Bạn đến chơi nhà Nguyễn Khuyến Đã bấy lâu nay, bác tới nhà Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa.. Bạn đến chơi nhà Nguyễn Khuyến Đã bấy lâu nay, bác tới nhà Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa..
Trang 1Tiết 30: VĂN BẢN
Trang 2Khuyến-KIỂM TRA BÀI CŨ
? Đọc thuộc lòng bài thơ “ Qua
đèo ngang ” của Bà Huyện
Thanh Quan ? Nêu những nét
tiêu biểu về nội dung và nghệ
thuật của bài thơ?
- Cảnh Đèo Ngang thoáng đãng mà heo hút.
- Nỗi nhớ nước thương nhà, cô đơn thầm lặng của tác giả.
Trang 3-Ông đỗ đầu cả 3 kì thi : Hương,
Hội, Đình nên gọi là Tam Nguyên
Yên Đổ.
- Là nhà thơ của làng cảnh Việt
Nam.
2 Tác phẩm.
-Hoàn cảnh sáng tác : Khi nhà thơ
cáo quan về ở ẩn tại quê nhà.
-Là bài thơ hay nhất viết về đề tài
tình bạn.
Bài 8 – Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ ( Nguyễn Khuyến )
(SGK)
Trang 4I Giới thiệu tác giả, tác phẩm
II Đọc – Tìm hiểu chú thích
Chú ý ngắt nhịp 4/3
Giải nghĩa các từ : nước cả, khôn,
+ chửa: chưa
Bài 8 – Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ
( Nguyễn Khuyến )
BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ NGUYỄN KHUYẾN
Đã bấy lâu nay, bác tới nhà, Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa.
Ao sâu nước cả, khôn chài cá, Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà.
Cải chửa ra cây, cà mới nụ, Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa.
Đầu trò tiếp khách, trầu không có, Bác đến chơi đây, ta với ta!
THỂ THƠ THẤT NGÔN BÁT CÚ ĐƯỜNG LUẬT
-Số câu : 8 câu / bài
- Số chữ : 7 chữ / câu
- Luật bằng trắc.
- Bố cục : Đề - thực - luận -kết
Trang 5Bạn đến chơi nhà Nguyễn Khuyến Đã bấy lâu nay, bác tới nhà
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa
Bạn đến chơi nhà Nguyễn Khuyến Đã bấy lâu nay, bác tới nhà
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa
Bạn đến chơi nhà
Nguyễn Khuyến
Đã bấy lâu nay, bác tới nhà
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa
Ao sâu n ớc cả, khôn chài cá,
V ờn rộng rào th a, khó đuổi gà
Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, m ớp đ ơng hoa
Đầu trò tiếp khách, trầu không có,
Bác đến chơi đây, ta với ta!
Cảm xỳc khi bạn đến chơi nhà
Hoàn cảnh tiếp bạn
Khẳng định giỏ trị của tỡnh bạn
-> Kết cấu độc đỏo , gồm 3 phần 1/6/1.
(Nguyễn Khuyến)
Đó bấy lõu nay, bỏc tới nhà,
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa,
Ao sõu nước cả, khụn chài cỏ,
Vườn rộng, rào thưa khó đuụ̉i gà.
Cải chửa ra cõy, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa
Đầu trũ tiếp khỏch, trầu khụng có,
Bỏc đến chơi đõy, ta với ta!
Trang 6I.Giới thiệu tác giả, tác phẩm
II Đọc – Tìm hiểu chú thích
Trang 7I Giới thiệu tác giả, tác phẩm
II Đọc – Tìm hiểu chú thích
III Tìm hiểu văn bản
Đã bấy lâu nay, bác tới nhà
? Cách mở đầu bài thơ có gì có gì đặc biệt? Qua đấy ta thấy tâm trạng của tác giả
như thế nào?
? Cách mở đầu bài thơ có gì có gì đặc biệt? Qua đấy ta thấy tâm trạng của tác giả
như thế nào?
- Ngôn ngữ giản dị, tự nhiên
như một lời chào hỏi.
=> Niềm vui sướng, thái độ
niềm nở, thân mật, kính
trọng của tác giả đối với bạn.
- bấy lâu nay =>Cách vào bài tự
nhiên như lời nói hàng ngày -Cách xưng hô : “bác ”
-> Thái độ tôn trọng, thân mật.
Trang 8I Giới thiệu tác giả, tác phẩm
II Đọc – Tìm hiểu chú thích
III Tìm hiểu văn bản
Trẻ thời đi vắng, chợ thời xa
Ao sâu nước cả, khôn chài cá Vườn rộng rào thưa, khó đuổi gà Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rốn, mướp đương hoa Đầu trò tiếp khách, trầu không có
? Nhà thơ tiếp đãi bạn trong hoàn cảnh gia đình nhưư thế
nào?
? Nhà thơ tiếp đãi bạn trong hoàn cảnh gia đình nhưư thế
nào?
Trang 9-Ao sâu nước cả, khơn chài cá,
Vườn rộng rào thưa, khĩ đuổi gà
-> Có cá, có gà nhưng cũng bằng khơng
- Cải chửa ra cây, cà mới nụ,
Bầu vừa rụng rớn, mướp đương hoa
-> Có cải, cà, bầu, mướp nhưng cũng chỉ mới ở dạng tiềm ẩn
Trang 10I Giới thiệu tác giả, tác phẩm
II.Đọc – Tìm hiểu chú thích
III Tìm hiểu văn bản
1 Cảm xúc khi bạn đến chơi nhà
2 Hoàn cảnh tiếp bạn
- Tình huống khó xử khi bạn tới chơi.
- Mong muốn tiếp đãi bạn thịnh soạn
nhưng không thực hiện được
Bài 8 – Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ ( Nguyễn Khuyến )
Cách tạo tình huống: Từ chuyện lâu ngày bạn mới đến chơi để tác giả được giãi bày tâm sự.
Liệt kê: Cá, gà, cải, cà, bầu, mướp, -> liệt kê tên các món ăn ngon muốn đãi bạn
Phép đối :Câu 3 đối với câu 4.
Câu 5 đối với câu 6 -> Tạo nhịp điệu cân đối cho bài thơ
Trang 11I Giới thiệu tỏc giả, tỏc phẩm
II.Đọc – Tỡm hiểu chỳ thích
III Tỡm hiểu văn bản
1 Cảm xỳc khi bạn đến chơi nhà
2 Hoàn cảnh tiếp bạn
- Tỡnh huống khó xử khi bạn tới chơi.
- Mong muốn tiếp đói bạn thịnh soạn
nhưng khụng thực hiện được
- Trầu: lễ nghi tiếp khỏch tối thiểu cũng
khụng có
=> Cuụ̣c sống thanh bạch, dõn dó, bình dị
của nhà thơ.
Bài 8 – Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ ( Nguyễn Khuyến )
Đầu trò tiờ́p khỏch, trầu khụng cú,
- trầu: khụng có
-> Sự thiếu thốn, đạm bạc được nói quá, c ường điệu
đến mức tối đa
Trang 12Văn học Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ
I Giới thiệu tác giả, tác phẩm
II Đọc – Tìm hiểu chú thích
III Tìm hiểu văn bản
1 Cảm xúc khi bạn đến chơi nhà
2 Hoàn cảnh và khả năng tiếp bạn
3 Khẳng định lại giá trị của tình
bạn (Câu thơ kết)
Bác đến chơi đây, ta với ta !
- “ Ta với ta” – ta là tôi, là bác, là
hai chúng ta ->Tình bạn trọn vẹn,
tâm giao, tri kỉ.
Bài 8 – Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ ( Nguyễn Khuyến )
-> Tỡnh bạn chõn thành vượt qua
mọi thiếu thốn về vật chất Cái đáng
quí nhất là đến với nhau bằng tấm
lòng.
? Em có nhận xét
gì về cụm từ “Ta
với ta”? Ta ở đây
là chỉ ai? Qua đó
muốn nói lên điều gì?
Trang 13-Nỗi cô đơn chỉ có mình với mình
ở nơi hoang vắng
Bộc lộ sự cô đơn tuyệt đối của
tác giả
BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ
- Tác giả với bạn – tuy hai mà một -Tình cảm chân thành, cảm động vượt trên mọi thứ vật chất
Thể hiện tình bạn gắn bó, thân thiết,
chân thật, đậm đà
Trang 14Văn học Tiờ́t 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ
I Giới thiệu tỏc giả, tỏc phẩm
II Đọc – Tỡm hiểu chỳ thích
III Tỡm hiểu văn bản
1 Cảm xỳc khi bạn đến chơi nhà
- Ngụn ngữ giản dị, tự nhiờn như một
lời chào hỏi.
=> Niềm vui sướng, thỏi đụ̣ niềm nở,
thõn mật, kớnh trọng của tỏc giả đối
với bạn.
2 Hoàn cảnh tiếp bạn
- Tỡnh huống khó xử khi bạn tới chơi
- Mong muốn tiếp đói bạn thịnh soạn
nhưng khụng thực hiện được
- Trầu: lễ nghi tiếp khỏch tối thiểu
cũng khụng có
=> Cuụ̣c sống thanh bạch, dõn dó,
bình dị của nhà thơ giữa xúm làng.
3 Khẳng định lại giỏ trị của tỡnh bạn
- “ Ta với ta” – ta là tụi, là bỏc, là hai chỳng ta ->Tỡnh bạn trọn vẹn, tõm giao, tri kỉ.
Bài 8 – Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ ( Nguyễn Khuyến )
-> Tỡnh bạn chừn thành vượt qua mọi thiờ́u thốn về vật chất Cỏi đỏng quớ nhất là đờ́n với nhau bằng tấm lòng.
IV TỔNG KẾT
1 Nghệ thuật
- Tạo tình huống bất ngờ, thú vị.
- Lời thơ thuần Nôm, giản dị, tự nhiên.
- Giọng thơ hóm hỉnh, ối về bố cục đối về bố cục.
2.Nội dung: Ca ngợi tình bạn đậm
đà, chân thành, đằm thắm
3 Ghi nhớ SGK (Tr.105)
Trang 15N ội
d un g
Tạo tình huống bất ngờ, thú vị.
Lời thơ thuần Nôm, giản dị, tự nhiên.
BẠN ĐẾN
CHƠI NHÀ
Trang 16IV LUYỆN TẬP
Cõu 1: Từ câu thứ hai đến câu thứ sáu, tác giả
nói đến sự thiếu thốn tất cả những điều kiện vật
chất để đãi bạn với mục đích gì?
A.Miờu tả hoàn cảnh nghốo của mỡnh.
B Giói bày hoàn cảnh thực tế của mỡnh.
C Khụng muốn tiếp đói bạn.
D Diễn đạt một cỏch dí dỏm tỡnh cảm chõn thành,
sõu sắc.
Trang 17C Hai bài thơ đều kết thúc bởi ba từ ta với ta, nhưng nội dung
thể hiện của mỗi bài lại hoàn toàn khác nhau
D Hai bài thơ đều có cách nói giản dị, dân dã, dí dỏm
Đ
S
Đ
S
Trang 18I.Giới thiệu tác giả, tác phẩm
II.Đọc – Tìm hiểu chú thích
III Tìm hiểu văn bản
( Nguyễn Khuyến, Khóc Dương Khuê )
ĐỌC THÊM
Trang 19HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Học thuộc bài thơ Nắm vững nội dung và nghệ thuật của bài thơ
- ChuÈn bÞ bµi míi : So¹n bµi “ Bài ca nhà
tranh bị gió thu phá ”- Đỗ Phủ
Bài 8 – Tiết 30 : BẠN ĐẾN CHƠI NHÀ
( Nguyễn Khuyến )
Trang 20Khóc Dương Khuê
Bác Dương thôi đã, thôi rồi:
Nước mây man mác, ngậm ngùi lòng ta, Nhớ từ thuở đăng khoa ngày trước
Vẫn sớm hôm, tôi bác cùng nhau, Kính yêu từ trước đến sau.
Trang 21TaiLieu.vn