Bài giảng bài sự nở vì nhiệt của vật rắn vật lý 10

Làm thế nào để thanh thép đó dãn ra mà ta không tác dụng lực kéo?... Kết Luận: Chúng ta thấy khi nhiệt độ tăng thì chiều dài của thanh đồng cũng tăng, hiện tượng đó người ta gọi là sự nở

Một thanh thép bị dãn khi ta kéo một lực đủ lớn

Làm thế nào để thanh thép đó dãn ra mà ta không tác dụng lực kéo?

- Thanh đồng

- Bình chứa nước kín có 2 van

Nhiệt kế Đồng hồ micromet

Thanh đồng

ℓ o là chiều dài thanh ở t o (ºC)

ℓ : chiều dài thanh đồng ở t ( 0 C)

ℓ

- Nhiệt độ ban đầu to = 20(ºC)

- Chiều dài ban đầu là ℓo=500mm

Bảng 36.1

So sánh các kết quả  vừa tính đƣợc, xem các  có sai lệch với

nhau nhiều không?

 Kết quả:

1 Thí nghiệm:

Với ε là độ nở dài tỉ đối của thanh đồng và

t = (t – t0) là độ tăng nhiệt độ của thanh đồng

2 Kết Luận:

Chúng ta thấy khi nhiệt độ tăng thì chiều dài của thanh đồng cũng tăng, hiện tượng

đó người ta gọi là sự nở dài (vì nhiệt) Vậy sự nở dài là gì?

Độ nở dài phụ thuộc yếu tố nào?

Nhiệt độ ban đầu to = 20(ºC) Chiều dài ban đầu là ℓo=500mm

- Độ nở dài  l của vật rắn (hình trụ

Quả cầu chui lọt qua vòng tròn

Dùng lửa nung nóng quả cầu

Quả cầu không chui lọt được qua vòng tròn

Vì thể tích của quả cầu tăng lên khi bị

II – SỰ NỞ KHỐI

Thế nào là sự

nở khối?

II- SỰ NỞ KHỐI

t V

V V

V0, V: thể tích vật rắn ở t0 và t (0C) (m3)

 t = t - t0 : độ tăng nhiệt độ (0C)

  3  : Hệ số nở khối (1/K hoặc K–1)

III- ỨNG DỤNG

- Trong kĩ thuật chế tạo và lắp đặt máy móc hoặc xây dựng công trình, người ta phải tính toán để:

+ Khắc phục tác dụng có hại của sự

nở vì nhiệt

+ Lợi dụng sự nở vì nhiệt

Khắc phục tác dụng có hại của sự nở vì

nhiệt

 Đề phòng sự nở vì nhiệt: Khi trời nóng chiều dài của cầu tăng lên

Đầu cầu sắt phải đặt trên các gối đỡ

xê dịch đƣợc trên các con lăn

CÓ KHOẢNG CÁCH GIỮA CÁC NHỊP CẦU

GIỮA ĐẦU CÁC THANH RAY PHẢI

CÓ KHE HỞ

Để khi nhiệt độ tăng đường ray không bị uốn cong gây nguy hiểm khi tàu đi qua

CÁC ỐNG KIM LOẠI DẪN HƠI

NÓNG HOẶC NƯỚC NÓNG PHẢI CÓ

ĐOẠN UỐN CONG

Để khi ống bị nở dài thì đoạn cong này chỉ

biến dạng mà không bị gãy

* Ứng dụng sự nở vì nhiệt khác nhau giữa các chất để tạo ra băng kép dùng làm rơle điều nhiệt trong bàn là, bếp điện…

LỢI DỤNG SỰ NỞ VÌ NHIỆT

Băng kép gồm 2 thanh kim loại khác nhau như đồng và thép được tán chặt sát với

nhau Ở nhiệt độ bình thường băng kép

thẳng Khi bị nóng lên, do hai băng kim

loại nở dài không giống nhau mà băng kép

sẽ bị uốn cong làm hở mạch điện đi qua

băng kép

Băng kép dùng làm rơle đóng,

ngắt mạch điện

Tháng 7 Tháng 1

CŨNG CỐ Bài 4 sgk/tr197 : Tại sao khi đổ nước sơi vào trong cốc thủy tinh thì cốc thủy tinh hay bị nứt vỡ, cịn

Vì cốc thạch anh cĩ thành dầy hơn

Vì cốc thạch anh cĩ đáy dầy hơn

Vì thạch anh cứng hơn thủy tinh

Vì thạch anh cĩ hệ số nở khối nhỏ hơn thủy tinh

Bài 5 sgk/tr197 : Một thước thép ở 20 0 C có độ dài

1000 mm Khi nhiệt độ tăng đến 40 o C, thước thép này dài thêm bao nhiêu ?

.(

10 11

dễ bị vỡ ngay?

Vì bóng đèn dãn

nở, gặp lạnh co đột ngột nên bị vỡ

Để tôn khi gặp nóng dãn nở sẽ không bị vênh

Để khi gặp nóng các đường ray có khoảng trống dãn

nở, làm đường ray không bị cong lên,