Bài giảng bài tia hồng ngoại, tia tử ngoại vật lý 12 (3)

THÍ NGHIỆM PHÁT HIỆN TIA HỒNG NGOẠI VÀ TIA TỬ NGOẠI Cặp nhiệt điện... THÍ NGHIỆM PHÁT HIỆN TIA HỒNG NGOẠI VÀ TIA TỬ NGOẠI KL: ở ngoài quang phổ ánh sáng nhìn thấy được, ở cả 2 đầu Đỏ

Giáo viên: Đào Trung Kiên Đơn vị: THPT C Bình Lục Lớp học: 12A7

Ngoài vùng ánh sáng màu đỏ và ánh sáng màu tím ra, còn có loại tia nào khác không? Nếu có thì bản chất và tính chất của các tia đó như thế nào?

III Tia hồng ngoại

ngoại và tử ngoại

I THÍ NGHIỆM PHÁT HIỆN TIA HỒNG NGOẠI VÀ TIA TỬ NGOẠI

Cặp

nhiệt

điện

I THÍ NGHIỆM PHÁT HIỆN TIA HỒNG NGOẠI VÀ TIA TỬ NGOẠI

( < t)

Vùng hồng ngoại

( > đ)

I THÍ NGHIỆM PHÁT HIỆN TIA HỒNG NGOẠI VÀ TIA TỬ NGOẠI

KL: ở ngoài quang phổ ánh sáng nhìn thấy được, ở cả 2 đầu Đỏ và Tím, còn

có những bức xạ mà mắt không trông thấy, nhưng nhờ mối hàn của cặp nhiệt điện và bột huỳnh quang mà ta phát hiện được gọi là tia hồng ngoại và tia

tử ngoại

II BẢN CHẤT VÀ TÍNH CHẤT CHUNG CỦA TIA HỒNG NGOẠI

VÀ TIA TỬ NGOẠI

Chúng có cùng bản chất với ánh sáng ( Cùng bản chất với sóng điện từ)

 Tuân theo các định luật truyền thẳng, phản xạ, khúc xạ và cũng gây được hiện tượng nhiễu xạ, giao thoa như ánh sáng thông thường

2 TÍNH CHẤT

 Miền hồng ngoại trải từ bước sóng 750 nm đến khoảng vài milimét

 Miền tử ngoại trải từ bước sóng 380 nm đến vài nanômét

1 BẢN CHẤT

III TIA HỒNG NGOẠI

 Mọi vật có nhiệt độ cao hơn 0K đều phát ra tia hồng ngoại Mọi vật có nhiệt độ cao hơn nhiệt độ môi trường đều phát ra tia hồng ngoại vào môi trường

 Người có nhiệt độ 370 C tức là 310 K là nguồn phát tia hồng ngoại

 Bếp ga, bếp than là những nguồn phát ra tia hồng ngoại

 Đèn điện dây tóc nhiệt độ thấp và đặc biệt là đi ốt phát quang hồng ngoại

1 CÁCH TẠO RA

Mặt trời Bếp lửa Đèn dây tóc cháy sáng

Các nguồn phát giàu tia hồng ngọai

quay phim ban đêm

III TIA HỒNG NGOẠI

Ứng dụng của tia hồng ngoại:

 Sấy khô – sưởi ấm

Máy sấy bằng tia hồng ngoại Đèn hồng ngoại

IV TIA TỬ NGOẠI

 Những vật có nhiệt độ cao (từ 2000o C trở lên ) Nhiệt độ càng cao phổ

tử ngoại của vật càng kéo dài về phía sóng ngắn

 Hồ quang điện có nhiệt độ trên 3000o C là một nguồn tử ngoại mạnh

 Bề mặt mặt trời có nhiệt độ khoảng 6000 K là nguồn tử ngoại mạnh hơn

 Đèn hơi thuỷ ngân

1 NGUỒN TIA TỬ NGOẠI

IV TIA TỬ NGOẠI

 Tia tử ngoại có tác dụng sinh học (huỷ diệt tế bào , diệt khuẩn )

 Bị nước và thuỷ tinh hấp thụ mạnh nhưng lại truyền qua được

thạnh anh

Mặt trời

Hồ quang điện

Đèn cực tím Các nguồn phát giàu tia tử ngọai

IV TIA TỬ NGOẠI

3 SỰ HẤP THỤ TIA TỬ NGOẠI

4 CÔNG DỤNG

 Thuỷ tinh hấp thụ mạnh tia tử ngoại

 Tầng ôzôn hấp thụ hầu hết các tia có bước sóng dưới 300 nm nên hấp thụ mạnh tia tử ngoại của mặt trời

 Trong y học tia tử ngoại được dùng để tiệt trùng các dụng cụ, để chữa bệnh còi xương

 Trong công nghiệp thực phẩm dùng để tiệt trùng

 Trong công nghiệp được sử dụng để tìm vết nứt trên bề mặt các vật bằng kim loại

Máy xử lý nước bằng tia tử ngọai

Dùng tia tử ngoại để phát hiện tiền giả

So sánh những điểm giống và khác nhau cơ

bản giữa tia hồng ngoại, tia tử ngoại ?

 Cùng có bản chất là sóng điện từ

 Có các tính chất chung của sóng điện từ

 Không nhìn thấy được

GIỐNG NHAU:

KHÁC NHAU:

 Cùng có bản chất là sóng điện từ

 Tia Hồng ngoại:  = 760 nm  10 - 3 m ( vài milimét)

 Tia Tử ngoại:  = 380 nm  10 - 9 m (vài nanômét)

(Ánh sáng nhìn thấy:  = 760 nm 380 nm )

Tia hồng ngoại không có tính chất nào

Tính chất nào sau đây là tính chất

chung của tia hồng ngoại và tia tử

Các nguồn nào sau đây không phát

TÌM HIỂU THÊM Hình ảnh con Voi qua hồng ngoại:

TÌM HIỂU THÊM Hình ảnh cốc nước sôi qua hồng ngoại:

TÌM HIỂU THÊM Các ứng dụng khác của Hồng ngoại, Tử ngoại

Ứng dụng của tia Rơnghen

NỘI DUNG CHUẨN BỊ

Tia Rơnghen ? Nguồn phát ?

Tính chất và tác dụng của tia X

Cơ chế phát ra tia Rơnghen

CHUẨN BỊ BÀI SAU:

Chúc các thầy cô giáo luôn mạnh khỏe & thành công trong công việc