- Triệu chứng chủ yếu là sưng tuyến mang tai.. - Nguyên nhân: Do dịch độc qua mũi vào kinh Thiếu dương, đi theo Đởm kinh ra ngoài sinh bệnh.. - Do Đởm và Can có quan hệ biểu lý nên bệnh
Trang 13.bệnh QUAI BỊ
- Là một bệnh truyền nhiễm hay gặp ở mùa đông xuân
- Hay mắc ở trẻ em từ 5-9 tuổi
- Triệu chứng chủ yếu là sưng tuyến mang tai
- Nguyên nhân: Do dịch độc qua mũi vào kinh Thiếu dương, đi theo Đởm kinh ra ngoài sinh bệnh
- Do Đởm và Can có quan hệ biểu lý nên bệnh có các chứng trạng của Can và Can kinh kèm theo như: Tinh hoàn sưng đau (viêm tinh hoàn), hôn mê co giật (nếu có biến chứng viêm não)
- YHCT gọi là Trá tai.
Thể nhẹ:
*Triệu chứng:
- Bắt đầu thấy ê ẩm vùng dai tai, sau đó sưng nóng đỏ đau
- Sưng tuyến mang tai 1 bên, nhiều trường hợp sưng cả 2 bên
- Có thể phát sốt, đau đầu, nôn mửa
- Thời gian sưng 5-6 ngày, rồi khỏi hoàn toàn (tất cả các triệu chứng diễn biến từ 6-12 ngày)
- Trường hợp nặng thì sốt cao, mê sảng, viêm tuyến mang tai, viêm tinh hoàn, rêu lưỡi vàng, mạch phù sác
*Pháp : Thanh nhiệt giải độc là chủ yếu Có thể khu phong thanh nhiệt, giải độc tiêu viêm.
*Phương: Sài hồ cát căn thang
Sài hồ 12 Cát căn 12
Thăng ma 8 Hoàng cầm 8
Liên kiều 8 Cát cánh 8
Thiên hoa phấn 8 Thạch cao 16
Ngưu bàng tử 12 Cam thảo 4
Gia giảm:
- Tuyến mang tai đau, rắn: Xạ can 6g
- Viêm tinh hoàn: Hạt vải 12g, Khổ luyện tử 8g
Ngoài ra có thể giá nát hạt gấc đem chưng với giấm hoặc rượu đem đắp vào chỗ viêm 3-4 lần
*Châm cứu:
- Tả Hợp cốc, Giáp xa, Uyển Cốt, Ế phong, Dương khê
Nếu viêm tinh hoàn, có biến chứng teo tinh hòa thì châm Âm cốc
- Nhĩ châm: Châm vị trí tuyến nội tiết, tuyến mang tai