CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN - DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI Tiết 22: Bài 20... Nguồn điện có mấy cực?Chiếc pin tròn được đặt tách riêng trên bàn Đồng hồ dùng pin đang chạy Đường dây điện
Trang 1CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN - DÒNG ĐIỆN
TRONG KIM LOẠI
Tiết 22: Bài 20
Trang 21 Dòng điện là gì? Nguồn điện có mấy cực?
Chiếc pin tròn được đặt tách riêng trên bàn
Đồng hồ dùng pin đang chạy
Đường dây điện trong gia đình khi không sử dụng bất cứ một thiết bị điện nào
KIỂM TRA BÀI CŨ
+ Dòng điện là dòng các điện tích dịch chuyển có hướng + Mỗi nguồn điện đều có 2 cực (cực dương và cực âm).
2 Đang có dòng điện chạy trong vật nào dưới đây ?
C Đồng hồ dùng pin đang chạy
Trang 33-Hãy quan sát thí nghiệm ở trên bàn giáo viên và trả
lời các câu hỏi sau:
a Trong mạch điện đã cho có dòng điện đi qua chưa?
v sao?
b Muốn có dòng điện chạy trong mạch em phải
kiểm tra và mắc lại mạch điện như thế nào?
c Dấu hiệu nào giúp em nhận biết có dòng điện
trong mạch?
Trả lời: Chưa có dòng điện trong mạch vì đèn chưa sáng
Trả lời: Kiểm tra lại và nối hai mỏ kẹp lại với nhau
Trả lời: Nếu đèn sáng chứng tỏ trong mạch có dòng điện
Trang 4Dòng điện ở mạch điện gia đình nếu chạy trực tiếp qua cơ thể người sẽ rất nguy hiểm tới tính mạng Vì vậy tất cả các dụng cụ và thiết bị dùng điện (dây điện, công tắc, phích cắm điện, ổ lấy điện, bóng đèn, quạt điện v.v.) đều phải được chế tạo đảm bảo an toàn cho người sử dụng Chúng gồm những bộ phận dẫn điện và những bộ phận cách điện
Trang 5CHẤT DẪN ĐIỆN VÀ CHẤT CÁCH ĐIỆN - DÒNG ĐIỆN
TRONG KIM LOẠI
Tiết 22: Bài 20
Trang 6I/ chất dẫn điện và chất cách điện
+ Chất cách điện là chất không cho dòng điện đi qua
………
+ Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua.
………
…………
Trang 7C1: Hãy quan sát hình 20.1 hoặc các vật thật tương ứng và cho biết chúng gồm:
Hình 20.1: Bóng đèn đui xoáy, bóng đèn đui cài
và phích cắm điện với dây dẫn
Quan sát hình vẽ, kết hợp với quan
sát các vật thật tương ứng hãy chỉ ra
những bộ phận nào là dẫn điện,
những bộ phận nào là cách điện?
I chất dẫn điện và chất cách điện
Trang 8I/ chất dẫn điện và chất cách điện
+ Chất cách điện là chất không cho dòng điện đi qua
+ Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua.
Thí nghiệm
1, Dụng cụ:Pin, bóng đèn, dây nối,
mỏ kẹp, vật cần xác định tính dẫn
điện.
2, Các bước tiến hành thí nghiệm.
+ Bước 1.Lắp mạch điện theo hình 20.2
+Bước 2.Chập hai mỏ kẹp với nhau và
kiểm tra mạch để đảm bảo đèn sáng.
+ Bước 3 Lần lượt kẹp hai mỏ kẹp vào
hai đầu của các vật cần xác định tính
Trang 10V ật dẫn điện V ật cách điện
Với từng trường hợp, quan sát bóng đèn và ghi kết quả vào bảng
Trang 111- M ột đoạn dây đồng 1- M ột thanh gỗ khô
2- M ột đoạn dây thép. 2- M ột đoạn vỏ nhựa bọc dây dẫn điện
3- M ột đoạn ruột bút chì. 3- M ột mảnh sứ.
Trang 12I chất dẫn điện và chất cách điện
Ví dụ:
Ví dụ:
đồng, thép, nhôm,…
nhựa, thuỷ tinh, sứ,…
+ Chất dẫn điện là chất cho dòng điện đi qua.
+ Chất cách điện là chất không cho dòng điện đi qua
C2: Hãy kể tên ba vật liệu thường dùng để làm vật dẫn điện, ba vật liệu thường dùng để làm vật cách điện
C3: Hãy nêu một số trường hợp chứng tỏ rằng không khí ở điềukiện bình thường là chất cách điện
Ví dụ: Trong mạch điện thắp sáng bóng đèn pin, khi công tắc ngắt, giữa hai chốt công tắc là không khí, đèn không sáng Vậy bình thường không khí là chất cách điện.
Trang 13II Dòng điện trong kim loại :
1 Êlectron tự do trong kim loại:
C4: Hãy nhớ lại xem trong nguyên tử, hạt nào mang điện tích dương, hạt nào mang điện tích âm.
a- Kim loại là chất dẫn điện
Trang 14+ + +
Trang 15II Dòng điện trong kim loại :
1 Êlectron tự do trong kim loại:
C4: Hãy nhớ lại xem trong nguyên tử, hạt nào mang điện
tích dương, hạt nào mang điện tích âm.
a- Kim loại là chất dẫn điện
* Hạt nhân của nguyên tử mang điện tích dương, các êlectron mangđiện tích âm
Trang 16II Dòng điện trong kim loại :
1 Êlectron tự do trong kim loại:
a) Kim loại là chất dẫn điện.
b) Các nhà khoa học đã phát hiện rằng trong kim loại có các êlectron thoát ra khỏi nguyên tử và chuyển động tự
do trong kim loại Chúng được gọi là êlectron tự do Phần còn lại của nguyên tử dao động xung quanh những vị trí cố định
Hình 20.3
Trang 19II Dòng điện trong kim loại :
1 Êlectron tự do trong kim loại:
êlectron tự do mang điện tích âm
Phần còn lại của nguyên tử mang điện tích dương
C5: Hãy nhận biết trong mô hình này:
Kí hiệu nào biểu diễn các êlectron tự do?
Kí hiệu nào biểu diễn phần còn lại của nguyên tử Chúng mang điện tích gì? Vì sao?
Trang 20II/ DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
b, Êlectrôn tự do trong kim loại là các êlectrôn thoát ra khỏinguyên tử, chúng chuyển động tự do trong kim loại
1, Êlectrôn tự do trong kim loại
a, Kim loại là chất dẫn điện
Trang 21II Dòng điện trong kim loại :
1 Êlectron tự do trong kim loại:
2 Dòng điện trong kim loại :
Hình vẽ dây dẫn kim loại nối bóng đèn với 2 cựccủa pin và 1 số electron tự do trong dây dẫn đó
Trang 22II Dòng điện trong kim loại :
1 Êlectron tự do trong kim loại:
2 Dòng điện trong kim loại :
C6: Hãy cho biết các êlectron tự do bị cực nào của pin đẩy, bị cực nào của pin hút.
Hãy vẽ thêm mũi tên cho mỗi êlectron tự do này để chỉ chiều dịch chuyển của chúng.
Trang 23Êlectron tự do mang điện tích âm bị cực âm của pin đẩy,
bị cực dương của pin hút.
Trang 24Hình 20.4
Trang 26II/ DÒNG ĐIỆN TRONG KIM LOẠI
b, Êlectrôn tự do trong kim loại là các êlectrôn thoát ra khỏinguyên tử, chúng chuyển động tự do trong kim loại
2, Dòng điện trong kim loại
1, Êlectrôn tự do trong kim loại
a, Các kim loại là chất dẫn điện
Dòng điện trong kim loại là dòng các êlectrôn tự do dịch chuyển cóhướng
Kết luận
Các ……… trong kim loại………… .tạo
thành dòng điện chạy qua nó
Trang 27III/ VẬN DỤNG
C7 Vật nào dưới đây là vật dẫn điện? A.Một thanh gỗ khô.
B.Một đoạn ruột bút chì.
C.Một đoạn dây nhựa.
D.Một thanh thuỷ tinh.
Trang 28III/ VẬN DỤNG
C8 Trong các dụng cụ và thiết bị điện thường dùng, vật liệu cách điện được sử dụng nhiều nhất là:
A Sứ C Nhựa.
B Thuỷ tinh D Cao su.
C9 Trong vật nào dưới đây không có các êlectrôn
tự do?
A.Một đoạn dây thép B.Một đoạn dây đồng.
C Một đoạn dây nhựa D Một đoạn dây nhôm.
Trang 29êlectrôn tự do
Điền các cụm từ thích hợp vào các chỗ trống sau :
cho không cho
a Chất dẫn điện là chất ……….dòng điện đi qua.
b Chất cách điện là chất……… dòng điện
đi qua.
c Dòng điện trong kim loại là dòng các
……… dịch chuyển có hướng.
Trang 30CHẤT DẪN ĐIỆN
-Bạc, đồng , vàng , nhôm , sắt, -Thuỷ ngân, than chì,
-Các dung dung dịch a xít, kiềm , nước bình thường
Trang 31HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ.
-Học thuộc phần “ghi nhớ” và đọc phần “có thể em chưa biết” trong SGK.
-Làm các bài tập từ 20.1 đến 20.4 SBT.
-Tìm thêm ví dụ về vật dẫn điện, vật cách điện trong thực
tế, có thể làm thí nghiệm để kiểm tra nhưng chỉ được sử dụng nguồn điện là pin.
-Nghiên cứu trước bài “Sơ đồ mạch điện, chiều dòng điện”.