Bài giảng ngữ văn 7 bài 8 qua đèo ngang 5

TIẾT 29: QUA ĐÈO NGANGĐèo Ngang Bà Huyện Thanh Quan... TÌM HIỂU CHUNG Tác giả và tác phẩm Bà Huyện Thanh Quan * Tác phẩm: Bài thơ được ra đời khoảng thế kỷXIX, khi bà Huyện Thanh Quan

Trang 1

Bà Huyện Thanh Quan

Trang 2

Kiểm tra bài cũ:

Đọc thuộc lịng bài thơ “Bánh trơi nước” và nêu những nét đặc sắc về nội dung, nghệ thuật của bài thơ?

Trang 3

Quan sát bức tranh, và nêu hiểu biết của em địa danh Đèo Ngang?

Trang 4

- Đèo Ngang thuộc dãy núi Hoành Sơn, phân cách địa giới 2 tỉnh: Hà Tĩnh và Quảng Bình.

- Là địa danh nổi tiếng trên đất nước ta

Trang 5

TIẾT 29: QUA ĐÈO NGANG

Đèo Ngang

Trang 6

Bà Huyện Thanh Quan

Trang 7

I TÌM HIỂU CHUNG

Tác giả – tác phẩm

? Em biết gì về bà Huyện Thanh Quan? Hãy giới thiệu bằng một đoạn văn nói.

Trang 8

1 Tác giả và tác phẩm

Tác giả: Tên thật là Nguyễn Thị Hinh

Sống ở thế kỷ XIX – Quê ở làng Nghi Tàm (nay thuộc

Tây Hồ, Hà Nội)

Chồng bà làm tri huyện Thanh Quan (nay thuộc Thái

Ninh, Thái Bình) Do đó có tên gọi Huyện Thanh Quan

Bà là 1 trong số nữ sỹ tài hoa hiếm có trong thời trung đại Hiện còn để lại 6 bài thơ Nôm Đường luật, trong đó có bài thơ Qua Đèo Ngang (6 bài thơ gồm: Thăng Long thành hoài cổ; Chiều hôm nhớ nhà; Chùa Trấn Bắc; Cảnh chiều hôm; Đền Trấn Võ; Qua Đèo Ngang)

Trang 9

Tác giả và tác phẩm

* Tác phẩm: Bài thơ được ra đời khoảng thế

kỷXIX, khi bà Huyện Thanh Quan lần đầu xa nhà, xa quê, vào kinh đô Huế nhận chức “cung trung giáo tập” (dạy nghi lễ cho các cung nữ, phi tần theo chỉ dụ của nhà vua).

Trang 10

Bước tới đèo ngang bóng xế tà,

Cỏ cây chen đá, lá chen hoa.

Lom khom dưới núi, tiều vài chú,

Lác đác bên sông, chợ mấy nhà.

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc,

Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia.

Dừng chân đứng lại, trời, non, nước,

Một mảnh tình riêng, ta với ta.

1.Tác giả và tác phẩm

2 Đọc, giải nghĩa từ Bài thơ được

sáng tác theo thể thơ nào?

Trang 11

1.Tác giả và tác phẩm

2 Đọc, giải nghĩa từ

3.Thể thơ:

- Thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật:

+ Đường luật là luật thơ có từ đời Đường, từ năm 618 đến năm 907 ở Trung Quốc

+ Số câu: gồm 8 câu trong 1 bài

Trang 12

A. Vào lúc sáng sớm

B. Vào lúc buổi trưa vắng vẻ

C. Vào buổi tối

D. Vào buổi chiều tà

Trong bài thơ qua đèo ngang, cảnh vật được miên tả vào thời điểm nào?

Trang 13

II Tìm hiểu văn bản:

1 Cảnh Đèo Ngang

Thời điểm miêu tả: bóng

xế tà -> thường gợi nỗi

hoang vắng, gợi buồn.

? Cảnh Đèo Ngang được miêu tả vào thời điểm bóng xế tà Theo bóng xế tà

em thời điểm đó thường gợi cảm xúc gì?

Cảnh được gợi tả bằng những chi tiết nào? Sự lặp lại từ chen có sức gợi tả một cảnh tượng thiên nhiên như thế nào?

Trang 14

a Sự xuất hiện của con người

làm cho cảnh vui hơn

b Sự xuất hiện của con người

- Nghệ thuật đối, đảo trật tự cú pháp, từ láy -> Gợi ra sự sống

thấp thoáng con người mờ nhạt

Trang 15

Trong bốn câu đầu của bài thơ khung cảnh được miểu tả _ _

Thiên nhiên và con người đều mang sắc thái _

miểu tả như thế nào?

rất vắng vẻ

buồn

Trang 16

Trong cảnh ấy, âm thanh khắc khoải của tiếng chim quốc và chim

đa đa có tác dụng gì trong việc tả cảnh Đèo Ngang ?

- Âm thanh: Con quốc

quốc và con gia gia

kêu khắc khoải đượm

buồn.

⇒ Tăng thêm vẻ hoang sơ

của đèo Ngang.

Trang 17

thưa thớt của con người.

thưa thớt của con người

? Từ đó em thấy cách miêu tả cảnh Đèo Ngang của tác giả có gì đặc sắc?

Trang 18

Nhận xét chung của em về cảnh Đèo Ngang?

* Cảnh Đèo Ngang là một bức tranh thiên nhiên lúc chiều tà, hùng vĩ, bát ngát, thấp

thoáng có sự sống của con người nhưng còn hoang sơ, gợi cảm giác buồn vắng lặng.

Trang 19

? Theo em tâm trạng của tác giả là tâm trạng gì? Tại sao tác giả lại

có tâm trạng đó?

2.Tâm trạng của nhà thơ

- Buồn nhớ cô đơn (nghệ

thuật tả cảnh ngụ tình –

Tình được thể hiện gián

tiếp qua cảnh)

Trang 20

Nhận xét của em về cách kết thúc bài thơ?

“Ta với ta”: Đối diện với chính mình

Các con chữ câu kết đều mang một nỗi niềm đơn

chiếc: “một - mảnh - tình - riêng – ta – ta

Tất cả đều cực tả nỗi buồn thầm lặng cô đơn đến

tột cùng của người lữ thứ

Trang 21

Bước tới đèo ngang bóng xế tà,

Cỏ cây chen đá, lá chen hoa

Lom khom dưới núi, tiều vài chú,Lác đác bên sông, chợ mấy nhà

Nhớ nước đau lòng, con quốc quốc,Thương nhà mỏi miệng, cái gia gia.Dừng chân đứng lại, trời, non, nước,Một mảnh tình riêng, ta với ta

Trang 22

-Ở bài “Bạn đến chơi nhà”: ta với ta - là tôi và bác, là chúng ta tuy hai mà một – sự tri âm tri

kỉ găn bó với nhau bằng sự đồng cảm chân

thành.

- Ở bài “Qua Đèo Ngang” ta với ta - mình đối diện với mình trong cảnh trời non nước bao la Trời non nước càng rộng lớn bao nhiêu thì con người càng nhỏ bé cô đơn bấy nhiêu.

Trang 23

A. Vui tươi trước cảnh vât thiên nhiên hùng vĩ

B. Được chiêm ngưỡng vẻ đẹp của Đèo Ngang

C. Mệt mỏi sau một chặng đường dài đến Đèo Ngang

D. Nhớ nước thương nhà, mang nỗi buồn cơ đơn thầm lặng

Tâm trạng của tác giả như thế nào khi bước tới Đèo ngang?

Trang 24

nước, thương nhà da diết,

buồn, cô đơn

Em hãy khái quát nét đặc sắc về mặt nội dung và nghệ thuật của văn bản?

Trang 25

- Học thuộc lòng bài thơ

Nắm vững ND-NT của bài thơ, thuộc lòng ghi nhớ.

- Soạn bài: Bạn đến chơi nhà

Trang 26

Cảnh đèo Ngang ngày nay

Định dạng
Số trang	26
Dung lượng	1,9 MB