NGHIÊN CỨU SỰ TÍCH LŨY KIM LOẠI NẶNG (Pb, As) TRONG ĐẤT VÀ TRONG MỘT SỐ LOÀI GIUN ĐẤT Ở KHU KINH TẾ MỞ CHU LAI

NGHIÊN CỨU SỰ TÍCH LŨY KIM LOẠI NẶNG (Pb, As) TRONG ĐẤT VÀ TRONG MỘT SỐ LOÀI GIUN ĐẤT Ở KHU KINH TẾ MỞ CHU LAI

TRƯỜNG CAO ĐẲNG ĐỨC TRÍ KHOA CÔNG NGHỆ SINH HỌC – MÔI

TRƯỜNG

NGHIÊN CỨU SỰ TÍCH LŨY KIM LOẠI

NẶNG (Pb, As) TRONG ĐẤT VÀ TRONG MỘT SỐ LOÀI GIUN ĐẤT Ở KHU KINH TẾ MỞ CHU LAI – HUYỆN

NÚI THÀNH – TỈNH QUẢNG NAM

SVTH: TRẦN VĂN BÌNH GVHD: Ths NGUYỄN VĂN KHÁNH

đang diễn ra trên quy mô rộng lớn Đặc biệt, ô nhiễm đất bởi các kim loại nặng (KLN) đang là vấn đề thu hút sự quan tâm của nhiều nhà

khoa học trên toàn thế giới do tính chất độc hại

• Hiện nay, bên cạnh việc quan trắc ô nhiễm KLN trực tiếp bằng các phương pháp lý, hóa thì việc

sử dụng các sinh vật tích tụ làm chỉ thị sinh học

để quan trắc môi trường đã được quan tâm

nghiên cứu và đưa lại nhiều kết quả có ý nghĩa cho khoa học và thực tiễn

• xuất phát từ cơ sở lý luận thực tiễn trên chúng

tôi chọn đề tài: “Nghiên cứu sự tích lũy kim

loại nặng (Pb, As) trong đất và trong một số loài giun đất ở khu Kinh Tế Mở Chu Lai -

Huyện Núi Thành- Tỉnh Quảng Nam”

II ĐỐI TƯƠNG, ĐỊA ĐIỂM VÀ PHƯƠNG PHÁP

NGHIÊN CỨU

2.1 ĐỐI TƯƠNG NGHIÊN CỨU

2.2 ĐỊA ĐIỂM NGHIÊN CỨU

2.3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

• Phương pháp nghiên cứu thực địa.

Hình 2.2 phẫu diện thu mẩu

• Phương pháp nghiên cứu trong phòng

thí nghiệm

• Phương pháp xử lý số liệu

III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ

nhiễm KLN tại các vùng đất xung quanh khu Kinh Tế Mở Chu Lai - huyện Núi Thành - tỉnh Quảng Nam

3.1.1 PH môi trường đất tại khu vực nghiên

pH Khương Thọ Khương Đại Tam Giang

Hình 3.1 Biến đọng pH qua 2 đợt thu mẫu

3.1.2 Hàm lượng KLN As và Pb

trong môi trường đất

• Nhằm đánh giá mức độ ô nhiễm As và Pb trong môi trường đất tại khu vực nghiên

cứu, đề tài tiến hành xác định hàm lựơng

As và Pb trong đất qua 2 đợt thu mẩu Và kết quả đạt được trình bày ở bảng 3.2,

hình 3.2 và hình 3.3

• Bảng 3.2 Hàm lượng As và Pb trong mẫu đất

tại các khu vực nghiên cứu qua 2 đợt thu mẫu.

n = 6 3,27 ± 1,135 51,3 ± 4,88

Khương Đại

Đợt 1 1,5 ± 0,75 34,34 ± 4,47 Đợt 2 2,55 ± 1,18 66,75 ± 1,57 Trung bình

2,025 ± 1,053 50,54 ± 4,67

n = 6 Đợt 1 2,68 ± 1,33 52,36 ± 4,1 Đợt 2 3,4 ± 2,67 79,93 ± 3,75

Hình 3.2 hàm lượng As trong đất qua 2 đợt thu mẫu

32.14

70.47 34.34

3.2 Sự tích luỹ KLN As và Pb trong một số loài giun đất

thuộc giống Pheretima

Bảng 3.3 Hàm lượng As và Pb trong cơ thể giun đất tại các khu vực nghiên cứu qua 2 đợt

2,03 ± 1,184 36,83 ± 491

n = 6

Khương Đại

Đợt 1 0,896 ± 0,586 22,32 ± 3,80 Đợt 2 1,76 ± 1,208 61,8 ± 2,85 Trung bình

1,33 ± 1,030 42,06 ± 4,9

n = 6 Đợt 1 0,75 ± 0,90 22,24 ± 4,017 Đợt 2 1,95 ± 1,41 69,77 ± 2,435

As (mg/kg) Khương Thọ Khương Đại Tam Giang

Hình 3.4 Hàm lượng As trong giun qua 2 đợt thu mẫu

15.15

58.51 22.32

61.8 22.24

3.3 Tương quan giữa hàm lượng As và Pb

trong đất với hàm lượng trong giun đất (giống

Pherentima)

1.030 1.035 1.040 1.045 1.050 1.055 1.060 1.065 1.070

y=0,3304x+0.679 n=6, r=0.933, p=0.0066

1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 1.9 1.3

1.4 1.5 1.6

1.7

y=0,49x+0,63 r=0,599, n=6, p=0,209

IV KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

• Kết luận

1 Hàm lượng As trung bình trong đất là 2,77 ± 1,65

mg/kg, so sánh với QCVN 03:2008/BTNMT

(As≤12mg/kg) thì môi trường đất ở 3 khu vực chưa

bị ô nhiễm As (nằm trong 3,59 đến 5,93) hàm lượng

Pb 56.08 ± 25,23 mg/kg, so sánh với QCVN 03:2008/ BTNMT (Pb≤70mg/kg) thì môi trường đất ở 3 khu

vưc nghiên cứu chưa bị nhiễm Pb.

2 Sự tích lũy As trong giống Pheretima là có khác nhau

có ý nghĩa so với tích lũy Pb ( α = 0.05) hàm lượng

As trung bình tích lũy trong một số loài giun đất thuộc

giống Pheretima ở khu vực nghiên cứu là 1.57 ±

1.15mg/kg; mức độ tích lũy Pb là 41,8±17,42mg/kg

• 3 Hàm lượng kim loại nặng As, Pb trong đất

tương quan thuận với mức độ tích lũy As và

Pb trong mô cơ thể giun đất trong đó sự tích lũy As trong đất với hàm lượng As trong cơ

thể giun đất ở mức tương quan rất chặt

(r=0.933,p=0.006 ) đối với hàm lượng Pb

trong đất và trong mô cơ thể giun đất ở mức tương quan tương đối chặt (r=0.599,

p=0.209) Qua nghiên cứu cho thấy các loài

giun đất giống pherentima có khả năng tích

lũy cao hàm lượng As và Pb trong cơ thể

Mức độ tích lũy phản ánh được hàm lượng As

và Pb có trong môi trường Do đó có thể sử

dụng giun đất trong giống pherentima để đánh

Kiến nghị

• Đề tài chỉ dừng lại ở mức nghiên cứu sự tích lũy As

và Pb trong giống pherentima, do đó để xác định

một cách đầy đủ khả năng chỉ thị ô nhiễm KLN của giun đất cần có thêm nhiều nghiên cứu sự tích lũy KLN trong những loài giun đất cụ thể, cũng như các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng tích lũy As và Pb trong đối tượng nghiên cứu

• Môi trường đất tại 3 khu vực nghiên cứu chưa có hàm lượng As và Pb vượt ngưỡng giới hạn cho

phép, vì vậy cần phải khuyến cáo người dân và các

xí nghiệp xung quanh khu Kinh Tế Mở Chu Lai –

huyện Núi Thành – tỉnh Quảng Nam cần có nhiều

TÀI LIỆU THAM KHẢO

• [1] Lê Huy Bá Độc học môi trường NXB Đại học QG TH.HCM

• [7] Huỳnh Thị Kim Hối, Tống Kim Thuần (2005), Bước đầu nghiên cứu giun đất và các nhóm Mesofauna khác ở ba loại đất đồi tại Vĩnh Phúc và Phú Thọ Hội thảo quốc gia về sinh thái và tài nguyên sinh vật lần thứ nhất.

• [9] Nguyễn Văn Khánh, Phạm Văn Hiệp (2009), “Nghiên cứu sự tích lũy kim loại nặng cadmium (Cd) và chì (Pb) của loài hến (Corbicula sp.) vùng cửa sông ở thành phố Đà Nẵng”, Tạp chí Khoa học và công nghệ, Đại học Đà Nẵng, 1(30), tr 83-89.

• [17] Andre’ Amaral, Manusoto, Regina Cunha, Ionan Marigo’mez, Arimindo Rodrigues (2006), “Bioavailability and cellcular effects of metals on Lumbricus terrestris in habiting volcanic soil”,

Enviromental Pollution, 142, pp 103-108.