Đảng Cộng Sản Việt Nam đã lãnh đạo dân tộc tatiến hành cuộc đấu tranh cách mạng trường kỳ gian khổ và vô cùng oanhliệt, đánh bại chủ nghĩa thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, hoàn thành cuộccác
Trang 1LỜI NÓI ĐẦU
Hơn 70 năm qua Đảng Cộng Sản Việt Nam đã lãnh đạo dân tộc tatiến hành cuộc đấu tranh cách mạng trường kỳ gian khổ và vô cùng oanhliệt, đánh bại chủ nghĩa thực dân Pháp và đế quốc Mỹ, hoàn thành cuộccách mạng dân tộc dân chủ nhân dân, giành độc lập, tự do cho tổ quốc,thống nhất nước nhà, kết thúc bằng chiến thắng lịch sử 1975 đưa cả nướctiến lên chủ nghĩa xã hội
Nhìn lại chặng đường lịch sử đã qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng, cáchmạng Việt Nam đã vượt qua muôn vàn khó khăn thử thách để đánh thắnghai tên đế quốc sừng sỏ nhất thế giới làm nên biết bao kỳ tích anh hùng.Mỗi chiến công đều gắn liền với tên đất tên người Với những làng quê thânthuộc, viết tiếp những trang sử vẻ vang hào hùng cho dân tộc cả hôm nay vàmãi mãi cho mai sau
Cùng với Đảng bộ và nhân dân địa phương cả nước, Đảng bộ và nhândân xã Lộc Ninh luôn phát huy truyền thống cách mạng, khắc phục mọi khókhăn, vượt qua thử thách, vận dụng sáng tạo đường lối, chiến lược, sách lượccách mạng của Đảng, ra sức xây dựng phong trào và củng cố lực lượng cáchmạng, anh dũng chiến đấu với kẻ thù một cách kiên cường bất khuất “ Thà
hy sinh tất cả chứ không chịu làm nô lệ” , góp phần cùng cả nước giải phóngmiền Nam thống nhất đất nước
Nghiên cứu và tìm hiểu truyền thống đấu tranh cách mạng của Đảngbộ và nhân dân xã Lộc Ninh qua các thời kỳ lịch sử là nhằm làm sáng tỏthêm vai trò lãnh đạo cách mạng của Đảng là rất cần thiết trong mọi cuộccách mạng, là nhân tố quyết định đối với thắng lợi lịch sử của dân tộc Mặtkhác là để khôi phục lại những sự kiện lịch sử, khẳng định những đóng gópcủa Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh trong hai cuộc kháng chiến chống Phápvà Mỹ là hiện thực lịch sử Từ đó Đảng bộ rút ra những bài học kinh nghiệmquý báu trong lãnh đạo, tổ chức, tập hợp quần chúng xây dựng quê hươngtrong thời kỳ đổi mới Đồng thời qua đó góp phần giáo dục lòng yêu nước,lý tưởng cách mạng cho thế hệ mai sau
Với những lý do trên, tôi chọn đề tài viết tiểu luận tốt nghiệp: “ Truyền thống đấu tranh cách mạng của Đảng bộ và nhân dân xã LộcNinh – huyện Hồng Dân – tỉnh Bạc Liêu ( 1945 – 1975 )”
Trang 2Tôi chân thành cảm ơn các thầy cô giáo Phân viện chính trị quốc giaThành Phố Hồ Chí Minh, đặc biệt là các thầy cô giáo khoa Lịch sử Đảng.Cảm ơn các đồng chí Ban tuyên giáo huyện ủy Hồng Dân, Ban thường vụĐảng ủy xã Lộc Ninh đã tận tình giúp đỡ để tôi hoàn thành tiểu luật tốtnghiệp khoá học này.
Trang 3PHẦN NỘI DUNG
I/ VÀI NÉT VỀ ĐỊA LÝ VÀ CON NGƯỜI VÙNG ĐẤT LỘC NINH.
Lộc ninh là xã đồng bằng thuộc huyện Hồng Dân – tỉnh Bạc Liêu.Phía bắc giáp xã Vĩnh Lộc, phía nam giáp xã Ninh Hoà, phía tây giáp NinhThạnh Lợi, phía đông tiếp giáp thị trấn Ngan Dừa
Cũng như bao làng quê khác của Nam bộ, Lộc Ninh có địa hình làvùng sông nước của khu vực đồng bằng sông Cửu Long, sông ngòi chằngchịt, việc đi lại gặp nhiều khó khăn
Xã Lộc Ninh được thực dân Pháp thành lập vào năm 1868 ( Làng LộcNinh ) tách ra từ làng Vĩnh Lộc, là một trong những làng được thành lậpsớm nhất của vùng đất Hồng Dân Vào những năm cuối thế kỷ XVIII đây làvùng đất trũng, tràm, lao sậy mọc thành rừng và có nhiều thú dữ Dân cưsống rất thưa thớt, chỉ có một ít người Việt và Khơme sinh sống Họ ở thànhtừng nhóm nhỏ trên những vùng đất gò cao và những vùng sông rạch, nguồnsống chủ yếu là trồng trà, ăn ong, bắt cá chim non và săn bắt thú rừng
Cuối thế kỷ XIX, kế hoạch khai thác thuộc địa của thực dân Phápđược thiết lập, chúng tiến hành đào nhiều kênh xáng ( Kênh xáng Phụnghiệp – Cà Mau, Ngạn Dừa – Cầu Sập, Cạnh Đền – Cà Mau, Giá Rai – PhóSinh – Cạnh Đền …) nhằm mở ra đường thủy vào vùng đất mới Hồng Dântrong đó có xã Lộc Ninh Từ đó dân tứ xứ đổ về đây sinh sống ở vùng đấtmới này Kênh đầo đến đâu người dân lập ấp, xóm đến đó, họ là nhữngngười nông dân nghèo đói bị bọn địa chủ cường hào áp bức bóc lột cướp hếtruộng nương không còn con đường sống Chính vì thế khi đến đây họ đãchấp nhận đối mặt với cuộc sống của vùng “ rừng thiên nước độc”, thú dữ,muỗi mồng, đĩa vắt, ra sức khẩn hoang tạo mãnh vườn thửa ruộng để cónồi cơm manh áo cho gia đình và cho con cái mai sau
Quá trình khẩn hoang cải tạo đất là quá trình lao động cật lực, luônđương đầu với thử thách, vượt qua bệnh tật để xây dựng cuộc sống… Vùngđất Lộc Ninh dần dần được thiên nhiên ưu đãi trở thành màu mỡ do lượngphù sa ở nhiều kênh rạch bồi đắp bỡi dòng chuyển lưu của sông Cửu Longđã tạo ra điều kiện cho sản xuất phát triển Tuy nhiên đời sống của ngườidân vẫn còn nhiều cơ cực vẫn bị áp bức bóc lột bởi sự xuất hiện của bọn địa
Trang 4chủ và sự hà hơi giúp sức của chính quyền thực dân Pháp Bọn chúng cấukết với nhau tha hồ cướp đoạt ruộng đất bóc lột nhân dân bằng nhiều hìnhthức, dùng cường quyền chiếm đoạt, ép buột bán rẽ…
Dưới sự áp bức bóc lột của chính quyền thực dân và bọn địa chủcường hào, người dân Lộc Ninh phải sống cực khổ bần cùng dốt nát Tuysống trên đồng ruộng trù phú, màu mỡ, lao động thì đầu tắc mặt tối màvẫnthiếu ăn Trước cảnh bị áp bức bóc lột đó người dân Lộc Ninh đã biết pháthuy truyền thống tương thân tương ái, đùm bọc giúp đỡ lẫn nhau, tạo nêntình đoàn kết cộng đồng dân tộc, giúp đỡ nhau trong lao động sản xuất,trong hoạn nạn luôn nêu cao ý chí kiên cường lòng dũng cảm gan dạ đứnglên đấu tranh đòi giảm tô thuế ruộng đất mà bọn địa chủ đặt ra, bảo vệquyền lợi cho giai cấp và dân tộc
Trong kháng chiến chống pháp và Mỹ cũng như những năm đầu mớigiải phóng Địa giới hành chính xã Lộc Ninh nhiều lần thay đổi do chia táchvà xác nhập xã nhưng địa danh xã Lộc Ninh vẫn sống mãi trong lòng ngườidân nơi đây
Ngày nay, xã Lộc Ninh có diện tích tự nhiên là 5.200 ha, trong đó đấtsản xuất nông nghiệp trồng lúa là 3.840 ha, đất nuôi trồng thủy sản là 970
ha Lộc Ninh có 9 ấp gồm : Đầu sấu Đông, Đầu sấu Tây, Tà Suôi, BìnhDân, Phước Hoà, Cai Giảng, Bà Ai I, Bà Ai II, và Kinh Xáng Có 2.056 hộ,11.800 người bao gồm 3 dân tộc anh em sinh sống đó là : Kinh – Hoa vàKhơme
Lộc Ninh phát triển nền kinh tế chủ yếu là dựa vào cây lúa và còntôm Những năm gần đây do chuyển dịch cơ cấu nền kinh tế nên đời sốngnhân dân trong xã phát triển một bước mới Về lĩnh vực văn hoá Lộc Ninhcó 4 điểm trường với 2.000 học sinh, trong đó có 1 điểm trường TH cơ sở, 1điểm trường Mẫu giáo Năm 1998 xã được công nhận đạt chuẩn quốc gia vềphổ cập giáo dục bậc tiểu học Xã có 1 trạm y tế, 9 tổ y tế ấp đáp ứng mộtphần nhu cầu khám chữa bệnh cho nhân dân Về phong trào xây dựng đờisống văn hoá ở cơ sở, xã hiện có 4/ 9 ấp đạt tiêu chuẩn văn hóa, các tệ nạnxã hội như mê tín dị đoan, đá gà, cờ bạc … được đẩy lùi, tình hình an ninhtrật tự ổn định
Ngoài ra người dân Lộc Ninh còn mang đậm tính cách của người NamBộ, những người đi chinh phục miền đất mới, cần cù lao động, thẳng thắn
Trang 5không chịu khuất phục trước thiên nhiên và cường quyền, giàu lòng yêunước Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và Mỹ, Lộc Ninh là vùng căncứ cách mạng đã nuôi chứa các cơ quan trung ương, tỉnh ủy Bạc Liêu,Huyện ủy Hồng Dân, đặc biệt có thời gian đồng chí Lê Đức Anh, đồng chíVõ Văn Kiệt và các cơ quan quân khu Tây nam Bộ về Bà ai, Cai Giảngđược Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh nuôi dấu bảo vệ Năm 1998 Đảng bộvà nhân dân Lộc Ninh được chủ tịch nước phong tặng danh hiệu Anh hùnglực lượng vũ trang nhân dân.
II ĐẢNG LÃNH ĐẠO NHÂN DÂN XÃ LỘC NINH GIÀNH CHÍNH QUYỀN VÀ KHÁNG CHIẾN CHỐNG PHÁP ( 1945 – 1954 )
1 Đảng bộ xã Lộc Ninh thành lập và lãnh đạo nhân dân giành chính quyền :
Đầu thế kỷ XX, những mâu thuẫn cơ bản của xã hội Việt Nam, ngàycàng trở nên sâu sắc Nhân dân ta sống trong cảnh lầm than, tối tâm dưới sựáp bức bọc lột của bọn địa chủ cường hào và ách thống trị của thực dânPháp Trước tình hình đó, đã có rất nhiều nhà sĩ phu yêu nước đứng lên dựngcờ khởi nghĩa nhưng bị bọn thực dân Pháp đàn áp dã mang, dìm các phongtrào khởi nghĩa trong biển máu
Đến năm 1920, cả nước dấy lên phong trào Đông Du của Phan BộChâu, Phong trào Duy Tân của Phan Chu Trinh Năm 1925 cùng với nhândân cả nước, nhân dân Lộc Ninh sôi nổi hưởng ứng phong trào đòi ân xá cụPhan Bội Châu, năm 1926 đấu tranh đòi thả cụ Nguyễn An Ninh, để tang cụPhan Chu Trinh
Năm 1927, một sự kiện quan trọng ở Làng Ninh Thanh Lợi, quậnPhước Long, Tỉnh Rạch Giá ( trước đây làng Ninh Thạnh Lợi được thực dânpháp thành lập từ làng Lộc Ninh tách ra ) đã tác động mạnh mẽ đến đôngđảo nhân dân Lộc Ninh Đó là cuộc nổi dậy của Chủ Chọt ( Trần Kim Tý )một tiểu điền chủ người Khơme nổi dậy vũ trang giáo mác, gậy gộc chốnglại tên đại địa chủ Bô Ville Eynaud ( Bô –Vin- Ây.Nô) Tên địa chủ này cấukết với bọn cai Tổng, xã trưởng và tay sai thân tín hắn cướp trên 9/10 diệntích đất canh tác của làng Ninh Thạnh Lợi
Cuộc xô sác diễn ra trong nhiều ngày, mặt dù có quận trưởng quậnphước Long, có tỉnh trưởng Rạch giá và 30 binh lính mã tà do tên trung úy
Trang 6Pháp Tur Cô chỉ huy tới can thiệp, đàn áp Nhưng phía Chủ Chọt và nhândân Khơme làng Ninh Thạnh lợi chống trả quyết liệt, họ đã chém tên còBouchet bị thương nặng, giết chết 3 lính mã tà cướp 3 súng, phía Chủ Chọt
20 người hy sinh và nhiều người bị thương, bị bắt
Sự kiện Chủ Chọt đã gây một tiếng vang lớn làm cho thực dân Phápvà bọn cường hào không thể xem thường người dân Việt Nam, đặc biệt lànhân dân Ninh Thạnh Lợi Thống đốc nam kỳ phải lên tiếng hứa cứu xétcông bình những vụ khiếu nại về ruộng đất ở làng Ninh Thạnh Lợi Đồngthời cũng chính sự kiện này đã lan rộng, làm tác động mạnh mẽ đến phongtrào chống pháp và bọn cường hào ác bá sang các vùng lân cận trong đó cóxã Lộc Ninh
Sau ngày thành lập Đảng Cộng Sản Việt Nam 3 / 2 / 1930, chi bộĐảng đầu tiên của xã Lộc Ninh cũng được thành lập vào năm 1940 gồm 5đồng chí do đồng chí Nguyễn Văn Lợi làm Bí Thư
Sự ra đời của chi bộ Đảng ở Lộc Ninh đã mở ra một hướng đi mới chocuộc đấu tranh cách mạng của nhân dân trong xã Do hoạt động tích cực củachi bộ nên phong trào đấu tranh cách mạng của nhân dân xã Lộc Ninh ngàycàng phát triển mạnh mẽ và giành được nhiều thắng lợi to lớn hơn, tạo điềukiện cho giai đoạn cách mạng mới, tiến tới giành chính quyền
Năm 1945 cuộc chiến tranh thế giới lần thứ II đã bước sang giai đoạncuối Lúc bấy giời nhân dân cả nước nói chung, nhân dân Lộc Ninh nóiriêng đang sống trong cảnh một cổ hai tròng của Nhật – Pháp, chúng đuanhau đàn áp, vơ vét cướp bóc của cải nhân dân
Ngày 9 / 3/ 1945 Nhật đảo chính Pháp để đoạt chiếm Đông Dương.Trước tình hình đó, ngày 12 / 3 / 1945 Ban thường vụ trung ương Đảng ra chỉthị “ Nhật – Pháp đánh nhau là hành động của chúng ta” Trung ương chủtrương phát động mạnh mẽ phong trào cách mạng của nhân dân chống Nhậtvà chuẩn bị cho khởi nghĩa vũ trang giành chính quyền
Ngày 15/ 5/ 1945 BCH tỉnh ủy Bạc Liêu họp bàn kế hoạch khởi nghĩađã khẳng định : “ Bọn ngụy quyền trong tỉnh đang lung lay tột cùng, nhiềucông chức bỏ nhiệm sở, nhiều Người tìm đến thanh minh với cách mạng, tanắm được vô số anh em trong bảo an lính và cảnh sát còn lại tất cả các tầnglớp nhân dân đều nô nức mong đợi sự lãnh đạo của Đảng để xuống đường
Trang 7lật đổ bọn thực dân đế quốc và bọn tay sai, đây là thời cơ thuận lợi để tagiành lấy độc lập tự do”
Thời cơ đã đến ngày 23 / 8/ 1945 cùng với cả nước Đảng bộ và nhândân Lộc Ninh người người xông tới nào gậy gộc tầm vông, giáo mác băngcờ biểu ngữ với tinh thần anh dũng tiến về trụ sở tề xã, ấp cướp lấy chínhquyền mà không có sự phản kháng của bọn tề xã, kết thúc chính quyềnthuộc về nhân dân
Đảng bộ và nhân dân xã Lộc Ninh đã góp phần cùng cả nước đập tanbộ máy thống trị của thực dân Pháp – phát xít Nhật và bọn phong kiến taysai giành lại chính quyền làm chủ vận mệnh của mình làm nên thắng lợi vẽvang của cuộc cách mạng tháng tám năm 1945
Thắng lợi rực rỡ đó là kết quả của sự lãnh đạo sáng suốt của ĐảngCộng sản Đông Dương, đứng đầu là Chủ Tịch Hồ Chí Minh kính yêu, Ngườiđã đưa dân tộc ta thoát khỏi đêm dài nô lệ, lập nên nhà nước công nông đầutiên ở Đông Nam Á Từ đây dân tộc Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới, kỷnguyên độc lập tự do, đồng thời cổ vũ mạnh mẽ cho các dân tộc bị áp bứctrên thế giới vùng lên giành độc lập tự do
Thắng lợi cách mạng tháng 8 / 1945 ở xã Lộc Ninh là kết quả của quátrình vận động đấu tranh cách mạng liên tục của Đảng bộ từ khi ra đời chođến ngày giành chính quyền Qua phong trào đấu tranh của quần chúng màĐảng bộ xã Lộc Ninh đã đào tạo được một đội ngũ Đảng Viên trung kiên,có phẩm chất và năng lực có kinh nghiệm và giàu lòng dũng cảm cho phongtrào đấu tranh cách mạng sau này
2 Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh tiến hành cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược lần thứ II ( 1945 – 1954 )
Ngay sau ngày giành được chính quyền, thực hiện chỉ thị của tỉnh ủy,huyện ủy, Đảng bộ Lộc Ninh tiến hành thành lập ủy ban hành chính cáchmạng lâm thời của xã Niềm vui chưa trọn vẹn thì ngày 23/ 9 / 1945 thựcdân Pháp quay lại đánh chiếm Sài Gòn, quân dân Sài Gòn chống trả quyếtliệt Chiều ngày 23 / 9 / 1945 ủy ban kháng chiến Nam bộ kêu gọi toàn dânđứng lên chống Pháp Mặt dù thời gian giải phóng rất ngắn chưa đủ để cũngcố hoàn thiện bộ máy chính quyền cách mạng, nhưng với tinh thần yêu nướcnồng nàn, Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh tranh thủ thời gian thực dân Pháp
Trang 8chưa tái chiến vùng này ra sức vận động cũng cố lực lượng cách mạng, pháttriển sản xuất tích trữ lương thực, vũ khí cho cuộc kháng chiến trường kỳ.
Tháng 2 / 1946 thực dân Pháp kéo quân từ bạc Liêu theo Kinh Xángcầu sập về tái chiến quận Ngạn Dừa, chiếm trung tâm quận Đồng thờicũng mở cuộc tấn công đánh chiếm vào xã Lộc Ninh nhưng thực dân phápkhông thực hiện được ý đồ vì Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh thực hiệnnhiều chiến thuật đánh địch như : “ Vườn không nhà trống”, hào sâu, hầmchông phục kích bao vây đánh lẽ, bắn tỉa… Chính vì thế mà thực dân Phápchỉ tiến hành càn quét cướp bóc mà thôi chứ không thể chiếm được xã LộcNinh
Với đặc điểm địa hình sông ngòi chằng chịt bao quanh xóm ấp chonên Lộc Ninh có vị trí cực kỳ quan trọng vừa là khu căn cứ kháng chiến củaKhu tây Nam bộ, tỉnh, huyện vừa là điểm dừng chân vững chắt đối với cácđồng chí lãnh đạo cấp cao xuống chỉ đạo hoặc đi các chiến trường Vì vậyxã Lộc Ninh thường xuyên bị địch đánh phá ác liệt nhưng với tinh thầnchiến đấu kiên cường của quân dân Lộc Ninh nên các trận càn quét ấy củađịch không gây thiệt hại gì cho lực lượng cách mạng và nhân dân Đảng bộvà nhân dân xã Lộc Ninh luôn bảo vệ thành quả cách mạng của mình trongthời gian này
Ngày 20/12 / 1946 Hồ Chủ Tịch kêu gọi “ toàn quốc kháng chiến”.Hưởng ứng lời kêu gọi của Bác Hồ Đảng bộ Lộc Ninh đẩy mạnh công tácphát động quần chúng hưởng ứng và tổ chức lực lượng kháng chiến, sẳnsàng đánh bại bọn thực dân Pháp xâm lược Nhân dân trong xã phấn khởi đitheo Đảng tham gia kháng chiến thi đua sản xuất đóng góp cho cách mạng
Thực hiện chủ trương của Đảng về “ kháng chiến kiến quốc” Đảng bộLộc Ninh xác định rõ tính chất tầm quan trọng của nhiệm vụ mới từ đó đãlãnh đạo chính quyền các đoàn thể trong xã tiến hành thực hiện chính sáchruộng đất Trước tiên là tịch thu ruộng đất của bọn địa chủ và tề xã ác ôntay sai của Pháp cấp cho nông dân nghèo làm ổn định đời sống cho ngườidân, nhằm bồi dưỡng sức dân, tạo lòng tin tuyệt đối của nhân dân đối vớiĐảng với sự nghiệp cách mạng
Cũng thời gian này, phong trào đấu tranh chống thực dân Pháp táichiếm xâm lược của nhân dân cả nước diễn ra hắp nơi liên tục đã làm chochiến lược “ đánh nhanh thắng nhanh của thực dân Pháp hoàn toàn phá sản
Trang 9Chúng bắt đầu lúng túng trước những mâu thuẫn không sao giải quyết được ,bỡi vì càng mở rộng địa bàn lấn chiếm thì lực lượng dàn mỏng, rất dễ bị tatiêu diệt, mà tập trung thì không đủ lực lượng, buộc chúng phải kéo dàichiến tranh với ta Địch chuyển hướng quay về Nam bộ bằng cách tiếp tụcthực hiện kế hoạch bình định, đóng thêm đồn bót, đồng thời mở rộng cánquét đánh phá cơ sở cách mạng và phong trào đấu tranh của quần chúngnhân dân Chúng phá hoại về kinh tế, bần cùng hoá đời sống nhân dân ,tăng cường cũng cố ngụy quyền, bắt lính bổ sung lực lượng quân sự
Trước tình hình đó, huyện ủy Hồng Dân chỉ thị “ bao vây tiến tới giảiphóng đồn bót, bảo vệ vững chắc vùng căn cứ cách mạng” Nhằm đóng gópsức người sức của cho kháng chiến Đảng bộ Lộc Ninh ra sức xây dựng lựclượng du kích ngày càng đông được 1 tiểu đội, vận động nhân dân đóng gópgạo, gà vịt chuẩn bị tiếp tế cho kháng chiến bao vây đồn bót địch, hàngtrăm người tình nguyện đi đào công sự, làm chướng ngại vật trên sông, trênlộ…
Từ tháng 9 /1947 – 4 / 1948 lực lượng du kích Lộc Ninh cùng với lựclượng các xã trong huyện đồng loạt tấn công bao vây các đồn bót của địchcô lập địch ở các đồn làm cho chúng không tổ chức được chi viện góp phần
to lớn cho việc đánh bại các đồn bót ở huyện Hồng Dân
Từ năm 1949 – 1952 Thực hiện chỉ thị của tỉnh ủy, Huyện ủy, Đảngbộ Lộc Ninh mở cuộc phát động kiện toàn 1 bước vai trò lãnh đạo của Đảng,quản lý của chính quyền, xây dựng các đoàn thể vững chắc trong vùng căncứ cách mạng Đợt phát động này trở thành phong trào quần chúnh mạnhmẽ; cũng cố các đoàn thể, điều tra dân số, phân loại quần chúng phát triểnĐảng đến từng xóm ấp, xây dựng lực lượng chuẩn bị kháng chiến
Năm 1953 – 1954 hưởng ứng chiến dịch đông xuân của cả nước, đượcsự lãnh đạo của huyện ủy Hồng Dân, Đảng bộ nhân dân Lộc Ninh đẩymạnh các hoạt động phối hợp cùng các đơn vị bạn tiến hành bao vây đánhphá đồn địch, mở rộng vùng giải phóng Mặc khác, chỉ đạo lực lượng quânthường trực đáp ứng kịp thời, yêu cầu phục vụ chiến đấu như tiếp tế, tảithương chiến lợi phẩm, quản lý tù binh…
Giờ phút lịch sử đã đến, trên chiến trường cả nước tin chiến thắngvang dội khắp nơi, Đặc biệt là thắng lợi to lớn của trận quyết chiếm cứ điểm
Trang 10chiến lược Điện Biên Phủ Ngày 7 / 5/ 1954 ta tiêu diệt hoàn toàn tập đoànchiến lược của thực dân Pháp giải phóng hoàn toàn đất nước.
Ngày 20 / 7 / 1954 Thực dân Pháp không còn cách nào khác là phảiký hiệp định Giơ – Ne –Vơ với ta, kết thúc cuộc kháng chiến 9 năm đầygian khổ, hy sinh nhưng rất vinh quang của nhân dân ta dưới sự lãnh đạocủa Đảng, chấm dứt thời kỳ đô hộ của thực dân Pháp Sau hiệp định Giơ-Ne-Vơ một số cán bộ Đảng Viên chiến sĩ của xã Lộc Ninh lên đường tậpkết ra Bắc số còn lại tiếp tục lãnh đạo phong trào cách mạng của quầnchúng đòi thực dân pháp thi hành hiệp định
Chín năm kháng chiến chống Pháp, Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninhcó những đóng góp đáng kể vào sự thắng lợi chung của dân tộc Cống hiếncả sức người sức của cho kháng chiến bằng lòng gan dạ tinh thần dũng cảmvới vũ khí thô sơ tầm vong, giáo, mác, gậy gộc đã ngăn bước tiến của quânđịch khi chúng trở lại tái chiến bảo vệ an toàn lực lượng cách mạng và nhândân Bên cạnh đó, Đảng bộ Lộc Ninh đã kịp thời cũng cố các tổ chức đoànthể mặt trận bám, đất bám dân, lãnh đạo tăng gia sản xuất, xây dựng lựclượng du kích đông về số mạnh về chất nhằm đánh bạo mọi cuộc hành quâncàn quét của địch, phối hợp các đơn vị xã bạn và lực lượng địa phương quânbao vây đồn bót địch góp phần đánh bại chiến dịch đánh nhanh thắng nhanhcủa thực dân pháp, cùng cả nước viết tiếp trang sử oai hùng cho dân tộc
Tuy nhiên kẻ thù của dân tộc ta không chỉ có 1 thực dân Pháp mà còncó cả đế quốc Mỹ Thắng lợi trong cuộc kháng chiến 9 năm tuy rất to lớnnhưng chưa phải là thắng lợi hoàn toàn Một nữa nước còn lại bị sự thống trịcủa bọn đế quốc mà trực tiếp là Mỹ và lũ tay sai bù nhìn, do vậy cuộc đấutranh để thống nhất đất nước hai miền Nam Bắc còn phải tiếp tục lâu dài vàđầy gay go Ý thức được trách nhiệm lịch sử ấy cùng với cả nước Đảng bộ ànhân dân Lộc Ninh sẳn sàng và tiếp tục chiến đấu đến cùng vì độc lập tự dothống nhất nước nhà
III ĐẢNG BỘ VÀ NHÂN DÂN LỘC NINH TRONG KHÁNG CHIẾN CHỐNG MỸ CỨU NƯỚC ( 1954 – 1975)
1 Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh trong giai đoạn đấu tranh gìn giữ lực lượng cách mạng ( 1954 – 1960 ).
Trang 11Ngày 20 / 7 1954 Hiệp định Giơ-Ne-Vơ được ký kết, cuộc khángchiến chống thực dân pháp của nhân dân ta đã kết thúc thắng lợi, Miền Bắchoàn toàn giải phóng, Miền nam tiếp tục cuộc cách mạng dân tộc dân chủnhân dân, chờ ngày tổng tuyển cử thống nhất nước nhà
Đế quốc Mỹ hất cẳng Pháp lập nên chính quyền bù nhìn Ngô ĐìnhDiệm với âm mưu chia cắt lâu dài đất nước ta hòng biến miền Nam thànhthuộc địa kiểu mới của Mỹ, chúng lập phòng tuyến ngăn chặng không chochủ nghĩa cộng sản tràn xuống khu vực Đông Nam Á Lập căn cứ quân sựđể làm bàn đạp tấn công miền Bắc Để thực hiện mưu đồ ấy, Mỹ – Diệm đãdùng nhiều biện pháp, thủ đoạn xảo quyệt, thâm độc trên tất cả các phươngdiện kinh tế- chính trị – văn hoá – tôn giáo
Để đối phó lại âm mưu của Mỹ – Diệm và bè lũ tay sa, Đảng ta vẫnthực hiện trên tinh thần hiệp định Giơ-Ne-Vơ Mặt khác tiến hành củng cốtổ chức lại lực lượng và chuyển hướng đấu tranh cho phù hợp với tình hìnhnhiệm vụ cách mạng trong thời kỳ mới, khẩn trương xây dựng vùng giảiphóng củ, nhất là vùng tập kết do ta quản lý thành những vùng tiêu biểu vềchính trị, kinh tế, văn hoá của chế độ ta
Mỹ – Diệm không thi hành hiệp định, chúng tiến hành xây dựng hệthống chính quyền tay sai, lập đồn bót, càn quét đánh phá vùng căn cứ cáchmạng của ta Trước hết chúng bày ra nhiều trò mị dân như : tổ chức trưngcầu dân ý tháng 10 / 1955, tổ chức bầu cử quốc hội tháng 3 / 1956, thành lậpcác tổ chức : Thanh niên công hoà, phụ nữ liên đới Nhưng cuối cùng NgôĐình Diệm cũng lộ ra nguyên hình là một kẻ bán nước phản dân Chúngđưa ra những khẩu hiệu phản động như : “ Đã thực bài phong”, “ tố cộng,diệt cộng”
Xã Lộc Ninh là vùng căn cứ cách mạng, nơi có nhiều phong trào đấutranh cách mạng của Huyện Hồng Dân trong những năm kháng chiến chốngPháp Vì vậy Mỹ Diệm hết sức chú ý cho nên vào năm 1956 – 1957 chúngtiến hành thiết lập hệ thống chính quyền xã, xây dựng đồn bót, mua chuộcdụ giỗ số cán bộ kháng chiến bất mãn đầu hàng ra làm tề xã, ấp … Lợi dụngsố này truy bức khủng bố, bắt giữ những người kháng chiến trung kiên và cơsở cách mạng, đồng thời tiến hành dồn dân lập ấp chiến lược, ban hành luật
10 / 59, đàn áp dã man phong trào cách mạng của xã
Trang 12Cơ sở cách mạng có tổn thất nhưng ta vẫn bám dân hoạt động, lãnhđạo quần chúng đấu tranh chống địch, đồng thời đưa những cán bộ Đảngviên không giữ được thế hợp pháp với địch thì chuyển sang vùng khác hoạtđộng hoặc rút vào hoạt động bí mật Chọn những đồng chí Đảng viên, đoànviên có lập trường vững vàng, không bị lộ thì cài vào nội tuyến trong cơ sởđịch nhằm lợi dụng thế hợp pháp mà hoạt động, xây dựng cơ sở cách mạng…cũng chính nhờ vậy mà hạn chế được sự đánh phá, càn quét của địch.
Thực hiện nghị quyết của trung ương, tỉnh ủy mà trực tiếp là Huyệnủy Hồng Dân, Đảng bộ Lộc Ninh đã lãnh đạo nhân dân đấu tranh chính trịđòi Mỹ – Diệm thi hành hiệp định Giơ-Ne-Vơ Tổ chức được 80 cuộc đấutranh lớn nhỏ hơn 10.000 lượt người tham gia trong đó có 4 cuộc đấu tranhvới quy mô lớn hơn 4.100 lượt người tham gia Bên cạnh đó, Đảng bộ LộcNinh tăng cường cũng cố xây dựng lực lượng chính trị, đẩy mạnh đấu tranhchính trị, từng bước xây dựng lực lượng vũ trang tại địa phương theo tinhthần nghị quyết 15 của TW ( 1/ 1959) Xây dựng lực lượng từ một tiểu độiban đầu phát triển thành cấp trung đội ở xã, các ấp đều có một tiểu đội vũtrang là một tổ du kích nhằm sản sàng đẩy mạnh đấu tranh vũ trang kết hợpvới đấu tranh chính trị khi điều kiện cho phép
Năm 1960 hưởng ứng phong trào đồng khởi toàn miền Nam, quân dânxã Lộc Ninh nổi dậy phá tan các ấp chiến lược Xông lên vây chặc đồn giặc,kêu gọi địch hạ súng đầu hàng trở về với cách mạng Cũng trong giai đoạnnày là vào 17/ 7/ 1960, lực lượng vũ trang xã Lộc Ninh kết hợp với lực lượngcác xã Ninh Thạnh Lợi, Vĩnh Lộc, Ninh Hòa bao vây đồn Ngan Dừa suốt 7ngày đêm, làm cho địch chết và bị thương 25 tên
Nhìn chung, từ năm 1954 – 1960, phong trào đấu tranh của nhân dânLộc Ninh diễn ra trên hai mặt chính trị và vũ trang rất sôi động, lực lượng vũtrang đã tác chiến 65 trận lớn nhỏ, tiêu diệt hàng trăm tên địch, thu 171 súngcác loại, diệt 12 đồn bót địch Cùng với phong trào Đồng khởi, đấu tranhchính trị ở miền Nam, Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh đã góp phần đáng kểlàm thất bại kế hoạch điển hình của Mỹ – Diệm, buộc Mỹ – Diệm chuyểnsang thực hiện chiến lược mới
2/ Đảng bộ và nhân dân Lộc Ninh góp phần đáng bại “ Chiến tranh đặc biệt” và “ Chiến tranh cục bộ” của Mỹ – Ngụy ( 1961 – 1968 ).