Chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương gồm có 20 bài 13 bài lý thuyết, 6 bài thực hành và 1 bài tổng kết với 4 nội dung cơ bản: Giống cây trông trong sản xuất nông, lâm nghiệp; sử d
Trang 1-BÁO CÁO KHOÁ LUẬN TỐT NGHIỆP
Tên đề à t i:
SƯU TẦM VÀ SỬ DỤNG TƯ LIỆU DẠY HỌC CHƯƠNG 1 - "TRỒNG TRỌT, LÂM NGHIỆP ĐẠI CƯƠNG", MÔN CÔNG NGHỆ 10 - THPT
Người hướng dẫn : ThS Nguyễn Tất Thắng Người thực hiện : Nguyễn Thị Vy - SPKT K50 Địa điểm thực tập: Trường THPT Nguyễn Gia Thiều - Hà Nội
HÀ NỘI, 5/2009
Trang 2Tôi vô cùng biết ơn sự quan tâm, giúp đỡ về mọi mặt của các thầy, các
cô trong bộ môn Tâm lý và Phương pháp giảng dạy cũng như các thầy, các
cô trong Ban chủ nhiệm khoa Sư phạm và Ngoại ngữ, trường Đại học Nông nghiệp Hà Nội.
Tôi cũng xin gửi lời cảm ơn chân thành tới cô giáo:Dương Thị Hoàn
và các em học sinh trường THPT Nguyễn Gia Thiều- Hà Nội đã giúp tôi hoàn thành quá trình thực nghiệm tại trường.
Cuối cùng tôi xin gửi lời cảm ơn tới gia đình và bạn bè đã luôn động viên, khích lệ tôi hoàn thành khoá luận này
Hà nội, ngày 10 tháng 5 năm 2009
Sinh viên
Nguyễn Thị Vy
Trang 3MỤC LỤC
Trang 4Học sinh
Kỹ thuật nông nghiệpMicrosoft
Nhà xuất bảnPhiếu học tậpPhương pháp dạy họcPhương tiện dạy họcPhương tiện trực quanSách giáo khoa
Trung học phổ thông
Tư liệu
Tư liệu dạy họcThực nghiệmTrắc nghiệm khách quan
Trang 5DANH MỤC CÁC BẢNG
DANH MỤC CÁC ĐỒ THỊ
Trang 6PHẦN MỞ ĐẦU
1.Lý do chọn đề tài
1.1 Do yêu cầu đổi mới phương pháp dạy học
Mục tiêu giáo dục của nước ta đã được ghi rõ tại chương 1, điều 2, Luật Giáo dục năm 2005: “Đào tạo con người Việt Nam phát triển toàn diện,
có đạo đức, tri thức, sức khoẻ, thẩm mỹ và nghề nghiệp, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; hình thành và bồi dưỡng nhân cách, phẩm chất năng lực của công dân, đáp ứng yêu cầu của xây dựng và bảo
vệ tổ quốc”
Một trong những biện pháp quan trọng để đạt được mục tiêu trên đó là phải đổi mới chương trình giáo dục phổ thông, đặc biệt là đổi mới phương pháp dạy học (PPDH) Coi đổi mới PPDH là nhiệm vụ trọng tâm và cấp bách trong giai đoạn hiện nay của nghành Giáo dục và Đào tạo Điều 28 khoản 2 Luật Giáo dục năm 2005 đã quy định “Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phải phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp (PP) tự học, khả năng làm việc theo nhóm; rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn; tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh.Như vậy, cốt lõi của đổi mới PPDH là hướng tới việc học tập chủ động, chống lại thói quen thụ động, đề cao khả năng tự học của người học Việc đổi mới PPDH nhằm phát huy tính tích cực của người học đã được thực hiện bằng nhiều cách Đổi mới PPDH đi đôi với đổi mới phương tiện dạy học (PTDH), trong đó tư liệu (TL) là một dạng quan trọng TL dạy học giúp cho giáo viên (GV) tổ chức tốt các hoạt động học tập cho học sinh (HS) Chính vì vậy, việc sưu tầm tư liệu dạy học là việc làm thiết thực, phục vụ cho tổ chức hoạt động học tập nhằm đáp ứng yêu cầu đổi mới PP và PTDH
Trang 71.2 Do đặc trưng của môn Công Nghệ 10 nói chung và chương 1 nói riêng
Đổi mới chương trình giáo dục phổ thông không chỉ đổi mới PPDH mà còn đổi mới về mục tiêu và nội dung dạy học Sách giáo khoa (SGK) là “Tài liệu thể hiện một cách cụ thể nội dung, PP giáo dục của từng môn h ọc trong chương trình giáo dục” SGK Công Nghệ 10 (CN10) được thiết kế lại trên cơ
sở nội dung SGK môn Kỹ thuật nông nghiệp trước đây Đây là môn học mang tính ứng dụng cao, lý thuyết gắn liền với thực hành
Chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương gồm có 20 bài (13 bài lý thuyết, 6 bài thực hành và 1 bài tổng kết) với 4 nội dung cơ bản: Giống cây trông trong sản xuất nông, lâm nghiệp; sử dụng và bảo vệ đất trồng nông nghiệp; sử dụng và sản xuất phân bón và bảo vệ cây trồng Nội dung phần chương 1 kiến thức tuy rất gần gũi với cuộc sống hàng ngày của con người nói chung và học sinh nói riêng Tuy nhiên, đây là phần chính và có nội dung rất dài, do đó mà việc giảng dạy của GV cũng gặp rất nhiều khó khăn, đòi hỏi phải tìm kiếm, tham khảo nhiều tài liệu liên quan Chính vì vậy, việc sưu tầm TLDH
có vai trò rất quan trọng, giúp cho GV thuận lợi hơn trong công tác DH
1.3 Do vài trò của tư liệu dạy học
CN10 là môn học tổng hợp có liên quan đến nhiều môn học khác như: Hình thái giải phẫu, Sinh lý động vật, Sinh lý thực vật, Môi trường, Sinh thái, Địa lý, Nông hoá thổ nhưỡng… và mang tính ứng dụng cao.Chính vì vậy, những tư liệu dạy học được sử dụng trong giảng dạy rất phong phú, có tác dụng làm sáng tỏ nội dung SGK
TL dạy học không chỉ cung cấp cho học sinh nhiều thông tin mới lạ mà cồn tạo cho học sinh hứng thú học tập và tâm thế sẵn sàng đốn nhận những kiến thức mới
Với hứng thú học tập và tâm thế sẵn sàng đón nhận kiến thức mới, HS
sẽ chủ động và tích cực hơn trong học tập Đây là cơ sở để GV tiến hành đổi mới PPDH
Trang 8Một TL có thể sử dụng trong các khâu của quá trình DH như: dạy kiến thức mới; củng cố, hoàn thiện kiến thức; kiểm tra đánh giá kiến thức, kỹ năng, thái độ Như vậy, song song với việc sưu tầm và gia công những TL dạy học, người sưu tầm còn phải có biện pháp quản lý tốt các TL đã sưu tầm được Hiện nay, phần mền MS Frontpage đang được sử dụng rất phổ biến để quản
lý tài liệu ở dạng kỹ thuật số Việc quản lý tốt các TL dạy học sẽ giúp cho GV
sử dụng các tư liệu một cách thuận lợi, hợp lý và đạt hiệu quả cao trong DH
Như vậy, TL dạy học không chỉ dừng lại ở mức làm sáng tỏ nội dung của SGK mà đã trở thành một yếu tố tạo sự hứng thú trong học tập của HS, góp phần đổi mới PPDH TL là một phương tiện để tổ chức hoạt động học tập, phát huy tính tích cực của HS Có TL phong phú, chuẩn bị cho bài dạy sẽ thu hút, lôi cuốn HS từ đó HS có thể tìm ra tri thức và phát huy khả năng, tư duy sáng tạo của mình
Xuất phát từ những lý do trên, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài:
“Sưu tầm và sử dụng tư liệu dạy học, chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương, môn Công Nghệ 10 – THPT”
2 Mục đích nghiên cứu
“ Sưu tầm và sử dụng tư liệu dạy học (TLDH) chương 1 – “Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương, môn Công Nghệ 10 – THPT” nhằm phát huy tính tích cực và nâng cao kết quả học tập của HS
3 Đối tượng và khách thể nghiên cứu
3.1 Đối tượng nghiên cứu
Quy trình sưu tầm TLDH và cách sử dụng TL để dạy học chương 1, môn CN10 - THPT
3.2 Khách thể nghiên cứu
HS lớp 10A1, 10A2 trường THPT Nguyễn Gia Thiều – Hà Nội
Trang 94 Giới hạn đề tài
Đề tài chỉ tiến hành sưu tầm và sử dụng TLDH chương 1 – Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương, môn CN10 – THPT, có thực nghiệm, thực nghiệm sư phạm
5 Giả thuyết khoa học
Có bộ TL hỗ trợ dạy học chương 1, môn Công Nghệ 10 và sử dụng hợp
lý sẽ phát huy được tính tích cực học tập, hứng thú học tập của học sinh và nâng cao kết quả học tập
6 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn của việc sưu tầm và sử dụng TLDH chương 1, CN 10
- Phân tích mục tiêu, nội dung các bài trong chương 1 CN 10 làm cơ sở cho việc sưu tầm và biên tập các TLDH
- Sưu tầm, biên tập và quản lý các TLDH chương 1 môn CN 10 trên phần mền MS Frontpage
- Đề xuất các biện pháp sử dụng hợp lý bộ TLDH theo hướng tích cực hoá hoạt động học tập của HS
- Thực nghiệm sư phạm, đánh giá bước đầu về giá trị DH của các TLDH chương 1, môn CN 10 – THPT
7 Phương pháp nghiên cứu
7.1 Nghiên cứu lý thuyết
- Nghiên cứu các văn kiện của Đảng và Nhà nước liên quan tới việc đổi mới PPDH và PTDH
- Nghiên cứu các tạp chí giáo dục, luận văn, luận án về PPDH, PTDH, TLDH
- Nghiên cứu các tài liệu về lý luận dạy học KTNN, CN 10 THPT
Trang 10- Nghiên cứu các tài liệu chuyên môn về trồng trọt, lâm nghiệp
- Nghiên cứu các tài liệu về phần mền MS Frontpage
7.2 Điều tra cơ bản
Chúng tôi đã tiến hành sử dụng phiếu thăm dò để điều tra với mục đích:
- Tìm hiểu tình hình sử dụng TL trong DH môn CN 10 nói chung và chương 1 nói riêng ở trường THPT
- Xác định những thuận lợi và khó khăn khi GV sử dụng TLDH môn
CN 10 nói chung và chương 1 nói riêng
7.3 Thực nghiệm sư phạm
7.3.1 Mục đích thực nghiệm sư phạm
Đánh giá hiệu quả của việc sử dụng TL trong DH chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương, CN 10 – THPT
7.3.2 Nội dung thực nghiệm
- Sử dụng tư liệu dạy học đã sưu tầm được để thiết kế giáo án dạy học bài 10, 12 và 13 trong chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương, CN 10
7.3.3 Phương pháp thực nghiệm sư phạm
7.3.3.1 Chọn lớp thực nghiệm và lớp đối chứng
Căn cứ vào đánh giá của GV chủ nhiệm, các GV bộ môn và ban thi đua của trường THPT Nguyễn Gia Thiều – Hà Nội, chúng tôi chọn lớp 10A2 làm lớp TN; lớp 10A1 làm lớp ĐC Các lớp này tương đối đồng đều về số lượng
HS, chất lượng học tập tương đương nhau về trình độ kiến thức và năng lực tư duy, thể hiện qua bảng sau:
Trang 11Bảng 1.1: Kết quả học tập của nhóm HS thực nghiệm và đối chứng
- Giáo án dạy lớp TN được thiết kế trên phần mền MS.Powerpoint có
sử dụng TLDH theo hướng phát huy tình tích cực của HS Giáo án dạy lớp
ĐC được soạn theo các PP thông thường mà GV phổ thông soạn theo hướng dẫn của sách GV
- Bài giảng của lớp ĐC và lớp TN được tiến hành song song và đồng đều về thời gian, nội dung kiến thức và do chúng tôi trực tiếp DH
- Thời gian thực nghiệm từ ngày 27/10/2008 đến ngày 6/12/2008
- Nội dung TN gồm 3 bài 10, 12, 13 CN 10, mỗi bài dạy trong 1 tiết Sau mỗi bài TN đều có bài kiểm tra 5 phút để đánh giá chất lượng lĩnh hội kiến thức của HS lớp TN và ĐC với cùng một bộ đề kiểm tra, thời gian kiểm tra như nhau và cùng một thang điểm đánh giá Sau khi dạy xong 3 tuần, chúng tôi tiến hành kiểm tra một bài 45 phút để đánh giá độ bền kiến thức Bài kiểm tra 5 phút của cả 3 bài đều sử dụng 7 câu hỏi TNKQ; bài kiểm tra 45 phút có 12 câu TNKQ, 8 câu đúng sai và 3 câu tự luận ngắn
Trang 12Trong đó: Xi: Giá trị của điểm số thứ i
ni: Số bài làm có điểm số là Xi
n: Tổng số bài kiểm tra
Độ lệch chuẩn (S): Khi có hai giá trị trung bình chưa có đủ kết luận hai kết quả là giống nhau, mà còn phụ thuộc vào các đại lượng phân tán ít hay nhiều xung quanh giá trị trung bình cộng Sự phân tán đó được mô tả bởi độ lệch chuẩn có công thức:
) (
1 10 1
1 Xi-X
2 Với n ≥ 30 Sai số trung bình cộng (m):
%
X
S
C v = Trong đó: + Cv% từ 0 đến 10 (%): dao động nhỏ, độ tin cậy cao
+ Cv% từ 10 đến 30 (%): dao động trung bình
Trang 13+ Cv% từ 30 đến 100 (%): dao động lớn, độ tin cậy thấp.
Hệ số trung bình (dTN-ĐC): So sánh điểm trung bình cộng của lớp TN và ĐC
=
2 1
1
2 1
n
S n
ĐC : Phương sai của lớp ĐC
NTN : Số bài kiểm tra của lớp TN
N ĐC : Số bài kiểm tra của lớp ĐC
XTN : X của lớp TN
X ĐC : X của lớp ĐC
Giá trị tới hạn của td là tα tra trong bảng phân phối Student với α = 0,05
và bậc tự do f = nTN + n ĐC – 2 Nếu ׀ dt ׀≥ tα thì sự sai khác của các giá trị là
có ý nghĩa
7.4.2 Xử lý định tính
Chúng tôi tiến hành phân tích chất lượng bài làm của HS để thấy được:
- Mức độ hiểu sâu sắc và khả năng vận dụng kiến thức đã học vào những tình huống khác nhau
- Mức độ thành thạo các tư duy như: phân tích, so sánh, tổng hợp …
Trang 14của HS.
Dựa trên các kết quả thu được về cả mặt định tính và định lượng, chúng tôi có thể có các kết luận đúng đắn của giả thuyết khoa học
8 Những đóng góp mới của đề tài
- Sưu tầm, biên tập và quản lý TLDH chương 1 – CN 10 trên phần mền MS.Frontpage
- Xây dựng một số mẫu giáo án dạy học theo hướng tích cực hoá hoạt động học tập của HS có sử dụng các TLDH sưu tầm
Trang 15PHẦN NỘI DUNG NGHIÊN CỨU Chương I: TỔNG QUAN
1.2 Trong nước
Ở Việt Nam cũng đã có nhiều cuốn sách tương tự cuốn “Các mẩu trích đọc về giải phẫu, sinh lý, vệ sinh người” của I D Zverep: truyện “Sinh học lý thú” dịch từ tiếng Nga của V.V Lunkêvic, “Hỏi đáp về sinh lý người” của Nguyễn Hữu Lanh…
Bộ sách từ điển bằng tranh về động vật, thực vật, các loài hoa… do giáo sư Lê Quang Long chủ biên cũng đã giới thiệu cho bạn đọc những hình ảnh, đặc điểm các loài sinh vật
Tuy nhiên, các ấn phẩm trên mới chỉ dừng lại ở việc cung cấp cho bạn đọc những thông tin mà chưa được khai thác hay tìm hiểu rõ ràng hơn để phục vụ cho mục đích DH
Đối với môn KTNN (nay là môn CN 10) ở trường THPT, vấn đề sưu tầm và sử dụng TL đã bắt đầu được quan tâm nghiên cứu trong những năm gần đây Cụ thể, đã có những công trình nghiên cứu sau:
Trang 16Năm 2001, nhóm nghiên cứu do ThS Nguyễn Thị Ngọc Thuý chủ trì đã nghiên cứu sưu tầm được nhiều tư liệu (các hình ảnh, đoạn băng về đất trồng, sâu bệnh hại cây trồng) làm cơ sở thiết kế các giáo án dạy môn KTNN lớp 11 phần trồng trọt, góp phần đổi mới PPDH KTNN hiện nay ở trường THPT Các TL này được ghi ra đĩa CD để thuận tiện cho việc quản lý, sử dụng, khai thác TLDH môn KTNN lớp 11 trường THPT.
Năm 2004, luận văn tốt nghiệp đại học của Nguyễn Thị Dung: “Xây dựng và sử dụng TL trong dạy học chương III, vệ sinh và phòng dịch bệnh cho vật nuôi – KTNN 12 – THPT”
Năm 2006, luận văn thạc sỹ của Nguyễn Tất Thắng: “Sưu tầm và sử dụng tư liệu hỗ trợ dạy học chương II – Chăn nuôi, thuỷ sản đại cương, môn
CN 10 – THPT” Tác giả đã sưu tầm được tư liệu dạy học 16 bài trong chương III ở các dạng: đoạn trích, tranh ảnh, sơ đồ, bảng biểu, đoạn video Các TL này được biên tập, Xử lý kĩ thuật, quản lý trên phần mền MS Frontpage Bên cạnh
đó, tác giả đã đề xuất biện pháp sử dụng TL để thiết kế các câu hỏi, bài tập, PHT và tổ chức hoạt động học tập cho HS, kết quả TN tốt
Năm 2006, luận văn tốt nghiệp của Nguyễn Thị Diệp:”Sưu tầm và sử dụng tư liệu hỗ trợ dạy học chương II: Chăn nuôi, thủy sản đại cương – môn Công Nghệ 10 – THPT”.Tác giả đã sưu tầm được TL dạy học các bài 30, 31,
32, 33, 34, 34, 35, 36, 43 gồm: tranh ảnh, đoạn trích, bảng số liệu, sơ đồ, đoạn phim Tác giả cũng đề xuất biện pháp sử dụng TL để thiết kế các câu hỏi, bài tập, PHT Đề tài đã được TN và kết quả rất khả quan
Năm 2007, luận văn tốt nghiệp của Phan Thị Thanh Cảnh: “Sưu tầm và
sử dụng TL hỗ trợ dạy học bài 43, 46, 48 chương 3, Công Nghệ 10 – THPT” Các TL sưu tầm bao gồm: đoạn trích, sơ đồ, bảng biểu, tranh ảnh, đoạn phim Tác giả đã biên tập, xử lý và quản lý bằng phần mền MS Frontpage Tác giả
đã tiến hành TN và thấy rằng đây là hướng nghiên cứu đầy triển vọng
Năm 2008, luận văn tốt nghiệp của Đỗ Thị Thu Thủy: “Sưu tầm và sử
Trang 17dụng TL hỗ trợ dạy học chương 4 – “Doanh nghiệp và lựa chọn lĩnh vực kinh doanh, môn Công Nghệ 10 – THPT” Các TL sưu tầm bao gồm: đoạn trích, tranh ảnh, đoạn phim Tác giả đã biên tập, xử lý và quản lý bằng phần mềm
MS Frontpage Bên cạnh đó, tác giả cũng đã tiến hành TN và kết quả rất khả quan
* Kết luận chương 1:
Các nghiên cứu trên cho thấy TLDH có vai trò quan trọng trong việc tăng tích cực hoạt động của HS trong DH HS tự giác, tích cực hơn trong việc tìm tòi khám phá kiến thức
Các nghiên cứu sưu tầm và sử dụng TL trong DH chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương, CN 10, hiện tại chưa có tác giả nào quan tâm và đi sâu vào nghiên cứu Do vậy, đề tài nghiên cứu của tôi là một trong những đề tài đầu tiên nghiên cứu về sưu tầm TLDH chương 1, CN 10 – THPT
Trang 18Chương 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN 2.1 Cơ sở lý luận
2.1.1 Khái niệm về tư liệu, tư liệu dạy học
Theo từ điển Tiếng Việt do Hoàng Phê chủ biên (2005): “Tư liệu là những thứ vật chất con người sử dụng trong một lĩnh vực hoạt động nhất định nào đó Tư liệu cũng có thể là tài liệu sử dụng cho việc nghiên cứu”
Trong quá trình DH: Tư liệu là những tài liệu chứa những nội dung học tập được thể hiện dưới dạng các phương tiện trực quan (tranh ảnh, mẫu vật, sphim…) hoặc biểu diễn bằng ngôn ngữ viết, dựa vào đó học sinh có thể tìm tòi, suy luận đi đến một tri thức (18; tr 13)
2.1.2 Vai trò của tư liệu dạy học
2.1.2.1 Là nguồn bổ sung tri thức quan trọng, làm sáng tỏ nội dung SGK
SGK là nguồn tri thức chủ yếu mà HS cần lĩnh hội, tuy nhiên trong SGK có một số nội dung kiến thức trình bày rất cô đọng khiến cho học sinh khó hiểu TL sẽ giúp cho GV giảng giải được nội dung súc tích này, HS sẽ hiểu được vấn đề một cách cặn kẽ Mặt khác, với tốc độ phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật, khối lượng tri thức của nhân loại tăng lên đã làm nảy sinh mâu thuẫn giữa lượng kiến thức cần dạy và cần biết cho học sinh rất lớn, trong khi thời gian dạy ở trường THPT lại có hạn (11, tr 5) Việc sưu tầm tư liệu sẽ giúp cho HS bổ sung tri thức
Như vậy, nguồn tri thức có được từ TL sưu tầm vừa phục vụ trực tiếp cho việc hoàn thành nhiệm vụ trí dục quy định trong chương trình, vừa có tác dụng nâng cao sự hiểu biết cho HS (14; tr 7)
2.1.2.2 Tạo hứng thú học tập cho học sinh
Hứng thú có vai trò quan trọng trong hoạt động học của HS Khi có hứng thú, HS sẽ tiến hành hoạt động học một cách hăng say, chủ động tìm kiếm tri thức
Trang 19TL sưu tầm sau khi được biên tập chứa nhiều thông tin mới, đa dạng và phong phú HS được tiếp cận với tư liệu thông qua các phương tiện thông tin đại chúng, các tình huống có vấn đề (18, tr 15)…Điều này sẽ gây kích thích tới giác quan của HS, tạo cho HS hứng thú học tập và tâm thế sẵn sàng đón nhận những kiến thức mới.
2.1.2.3 Góp phần đổi mới phương pháp dạy học
Một trong những công tác trọng tâm hiện nay của nghành giáo dục nước
ta là tập trung vào đổi mới PPDH, thực hiện DH dựa vào hoat động tích cực của HS với sự tổ chức và hướng dẫn đúng mực của GV nhằm phát triển tư duy độc lập, sáng tạo, góp phần hình thành PP và nhu cầu tự học (20; tr 17)
Với nguồn tri thức mà TL sưu tầm cung cấp, GV có thể sử dụng trong các khâu của quá trình dạy học như: dạy kiến thức mới; củng cố, hoàn thiện kiến thức ; kiểm tra, đánh giá kiến thức, kỹ năng, thái độ…
GV cũng có thể sử dụng TL để tổ chức các hoạt động học tập tích cực cho HS như: xây dựng bài tập, PHT hay huống có vấn đề Các hoạt động DH được tổ chức một cách khoa học, lý thú sẽ khiến cho HS có được hứng thú, chủ động khi tham gia Hứng thú tạo cho HS tâm thế sẵn sàng đón nhận kiến thức, phát triển tư duy độc lập, phát huy tính sáng tạo cá nhân Như vậy, việc hợp tác giữa GV và HS trong hoạt động dạy và học được nâng cao, GV nhận được sự hỗ trợ từ phía HS, HS hiểu được kiến thức mới thong qua sự hướng dẫn của GV và TL đã góp phần trong việc đổi mới PPDH
2.1.3 Phân loại tư liệu dạy học
TL sưu tầm và thu thập được thể hiện dưới nhiều hình thức khác nhau, chứa những thông tin có nội dung khác nhau Để có thể quản lý và sử dụng hợp lý các TL cần tiến hành phân loại các TL sau (11; tr 8):
- Dựa vào hình thức thể hiện của tư liệu có:
+ TL bằng ngôn ngữ viết: các đoạn trích
+ TL là các bảng số liệu, các sơ đồ
Trang 20+ TL là các tranh ảnh
+ TL là các đoạn phim, mô hình động
+ TL là các mẫu vật, mô hình
- Dựa vào mục đích dạy học:
+ TL để dạy bài mới
+ TL để minh họa cho kiến thức đã học
+ TL để kiểm tra đánh giá
2.1.4 Các nguyên tắc cơ bản của việc sưu tầm và biên tập TLDH
2.1.4.1 Nguyên tắc phù hợp với chương trình SGK
Hoạt động dạy của GV và học của HS luôn gắn với SGK, hay nói cách khác: SGK chính là phương tiện trung gian trong quá trình dạy và học Chính
vì vậy, các TL sưu tầm được phải phù hợp với chương trình SGK Đây là một nguyên tắc quan trọng trong sưu tầm và biên tập TL Nguyên tắc này giúp trả lời câu hỏi: TL sưu tầm và biên tập sẽ phục vụ cho bài giảng nào? Nội dung bài nào? Với mục đích gì? (18; tr 32)
2.1.4.2 Nguyên tắc phù hợp với nội dung
Các TL sưu tầm được luôn chứa đựng những nội dung thông tin nhất định Nội dung mà tư liệu cung cấp phải phù hợp với nội dung dạy học, phục
vụ cho nội dung lĩnh hội của người học Khi đó, thông qua các hoạt động học tập, HS sẽ khám phá, tìm tòi được kiến thức Đây là nguyên tắc cơ bản thứ hai cần thực hiện khi sưu tầm và biên tập tư liệu
Trang 212.1.4.3 Nguyên tắc phù hợp với đối tượng
Ngoài hai nguyên tắc trên, khi tiến hành sưu tầm và biên tập TL còn phải quan tâm tới đối tượng phục vụ như: cấp học, lớp học, HS HS ở mỗi cấp học, mỗi lớp học lại có những đặc điểm về tâm sinh lý và khả năng tư duy, lĩnh hội kiến thức khác nhau (18,tr 33) Chính vì vậy, nguyên tắc thứ ba cần tuân theo là phù hợp với đối tượng
2.1.4.4 Nguyên tắc đảm bảo tính thẩm mỹ
HS được tiếp xúc với các TL dưới dạng các PTTQ Các TL được HS đón nhận thông qua hai giác quan chính là thị giác và thính giác Vì vậy khi tiến hành sưu tầm và biên tập các TL cần phải đảm bảo tính thẩm mĩ, cụ thể:
- Nếu TL là tranh ảnh phải sáng sủa, rõ nét, màu sắc hài hòa, trung thực
- Nếu TL là đoạn phim thì hình ảnh phải sinh động, âm thanh phải trung thực, thể hiện rõ các hoạt động.Nếu TL là sơ đồ, bảng biểu, đoạn trích thì phải đúng tỷ lệ và theo quy định về cách trình bày
Bên cạnh đó, các TL còn phải tạo cho HS sự chú ý, hứng thú, kích thích
tư duy; đảm bảo cung cấp tối đa tri thức cho HS
2.1.4.5 Nguyên tắc đảm bảo tính linh hoạt, hiệu quả và hữu dụng
Một TL có thể sử dụng trong nhiều khâu của quá trình DH, trong nhiều nội dung của bài học Chính vì thế nó phải có tinh linh hoạt, hiệu quả, hữu dụng Các TL phải được quản lý một cách phù hợp, thuận tiện để giáo viên có thể dễ dàng tổ chúc các hoạt động học tập Đây là nguyên tắc cuối cùng cần thực hiện khi sưu tầm và biên tập TL
Các nguyên tắc được trình bày ở trên có mối quan hệ chặt chẽ với nhau; thống nhất, bổ sung cho nhau và tạo thành một hệ thống nguyên tắc chỉ đạo cho quá trình sưu tầm và biên tập TL (18; tr 34)
Trang 222.1.5 Quy trình sưu tầm và biên tập TLDH
Đã có nhiều tác giả nghiên cứu theo hướng sưu tầm và sử dụng TLDH Trong mỗi nghiên cứu, tác giả đã đề xuất và tiến hành sưu tầm theo quy trình riêng Khi tiến hành nghiên cứu, chúng tôi thấy rằng các quy trình sưu tầm có
sự khác nhau nhưng đều thống nhất ở các bước sau:
Bước 1: Xác định mục tiêu DH
Trong DH, để đạt được hiệu quả cao, biết được đích cuối cùng cần đạt được sau mỗi bài học, công việc đầu tiên của người giáo viên là phải xác định được mục tiêu của từng chương và từng bài cụ thể Khi tiến hành sưu tầm TL, các tác giả đã tiến hành xác định mục tiêu DH làm căn cứ để định hướng sưu tầm
Bước 2: Phân tích nội dung và đề xuất danh mục TL cần có
Theo nguyên tắc phù hợp nội dung, nội dung các TL phải phù hợp với nội dung DH Chính vì vậy, khi tiến hành sưu tầm TL, các tác giả đã tiến hành phân tích nội dung bài dạy Từ đó, các tác giả đã đề xuất danh mục các TL cần có
Bước 3: Sưu tầm TL
Các tác giả đã tiến hành sưu tầm TL từ nhiều nguồn khác nhau như: sách báo, mạng Internet, các công trình nghiên cứu khoa học, các chương trình trên truyền hình…
Trang 232.1.6 Biện pháp sử dụng tư liệu dạy học
2.1.6.1 Sử dụng tư liệu để xây dựng câu hỏi
Câu hỏi có vai trò vô cùng quan trọng trong quá trình dạy và học Khi phân tích câu hỏi ở góc độ logic, Aristole cho rằng: “Câu hỏi là một mệnh đề chứa cả cái đã biết và cái chưa biết” Theo Từ điển giáo dục học, câu hỏi là câu nói nêu lên vấn đề đòi hỏi phải suy nghĩ, cân nhắc rồi đưa ra câu trả lời tương ứng (19; tr 40)
TRong quá trình dạy học,câu hỏi là một trong nững phương tiện trung gian giữa GV và HS Thông qua câu hỏi, GV có thể hình thành kiến thức, củng cố, kiểm tra, đánh giá kiến thức của HS HS sau khi tiếp nhận câu hỏi của GV sẽ biết được nhiệm vụ, suy nghĩ và đưa ra đáp án trả lời
2.1.6.2 Sử dụng TL để xây dựng phiếu học tập
Theo PGS TS Đặng Thành Hưng: PHT là một trong những PTDH cụ thể, đơn giản và có khả năng tương tích rất cao với tuyệt đại đa số người học thuộc mọi lứa tuổi và trong mọi lứa tuổi học tập Đó là văn bản bằng giấy hoặc dạng giấy do GV tự làm, gồm một hoặc một số tờ, có vai trò học liệu
để bổ sung cho sách và tài liệu giáo khoa quy định, có chức năng hỗ trợ học tập và giảng dạy vừa như công cụ hoạt động, vừa như điều kiện hoạt động của người học và người dạy, mà trước hết như một nguồn thông tin học tập” (19; tr 30)
PHT có thể được sử dụng trong các khâu của quá trình DH như: hình thành kiến thức mới, củng cố kiến thức…
Kết luận: Ngoài hai biện pháp tiêu biểu trên GV còn có thể sử dụng Tl
để ra bài tập, tạo các tình huống có vấn đề… Bên cạnh đó, để có thể có các biện pháp sử dụng TL hợp lý, GV cần tiến hành nghiên cứu kỹ SGK, nội dung thông tin của TL, điều kiện cơ sở vật chất
2.1.7 Giới thiệu chung phần mền tin học Microsoft Frontpage
Microsoft Frontpage 2003 (MS Frontpage) nằm trong bộ MS Office
Trang 242003 là một phần mền ứng dụng dung để thiết kế Website đang được nhiều người quan tâm, sử dụng do có nhiều tính năng để tạo ra một trang Web nhanh chóng và hiệu quả Với giao diện của một hệ soạn thảo văn bản, người
sử dụng có thể dễ dàng thiết kế cho mình các Website bằng MS Frontpage với các mục đích khác nhau Chính khả năng tạo Website của MS Frontpage đã tạo cho phần mền này một đặc tính quan trọng đó là quản lý và liên kết không hạn chế các tập tin mốt cách có cấu trúc chặt chẽ Vì vậy trong Giáo dục, người ta thường sử dụng MS Frontpage để quản lý cơ sở dữ liệu ở dạng chương trình chạy độc lập
MS Frontpage là một phần mềm thuộc bộ MS Office nên chia sẻ nhiều tính năng của MS Word và MS Excel, chẳng hạn như sử dụng chung thư viện ClipArt, kiểm tra lỗi chính tả và tạo bảng một cách dễ dàng Ngoài ra, Frontpage cũng quản lý các siêu liên kết được tạo ra trong văn bản của MS Office 2003
Dựa trên các ưu điểm đó của MS Frontpage, chúng tôi đã lựa chọn phần mềm, này để xây dựng và quản lý TLHTDH chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương, CN 10 – THPT
2.2 Cơ sở thực tiễn của đề tài
2.2.1 Đặc điểm, nội dung chương 1 môn Công Nghệ 10 – THPT
Nội dung SGK CN 10 bao gồm 4 phần kiến thức lớn Đó là:
- Phần I – Nông, lâm, ngư nghiệp
- Phần II – Tạo lập doanh nghiệp
Chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương có nội dung kiến thức thuộc phần I – Nông, lâm, ngư nghiệp
Chương 1 gồm có 20 bài (13 bài lý thuyết, 6 bài thực hành) với 4 nội dung chính:
- Giống cây trồng trong sản xuất nông, lâm nghiệp
Trang 25- Sử dụng và bảo vệ đát trồng nông, lâm nghiệp
- Sử dụng và sản xuất phân bón
- Bảo vệ cây trồng
Cụ thể, nội dung của chương 1 như sau:
2. Thí nghiệm kiểm tra kỹ thuật
3. Thí nghiệm sản xuất quảng cáo
1. Sản xuất giống cây trồng nông nghiệp
2. Sản xuất giống cây rừng
2 tiết
5 Thực hành: Xác định sức
sống của hạt
I- Chuẩn bịII- Quy trình thực hành
1 tiết
6 Ứng dụng công nghệ
nuôi cấy mô tế bào trong
nhân giống cây trồng
Nông, lâm nghiệp
Khái niệm về phương pháp nuôi cấy mô tế bào
Cơ sở khoa học của phương pháp nuôi cấy
mô tế bàoQuy trình công nghệ nhân giống bằng nuôi cấy mô tế bào
Trang 262. Khả năng hấp phụ của đấtPhản ứng của dung dịch đất
1. Nguyên nhân gây xói mòn đất
2. Tính chất của đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá
3 Cải tạo và sử dụng đất xói mòn mạnh
Trang 273. Phân vi sinh vậtĐặc điểm, tính chất của một số loại phân bón thường dùng trong nông, lâm nghiệp
1. Đặc điểm của phân hóa học
2. Đặc điểm của phân hữu cơ
3. Đặc điểm của phân vi sinh vật
2. Phân vi sinh vật chuyển hóa lân
3. Phân vi sinh vật phân giải chất hữu cơ
1 tiết
15 Điều kiện phát sinh
phát triển của sâu,
bệnh hại cây trồng
Nguồn sâu, bệnh hạiĐiều kiện khí hậu, đất đai
1. Nhiệt độ môi trường
2. Độ ẩm không khí và lượng mưa
3. Điều kiện đất đaiIII- Điều kiện về giống cây trồng và chế
1 tiết
Trang 28độ chăm sócIV- Điều kiện để sâu, bệnh phát triển thành dịch
1. Sâu hại lúa
Biện pháp chủ yếu của phòng trừ tổng hợp dịch hại cây trồng
5. Biện páp cơ giới, vật lý
6. Biện pháp điều hòa
1 tiết
Trang 2919 Ảnh hưởng của thuốc
hóa học bảo vệ thực vật
đến Quần thể sinh vật
và môi trường
I Ảnh hưởng xấu của thuốc hóa học bảo
vệ thực vật đến quần thể sinh vật và môi trường
II Ảnh hưởng xấu của thuốc hóa học bảo
vệ thực vật đến môi trườngIII Biện pháp hạn chế những ảnh hưởng xấu của thuốc hóa học bảo vệ thực vật
1 tiết
Qua bảng trên ta thấy, nội dung của chương 1 là phần kiến thức về trồng trọt và lâm nghiệp Nội dung kiến thức của phần này về cơ bản là không mới
vì có liên quan nhiều đến môn sinh học nhưng lại là phần kiến thức trọng tâm
và rất dài, đòi hỏi người học phải có hiểu biết nhiều về thực tế cuộc sống xung quanh nên việc dạy lý thuyết phải xuất phát từ thực tiễn và gắn với thực hành để HS có thể áp dụng lý thuyết vào thực tế sản xuất của gia đình mình
2.2.2.Tình hình sử dụng TLDH chương 1 – CN 10 tại một số trường THPT
Để tiến hành tìm hiểu thực tiễn DH chương 1 – CN 10 tại trường THPT, chúng tôi đã tiến hành khảo sát thông qua phiếu điều tra và trò chuyện với GV, HS
- Mục đích khảo sát: Qua khảo sát sẽ giúp ta đánh giá được các loại tư
liệu đang được dùng hiện nay trong trường phổ thông và tình hình sử dụng các tư liệu dạy học đó (Cụ thể là tư liệu dạy học của chương 1 – CN 10)
- Đối tượng khảo sát: Các GV đang giảng dạy các môn học và đặc biệt là
các GV dạy môn CN 10 ở trường THPT Nguyễn Gia Thiều – Hà Nội (3GV), THPT Mericuri (1GV) và THPT Vũ Tiên – Thái Bình (2GV)
- Nội dung khảo sát:Chúng tôi tiến hành phỏng vấn và xin ý kiến các GV
Trang 30+ Loại TL các GV thường dùng: GV thường sử dụng các sơ đồ tự thiết
kế theo nội dung SGK
+ Mục đích sử dụng TL: 100% GV trả lời sử dụng TL với mục đích minh hoạ cho nội dung bài học, 60% GV sử dụng để đặt câu hỏi
+ PP sử dụng TL: PP sử dụng trong DH môn CN10 chủ yếu là PP vấn đáp kết hợp với bài giảng thuyết trình, nghiên cứu SGK
+ Những thuận lợi và khó khăn của GV khi sử dụng TL trong dạy học CN10: Đa số GV cho rằng việc sử dụng TL trong dạy học CN10 là rất cần thiết, đặc biệt là nội dung của chương 1 (60%), dễ tìm tư liệu Song nội dung phần này lại rất dài (100%)
Như vậy, nguồn TL sử dụng trong dạy học CN10 còn ít, đặc biệt là chương 1 - Trồng trọt, lâm nghiệp đại cương
Trang 31Chương 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
3.1 Các bước sưu tầm và sử dụng TLDH chương 1 – CN 10, THPT
Việc sưu tầm TL được chúng tôi tiến hành theo các bước sau:
Bước 1: Xác định mục tiêu DH chương 1 - CN10, THPT
* Thứ nhất: Về kiến thức
Kiến thức phần này gồm bốn nội dung cơ bản là:
- Giống cây trồng trong sản xuất nông, lâm nghiệp:
+ Nắm được mục đích, ý nghĩa của công tác khảo nghiện giống cây trồng+ Phân biệt được các loại thí nghiệm khảo nghiệm giống cây trồng
+ Nắm được mục đích của công tác sản xuất giống cây trồng
+ Nêu được hệ thống sản xuất giống cây trồng
+ Trình bày được trình tự và quá trình sản xuất giống cây trồng
+ Nắm được khái niệm nuôi cấy mô tế bào và cơ sở khoa học của nuôi cấy mô tế bào
+ Trình bày được một số ứng dụng của công nghệ nuôi cáy mô tế bào trong tạo và nhân giống cây trồng nông, lâm nghiệp
+ Nắm được quy trình công nghệ nhân giống bằng phương pháp nuôi cấy mô
- Sử dụng và bảo vệ đất nông, lâm nghiệp:
+ Giải thích được khái niệm keo đất và cấu tạo của keo đất
+ Giải thích được khả năng hấp phụ của đất
+ Nắm được phản ứng dung dịch đất, các phản ứng chua và phản ứng kiềm của đất
+ Giải thích được độ phì nhiêu của đất
+ Phân biệt được độ phì nhiêu tự nhiên và độ phì nhiêu nhân tạo
Trang 32+ Nêu được sự hình thành, tính chất của đất xám bạc màu.
+ Trình bày được biện pháp cải tạo và hướng sử dụng đất xám bạc màu.+ Nêu được nguyên nhân gây xói mòn đất, tính chất của đất xói mòn mạnh và biện pháp cải tạo, hướng sử dụng của loại đất này
+ Trình bày được nguyên nhân hình thành và tính chất của đất mặn, đất phèn.+ Trình bày được các biện pháp cải tạo và sử dụng đất mặn, đất phèn; giải thích được cơ sở khoa học của các biện pháp đó
- Sử dụng và sản xuất phân bón:
+ Trình bày được những đặc điểm và tính chất của phân bón hoá học, phân hữu cơ tự nhiên và phân vi sinh vật
+ Nêu được kỹ thuật sử dụng các loại phân bón thông thường
+ Trình bày được các đặc điểm và cách sử dụng một số loại phân vi sinh vật trong sản xuất nông, lâm nghiệp
- Bảo vệ cây trồng:
+ Trình bày được các điều kiện phát sinh và phát triển của sâu bệnh hại cây trồng
+ Nhận biết một số loại sâu bệnh hại lúa ở nước ta
+ Giải thích được khái niệm phòng trừ tổng hợp dịch hại cây trồng.+ Trình bày được nguyên lý cơ bản trong phòng trừ tổng hợp dịch hại cây trồng
+ Trình bày được những ảnh hưởng xấu của thuốc hoá học bảo vệ thực vật đến quần thể sinh vật và môi trường
+ Xác định được các biện pháp làm hạn chế ảnh hưởng xấu xủa thuốc hoá học bảo vệ thực vật
+ Trình bày được khái niệm chế phẩm sinh học bảo vệ thực vật
+ Nêu được cơ sở khoa học và quy trình sản xuất các loại chế phẩm vi khuẩn, virut và nấm trừ sâu
Trang 33* Về kỹ năng
Rèn luyện các kỹ năng: quan sát, phân tích, so sánh, giải thích
* Về ý thức, thái độ
- Hình thành ý thức lao động và làm việc có khoa học
- Có ý thức bảo vệ tài nguyên môi trường đất
- Có ý thức cùng gia đình tăng nguồn phân bón và cách sử dụng hợp lý
để nâng cao hiệu quả trong sản xuất
- Có ý thức phòng trừ sâu, bệnh ngay từ lúc mới hình thành mầm mống
- Có ý thức bảo vệ cây trồng bằng biện pháp sinh học nhằm đảm bảo cân bằng sinh thái
- Có ý thức sử dụng thuốc hoá học bảo vệ thực vật đúng liều lượng, đúng chủng loại, đúng cách để phát huy mặt có lợi, hạn chế mặt hại
- Có ý thức sử dụng những mặt có lợi của vi sinh vật phục vụ lợi ích con người
Bước 2: Phân tích nội dung và đề xuất danh mục TL cần có
Trong chương 1 có bốn vấn đề cơ bản:
- Giống cây trồng trong sản xuất nông, lâm nghiệp
- Sử dụng và bảo vệ dất nông, lâm nghiệp
- Sử dụng và sản xuất phân bón
- Bảo vệ cây trồng
Căn cứ vào việc phân tích cấu trúc nội dung của chương 1, chúng tôi xác định được các loại TL cần sưu tầm sau:
Trang 34Bài Nội dung Tư liệu cần có
2 II- Các loại thí nghiệm khảo
nghiệm giống cây trồng
Tranh ảnh về thí nghiệm so sánh giống, thí nghiệm kiểm tra kỹ thuật
và thí nghiệm sản xuất quảng cáo
3 + 4 II- Hệ thống sản xuất giống
cây trồng
Đoạn trích khái niệm của hạt giống siêu nguyên chủng, hạt giống nguyên chủng, và hạt giống xác nhận
Tranh ảnh của hạt giống siêu nguyên chủng, hạt giống nguyên chủng và hạt giống xác nhận
Sơ đồ về hệ thống sản xuất giống cây trồng
III- Quy trình sản xuất giống
cây trồng
1 Sản xuất giống cây trồng
nông nghiệp
Sản xuất giống cây trồng
- Đoạn trích khái niệm phương thức sinh sản, phục tráng giống
- Sơ đồ sản xuất hạt giống theo sơ
Trang 356 I- Khái niệm nuôi cấy mô tế
bào
- Tranh ảnh về tế bào thực vật
II- Cơ sở khoa học của
phương pháp nuôi cấy mô tế
7 I- Keo đất và khả năng hấp
phụ của đất
1 Keo đất
- Tranh về keo đất
- Sơ đồ cấu tạo của keo đất
II- Phản ứng của dung dịch
- Sơ đồ bảng độ chua hoạt tính của một số loại đất Việt Nam
- Tranh ảnh chụp đất bị hoá kiềm, phẫu diện đất hoá kiềm
III Độ phì nhiêu của đất - Đoạn trích khái niệm độ phì
Trang 36nhiêu tự nhiên và độ phì nhiêu nhân tạo.
- Ảnh chụp ảnh hưởng của hoạt động con người đến sự hình thành
1 Nguyên nhân hình thành - Đoạn trích khái niệm phẫu diện
đất, các tầng của phẫu diện đất, màu sắc đất, diện tích và phân bố của đất xám bạc màu
- Ảnh phẫu diện đất xám bạc màu
II Cải tạo và sử dụng đất xói
- Đoạn trích về diện tích và phân
bố của đất xói mòn mạnh trơ sỏi đá
- Ảnh chụp nguyên nhân gây xói mòn
3 Biện pháp cải tạo và hướng
- Đoạn trích về diện tích và phân
bố của đất mặn
- Ảnh chụp phẫu diện đất mặn
- Ảnh chụp đất mặn
- Sơ đồ bảng phân loại đất mặn
- Ảnh chụp các biện pháp cải tạo
Trang 37- Ảnh chụp một số loại phân hữu
cơ, một số cây được sử dụng làm phân xanh
- Ảnh chụp một số loại phân vi sinh vật
II Đặc điểm, tính chất của
một số loại phân bón thường
dùng trong nông, lâm nghiệp
Trang 382 Đặc điểm của phân hữu cơ - Đoạn trích khái niệm quá trình
khoáng hoáIII Kỹ thuật sử dụng
1 Sử dụng phân hoá học
2 Sử dụng phân hữu cơ
3 Sử dụng phân vi sinh vật
- Đoạn trích kỹ thuật sử dụng một
số loại phân hoá học
- Đoạn trích kỹ thuật sử dụng phân hữu cơ
- Ảnh chụp một số cách sử dụng phân hữu cơ
- Đoạn trích các phương pháp sử dụng phân hữu cơ
- Sơ đồ một số nguyên nhân làm giảm hiệu lực của phân bón
- Đoạn trích kỹ thuật sử dụng phân
- Ảnh chụp một số dạng của phân
vi sinh vật chuyển hoá lân
- Ảnh chụp phân vi sinh vật phân giải chất hữu cơ
- Ảnh chụp vi sinh vật phân giải chất hữu cơ
Trang 39- Ảnh chụp dây chuyền sản xuất phân vi sinh vật phân giải chất hữu cơ
- Đoạn trích một số lưu ý khi sử dụng phân vi sinh vật
- Ảnh chụp quan hệ cộng sinh, quan hệ hội sinh
- Đoạn phim về phòng trừ rầy nâu, tình hình sâu cuốn lá trên cả nước, tác hại của sâu cuốn lá, phòng trừ sâu cuốn lá
- Ảnh chụp bệnh bạc lá lúa, bệnh khô vằn, và bệnh đạo ôn
- Đoạn phim về bệnh đạo ôn, triệu trứng của bệnh khô vằn, phòng trừ bệnh khô vằn
17 I Khái niệm về phòng trừ
tổng hợp dịch hại cây trồng
- Ảnh chụp phòng trừ tổng hợp dịch hại cây trồng
III Biện pháp chủ yếu của
phòng trừ tổng hợp dịch hại
cây trồng
1 Biện pháp kĩ thuật - Ảnh chụp cày bừa, bón phân,làm
Trang 40- Đoạn phim phòng trừ dịch hại bằng pheromone.
18 I Chuẩn bị - Ảnh chụp một số dụng cụ dùng
trong bài thực hành
II Quy trình thực hành - Ảnh chụp một số bệnh phòng trừ
bằng dung dịch thuốc Booc đô
19 I Ảnh hưởng xấu của thuốc
hoá học bảo vệ thực vật đến
quần thể sinh vật
- Ảnh chụp ruộng đậu nành bị cháy táp lá sau khi phun thuốc Arivi, xuất hiện các quần thể dịch hại kháng thuốc
II Ảnh hưởng xấu của thuốc
hoá học bảo vệ thực vật đến
môi trường
- Ảnh chụp ô nhiễm môi trường đất, không khí, nước do dùng thuốc hoá học bảo vệ thực vật
- Đoạn phim về ảnh hưởng xấu của thuốc hoá học đến sức khoẻ con người
III Biện pháp hạn chế những
ảnh hưởng xấu của thuốc hoá
học bảo vệ thực vật
Ảnh chụp những điều nên làm và không nên làm khi đi phun thuốc trừ sâu
- Đoạn phim: lưu ý khi sử dụng thuốc bảo vệ thực vật
20 III Chế phẩm nấm trừ sâu - Ảnh chụp Nấm bột Nomuraea
Rileyi (để sản xuất ra chế phẩm sinh học nấm bột trừ sâu hại rau)