- Lý Tương Như dịch Bạch-Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu, Gặp nhau mà chẳng biết nhau... THẢO LUẬN NHÓM :Cặp từ “lành
Trang 1MÔN NGỮ VĂN LỚP 7
TỪ TRÁI NGHĨA
Trang 2K IỂ M TR A B À I C Ũ
1 Từ đồng nghĩa là gì
2 Từ “xinh” trong câu “Bà em là một
phụ nữ rất xinh.” đã sử dụng hợp lý chưa
Vì sao Nếu được phép viết lại câu
này, em sẽ thay từ “xinh” bằng từ đồng nghĩa nào
Trang 3TỪ TRÁI NGHĨA
Tiết 39:
1 Thế nào là từ trái nghĩa:
Trang 4Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh
Đầu giường ánh trăng rọi, Ngỡ mặt đất phủ sương.
Ngẩng đầu nhìn trăng sáng, Cúi đầu nhớ cố hương.
- Lý Tương Như dịch
Bạch-Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê
Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu,
Gặp nhau mà chẳng biết nhau.
Trẻ cười hỏi: “khách từ đâu đến làng?”
-Hạ Tri
Trần Trọng San dịch
Ví dụ 1:
Trang 5Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh
Đầu giường ánh trăng rọi, Ngỡ mặt đất phủ sương.
Ngẩng đầu nhìn trăng sáng, Cúi đầu nhớ cố hương.
- Lý Tương Như dịch
Bạch-Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê
Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu.
Gặp nhau mà chẳng biết nhau, Trẻ cười hỏi: “khách từ đâu đến làng?”
-Hạ Tri
Trần Trọng San dịch
Ví dụ 1:
Trang 6Cặp từ trái
ngẩn >< cúi Chỉ hoạt động của đầu trẻ >< già Chỉ tuổi tác
đi >< trở lại Chỉ sự di chuyển
Trang 7THẢO LUẬN NHÓM :
Cặp từ “lành-dữ” trong trường hợp “bát lành - tính dữ” có phải là cặp từ trái nghĩa không? Vì sao?
Cặp từ “lành-dữ” trong trường hợp “bát
lành - bát dữ” không phải là cặp từ trái
nghĩa.
Vì trong trường hợp này, cặp từ “lành -
dữ” không trái ngược về nghĩa trên một
cơ sở chung (từ “lành” trong “bát lành” nói về sự nguyên vẹn của sự vật, còn từ
“dữ” trong “tính dữ” nói về tính cách dữ)
Trang 8Tìm các cặp từ trái nghĩa qua bức hình sau:
Trang 9Tìm từ trái nghĩa với các từ in đậm trong các trường hợp sau:
- qủa chín chín
- cơm chín
- áo lành lành
Trang 10Ghi nhớ:
Từ trái nghĩa là những từ có nghĩa
trái ngược nhau.
Một từ nhiều nghĩa có thể thuộc
nhiều cặp từ trái nghĩa khác nhau.
Trang 11Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh
Đầu giường ánh trăng rọi, Ngỡ mặt đất phủ sương.
Ngẩng đầu nhìn trăng sáng, Cúi đầu nhớ cố hương.
- Lý Tương Như dịch
Bạch-Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê
Trẻ đi, già trở lại nhà, Giọng quê không đổi, sương pha mái đầu,
Gặp nhau mà chẳng biết nhau.
Trẻ cười hỏi: “khách từ đâu đến làng?”
-Hạ Tri
Trần Trọng San dịch
Ví dụ 1:
2 Sử dụng từ trái nghĩa:
Trang 12“ Con kiến mà leo cành đa, Leo phải cành cụt, leo ra leo vào.
Con kiến mà leo cành đào, Leo phải cành cụt, leo vào leo ra.”
Ví dụ 3:
Trang 13Qua hình ảnh gợi ý dưới đây, em hãy chỉ ra thành ngữ mà em đã học ở môn Ngữ văn 7?
“bảy nổi ba chìm”
Bánh trôi nước
Trang 14(thác Premn–Đà Lạt) (thác Bản Giốc–Cao Bằng)
Qua hình ảnh gợi ý dưới đây, em hãy chỉ ra thành ngữ mà em đã học ở môn Ngữ văn 7?
“lên thác xuống ghềnh”
Trang 15Ghi nhớ:
Từ trái nghĩa được sử dụng trong thể đối, tạo các hình tượng tương phản, gây ấn tượng mạnh, làm
cho lời nói thêm sinh động.
Trang 16……… cao ………… thấp
Chọn từ thích hợp có sẵn sau vào chỗ trống : giá; trình độ.
……… hạ
………… cao ><
><
Trang 17trình độ cao trình độ thấp
Chọn từ thích hợp có sẵn sau vào chỗ trống : giá; trình độ.
giá hạ giá cao ><
><
Trang 18Bài tập 1: Tìm những từ trái nghĩa trong các câu ca dao, tục ngữ sau đây:
- “Chị em như chuối nhiều tàu, Tấm lành che tấm rách, đừng nói nhau nhiều lời.”
- “Số cô chẳng giàu thì nghèo, Ngày ba mươi Tết thịt treo trong nhà.”
- “Ba năm được một chuyến sai,
Áo ngắn đi mượn, quần dài đi thuê.”
- “Đêm tháng năm chưa nằm đã sáng,
Ngày tháng mười chưa cười đã tối.”
III Luyện tập:
Trang 19Bài tập 2: Tìm những từ trái nghĩa với
Trang 20Bài tập 2: Tìm những từ trái nghĩa với
Trang 21Bài tập 3: Điền các từ trái nghĩa thích hợp vào các thành ngữ sau:
Vô thưởng vô …
Bên … bên khinh
Buổi … buổi cái
Bước … bước cao
Chân … chân ráo
Trang 22Bài tập 3: Điền các từ trái nghĩa thích hợp vào
Chạy sấp chạy ngửa
Vô thưởng vô phạt
Bên trọng bên khinh
Buổi đực buổi cái
Bước thấp bước cao
Chân ướt chân ráo
Trang 23Bài tập 4: Hãy viết một đoạn văn ngắn về
tình cảm quê hương, có sử dụng từ trái nghĩa:
“ Khi xa quê, tôi luôn nhớ về dòng sông thơ mộng của quê hương.(1) Tôi nhớ nước sông
lấp lánh, huyền ảo như dải Ngân Hà trong
những ngày nắng ấm áp.(2) Tôi nhớ những
con sóng xô bờ ào ạt trong những ngày mưa.
(3) Nhớ cả con nước khi vơi, khi đầy (4) Nhớ những con thuyền khi xuôi, khi ngược (5) Ôi, thật diệu kỳ thay dòng sông quê tôi (6)”
Trang 24TRÒ CHƠI NHÌN HÌNH ĐOÁN THÀNH NGỮ 1
2
Trang 254 5 6 7 8
10 9
V
H Ĩ A Ụ G
G
Ừ
R Á
Ĩ
I N H A
Trang 26Bi quan: là không lạc quan.
Mê: là không tỉnh .
Dũng cảm: là không hèn nhát.
“Ngọt thơm sau lớp vỏ gai, Quả ngon lớn mãi cho ai đẹp lòng.
Mời cô, mời bác ăn cùng,
Sầu riêng mà hoá vui chung trăm nhà.”
Phạm Hổ
Giải nghĩa từ.
Chơi chữ
Trang 27DẶN DÒ
Học thuộc hai ghi nhớ bài “Từ trái nghĩa”.
Hoàn thiện bài tập 1, 2, 3, 4.
Soạn bài: Lập dàn bài cho đề: cảm nghĩ về tình bạn
( xác định được đúng đối tượng, tình cảm chủ yếu; thể hiện rõ các ý khi viết mở bài, thân bài, kết bài; thấy được sự khác biệt giữa văn nói và văn viết, nhất là ở
mở bài và kết bài)
Trang 28DẠY TỐT HỌC TỐT
DẠY TỐT HỌC TỐT
CHÚC QUÝ THẦY CÔ VÀ CÁC EM SỨC KHỎE