Ứng dụng mô hình toán nghiên cứu quá trình diễn biến khu vực cửa sông tỉnh bến tre và đề xuất các phải pháp chỉnh trị

Các thông trình nào tr c đây... N.M, Gontrarop V.N... Lê Ng c Bích, PGS.TS.. Nguy n Ân Niên, GS.TS.. Nguy n Sinh Huy, PGS.TS.. Lê M nh Hùng, PGS.TS.

c a các th y, cô giáo tr ng i h c Th y l i, đ c bi t là cô giáo h ng d n

PGS.TS Ph m Th H ng Lan và cùng s n l c c a b n thân n nay, tác gi

đã hoàn thành lu n v n th c s k thu t, chuyên ngành Xây d ng công trình th y

Các k t qu đ t đ c là nh ng đóng góp nh trong vi c l a ch n gi i pháp

và k t c u công trình h p lý ch ng xói l , b i l p c a sông t nh B n Tre Tuy nhiên, trong khuôn kh lu n v n và trình đ có h n nên không th tránh kh i nh ng thi u sót Tác gi r t mong nh n đ c nh ng l i ch b o và góp ý c a các th y, cô giáo và các đ ng nghi p

Tác gi bày t lòng bi t n sâu s c t i cô giáo PGS.TS Ph m Th H ng Lan đã h ng d n, ch b o t n tình và cung c p các ki n th c khoa h c c n thi t trong quá trình th c hi n lu n v n Xin chân thành c m n các th y, cô giáo khoa Công trình, phòng ào t o i h c và Sau i h c tr ng i h c Th y l i đã t o

m i đi u ki n thu n l i cho tác gi hoàn thành t t lu n v n th c s c a mình

Tác gi xin chân thành c m n các b n bè đ ng nghi p đã đ ng viên, khích

l tác gi trong quá trình h c t p và th c hi n lu n v n này

Hà N i, ngày tháng 11 n m 2014

Tác gi

L ê V n c

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên c u c a riêng tôi Các thông

trình nào tr c đây

Tác gi

Lê V n c

M U 1

1 Tính c p thi t c a tài 1

2 M c đích c a tài 3

3 Cách ti p c n và ph ng pháp nghiên c u 3

4 Các k t qu d ki n đ t đ c 4

CH NG 1: T NG QUAN V NGHIÊN C U DI N BI N KHU V C C A SÔNG 5

1 T ng quan các nghiên c u di n bi n c a sông 5

1.1 T ng quan các nghiên c u trên th gi i 5

1.3 Các ph ng pháp nghiên c u di n bi n c a sông 9

1.3 2 Ph ng pháp vi n thám 9

1.3.3 Ph ng pháp mô hình toán 10

1.3.4 Ph ng pháp mô hình v t lý 12

1.3.5 Ph ng pháp phân tích t ng h p 13

1.3 6 u nh c đi m các ph ng pháp nghiên c u 13

1.4 Các gi i phápch nh tr c a sông 14

K t lu n ch ng 1 21

CH NG 2: C I M T NHIÊN, KINH T XÃ H I KHU V C NGHIÊN C U 22

2.1 c đi m t nhiên 22

2 1.1 V trí đ a lý 22

2.1.2 c đi m đ a hình 23

2.1.3 c đi m th nh ng 23

2.1.4 c đi m khí t ng, th y v n 25

2.1.5 c đi m sông ngòi 29

2.2 c đi m hi n tr ng, di n bi n khu v c nghiên c u 33

K t lu n ch ng 2 39

CH NG 3: NGHIÊN C U C S KHOA H C XÁC NH QUY LU T DI N BI N KHU V C C A SÔNG T NH B N TRE 40

3.1 L a ch n mô hình đánh giá di n bi n khu v c nghiên c u 40

3.1.1 Gi i thi u mô hình MIKE21/3 FM COUPLE 40

3.1.2 C s lý thuy t 41

3.2 ng d ng mô hình 47

3.2 1 Ph m vi nghiên c u 47

3.2.2 Thi t l p l i tính toán 47

3.2.3 Xác đ nh đi u ki n biên 48

3.2.4 Ki m đ nh và hi u ch nh mô hình 50

3.3 K t qu tính toán và nh n xét 52

K t lu n ch ng 3 60

CH NG 4: XU T CÁC GI I PHÁP CH NH TR KHU V C C A SÔNG T NH B N TRE 61

4.1 C s đ xu t các gi i pháp n đ nh c a sông 61

4.2 Gi i pháp phi công trình 61

4.3 Các gi i pháp công trình 62

4.3.1 Ph ng án công trình đ xu t 62

4.3.2 K t qu tính toán cho các gi i pháp công trình 64

4.3 Thi t k s b đ p m hàn 65

4.3.1 Gi i pháp k t c u 65

4.3 2 Các thông s thi t k 65

4.3.3 Tr ng l ng, kích th c yêu c u c a l p ph mái nghiêng 66

4.4.6 Gia c b , g c m hàn 68

4.4.6 Ki m tra n đ nh công trình 69

K t lu n ch ng 4 71

K T LU N VÀ KI N NGH 72

TÀI LI U THAM KH O 74

Hình1.1: kè lát khan đúng k thu t 16

Hình1.2:C u t o t m Terrafix 16

Hình 1.3:C u t o và m t b ng ghép kh i Armorflex 17

Hình1.4: Kè b o v b ng r đá 17

Hình1.5:M hàn b ng kh i Tetrapod đê bi n Ngh a Phúc (Nam nh) 18

Hình1.6: M hàn ch T đê bi n I (H i Phòng) 18

Hình 1.7:M hàn hàn hình Γ ng t quãng 19

Hình 1.8: S đ ti p c n gi i quy t bài toán 20

Hình 2.1: B n đ hành chính t nh B n Tre 22

Hình 2.2 L ng m a trung bình n m BSCL 27

Hình 2.3 B n đ phân b t c đ gió trung bình (m/s) 31

Hình 2.4 Bi n đ ng đ ng b qua các n m t i Bình i – B n Tre 35

Hình 2.5 Bi n đ ng di n tích đ t bãi b i qua các n m t i B n Tre 36

Hình 2.6 Bi n đ ng di n tích bãi b i qua các n m t i Bình i – B n Tre 36

Hình 3.1 Các c a sông thu c t nh B n Tre 47

Hình 3.2 L i đ a hình cho mô hình mô ph ng 48

Hình 3.3M c n c tính toán và th c đo t i tr m Bình i 50

Hình 3.4 Dòng ch y tính toán và th c đo t i đi m 1 (Point 1) 50

Hình 3.5 M c n c tính toán và th c đo t i tr m An thu n 50

Hình 3.6 V n t c tính toán và th c đo t i đi m 2 (Point 2) 50

Hình 3.7 M c n c tính toán và th c đo t i tr m B n Tr i 50

Hình 3.8 V n t c tính toán và th c đo t i đi m 3(Point 3) 50

Hình 3.9 N ng đ bùn cát th c đo và tính toán t i c a i 51

Hình 3.10 N ng đ bùn cát th c đo và tính toán t i c a Ti u 51

Hình 3.11 N ng đ bùn cát th c đo và tính toán t i C a Hàm Luông 51

Hình3.14 K t qu tính toán tr ng dòng ch y và v n t c mùa khô 2001 53

Hình 3.15 S thay đ i đ a hình đáy tính toán mùa l 2000 55

Hình 3.16 S thay đ i đ a hình đáy tính toán vào mùa khô 2001 55

Hình 3.17 S thay đ i m t c t sông t i c a i (CR1) 56

Hình 3.18 S thay đ i m t c t sông t i c a Hàm Luông (CR2) 57

Hình 3.19 S thay đ i m t c t sông t i c a i – C a Ti u (CR3) 57

Hình 3.20 S thay đ i m t c t t i c a Hàm Luông (CR4) 57

Hình 3.21 S thay đ i m t c t sông t i c a C Chiên – Cung H u(CR5) 58

Hình 4.1: m t b ng b trí công trình 63

Hình 4.2 tr ng dòng ch y và bi n đ ng đ a hình theo PA1 64

Hình 4.3: Tr ng dòng ch y và bi n đ ng đ a hình theo PA2 64

Hình 4.4 m t c t đ p đi n hình 66

Hình 4.5 m t c t d c đ p 66

Hình 4.6:Kè lát mái b ng bêtông b c v i đ a k thu t k t h p tr ng c Vetiver trên mái d c 68

Hình 4.7: H s n đ nh theo ph ng pháp Janbu Kminmin 70

Hình 4.8: H s n đ nh theo ph ng pháp Bishop Kminmin 70

B ng 2.1 L ng m a (mm) bình quân các tháng trong n m 1996 -2006 27

B ng 2.2 Phân b h ng gió theo các tháng vùng ven Bi n 29

B ng 2.3 Biên đ tri u trên sông C u Long vào th i k mùa ki t 32

B ng 2.4 Biên đ tri u trên sông vào mùa l 33

B ng 3.1 Thông s v các l p bùn cát đáy đ c đ a vào mô hình 49

B ng 3.2 K t qu v n t c mô ph ng t i n m nhánh sông trên sông Ti n (m/s) 54

B ng 3.3 Hàm l ng bùn cát l l ng tính toán t i các c a sông Ti n 56

B ng 4.1 : Kích th c công trình 63

B ng 4.1 : v n t c l n nh t t i đ u các kè 65

B ng 4.1 Kh i l ng kh i đá ph 66

B ng 4.4: Tính toán chi u sâu h xói l n nh t t i đ u m hàn 67

B ng 4.5: Các ch tiêu c lý n n và v t li u đ p kè: 69

B ng 4.6: K t qu tính toán n đ nh mái kè 70

M U

1 Tính c p thi t c a tài

T nh B n Tre là m t trong 13 t nh khu v c ng b ng sông C u Long,

lao B o và cù lao Minh do phù sa c a 4 nhánh sông l n c a sông MêKong b i

t g m các sông Ti n dài 83 km, sông Ba Lai 59 km, sông Hàm Luông 71 km

và sông C Chiên 82 km a hình c a B n Tre khá b ng ph ng, r i rác

nh ng gi ng cát xen k v i ru ng v n, không có r ng cây l n, ch có m t s

r ng ch i và nh ng d i r ng ng p m n ven bi n và các c a sông

T nh B n Tre có l i th r t l n trong phát tri n kinh t , giao thông, th y

l i,…vì có h th ng kênh r ch ch ng ch t kho ng v i t ng chi u dài 6,000 km mang phù sa b i đ p nên 3 cù lao và đ ra bi n ông v i các c a i, c a Ba Lai, c a Hàm Luông và c a C Chiên

Theo s li u th ng kê, B n Tre là m t trong 3 t nh c a đ ng b ng sông

C u Long có vùng ven bi n b bi n đ i m nh m nh t, trong đó quá trình b i

t chi m u th Tài li u th ng kê trong 21 n m (1968 – 1989) cho th y t ng

t nh B n Tre t ng thêm 68,9 km2 v phía bi n, t c đ bình quân m i n m là

r t l n c a ngành nuôi tr ng th y s n

Bên c nh s b i l ng, tình tr ng xói l b c , hình thành b m i, tách

ra, nh p vào c a các c n bãi trên sông di n ra th ng xuyên, liên t c Vùng

c a sông C a i có đ sâu thay đ i t 5 - 9 m áy sông thu c phía B n Tre

th ng là nông, đ sâu trung bình t 5 – 6 m; trong khi phía Ti n Giang, đ sâu t 8 – 9 m M t d i b i t gi a sông n i ti p c n Bà N kéo dài t i 4 km

và l ch v phía B n Tre, làm l ch dòng ch y và gây xâm th c b sông phía

B n ình o n t Bình Th i đ n Th a M b xâm th c m nh B n ình (1,75 km), tây b c r ch Bà Khoai (0,5 km), tây b c r ch Th a M (1,5 km), vách xâm th c cao trung bình t 1 – 1,5 m V phía bi n, quá trình b i t di n

ra r t m nh M t d i b i t kéo dài t r ch Th a M đ n c n Tàu

C a Hàm Luông có đáy sông nông h n c a i, trung bình t 6 - 7 m, theo ki u lòng máng cong đ u, rãnh sâu l ch v phía b nam (8 - 10 m) T

gi ng Gò Chùa đ n c a r ch ùng (c n H ) dài 6 - 7 km, b xâm th c m nh

t i các đi mBà Hi n (1,8 km), khém B c K (0,5 km), tây r ch ùng (1,75 km) Các v trí còn l i là b b i t

(0,7 km), đông r ch Khém Thuy n (0,3 km), nam r ch Khâu B ng (0,7 km) M t c n cát tích t kéo dài t cù lao Long Hòa (Trà Vinh) v phía đông nam t i 5 km

Luông đ n xóm Trên (1 km) a hình các dãy tích t này phân b đ sâu

thành nh ng bãi cát ng m r ng t i 500 m Vùng này hi n là các sân nghêu l n

sông có l ch sâu t 12 – 14 m

gi i quy t đ c nh ng v n đ nêu trên thì vi c th c hi n tài“ ng d ng mô hình toán nghiên c u quá trình di n bi n khu v c c a sông

t nh B n Tre và đ xu t các gi i pháp ch nh tr ” là c n thi t K t qu tính toán, nghiên c u đ c t đ tài là c s khoa h c quan tr ng giúp cho các nhà

qu n lý quy ho ch h th ng giao thông th y và đ nh h ng khai thác vùng các bãi b i ven bi n t nh B n Tre, v a phát tri n đ c kinh t v a b o v đ c môi tr ng [1]

di n bi n lòng d n khu v c c a sông và ven bi n

tính toán), các công c thông tin đ a lý (GIS và vi n thám)

3.2 Các ph ng pháp nghiên c u

- Thi t k công trình ch nh tr theo gi i pháp l a ch n

CH NG 1: T NG QUAN V NGHIÊN C U DI N BI N

KHU V C C A SÔNG

1 T ng quan các nghiên c u di n bi n c a sông

1.1 T ng quan các nghiên c u trên th gi i

Nh ng nghiên c u thu c l nh v c khoa h c đ ng l c h c dòng sông, chuy n đ ng bùn cát và v n đ ch nh tr sông c th nh : nghiên c u xác đ nh nguyên nhân, c ch , di n bi n lòng d n, nghiên c u đ xu t các gi i pháp phòng ch ng gi m nh các thi t h i do xói l b , b i l ng lòng d n….Nh ng nghiên c u này phát tri n m nh t nh ng n m th p k 30 đ n th p k 60 th

k th XX các n c Âu M nh nh ng nghiên c u c a các nhà khoa h c Pháp nh Du Boys v chuy n đ ng bùn cát, Barre de Saint – Venant v dòng không n đ nh L Fargue v hình thái đo n sông u n khúc Vào nh ng n m

đ u c a th k XX, các nhà khoa h c c a Liên Xô nh Lotchin V.M Bernadski N.M, Gontrarop V.N và Lê Vi đã nghiên c u thành công v các

v n đ liên quan đ n v n chuy n bùn cát, các nhà khoa h c Antunin S.T, Grisanin K.B, Kariukin S.N có nhi u nghiên c u v ch nh tr sông

ng l c dòng ch y và v n chuy n bùn cát lân c n các c a sông

th ng r t ph c t p T i các c a sông, bùn cát b d ch chuy n d i tác d ng

k t h p c a c sóng và dòng ch y trên b m t đ a hình th ng xuyên b bi n

đ i và có s dao đ ng m c n c m t cách có chu k Tr c đây đã có nhi u nghiên c u đ c công b có liên quan t i tr ng v n chuy n bùn cát t i các

c a sông, l ch tri u (nh c a Oertel, 1972; Hubbard, 1975; và Sha, 1990)

H u h t các nghiên c u trên đ u th hi n m i quan h gi a các tr ng thái th y

l c v i v n chuy n bùn cát ã có nhi u nghiên c u đ c công b có liên quan t i tr ng v nchuy n bùn cát t i các c a sông, l ch tri u (nh c a Oertel, 1972; Hubbard, 1975;và Sha, 1990) H u h t các nghiên c u trên đ u

th hi n m i quan h gi a các tr ngthái th y l c v i v n chuy n bùn cát

Tr ng v n chuy n bùn cát t ng quát t i cácl ch tri u và khu v c lân c n có

th tham kh o t i Steijn (1991)

M t trong nh ng tr ng v n chuy n bùn cát quan tr ng nh t t i các

l ch tri u và các vùng bi n lân c n, có liên quan ch t ch t i hi n t ng b i

l p các l ch tri u là hi n t ng chuy n cát qua c a sông ây là m t quá trình

mà trong đó bùn cát b d ch chuy n t phía th ng l u theo h ng c a dòng

ch y d c b , v phía h l u c a c a sông Trong quá trình này bùn cát b d ch chuy n đi qua lòng d n c a l ch tri u t i c a phía ngoài bi n và đi qua delta tri u xu ng Quá trình và t c đ chuy n cát qua c a sông ch u s chi ph i và

kh ng ch m nh m c a các quá trình đ ng l c x y ra khu v c này ã có nhi u nghiên c u thí đi m v v n đ này đ c công b M t trong nh ng

ng i đi tiên phong trong nghiên c u tr ng v n chuy n bùn cát t ng quát

d n t i hi n t ng chuy n cát t i các c a bi n là Bruun và Gerritsen (1959) và sau này là nghiên c u c a Fitzgerald (1982, 1988)

Theo Bruun và Gerritsen (1959), có hai nguyên lý c b n làm d ch chuy n bùn cát qua c a sông d i các tác đ ng c a t nhiên, đ c mô t nh sau: (a) hi n t ng chuy n cát qua c a sông thông qua các d i cát ng m ngoài

c a và (b) hi n t ng chuy n cát qua c a sông do tác đ ng c a dòng tri u C

ch chuy n cát th nh t x y ra khi d i cát ng m phía ngoài c a ho t đ ng nh

m t “c u n i”, chuy n cát t th ng l u c a v h l u c a theo h ng c a dòng ven Trong khi đó, c ch chuy n cát th 2 x y ra khi bùn cát b l ng

đ ng bên trong l ch tri u d i tác d ng c a dòng tri u lên, b v n chuy n tr

l i xu ng vùng h l u c a c a sông d i tác d ng c a dòng tri u xu ng

Ngày nay, các nhà khoa h c trên th gi i v n ti p t c nghiên c u v

đ ng l c h c dòng sông và ch nh tr sông, đ c bi t là nh h ng c a các công

các nghiên c u c a Simons, Anbecson, De Vries…

1.2 T ng quan các nghiên c u trong n c

Các nghiên c u c a các nhà khoa h c trong n c v l nh v c di n bi n lòng d n ch y u t p trung gi i quy t các v n đ th c t , c s khoa h c và

ph ng pháp lu n v n d a trên các ph ng pháp, công ngh c a các nhà khoa

h c trên th gi i Các nghiên c u di n bi n lòng d n đ c nhi u nhà khoa h c

th c hi n (nh : GS.TS V T t Uyên, GS L u Công ào, PGS.TS Lê Ng c Bích, PGS.TS Hoàng H u Huân, PGS.TS Tr nh Vi t An, PGS.TS Nguy n

Bá Qu , PGS.TS T t Túc, PGS.TS Ph m Th H ng Lan…Các v n đ

c a các sông vùng BSCL đ c PGS.TS Lê Ng c Bích, GS.TS L ng

Ph ng H u, GS.TS Nguy n Ân Niên, GS.TS Nguy n Sinh Huy, PGS.TS Hoàng V n Huân, PGS.TS Lê M nh Hùng, PGS.TS Lê Xuân Thuyên… )nghiên c u nhi u trong kho ng 10 n m tr l i đây Các v n đ di n bi n lòng

PGS.TS Nguy n Bá Qu , GS.TS L ng Ph ng H u, PGS.TS Tr nh Vi t

An, PGS.TS Nguy n V n Tu n, … và m t s nhà nghiên c u khác nh PGS.TS.Tr n V n Túc - Hu nh Thanh S n (2003) đã nghiên c u áp d ng mô hình toán s CCHE 1D vào vi c tính toán d báo bi n hình lòng d n cho sông

L i Giang Bình nh

c bi t trong giai đo n 1999-2001, Nhà n c đã cho tri n khai 8 đ án

v nghiênc u, d báo phòng ch ng s t l b sông, b bi n, trong đó 3 đ tài

v s t l b bi nlà đ tài 5A (mi n B c) do Phân vi n h i d ng h c H i Phòng ch trì th c hi n, đ tài 5B (mi n Trung) do Vi n đ a lý ch trì th c

hi n và đ tài 5C (mi n Nam) doVi n h i d ng h c Nha Trang ch trì th c

hi n M t s đ tài thu c ch ng trìnhnghiên c u bi n giai đo n 1991 - 1995

chuy n bùn cát ven b bi n và dòng phù sa t sôngđ ra bi n H u h t các công trình nghiên c u khoa h c vùng c a sông, ven bi nch y u đ c ti n

hành trong ch ng trình khoa h c công ngh c p Nhà n c, cáccông trình

ch nh tr sông c a B Giao thông v n t i, B Nông nghi p và Phát tri nnông thôn, B Xây d ng, v.v M t s nghiên c u tiêu bi u v di n bi n b i t , xóil c a sông b bi n bao g m:

tài nghiên c u KHCN c p B “Nghiên c u các gi i pháp thoát l ,

quylu t di n bi n b bi n và đánh giá kh n ng thoát l qua c a theo các k ch

b ndi n bi n c a khác nhau

đ xu t mô hình d báo quá trình xói l - b i t cho d i ven bi n và c a sông

phòng tránh xói l , b i t và b o v các công trình ven bi n c a sông

Nghiên c u g n đây v l nh v c phòng ch ng b i t c a sông là tài

mi n Trung” do Tr ng i h c th y l i ch trì th c hi n t n m 2007 đ n

2010 v i các m c tiêu chính: i)- xác đ nh nguyên nhân và quy lu t di n bi n (b i, xói, d ch chuy n) các c a sông ven bi n mi n Trung; ii)- đ xu t các gi i pháp phù h p n đ nh các c a sông đi n hình, đó là c a T Hi n (Th a Thiên

kinh t , xã h i, an toàn cho ng dân và tàu thuy n tránh bão; iii)- ph c v các

1.3 Các ph ng pháp nghiên c u di n bi n c a sông

S d ng các công th c kinh nghi m đ tính toán di n bi n lòng d n Kinh nghi m th c t v các nghiên c u đánh giá sâu các v n đ liên quan đ n

c a sông là đ c bi t quan tr ng khi đ a ra nh ng nh n đ nh, phân tích k t

qu nghiên c u Th c t hi n nay Vi t Nam, các chuyên gia hàng đ u v

l nh v c di n bi n c a sông, quy lu t chuy n t i bùn cát d c b còn r t ít, do

v y ý ki n c a các chuyên gia trong quá trình nghiên c u là h t s c c n thi t

D a vào tính ch t ph n x , th u x và h p th ánh sáng c a t t c các

đ a v t, các nhà khoa h c đã ch t o các thi t b k thu t có kh n ng

nh b ng m t và gi i đoán nh thông qua máy tính đi n t Ph ng pháp

gi i đoán nh b ng m t có u đi m là đ n gi n, d th c hi n, nh ng yêu c u

k thu t viên th c hi n ph i có nhi u kinh nghi m th c t Tuy nhiên ph ng

nh h ng b i ý ki n ch quan c a ng i gi i đoán Ph ng pháp gi i đoán

b ng máy tính đi n t tuy có ph c t p h n song l i cho k t qu phân tích

th ng đ c ng d ng r ng rãi trên th gi i ng d ng công ngh vi n thám nghiên c u bi n đ ng đ ng b bi n: Do kh n ng hi u ng d i sóng MSS - 7

đ i v i n c m nh, ph n ánh s sai khác nhau rõ r t gi a hình nh c a n c

hình d ng m t ph ng, ph m vi phân b c a vùng n c i u đó cho phép

đi u tra nghiên c u m ng l i song ngòi, các c n cát c a sông, bãi bên,

l ch sâu So sánh các nh ch p trong các th i đi m khác nhau có cùng các

đi u ki n h i v n (cùng chu k tri u, ch đ sóng, gió,…) ta s có đ c

Là ph ng pháp mô ph ng và tính toán s v n chuy n bùn cát và quá

m t c t ngang trong m t đ n v th i gian s đ c tính toán t các tác đ ng

m i s đ c xác đ nh theo ph ng pháp cân b ng bùn cát N u t ng l ng

đã b b i, ho c n u l ng bùn cát chuy n t i nh h n l ng bùn cát chuy n

đi thì bãi bi n b xói l , còn n u l ng bùn cát chuy n đi cân b ng l ng bùn

đ c s d ng r ng rãi nh t ph i k đ n b mô hình MIKE c a DHI Water &

SW, BW, s d ng đ mô ph ng các quá trình th y đ ng l c h c 2-D, s

v n chuy n và khu ch tán c a các ch t hòa tan và l l ng, bùn cát; s lan truy n c a sóng bi n, tính toán sa b i vùng c a sông và ven bi n Ngoài

nh t thông th ng sang s d ng l i phi c u trúc linh đ ng d a trên ph ng

pháp th tích h u h n i u này cho phép mô t chính xác đ ng biên c a các vùng nghiên c u b t k k c nh ng vùng có hình d ng biên ph c t p, r t

C u Long Bên c nh đó, b mô hình MIKE là m t trong s ít mô hình hi n

đ i có tính n ng cho phép mô ph ng đ ng th i các quá trình đ ng h c nh

chuy n bùn cát, bi n đ i đáy c a WL | Del t Hydraulics, Hà Lan, s d ng

h l i cong tr c giao M t trong nh ng ph n m m th ng m i khác là b

ph n m m SMS 2D/3D c a Aquaveo, M SMS c ng là t p h p nhi u

bi n đ i đáy s d ng c l i phi c u trúc d a trên ph ng pháp ph n t h u

h n, c l i c u trúc theo ph ng pháp sai phân h u h n S xu t hi n c a

h ng và đ l n c a dòng ch y ven b , phân b bùn cát, di n bi n đ ng b

đ ng c a gió, bão gây ra, ngay c đ i v i các đi u ki n đ a hình đáy bi n

r t ph c t p c ng nh các vùng ph c n công trình K t qu nh n đ c t các mô hình toán cho chúng ta nhìn nh n hi n t ng s t l b bi n m t cách

s xác đ nh đ c t h p các y u t t nhiên tác đ ng b t l i nh t t i đ i b b

s t l , s xác đ nh đ c t c đ s t l b bi n t i khu v c nghiên c u theo

n đ nh lâu dài, ít t n kém và ít tác đ ng x u t i môi tr ng t nhiên khi công trình hoàn thành

Tuy nhiên, m t trong nh ng h n ch c a các mô hình 2D/3D nói trên

là kh n ng d báo di n bi n dài h n c a b bi n (n m m i n m hay vài

ch c n m) b i vi c mô ph ng t n r t nhi u th i gian Các mô hình này c ng

đáy, h s xáo tr n r i, v n chuy n bùn cát,… Các mô hình d ng này đòi

h i s li u chi ti t đ hi u ch nh, ki m đ nh t các quan tr c, đo đ c hi n

tr ng và/ho c k t h p v i mô hình v t lý

1.3.4 Ph ng pháp mô hình v t lý

đo n b bi n c th nào đó ho c các công trình theo t l thu nh Các tác

đ ki m ch ng l i các k t qu c a ph ng pháp khác Tuy nhiên vi c xây

d ng mô hình v t lý mô ph ng l i các di n bi n b bi n trong phòng thí nghi m là m t công vi c t n kém và ph c t p có th xây d ng và s

d ng đ c mô hình v t lý mô ph ng di n bi n đ ng b thì n i xây d ng

ng chuyên gia và các k thu t viên lành ngh và có chuyên môn cao Hi n

ch y và tri u nhân t o nh ng các thí nghi m mô hình m i ch d ng l i

m c đ đ n gi n, ch mô ph ng đ c trong ph m vi h p ch ch a thí nghi m

đ c mô hình t ng th

1.3.5 Ph ng pháp phân tích t ng h p

Trong nhi u tr ng h p ng d ng m t ph ng pháp riêng bi t th ng cho nh ng k t qu c th , chi ti t nh ng r t khó đánh giá đ c m i liên k t

gi a các v n đ , các k t qu v i nhau Trong tr ng h p này c n có m t cách

ti p c n t ng th , đó là phân tích t ng h p b ng cách xem xét các m i quan h

gi a các k t qu t các ph ng pháp nghiên c u khác nhau đ tìm ra quy lu t,

đ nh h ng chung Ph ng pháp này đ c bi t quan tr ng khi l a ch n k t qu hay ph ng án cu i cùng

Mô hình toán

Nh c đi m c a ph ng pháp: đ tin c y c a mô hình toán l i ph thu c r t nhi u vào các s li u đ u vào mô hình N u các s li u đ u vào có

đ tin c y kém thì các k t qu đ u ra c a mô hình c ng s r t h n ch tính

ph ng pháp mô hình toán s r t c n nhi u s li u đ ki m đ nh mô hình,

Nh c đi m: r t khó th a mãn các đi u ki n t ng t , nh t là các đi u

ki n t ng t v bùn cát nên có th có nh ng sai l ch nh t đ nh gi a mô hình

và nguyên hình và vi c xây d ng mô hình v t lý mô ph ng l i các di n bi n

b bi n trong phòng thí nghi m là m t công vi c t n kém và ph c t p

Ph ng pháp vi n thám

u đi m:T li u vi n thám hi n nay r t đa d ng v ch ng lo i và tính

n ng, hi n nay đang đ c s d ng khá r ng rãi nhi u c quan chuyên ngành

n c ta Ngu n t li u nh ch y u là các nh v tinh LANDSAT, SPOT và

ADEOS – AVNIR

Nh c đi m c a ph ng pháp: vi c phân tích vi n thám m i ch ti n hành cho vi c di n bi n đ ng b mà ch a có nghiên c u sâu h n nh v phân b đ đ c, chuy n đ ng bùn cát, l u t c, tr ng thái ch y nh các n c tiên ti n

1.4 Các gi i phápch nh tr c a sông

Hi n nay các gi i pháp đ b o v và n đ nh các c a sông ch y u có

th chia ra hai lo i: s d ng các gi i pháp công trình và gi i pháp n o vét lòng

d n thông lu ng Gi i pháp n o vét d th c hi n nh t, m i khi các c a sông b

b i l p là n o vét, tuy nhiên đây là gi i pháp b đ ng và ph i làm th ng xuyên vào mùa khô hàng n m ph c v giao thông th y, hay tàu thuy n đánh cá c a ng dân, chi phí đ u t lên t i hàng ch c th m chí hàng tr m t

đ ng đ n o vét lu ng l ch Hi n nay đ u t cho vi c n o vét khá t n kém, tuy nhiên c ng nhi u n i k t h p n o vét đ l y v t li u san l p m t b ng xây

d ng, hay còn bán v t li u cát trong n i đ a ho c xu t kh u

Gi i pháp công trình

n đ nh các c a sông hi n nay ch y u g m các lo i công trình:

c u khác nhau nh k t c u m ng, lát đá, kh i bê tông tetrapod, r đá,

th m chí còn dùng c các lo i c (nh c vetiver) nh m ch ng xói mòn và

s t l do sóng;

Gia c mái b ng đá h c lát khan

Gia c b ng đá h c lát khan là k t c u gia c mái nghiêng đ c s

d ng r ng rãi nh t Các viên đá h c ph bi n Vi t Nam có đ ng kính

t ng đ ng 30÷35cm, n ng kho ng 40 ÷45kg N u đ ng riêng r , ch ch u

đ c lo i sóng có chi u cao d i 1,0m Nh ng n u lát khan đúng k thu t,

đ t viên đá theo chi u đ ng và cài các viên khác vào sao cho không th nh c

1 viên ra mà không đ ng đ n các viên xung quanh, thì có th t ng kh n ng

ch ng sóng lên 1,5 l n á lát khan l i có các khe r ng t nhiên, gi m đ c

áp l c đ y n i, đ nhám b m t l n, gi m đ c chi u cao sóng leo Thi công

đá lát khan t ng đ i đ n gi n, d dàng

Tuy nhiên nó có m t s nh c đi m sau: Khi n n b lún c c b ho c

d i tác d ng c a sóng d n nén m i liên k t do chèn b phá v , các hòn đá tách r i nhau ra Vì tr ng l ng b n thân quá nh nên d b sóng cu n trôi Khe h gi a các hòn đá khá l n, v n t c sóng làm cho dòng ch y trong các khe đá ép xu ng n n thúc đ y hi n t ng trôi đ t n n t o nhi u hang h c l n

s t nhanh chóng h h ng đê

Các kh i Armorloc, Armorflex và Armorstone

Các kh i Armorloc, Amorflex và Armorstone c ng có ô r ng, liên k t ngàm v i nhau trên m t b ng

Hình 1.3:C u t o và m t b ng ghép kh i Armorflex

B o v b ng r đá

T ng kè r đá là lo i k t c u m m giá thành xây d ng r h n so v i các k t c u c ng khác c bi t k t c u r đá đ t đ c trên n n đ t không

n đ nh Ngoài nh ng u đi m trên thì k t c u r đá c ng có nh c đi m:

Island Groyne là k t qu nghiên c u m i nh t c a các nhà khoa h c Hà Lan và đã giành đ c gi i th ng Thi t k c nh tranh Hà Lan n m 2006

K t c u c a m hàn này d a trên c s m hàn hình Γnh ng có h th p cao

trình đ nh thân m hàn t i m t đo n ngay gi a m i và thân m hàn v i cao trình đ nh th p h n m c n c th p th ng xuyên ây là khu v c dòng ch y

d ng h th p chênh l ch m c n c tr c và sau m hàn, làm h n ch nh ng

Gi i pháp này đã đ c th nghi m trên sông Wall – Hà Lan v i di n

ph n thân m hàn b ng p 300 ngày/n m K t qu là h đ c chênh l ch m c

n c mùa l gi a th ng và h l u m hàn 7cm ng th i do có kho ng h

t o nên s t ng tác gi a dòng ch y qua m i và cánh m hàn v i dòng ch y qua kho ng h này nên làm gi m tác đ ng c a sóng do tàu (sông Wall là m t tuy n đ ng thu n i đ a l n c a Hà Lan) gây xói l ph n b i tích phia sau

m hàn vào mùa n c th p

Hình 1.7:M hàn hàn hình Γ ng t quãng

Hình 1.8 : S đ ti p c n gi i quy t bài toán

Nghiên c u quá trình di n bi n khu v c c a sông t nh

L a ch n công trình, và tính

toán thi t k

K t lu n ch ng 1

trong n c và di n bi n khu v c c a sông ven bi n, cho th y khoa h c

thám, GIS

ây là c s ch đ o cho các nghiên c u v di n bi n khu v c sông c a

CH NG 2: C I M T NHIÊN, KINH T XÃ H I

KHU V C NGHIÊN C U 2.1 c đi m t nhiên

2.1.1 V trí đ a lý

T nh B n Tre có ví trí đia lý:

Giang, có ranh gi i chung là sông Ti n, phía tây và nam giáp t nh V nh Long

và t nh Trà Vinh, có ranh gi i chung là sông C Chiên, phía đông giáp bi n ông v i chi u dài b bi n 65 km B n con sông l n: Ti n Giang, Ba Lai, Hàm Luông, C Chiên bao b c và chia B nTre thành ba ph n: cù lao An Hóa,

cù lao B o và cù lao Minh

Hình 2.1: B n đ hành chính t nh B n Tre

2.1.2 c đi m đ a hình

B n Tre là m t t nh châu th n m sát bi n, có đ a hình t ng đ i b ng

ph ng, đ cao t 1- 2 m vùng đ t gi ng, c c b có n i cao h n đ a hình chung quanh t 3 - 5 m, r i rác có nh ng gi ng cát xen k v i ru ng v n, không có r ng cây l n, ch có m t s r ng ch i và nh ng d i r ng ng p m n ven bi n và các c a sông B n b đ u có sông n c bao b c

B n Tre là m t trong 12 t nh c a đ ng b ng sông C u Long, đ c h p thành b i 3 cù lao l n: An Hóa, B o và Minh do phù sa c a 4 nhánh sông

C u Long (sông Ti n, sông Ba Lai, sông Hàm Luông và sông C Chiên) b i

t nên qua nhi u th k H th ng kênh r ch ch ng ch t, n thông v i nhau,

n i li n v i các sông l n: M Tho, Ba Lai, Hàm Luông và C Chiên

n c giai đo n II (1984 - 1985), toàn t nh chia làm 4 nhóm đ t chính và 15

lo i đ t ph

Các nhóm đ t

Nhóm đ t cát

Ch y u là lo i đ t gi ng v i di n tích 14.248 ha (chi m 6,4% di n tích) ây là lo i đ t hình thành b i tác đ ng c a dòng sông và sóng bi n trong su t quá trình l n bi n c a vùng c a sông Càng xa bi n, gi ng càng

th p d n v i đ nh b mài mòn (gi ng Ba Tri, gi ng M Cày, gi ng th xã B n Tre )

Nhóm đ t phù sa

H u h t đ t phù sa B n Tre hình thành t tr m tích c a các c n sông

c và các lòng sông c Các t ng đ t sâu trên 50 cm qua m t th i gian canh tác dài, đã b t đ u b thoái hóa nghiêm tr ng, bi u hi n b ng s chai c ng trong các t ng đ t m t s khu v c khác, có đ a hình th p tr ng (b c M Cày ven sông C Chiên, ven sông Hàm Luông thu c huy n Gi ng Trôm) đ t phù sa hình thành t tr m tích lòng sông có l n nhi u xác h u c t t ng m t

xu ng sâu trên 1 m t phù sa B n Tre có thành ph n c gi i ch y u là sét

càng có ph n ng trung tính h n

Nhóm đ t phèn

H u h t đ t phèn B n Tre đ u thu c lo i phèn ho t đ ng Tuy nhiên,

t ng phèn th ng sâu trên 50 cm, do đó ch a ph i là lo i đ t h n ch hoàn toàn đ i v i s n xu t nông nghi p, đ c bi t là lúa

t phèn ti m tàng là đ t phèn ch a b hóa chua, ch có t ng sinh phèn,

ch a có t ng phèn (3.286 ha)

t phèn ti m tàng trung bình m n t ng th i k , t ng sinh phèn c n t

50 ÷ 100 cm (3.286 ha)

t phèn B n Tre th ng có 2 d ng ch y u: d ng có h u c xen k trong các t ng đ t th ng xu t hi n các khu v c th p, tr ng ven sông l n hay kênh r ch ch ng ch t, d ng có ít h u c th ng g p các khu v c h i cao

n i có nhi u gi ng cát

Nhóm đ t m n

Chi m di n tích l n nh t so v i các nhóm đ t khác B n Tre, nhóm

đ t m n hình thành ch y u t tr m tích h n h p sông - bi n trong quá trình

l n bi n, do đó mang d u n sâu s c c a tác đ ng bi n trong thành ph n và tính ch t c a m i lo i đ t

t m n ít, m n t ng th i k : 37.630 ha

t m n trung bình, m n t ng th i k : 25.568 ha

t m n nhi u, m n t ng th i k : 14.297 ha

t m n nhi u th ng xuyên d i r ng ng p m n: 19.243 ha

Các lo i đ t m n ít và trung bình th ng xuyên phân b đ a hình trung bình t 0,8 đ n 1,2 m cách xa bi n và sông l n Lo i đ t này đ c canh tác khá lâu đ i, mùa khô ki t b b tr ng, ch đ b c h i r t m nh, nên đ t đã

b k t vón đ sâu t 80 ÷ 100 cm (Ba Tri, Th nh Phú )

Lo i đ t m n nhi u, m n t ng th i k th ng phân b đ a hình th p

h n, khi tri u c ng n c tràn lên, khi n t ng đ t m t có đ m n cao r t khó

r a nhanh vào đ u mùa m a t ng đ t sâu 50 ÷ 80 cm th ng có l p cát xám xanh c a bãi th y tri u, có ch a mica và nhi u m nh v vôi g c bi n

Lo i đ t m n nhi u th ng xuyên d i r ng ng p m n, phân b thành dãy d c ven bi n B n Tre, d i các th m r ng sú, v t, m m mà ngày nay đã

b tàn phá nhi u, b ng p th ng xuyên do tri u, đ t th ng có đ m n r t cao, l y th t, không thu n l i cho các lo i cây tr ng nông nghi p

2.1.4 c đi m khí t ng, th y v n

B n Tre n m trong mi n khí h u nhi t đ i gió mùa c n xích đ o, nh ng

l i n m ngoài nh h ng c a gió mùa c c đ i c tr ng n i b t nh t c a khí

h u vùng nghiên c u là nhi t đ bình quân cao đ u quanh n m, trong n m

qua thiên đ nh 2 l n (16/IV và 27/VII) L ng b c x khá d i dào, trung bình

mùa m a Mùa khô b t đ u t tháng XI đ n tháng IV n m sau và mùa m a

b t đ u t tháng V đ n tháng XI Ngoài ra, vùng ven bi n t nh B n Tre còn

ch u tác đ ng m nh c a gió ch ng V i v trí n m ti p giáp v i bi n ông,

nh ng B n Tre ít ch u nh h ng c a bão, vì n m ngoài v đ th p (bão

th ng x y ra t v đ 15 b c tr lên) Ngoài ra, nh có gió đ t li n, nên biên

đ dao đ ng ngày đêm gi a các khu v c b gi m b t

M ng l i quan tr c khí t ng trong vùng nghiên c u g m có tr m Ba Tri Ngoài ra có các tr m các vùng ph c n nh tr m M Tho thu c t nh

Ti n Giang và m t s tr m đ a ph ng

Ch đ m a đ c phân làm 2 mùa rõ r t, mùa m a và mùa khô, mùa

m a b t đ u t tháng V đ n tháng XI, mùa khô b t đ u t tháng XII đ n tháng IV n m sau

+ L ng m a trung bình n m: L ng m a trung bình n m (1996-2006) trong khu v c nghiên c u t các tr m đo th c t trong vùng bi n đ ng vào kho ng 1500 -1600 mm (xem b ng 1.3 và hình 1.2) L ng m a trong mùa

m a r t l n chi m kho ng 95 -96% l ng m a n m, trong đó l ng m a tháng IX, X l i chi m kho ng 40% l ng m a c a mùa m a, các tháng còn

l i V, VI, VII, VIII chi m kho ng 50%-60% l ng m a c a mùa m a L ng

m a mùa khô r t nh chi m kho ng 4-5% l ng m a n m L ng m a mùa khô ch y u t p trung vào nh ng tháng chuy n ti p (tháng IV, XII) còn l i trong các tháng I, II, III h u nh không có m a gây nên tình tr ng h n hán, xâm nh p m n nh h ng r t l n đ n s n xu t và đ i s ng nhân dân trong vùng nghiên c u

(Ngu n: H i đ ng tài nguyên n c qu c gia)

n m Trong n m th ng xu t hi n hai đ nh m a nh th nh t (đ nh chính)

xu t hi n vào tháng X , đ nh th 2 (đ nh ph ) th ng xu t hi n vào tháng VI

+ Di n bi n m a ngày

Trung bình hàng n m trong vùng có t 100-110 ngày m a, trong đó

ch y u t p trung vào mùa m a t 95-100 ngày chi m 95% t ng s ngày m a trong n m Mùa khô th ng ch có t 5-6 ngày m a chi m 5% S ngày m a trong các tháng chính mùa m a t ng đ i đ u nhau (tháng VI-X t ng đ i

đ u nhau, còn các tháng khác nh tháng V, XI có s ngày m a ít h n) Các tháng mùa khô, nh t là gi a mùa khô không có ngày m a nào (tháng II) S ngày m a t ng d n t phía bi n vào

+ H n trong mùa m a

Vào các tháng mùa m a (tháng V÷XI) có các đ t không m a kéo dài

7-10 ngày, nh ng đ t không m a kéo dài 15 ngày ít khi x y ra nh ng đôi khi còn kéo dài c tháng không m a H n Bà Ch ng th ng x y ra vào cu i tháng VII và đ u tháng VIII nh h ng r t l n đ n s n xu t nông nghi p nh t và

nu c sinh ho t c a nhân dân trong vùng H n nhi u khi c ng x y ra vào tháng

IX, X, XI nh ng không nghiêm tr ng b ng

Do có h n trong mùa m a nh h ng l n s n xu t nông nghi p và sinh ho t nên vi c d tr n c ng t nh ng vùng xa sông, hi m n c là r t

2,0-B ng 2.2 Phân b h ng gió theo các tháng vùng ven 2,0-Bi n

Vùng nghiên c u n m ngoài khu v c ch u nh h ng chính c a bão và

áp th p nhi t đ i, song đôi khi c ng b nh h ng bão và áp th p nhi t đ i vào cu i mùa nh : bão và áp th p nhi t đ i tháng V, VI và tháng XI n m

2004 thi t h i hàng tr m tri u đ ng c bi t c n bão s 9 (tháng XII/2006)

đã tàn phá r t m nh vùng ven bi n Nam b , trong đó B n Tre là m t trong

nh ng t nh b thi t h i n ng n nh t v i hàng ch c ng i ch t, hàng nghìn ngôi nhà b phá h y, thi t h i v t ch t hàng tr m t đ ng

N m h l u sông Mekong, giáp v i bi n ông, n i mà 4 trong 9 sôngch y ra bi n, B n Tre có m t m ng l i sông ngòi ch ng ch t v i t ng chi u dài x p x 6.000 km, trong đó có sông C Chiên 82 km, sông Hàm

b i t nên vùng Nam B phì nhiêu, trong đó có đ t B n Tre Ngoài b n con sông chính trên, B n Tre còn có m t m ng l i sông, r ch, kênh đào ch ng

ch t n i li n nhau, t o thành m t m ng l i giao thông và th y l i r t thu n

ti n Trung bình đi d c theo các sông chính, c cách kho ng 1 đ n 2 km là có

m t con r ch hay kênh B n Tre có hàng tr m sông, r ch và kênh, trong khi

đó có trên 60 con sông, r ch, kênh r ng t 50 ÷ 100 m

2.1.6 Bùn cát

V i l u l ng n c l n, hàng n m h th ng sông C u Long chuy n t i

ra bi n m t l ng bùn cát r t đáng k qua 7 c a, riêng đ ra bi n B n Tre qua

5 c a: i, Ti u, Hàm Luông, Cung H u và C Chiên chi m t i 70% Nh ng nghiên c u ch ra r ng, hàng n m, l ng đ ng mùn bã h u c vùng đ ng

b ng sông C u Long mang xu ng là 40.000 t n/ha

Theo các báo cáo qu c gia ô nhi m bi n t đ t li n, hàng n m sông C u Long t i ra bi n kho ng 160 tri u t n bùn cát Th c t có th còn l n h n, vì ngoài l ng bùn cát di chuy n d i d ng l l ng còn có thêm m t l ng bùn cát đáng k di chuy n d i d ng l n tr t theo đáy

L ng cát bùn sông Ti n hàng n m đ ra bi n kho ng 286 t mét kh i

Tre đ c h ng m t l ng bùn cát kho ng 25 tri u t n L ng bùn cát này

m t ph n b i đ p cho đ t đai, đ ng ru ng, ph n còn l i đ ra c a sông, l ng

đ ng t o thành bãi b i, m i n m l n ra bi n t i hàng ch c mét

i v i vùng phía ông bán đ o Cà Mau có mùa sóng h ng ông

B c (mùa khô) và mùa sóng h ng Tây Nam (mùa m a) Mùa sóng h ng ông B c có t n su t l n vào tháng XI n m tr c đ n tháng I n m sau Mùa sóng h ng Tây-Nam có t n xu t c c đ i vào tháng VIII

Hình 2.3 B n đ phân b t c đ gió trung bình (m/s)

Theo tài li u đo đ c sóng c a Vi n Khoa H c Th y l i mi n Nam t ng

k t đ c sóng xu t hi n bi n ông H ng sóng xu t hi n ch y u là h ng ông ông Nam (ESE), chi m t l 68,59 % và h ng ông Nam (SE) chi m t l 31,41 %

Khu v c nghiên c u ch u tác đ ng m nh c a các quy lu t thu tri u,

ch u s kh ng ch c a tr ng gió mùa và dòng ch y sông Dòng ch y đây

đ c hình thành b i dòng tri u và dòng gió (vùng xa b ) và dòng ch y sông (vùng ven b ) T c đ dòng ch y t ng h p trung bình khá l n n m trong kho ng 30-50cm/s, vùng c a sông l n h n nhi u có th đ t t i trên 100cm/s

Th y tri u t i vùng nghiên c u n m trong ch đ bán nh t tri u không

đ u T c đ trung bình kho ng 20 – 40cm/s Vùng này ch u nh h ng rõ r t theo ch đ th y tri u bán nh t tri u không đ u có biên đ tri u khá l n trên 2

m, đ c bi t có th lên đ n 4 ÷ 4,2 m M i ngày có 2 l n tri u lên và 2 l n tri u

xu ng nh ng biên đ tri u trong 2 l n khác nhau Trong m i chu k ½ tháng,

th y rõ s chênh l ch đáng k v biên đ k n c c ng N c l n th ng

x y ra vào nh ng ngày 2, 3, 18 và 19 âm l ch N c kém x y ra vào th i gian

gi a 2 th i k n c c ng (ngày mùng 7, 8 ho c 20, 21 âm l ch) Trong chu

k n m, tác đ ng tri u bi n ông m nh nh t vào tháng 12 t i tháng 1 r i

y u đi trong các tháng 3, tháng 4 r i m nh l i vào tháng 5 đ n tháng 7 và y u

đi trong tháng 8 t i tháng 9 d ng l ch

Các đ c tr ng này x y ra đ u đ n su t chi u dài d c b bi n, ch riêng

đo n g n đ n m i Cà Mau thì m i có s bi n đ ng v tính ch t và biên đ c a

th y tri u do ch u m t ph n nh h ng tri u bi n Tây

* S truy n tri u vào sông

Th y tri u bi n ông gia t ng biên đ khi ti n sát đ n c a sông và b t

đ u gi m d n khi truy n sâu vào đ t li n c bi t v mùa ki t, nh h ng

c a tri u trong h th ng sông r t l n

B ng 2.3 Biên đ tri u trên sông C u Long vào th i k mùa ki t

Ch M i 183 120 Long Xuyên 144 144

ph ng th c khai thác bãi b i ven bi n Nam B )

Nguyên nhân chính có s tri t gi m biên đ truy n tri u là do nh

h ng c a l c ma sát dòng ch y v i đ a hình t nhiên c a dòng sông, các

ch ng ng i v t trên đ ng đi và c nh h ng c a áp l c gió trên b m t dòng sông

Nh v y, đi sâu vào kho ng 150 km biên đ tri u gi m đi 50% và vào