả bài kiểm tra
Tin học
7E 38 Giỏi: 36 - 94,7%Khá: 2 - 5,3%
Giỏi: 20 - 55,6%
Khá: 7 - 19,4%
TB: 8 - 22,2%
4.3 Quy trình nghiên cứu
a) Chuẩn bị bài của giáo viên
+ Bài soạn
+ Máy tính
+ Phần mềm PowerPoint, phần mềm Violet
Trang 7b) Tiến hành dạy thực nghiệm
Ngày dạy Lớp 7
Tiết 2:
BÀI 1:CHƯƠNG TRÌNH BẢNG TÍNH LÀ GÌ? (Tiếp)
I Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Hs biết được nhu cầu sử dụng bảng tính trong đời sống và trong học tập
- Biết được các chức năng chung của chương trình bảng tính, nhận biết được các thành phần cơ bản của màn hình bảng tính
- Hiểu khái niệm hàng, cột, ô, địa chỉ ô tính
2 Kỹ năng:
- Hs biết cách nhập, sửa, xóa, dữ liệu trên trang tính và cách di chuyển trên trang tính
3 Thái độ:
- Say mê, tìm tòi và sáng tạo, rèn luyện tính cẩn thận, chính xác, tư duy khoa học trong công việc
II Chuẩn bị của Gv & Hs
1 Giáo viên: Bài soạn, SGK, phòng máy, phần mềm Excel, máy chiếu
2 Học sinh: Vở ghi, SGK, đọc trước bài mới
III. Tiến trình bài dạy:
1 Kiểm tra bài cũ (5’)
* PhÇn mÒm tÝnh ®iÓm TBM cã tªn lµ g×?
A Microsoft Office PowerPoint B Microsoft Office Excel
C Microsoft Office Word D.Microsoft Office Corporation
Hs lªn b¶ng tr¶ lêi
2 Bài mới (40’)
Hoạt động 1: Màn hình làm việc của chương trình bảng tính (18’)
? Quan sát hình 6, em thấy màn hình
làm việc của chương trình bảng tính có
gì khác so với màn hình của chương
trình soạn thảo văn bản mà em đã được
3 Màn hình làm việc của chương trình bảng tính
-Thanh công thức: dùng để nhập, hiển
Trang 8học ở lớp 6?
=>HS: có bảng, thanh công thức, địa chỉ
ô, bảng chọn Data, các trang tính
?trong một trang tính gồm có những
thành phần nào? =>HS: Thanh tiêu đề,
công thức, bảng chọn data,…
! Các cột của các trang tính được đánh
thứ tự liên tiếp từ trái sang phải bằng
các chữ cái bắt đầu từ A,B,C,…Các kí
tự này được gọi là tên cột.
! Các hàng của trang tính được đánh thứ
tự liên tiếp từ trên xuống dưới bằng các
số bắt đầu từ 1,2,3…Các số này được
gọi là tên hàng.
-Địa chỉ của một ô tính là cặp tên cột và
tên hàng mà ô nằm trên đó Ví dụ A1 là
ô nằm ở cột A và hàng 1
-Khối là tập hợp các ô tính liền nhau tạo
thành một vùng hình chữ nhật Địa chỉ
của khối là cặp địa chỉ của ô trên cùng
bên trái và ô dưới cùng bên phải, được
phân cách nhau bởi dấu hai chấm (:) Ví
dụ C3:E7 là khối gồm các ô nằm trên
các cột C,D,E và nằm trên các hàng
3,4,5,6,7 (h7)
thị dữ liệu hoặc công thức trong ô tính -Bảng chọn Data (dữ liệu): gồm các lệnh dùng để xử lý dữ liệu.
-Trang tính gồm các cột và các hàng là miền làm việc chính của bảng tính Vùng giao nhau giữa cột và hàng là ô tính để chứa dữ liệu.
-Trang tính: gồm các cột và các hàng, vùng giao nhau giữa cột và hàng là ô tính ( gọi tắt là ô) dùng để chứa dữ liệu.
- Địa chỉ ô tính: là cặp tên cột và tên hàng(VD: A1).
- Khối ô: là tập hợp các ô tính liền nhau (VD:A1:C10)
Hoạt động 2: Nhập dữ liệu vào trang tính (17’)
a.Nhập và sửa dữ liệu:
? Nhập dữ liệu trong chương trình soạn
thảo văn bản Word ta làm thế nào?
=>HS: Nháy chuột vào vị trí cần soạn
thảo văn bản và đưa dữ liệu vào từ bàn
phím
-Nhập dữ liệu vào một ô của trang tính
ta làm thế nào?=>HS: -Em nháy chuột
chọn ô đó và đưa dữ liệu vào từ bàn
phím
! GV:Chốt lại:
! Thao tác nháy chuột chọn một ô được
gọi là kích hoạt ô tính Khi một ô tính
được chọn (hay được kích hoạt), trên
màn hình em sẽ thấy ô tính đó có viền
đậm xung quanh Dữ liệu nhập vào
được lưu trong ô đang được kích hoạt
? Để sửa dữ liệu trong chương trình
4 Nhập dữ liệu vào trang tính
- Để nhập DL vào 1 ô tính ta nhãy chuột chọn ô đó và gõ DL, sau đó nhấn Enter.
- Để sửa dữ liệu: nháy đúp chuột vào ô
Trang 9Word ta là thế nào? =>HS: Dùng phím
Backspace () nếu con trỏ soạn thảo ở
sau từ cần xoá hoặc phím Delete nếu
con trỏ soạn thảo ở trước từ cần xoá
? Trong chương trình bảng tính Excel ta
sửa dữ liệu ntn?
! Các tệp do chương trình bảng tính tạo
ra thường được gọi là các bảng tính
b.Di chuyển trên trang tính:
? Để di chuyển trên vùng soạn thảo của
chương trình soạn thảo văn bản ta làm
tn? =>HS: Sử dụng các phím mũi tên
trên bàn phím.
? Có mấy cách di chuyển trên trang tính
là những cách nào?=> Có 2 cách
c Gõ chữ việt trên trang tính
? Nêu lại cách gõ văn bản chữ Việt
trong chương trình soạn thảo văn bản
Word? =>HS: Dùng công cụ hỗ trợ gõ
Vietkey
! Tương tự như với chương trình soạn
thảo văn bản để gõ các chữ đặc trưng
của tiếng Việt (ă, ơ, đ, và các chữ có
dấu thanh) chúng ta cần có chương
trình hỗ trợ gõ.
đó và thực hiện việc sửa chữa tương tự như việc soạn thảo văn bản.
* Để di chuyển trên trang tính:
- Sử dụng các phím mũi tên trên bàn phím.
- Sử dụng chuột và các thanh cuốn
-Hai kiểu gõ chữ Việt phổ biến hiện nay
là kiểu TELEX và kiểu VNI Quy tắc gõ
chữ Việt có dấu trong Excel tương tự như quy tắc gõ chữ Việt có dấu trong chương trình soạn thảo văn bản mà em
đã được học.
3 Củng cố (4’)
Trên màn hình máy chiếu Gv đặt câu
hỏi: Giả sử ô A1 đang được kích hoạt
Em hãy cho biết cách nhanh nhất chọn ô
H50
Hs: Trả lời
Gv nhắc lại kiến thức trọng tâm bài học
4 Hướng dẫn học sinh về nhà (1’)
- Học bài, trả lời câu hỏi trang 9 sgk
Trang 104.4 Đo lường
* Kết quả:
Thực nghiệm
Sự tập trung chú ý vào bài học chưa cao
Sự tập trung chú ý vào bài học được nâng cao rõ rệt
Một số học sinh yếu chưa chủ động tham gia nắm kiến thức
và nêu kiến thức đã nắm bắt được mà chỉ dựa vào một số học sinh khá, giỏi
Cả lớp hăng hái nhiệt tình tham gia nêu lại các ý chính của bài Học sinh yếu đã mạnh dạn tham gia ý kiến của mình cùng các bạn khác
Đối chứng
- Tỉ lệ tiếp thu kiến thức ngay trên lớp đạt 75%
-Thực hành vận dụng kiến thức vào bài tập đạt 70%
-Tỉ lệ tiếp thu kiến thức ngay trên lớp đạt 95% - 100%
-Thực hành vận dụng kiến thức vào bài tập đạt 90% - 95%
5 PHÂN TÍCH DỮ LIỆU VÀ KẾT QUẢ
a) Phân tích kết quả
- Vì được tổ chức dưới hình thức trò chơi nên học sinh tham gia rất tích cực, lớp học sinh động và học sinh luôn làm thêm được nhiều bài tập
- Học sinh ngày càng yêu thích giờ học hơn
- Tận dụng được lợi ích của công nghệ thông tin
- Tạo cho bài giảng thêm phong phú đa dạng
- Giáo viên đỡ đi công sức sử dụng bảng phụ
- Giáo viên có thể sử dụng tất cả dạng bài tập này trong tất cả bài giảng của mình
- Học sinh thích thú khi được thao tác trên máy tính trong lúc học
- Không khí lớp học sôi nổi, hào hứng Các em mạnh dạn bày tỏ ý kiến riêng của mình, kể cả những em nhút nhát ít khi giơ tay phát biểu
b) So sánh kết quả
- Muốn đạt được kết quả cao trong giảng dạy của giáo viên và học tập của học sinh, giáo viên cần phải có lòng nhiệt tình, say mê với nghề nghiệp, bởi thiết
kế một bài giảng điện tử đòi hỏi phải có sự đầu tư về thời gian, công sức tìm hiểu, sưu tầm tư liệu để thiết kế lên một bài giảng có chất lượng
- Tôi thiết nghĩ với lòng tâm huyết, yêu nghề của giáo viên cộng với sự hỗ trợ của các cấp, các ngành thì việc thiết kế một bài giảng và giảng dạy bằng các phương tiện hiện đại sẽ trở thành một việc làm quen thuộc trong giảng dạy các môn học trong nhà trường
c) Bàn luận kết quả
- Ứng dụng tạo slide bài tập trắc nghiệm và bài tập điền khuyết vào hoạt động dạy của giáo viên là một trong những biện pháp nhằm tích cực hoá hoạt động học tập của học sinh, làm các em có thể chủ động tiếp thu kiến thức, sôi nổi học tập và đáp ứng yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học ngày nay
* Đối với giáo viên:
- Chủ động tìm tòi sáng tạo nhiều hình thức khác nhau và khai thác các tính
năng của phần mềm Microsoft Office PowerPoint 2003, liên kết Violet để thiết
kế bài giảng cho phù hợp với nhận thức của học sinh