Nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả hệ thống cấp nước thị trấn tứ kỳ tỉnh hải dương

đỗ Văn Thắng Tên đề tài: Nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả hệ thống cấp nước thị trấn tứ kỳ – tỉnh hải dương.

đỗ Văn Thắng

Nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả hệ thống

cấp nước thị trấn tứ kỳ – tỉnh hải dương

LU N V N TH C S

Hà N i - 2015

đỗ Văn Thắng

Tên đề tài: Nghiên cứu giải pháp nâng cao hiệu quả

hệ thống cấp nước thị trấn tứ kỳ – tỉnh hải dương

giúp đ c a c a Ban giám hi u Tr ng i h c Th y l i, Phòng ào t o đ i h c và sau đ i h c, Khoa C p Thoát N c và toàn th các th y, cô giáo c a nhà tr ng

c bi t Tôi xin bày t lòng bi t n sâu s c t i gi ng viên cao h c PGS.TS oàn Thu Hà, ng i th y tr c ti p h ng d n khoa h c, đã h t lòng giúp đ , t n tình gi ng gi i cho tác gi trong su t quá trình th c hi n lu n v n này

Cu i cùng, Tôi c ng xin đ c g i l i c m n t i các b n trong l p 21CTN21, các anh, ch khóa tr c đó đ ng viên, đóng góp ý ki n và h tr trong su t quá trình

h c t p và làm lu n v n

Tôi xin chân thành c m n!

H c viên

V n Th ng

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan r ng, lu n v n “Nghiên c u gi i pháp nâng cao hi u qu h

th ng c p n c th tr n T K - H i D ng” là công trình nghiên c u khoa h c

c a riêng tôi Các s li u là trung th c, k t qu nghiên c u c a lu n v n này ch a

t ng đ c s d ng trong b t c m t lu n v n nào khác mà đã b o v tr c

Tôi xin cam đoan m i s giúp đ cho vi c th c hi n lu n v n các thông tin, tài

li u tham kh o đ u đ c ghi t ngu n g c trích d n

Ngày 25 tháng 04 n m 2015

H c viên

V n Th ng

M C L C

PH N M U 1

CH NG 1: T NG QUAN V CÂP N C S CH NÔNG THÔN – C P N C S CH T I TH TR N T K T NH H I D NG 4

1.1 T ng quan chung v c p n c nông thôn Vi t Nam 4

1.2 Hi n tr ng v c p n c s ch t i th tr n T K 13

1.2.1 T ng quan chung khu v c nghiên c u: 13

1.2.2 Quá trình hình thành và phát tri n c a h th ng c p n c s ch t i th tr n T K ………… 16

CH NG 2: NGHIÊN C U C S KHOA H C VÀ TH C TI N XU T PH NG ÁN C I T O CÁC CÔNG TRÌNH X LÝ N C, THAY I NGU N C P N C VÀ C I T O M NG C P N C TH TR N T K 17

2.1 ánh giá hi n tr ng ngu n n c ph c v c p n c sinh ho t, hi n tr ng các công trình x lý n c c p t i th tr n T K 17

2.1.1 ánh giá hi n tr ng ngu n n c ph c v c p n c sinh ho t t i th tr n T K : 17

2.1.2 ánh giá hi n tr ng các công trình x lý n c c p t i th tr n T K : 18

2.1.3 Hi n tr ng h th ng đ ng ng n c câp t i th tr n T K : 26

2.2 Tính toán nhu c u s d ng n c hi n t i n m 2015 và n m 2025 đ i v i h th ng c p n c th tr n T K 27

2.2.1 Tính toán nhu c u s d ng n c hi n t i và t ng lai cho n m 2025 27

2.2.2 Tính toán l u l ng n c trong gi dùng n c l n nh t n m 2015, 2025 29

2.3 Phân tích l a ch n ph n m m tính toán th y l c m ng l i c p n c 30

CH NG 3: XU T GI I PHÁP NÂNG CAO HI U QU H TH NG C P N C TH TR N T K 33

3.1 xu t gi i pháp c i t o nâng công su t tr m c p n c hi n có t i th tr n T K đáp ng nhu c u s d ng n c cho t ng lai n m 2025 (ph ng án 1) 33

3.2 xu t l a ch n v trí thay đ i ngu n n c, xây d ng l p đ t công trình x lý

n c c p m i đáp ng nhu c u s d ng n c cho t ng lai n m 2025 (ph ng án

2) 41

3.3 Phân tích l a ch n ph ng án: 58

3.4 Tính toán th y l c m ng l i c p n c nh m c i t o m ng l i đ ng ng c p n c t i th tr n T K s d ng ph n mêm Epanet 59

3.4.1 Tính toán th y l c m ng l i đ ng ng c p n c t k vào th i đi m gi dùng n c l n nh t xét trong n m 2015: 59

3.4.2 Tính toán th y l c m ng l i đ ng ng c p n c t k vào th i đi m gi dùng n c l n nh t xét trong n m 2025: 64

3.5 Gi i pháp nâng cao hi u qu các công trình x lý n c 66

3.5.1 Gi i pháp k thu t: 66

3.5.2 Gi i pháp qu n lý: 69

3.6 xu t các gi i pháp ch ng th t thoát, th t thu trên m ng l i đ ng ng c p n c t i th tr n T K 72

3.6.1 Các nguyên nhân gây th t thoát, th t thu 72

3.6.2 Các gi i pháp phòng ch ng th t thoát, th t thu trong n c 75

CH NG 4: K T LU N VÀ KI N NGH 79

4.1 K t lu n: 79

4.2 H n ch c a đ tài: 80

4.3 Ki n ngh : 80

TÀI LI U THAM KH O 81

PH L C TÍNH TOÁN 82

DANH M C CÁC HÌNH V

Hình 1.1: Ngu n n c đem l i s s ng trên trái đ t……… ………4

Hình 1.2: Ngu n n c m a, gi ng và n c ng m đ c s d ng nông thôn… 7

Hình 1.3: Ô nhi m ngu n n c do ng i dân đ rác ra sông……… … … 11

Hình 1.4: N c th i ch n nuôi, thu c tr sâu nông thôn……….… … 12

Hình 1.5: V trí th tr n T K ……… ……… ……13

Hình 2.1: Ng i dân ph i s d ng ngu n n c không h p v sinh……… …… 18

Hình 2.2: Tr m c p n c T K - Xí nghi p KDNS s 06………… …… ……19

Hình 2.3: Sông nh ào và m ng thu n c thô……… ……… … ……20

Hình 2.4: Tr m b m c p I……… ……… 21

Hình 2.5: Thi t b tr n phèn PAC………… …… … ………21

Hình 2.6: Tr m Tr m Clo……… ……… 22

Hình 2.7: B l ng trong có l p c n l l ng và c m b l c……….……… 23

Hình 2.8: B ch a n c s ch……… …… ……… ………… …….25

Hình 2.9: B m c p II……… ……… ………… …….26

Hình 2.10: Bi n t n tr m b m c p II và máy th i khí r a l c……… ……… ….26

Hình 3.1: Mô hình epanet m ng c p n c th tr n T K hi n tr ng n m 2015 61

Hình 3.2: K t qu phân tích v áp l c sau khi ch y ph n m m Epanet………61

Hình 3.3: K t qu sau khi c i t o tuy n ng pipe 194 và pipe 243……… ……….63

Hình 3.4 : Mô hình epanet m ng c p n c th tr n T K n m 2025 65

Hình 3.5: K t qu phân tích v áp l c sau khi ch y ph n m m Epanet n m 2025 65

Hình 3.6: Thi công l p đ t các Block phân vùng tách m ng……… ……….77

DANH M C CÁC B NG BI U

B ng 1.1: Dân s th tr n T K và hai xã ông K và Tây K ……….15

B ng 2.1: Nhu C u Dùng N c Cho Sinh Ho t n m 2025……… …… 28

B ng 3.1: M t s thông s chính c a sông Thái Bình……… 41

B ng 3.2: Ch tiêu ngu n c p n c sông Thái Bình……….42

DANH M C CÁC CH VI T T T

NS&VSMTNT : N c s ch và v sinh môi tr ng nông thôn PTNT : Phát tri n nông thôn

UNICEF : Qu Nhi đ ng Liên hi p qu c

NSHNT : N c sinh ho t nông thôn

PH N M U

I Tính c p thi t c a đ tài

T K là m t huy n thu c T nh H i D ng n m trung tâm đ ng b ng B c

B T K n m hoàn toàn gi a vùng h l u c a h th ng sông Thái Bình, h u nh

xung quanh huy n đ c bao b c b i các con sông nh c a h th ng sông Thái Bình

Chính gi a đ a bàn huy n là con sông nh ào

H u h t các nhà máy x lý n c c p đ u l y n c t con sông nh ào,

ngu n n c hi n nay đang trong tình tr ng ô nhi m ch t h u c d n t i làm t ng

hóa ch t x lý, công su t khai thác gi m giá thành chi phí qu n lý v n hành cao gây

khó kh n cho thu nh p c a công nhân trong các nhà máy này

Tr m x lý c p n c th tr n T K thu c công ty TNHH MTV kinh doanh

n c s ch H i D ng đ c xây d ng t n m 2005, công su t thi t k hi n nay 800

m3/ngày đêm c p cho th tr n T K và hai xã ông K , Tây K , ngu n c p n c

l y t sông nh ào H th ng các công trình x lý hi n nay đã xu ng c p và v n

hành th công H th ng m ng l i c p n c bao gôm ng truy n t i D225, D160,

D110 ( ng nh a HDPE), ng d ch v D90, D75, D63, D50… V t li u là các lo i

ông thép và ng nh a HDPE, h th ng ng thép hi n t i c ng đã xu ng c p và hay

b v ng rò r nh h ng r t nhi u cho vi c qu n lý v n hành, v n đ ch ng th t

thu th t thoát c a toàn b h th ng g p r t nhi u khó kh n

nâng cao ch t l ng c p n c gi m chi phí x lý n c và t i u hóa h

th ng c p n c tr m c p n c th tr n T K tôi đã ch n đ tài “Nghiên c u gi i

pháp nâng cao hi u qu h th ng c p n c th tr n T K - H i D ng” Mong

mu n góp ph n nh nhoi công s c c a mình trong v n đ c i thi n d ch v , ch t

l ng và qu n lý c p n c t i th tr n T K

II M c tiêu nghiên c u

- ánh giá đ c th c tr ng, kh n ng c p n c h th ng c p n c th tr n T K ;

- xu t các gi i pháp c i t o nâng cao hi u qu h th ng c p n c th tr n T K

IV N i dung nghiên c u

- ánh giá t ng quan v hi u qu ho t đ ng c a các h th ng c p n c nông;

- Ti p c n đáp ng nhu c u: ánh giá kh n ng ngu n n c, ho t đ ng c a các công trình x lý n c c p và m ng l i c p n c th tr n T K

- Kh o sát hi n tr ng, l a ch n đ i di n, đi n hình s li u c n thi t v hi n tr ng

c p n c ;

- Ph ng pháp thông kê, n i ngo i suy s li u;

- D a trên s li u khai thác v n hành th c t c a các công trình tr m KDNS th tr n

T K cung c p

VI K t qu d ki n đ t đ c

- Nâng cao công su t, ch t l ng c p n c c a tr m c p n c t i th tr n T K ;

- Thay đ i ngu n c p n c s ch cho h th ng c p n c th tr n T K ;

- M ng l i c p n c th tr n T K đ t hi u qu t i u, ch ng th t thu th t thoát;

CH NG 1:

T NG QUAN V CÂP N C S CH NÔNG THÔN – C P N C S CH

T I TH TR N T K T NH H I D NG 1.1 T ng quan chung v c p n c nông thôn Vi t Nam

a.Vai trò c a n c s ch đ i v i đ i s ng con ng i

N c là m t v t ph m quý giá nh t mà t o hóa đã ban t ng cho hành tinh c a chúng ta và chính nó là kh i ngu n c a s s ng, v n v t không có n c không th

t n t i, con ng i c ng không là ngo i l

Ngoài ch c n ng tham gia vào chu trình s ng, n c còn là ch t mang n ng

l ng (h i tri u, th y n ng), đi u hòa khí h u, th c hi n các chu trình tu n hoàn v t

ch t trong t nhiên

Hình 1.1: Ngu n n c đem l i s s ng trên trái đ t Trong c th con ng i n c chi m t i 75% tr ng l ng, hàng ngày m i ng i

c n t i thi u 60 – 80 lít n c, t i đa t i 150 – 200 lít n c ho c nhi u h n cho sinh

ho t, riêng l ng n c n u ng vào c th ít nh t c ng t i 1,5 – 2 lít m i ngày

N c nuôi d ng, làm s ch c th , đ i v i t duy c a con ng i ph thu c vào

n c, không có n c thì không có n ng l ng t o ra ho t đ ng c a h th n kinh Tiêu chu n dùng n c cho t ng đ u ng i th ng tùy thu c vào m c đ phát tri n kinh t c a t ng vùng và đi u ki n c p n c M c s d ng n c trong gia đình cho các yêu c u trên th ng bi n đ ng khá l n do m c s ng, đi u ki n khí h u, lãnh

th , t p quán… khác nhau

b Nông thôn và v n đ c p n c:

Nông thôn là m t đ a bàn sinh s ng c a dân c , trong đó ng i dân có m i quan h g n bó m t thi t v i nhau (làng, xóm, thôn, b n, p…)

Hi n nay, do th c hi n các chính sách phát tri n kinh t nông thôn c a nhà

n c (s phát tri n c a kinh t h , kinh t t nhân, kinh t h p tác xã ) nên các

đi m dân c nông thôn c a n c ta đã có s thay đ i đáng k c v quy mô và ch t

l ng cu c s ng Ngu n n c đ c s d ng cung c p cho m c đích sinh ho t c a

ng i dân nông thôn bao g m các lo i:

- N c m t: sông, su i, ao, h

- N c ng m: là n c t n t i trong các t ng ch a n c d i m t đ t

Hi n nay nhi u t nh, thành trong c n c đã xây d ng và v n hành h th ng

c p n c t p trung nh m ph c v nhu c u n c s ch cho m t ho c nhi u đi m dân

c lân c n ây là h ng đi đ c nhà n c khuy n khích vì nó huy đ ng đ c s tham gia c a c ng đ ng dân c nông thôn và ch t l ng n c cung c p đ c đ m

gia v c p n c s ch và v sinh nông thôn đ n n m 2025 t t c dân c nông thôn s

d ng n c s ch đ t tiêu chu n qu c gia v i s l ng ít nh t 60 lít/ng i/ng.đêm

c.Vai trò c a n c s ch đ i v i đ i s ng dân c nông thôn

Ngoài nh ng phân tích v vai trò c a n c s ch đ i v i đ i s ng con ng i nói chung, thì v i các đi m dân c nông thôn ho t đ ng cung c p n c s ch c ng gi v trí r t quan tr ng, nó nh h ng tr c ti p đ n quá trình CNH – H H nông nghi p

và gi i quy t các v n đ gi a nông thôn và thành th

Tr c h t có th th y c p n c s ch và v sinh nông thôn có m i quan h ch t

ch v i Chi n l c xóa đói gi m nghèo Vì v y, n u ng i dân nông thôn không

đ c ti p c n và s d ng ngu n n c đ m b o v ch t l ng thì h u nh m i n l c

c a chúng ta cho công tác xóa đói gi m nghèo là không có ý ngh a

Khu v c nông thôn là n i t l nhi m các d ch b nh liên quan t i vi c s d ng ngu n n c không đ m b o còn l n Do ng i dân nông thôn v n gi nh ng thói quen s d ng n c truy n th ng không đ m b o v sinh

Dân c nông thôn Vi t Nam v n đang s d ng ngu n n c cho m c đích sinh

ho t b ng các lo i hình c p n c khác nh : Gi ng khoan, gi ng đào, b ch a n c

m a C th đó là các lo i hình cung c p n c d i đây:

+ i v i ngu n n c ng m: Có 2 lo i hình đ c s d ng ch y u t i các vùng nông thôn trong huy n đó là gi ng kh i và gi ng khoan Ngu n n c ng m hi n nay huy n ch a có th ng kê v tr l ng nh ng đây v n là m t trong ngu n s

d ng quan tr ng c a ng i dân

+ i v i ngu n n c m a: Ng i dân xây d ng các b ch a n c m a có th tích

t 2-5 m3

Hình1.2: Ngu n n c m a, gi ng và n c ng m đ c s d ng nông thôn

d Tình hình c p n c nông thôn Vi t Nam

Hiên nay theo Trung tâm Qu c gia NS và VSMTNT có t ng s CTCN Nông thôn hi n có t i 63 t nh là 15.093 công trình v i qui mô nh nh t ph c v cho 15 h ; qui mô l n nh t ph c v cho 25.700 h và t ng s dân nông thôn đ c s d ng

n c h p v sinh là 48.752.457 ng i T l dân s nông thôn s d ng n c h p v sinh t ng t 62% lên đ n 80% Trong đó, t l dân s nông thôn đ c s d ng n c

s ch đ t QCVN 02/2009 c a B Y t là 40%.( theo s li u báo cáo c a Trung tâm

Qu c gia N c s ch và VSMTNT t i H i th o ngày 14/05/2014 - Hà N i)

M t s ti n b khoa h c k thu t công ngh c p n c phù h p v i đi u ki n

đ a hình, khí t ng th y v n t ng đ a ph ng đã đ c áp d ng Trong đó c p n c

nh l đã đ c c i ti n và áp d ng công ngh x lý n c nh dàn m a và b l c cát

đ x lý s t và ô nhi m Asen t các gi ng khoan s d ng n c nh m t ng nông Nhi u thi t b đ ng b b ng nhi u lo i v t li u phù h p đ x lý n c đ c gi i thi u và áp d ng trên c n c M t s công trình c p n c t p trung đã áp d ng

công ngh l c t đ ng không van, x lý hóa h c (x lý s t, mangan, asen, x lý đ

c ng ), h th ng b m bi n t n, h th ng tin h c trong qu n lý các công trình c p

n c Công ngh h treo đ c c i ti n có quy mô và ch t l ng t ng đ i t t góp

ph n gi i quy t tình tr ng khan hi m ngu n n c vùng cao núi đá trong mùa khô Khi xãy ra l l t các đ a ph ng đã s d ng cloramin B và Aqua tab, túi PUR đ

x lý n c ph c v n u ng

* Các công ngh x lý n c Vi t Nam hi n nay

Th c t hi n nay công ngh x lý n c s ch cho các vùng nông thôn r t đa

d ng, t công ngh x lý đ n gi n cho các công trình c p n c nh l đ n đ n các công ngh x lý hi n đ i cho các h th ng n c t p trung quy mô l n

+ Các công ngh x lý n c m t có hàm l ng c n <=2000mg/l (Tài li u môn

h c c p n c chi phí th p - Ti n s oàn Thu Hà

n c

+ Các công ngh x lý n c ng m

e Tình tr ng ô nhi m ngu n n c nông thôn

Ngày nay m c dù đã có nh ng ti n b trong vi c khoan dò, d n th y và thanh

l c nh ng các v n đ v ch t l ng, s l ng ngu n n c u ng v n luôn là m i quan tâm hàng đ u c a r t nhi u qu c gia Ngày nay khi chúng ta đã dành u tiên quá m c cho phát tri n kinh t , khi con ng i ph i s ng chung v i nh ng ngu n

n c “ch t” thì chúng ta m i hi u r ng chúng ta có l s b c n ki t ngu n n c

ng t quý hi m này

Giàn m a thùng qu t gió

Hình1.3: Ô nhi m ngu n n c nông thôn do ng i dân đ rác ra sông Nguyên nhân c n b n là ngu n n c ng t dùng đ c cho nhu c u sinh ho t c a con ng i đang b thu h p v di n tích và tình tr ng ô nhi m đang h t s c c ng

th ng Bên c nh đó các qu c gia đ c bi t là các n c đang và kém phát tri n ch a

th c s dành nh ng u tiên c ng nh ch a có hành đ ng quy t li t đ đ m b o

n c s ch cho ng i dân

i v i nông thôn n c ta các ngu n ô nhi m n c ch y u t các l nh v c: Ô nhi m n c do s n xu t nông nghi p Do hi n nay Vi t Nam có 70% dân s đang sinh s ng nông thôn, ph n l n các ch t th i c a con ng i và gia súc không đ c

x lý nên th m xu ng đ t ho c b r a trôi, làm cho tình tr ng ô nhi m ngu n n c

v m t h u c và vi sinh v t ngày càng cao

Hình1.4: N c th i ch n nuôi, thu c tr sâu nông thôn Trong s n xu t nông nghi p do t p quán canh tác còn l c h u, tình tr ng l m

d ng các thu c b o v th c v t và phân bón hóa h c d n đ n các ngu n n c sông, h , kênh m ng b ô nhi m nh h ng nghiêm tr ng đ n môi tr ng n c và

s c kh e c a ng i

Ô nhi m n c do s n xu t công nghi p t i các khu v c nông thôn M c dù tình

tr ng ô nhi m môi tr ng n c do công nghi p các vùng nông thôn ch a gay g t,

b c xúc nh t i các thành ph l n nh Hà N i, Tp H Chí Minh, H i Phòng…Tuy nhiên cùng v i quá trình đô th hóa nông thôn thì m c đ ô nhi m c ng đang gia

t ng

Hình 1.5: V trí th tr n T K t nh H i D ng

b a hình đ a ch t công trình:

+ a hình:

Th tr n T K có đ a hình nhìn chung là khá b ng ph ng, th p d n t phía Tây

B c sang ông Nam theo h ng nghiêng c a đ ng b ng B c B

+ a ch t:

TT T K

th p nh t là 80%

L ng m a trung bình hàng n m kho ng 1.500 – 1650mm, L ng m a t p trung ch y u vào các tháng 6, 7, 8, 9

d.T h y v n:

Trên đ a bàn th tr n T K có 2 sông l n ch y qua là sông Thái Bình và sông

nh ào Sông nh ào là con sông n m trong h th ng sông B c H ng H i ch y qua th tr n T K r i đ ra sông Thái Bình (qua c ng C u Xe) và ra sông lu c (qua

c ng An Th )

e Tình hình phát tri n kinh t xã h i và dân s :

Ngu n kinh t ch y u c a khu v c là t các ngành s n xu t nông nghi p, th y

s n, ch n nuôi và ti u th công nghi p là ch y u Thu nh p bình quân đ u ng i t 8-14 tri u đ ng/ng.n m

Tình hình dân s trong nh ng n m không có nhi u bi n đ ng l n, t l t ng t nhiên t ng, t l t ng c h c gi m Các th ng kê t ng quát c a vùng nghiên c u

đ c trình bày theo b ng sau:

B ng 1.1: Dân s th tr n T K và hai xã ông K , Tây K STT a i m S h 2015 2015 (ng i) Dân S n m

2 Xã ông K g m 04 thôn: thôn

ông An, Nam An, Tây An, B c An 707 1500

3 Xã Tây K g m 04 thôn: thôn Kim

Xuyên, Kim i, Nhân Lý, Hi n S 543 1850

f Hi n tr ng giao thông:

* ng b :

+ ng 391 ch y theo h ng Tây B c - ông Nam n i thành ph H i D ng v i

th tr n T K đi qua Quý Cao

+ Qu c l 10 đi H i Phòng và Thái Bình

+ ng 17 t thành ph H i D ng qua huy n Gia L c, qua huy n T K ( đo n

xã Quang Nghi p, xã Quang Kh i) đi huy n Ninh Giang r sang đ ng 17B l i vào

đ t T K ( xã Hà Thanh, xã Tiên ng) nh p vào đ ng 191 và đ ng QL10

đo n Quí Cao

* ng th y:

Sông Thái Bình ch y t TP H i D ng qua gi a T K ( đo n xã H ng o,

i ng, Bình Lãng, T Xuyên, V n T , An Thanh, ông K , Tây K ) và ch y qua Thanh Hà r i t i Ninh Giang và qua Tiên Lãng H i Phòng ch y ra bi n

B l c xuôi (cát th.anh)

B ch a

n c

Huy n T K c ng nh các vùng khác trên toàn qu c, ngu n n c s ch c n

ph i đ c xã h i hóa, c h i ti p c n v i ngu n n c s ch và đi u ki n v sinh môi

tr ng h p lý c a ng i dân ph i đ c t ng cao

- N c ng m: Ch y u là gi ng khoan c c b theo ch ng trình UNICEP và t i các khu công nghi p t khai thác, x lý Hi n t ng ô nhi m ch t l ng n c ng m có chi u h ng gia t ng, l ng s t và mangan t ng cao

- N c m t: Tr m x lý n c m t trên đ a bàn th tr n T K l y n c t sông nh

ào, tuy nhiên n c sông nh ào th i gian g n đây ô nhi m do thu c tr sâu, thu c di t c và n c th i t các khu công nghi p ch a x lý đ t tiêu chu n vào

nh ng th i giàn khác nhau trong n m

Hi n t ng ô nhi m và s t m c n c đem l i khó kh n cho tr m c p n c, ngoài vi c công ngh x lý n c không còn phù h p d n đ n ch t l ng n c không đ t tiêu chu n n c n u ng c a b Y t ban hành và còn không đ m b o tr

l ng khai thác ngu n n c và không có kh n ng m r ng Nh v y không đáp

ng đ c v ch t l ng c ng nh tr l ng cho nhu c u c a các đ i t ng dùng

n c trong khu v c, nh h ng tr c ti p đ n cu c s ng sinh ho t c a ng i dân và

ho t đ ng c a các khu công nghi p

Hinh 2.1: Ng i dân ph i s d ng ngu n n c không h p v sinh

2.1.2 ánh giá hi n tr ng các công trình x lý n c c p t i th tr n T K :

Tr m c p n c t i th tr n T K đ a ch t i khu 04 th tr n T K đ c l y n c

t ngu n n c t i sông nh ào n m trong h th ng sông B c H ng H i, đ c x y

d ng n m 2005 v i công suât thi t k c a tr m là 800m3/ng.đ Tháng 01/2015 tr m

đã v n hành ch y v i công su t 750m3/ng.đ nh v y tính cho các n m ti p theo thì công su t tr m c p n c t i khu 04 th tr n T K không đáp ng đ c D i đây là

hi n tr ng và đánh giá tr m c p n c t i th tr n T K

C n c vào s đ dây chuy n công ngh ta đánh giá: N c đ c thu t p trung

m ng thu và qua h th ng ng gom hút qua tr m b m c p I và đ c b m v các công trình x lý Tr m b m c p I ch có 1 máy b m và ch a đ c l p đ t h th ng

bi n t n (thi u máy b m d phòng) Hi n tr ng c a tr m c p n c t i th tr n T K không có b ph n ng và không có h th ng x lý bùn c n N c x bùn t b l ng

B l c xuôi (cát th.anh)

ánh giá: Tr m b m c p I c a tr m c p n c T K hàng ngày tr m luôn cho công

nhân đi ki m tra d n d p s ch s m ng thu Khi v n hành máy b m s 01 không

l p đ t h th ng máy bi n t n, trong quá trình v n hành mu n t ng l u l ng ho c

gi m l u l ng thì công nhân ph i v n hành th công b ng van N u l p bi n t n cho máy b m s 01 thì s ti t ki m đ c đi n n ng gi m chi phí cho quá trình v n hành tr m b m I

Hình2.3: Sông nh ào và m ng thu n c thô

M t khác: Wck=

2

4

ánh giá: Thi t b tr n phèn th công 11kg cho 1000m3 Máy khu n h th ng pha phèn đã b h h ng và không đ c s d ng, công nhân ph i v n hành b ng tay th công khu y tr n nh v y phèn hay bón c c và l ng xu ng đáy, l ng phèn b m đi

s không đ t yêu c u hi u qu x lý n c không cao

Trong quá trình pha phèn không l u ý hay có hi n t ng tràn dung d ch phèn gây lãng phí hóa ch t B m đ nh l ng lâu ngày nút đi u khi n t ng gi m l u l ng

b tr n gây khó kh n cho vi c đ nh l ng dung d ch phèn b m đi

+ Dung d ch phèn đ c châm ngay trên h th ng đ ng ng đ y c a b m tr m m t,

Hình2.6: Tr m Tr m Clo

d B l ng đ ng và b l c ng c:

Hình2.7: B l ng trong có l p c n l l ng và c m b l c + B l ng đ ng v i kích th c: 4.8x4.3x5.3 m

Q: L u l ng n c tính toán (m3

/h); Q=33 m3/h Vtt : T c đ tính toán c a dòng n c đi lên b ng mm/s vtt=0.45 mm/s

x lý c n không đ t yêu c u

.

6 , 3

).Tra b ng 6.13 tcvn 33-2006: W=15 (l/s.m2

)

t1: Th i gian r a l c Tra b ng 6.13 tiêu chu n 33-2006 t1 = 6 ' = 0,1 gi

t2: Th i gian ng ng b l c đ r a ,Theo đi u 6.102 tcvn 33-2006 t2 = 0,35 gi

24.2 3, 6.12.0,1 1.0, 35.2− − = 18.6≈ 2.2x2.7x3=18 (m2)

áp ng yêu c u l c cho h t n m 2015

ánh giá: V i b l c ng c x p trong quá trình v n hành l i inox có nh ng ch

xung y u b rách do b n mòn b i Clo hóa s b , l ng h t x p trôi sang b l c nhanh tr ng l c quá trình qu n lý g p khó kh n và hàm l ng c n l l ng không

đ c x lý và trôi sang b l c nhanh tr ng l c làm cho b l c nhanh th ng xuyên

ph i s c r a b gây lãng phí đi n n ng và n c r a

i v i b l c nhanh tr ng l c trong quá trình v n hành b l c nhanh tr ng l c còn g p tr ng h p b gãy t m đan đ v t li u l c do k t c u t m đan không đ m

b o v ch t l ng, b c ch p l c Chi u cao cát l c không đ m b o đ cao vì v y quá trình l c không đ m b o yêu c u

ánh giá: B ch a n c s ch không đ c xây d ng c u thang xu ng b Khi g p

tr ng h p gãy t m đan đ v t li u l c, b c ch p l c thì l ng cát c a b l c trôi sang b ch a vì v y công tác v n chuy n l ng cát t b l c b trôi sang b ch a là

r t khó kh n vì chi u cao c a b 3m thao tác đ a cát ra kh i b ch a r t v t v

+ 01 b m Q=80m3

/h>Qtram=33.3 m3/h H=50m, Nđc=15 kw (ch y vào ban ngày)

Nh v y tr m b m c p II đ m b o yêu c u v n hành hi n t i và c ng đ m b o yêu câu n u nâng công su t tr m x lý lên

+ 01 b m r a l c Q=190m3

/h, H=12m, Nđc=11kw + 01 b m m i (hút chân không) Q=29m3

/h, P=5.10mmHg, Nđc=3kw

ánh giá: Các b m đ u đ c l p đ t h th ng bi n t n lên đi n n ng ho t đ ng

đ c ti t ki m, gi m chi phí s n xu t đem l i hi u qu cao trong qu n lý Vào mùa

hè th i ti t có nhi t đ cao khi máy b m ch y có hi n t ng nóng vì v y đ xu t l p máy đi u hòa cho tr m b m c p II là r t c n thi t

nh a HDPE, h th ng ng thép hi n t i c ng đã xu ng c p và hay b v ng rò r

nh h ng r t nhi u cho vi c qu n lý v n hành, v n đ ch ng th t thu th t thoát c a toàn b h th ng g p r t nhi u khó kh n

2.2 Tính toán nhu c u s d ng n c hi n t i n m 2015 và n m 2025 đ i v i h

th ng c p n c th tr n T K

2.2.1 Tính toán n hu c u s d ng n c hi n t i và t ng lai cho n m 2025

Nhu c u s d ng n c hi n t i đ c l y theo c n c ghi thu ch s đ ng h c a ngày 01/01/2015:

Tính toán nhu c u s d ng n c tính t i n m 2025 d a vào B ng 1.1 th ng kê dân s c a th tr n T K và hai xã Tây K , ông K c n c vào tiêu chu n c p

n c tcxd vn 33-2006

- C n c vào Niên giám th ng kê n m 2014 t l t ng dân s là: 0.6% cho các giai

đo n S gia t ng dân s đ c tính toán d a trên công th c sau:

Adct: ∑=

=

=i n

1 i

1 sh sh

ng

1000

N.q

Q : l ng n c sinh ho t c n dùng trong ngày

D báo dân s và nhu c u s d ng n c trong các giai đo n t ng lai đ c tính toán chi ti t trong b ng d i đây:

B ng 2.1: Nhu C u Dùng N c Cho Sinh Ho t n m 2025:

n c này không đáp ng đ c nhu c u s d ng n c trên đ a bàn th tr n

T i n m 2025 nhu c u s d ng n c c a th tr n và hai xã ông K và Tây K

ax ax

.24

m ng

- Qngày.max = Kngày.max x Qngày.tb

Ta có Kngày max = 1,2 ÷ 1,4 ch n Kngày max = 1,25, Qngày.tb=780 (m3/ng.đ)

⇒ Qngày.max = 1.25x780 = 975 (m3/ng.đ)

- Kgi max = αmax x bmax mà αmax = 1,2 ÷1,5 ta ch n αmax = 1,2, bmax=1.32 (d a vào

ax ax

.24

m ng

- Qngày.max = Kngày.max x Qngày.tb

Ta có Kngày max = 1,2 ÷ 1,4 ch n Kngày max = 1,35, Qngày.tb=1890(m3/ng.đ)

n c Epanet mô ph ng bao g m các đo n ng, các nút, các máy b m, các van, các

b ch a và đài n c Epanet tính đ c l u l ng trên m i đo n ng, áp su t t i các nút, chi u cao n c t ng b ch a, đài n c, n ng đ c a các ch t trên m ng trong

su t th i gian mô ph ng nhi u giai đo n

Ch y trên n n Windows, Epanet t o đ c m t môi tr ng hòa h p cho vi c vào

d li u c a m ng, ch y mô hình mô ph ng quá trình th y l c và ch t l ng n c, quan sát k t qu theo nhi u ki u khác nhau

Epanet đ c phát tri n b i b ph n C p n c và ngu n n c thu c Vi n Nghiên C u qu n lý các r i ro qu c gia c a c quan b o v môi tr ng Hoa K

b Gi i thi u ph n m n bentley watergems

Bentley watergems là ph n m n đ c phát tri n b i hãng Bentley đ c ng

d ng mô hình hóa th y l c, mô ph ng ch t l ng n c trong h th ng phân ph i

n c v i kh n ng t ng tác tiên ti n, xây d ng mô hình không gian đ a lý và tích

h p công c qu n lý Bentley watergems cung c p môi tr ng làm vi c d dàng d dàng cho phép ng i dùng có th phân tích, thi t k t i u hóa h th ng c p n c Bentley watergems có th v n hành trên các ph n m n nh autocad ,arcgis

Ph n m n bentley watergems có th gi i quy t các v n đ sau:

+ Phân tích th y l c theo th i gian c a h th ng phân ph i n c v i các đ i t ng

nh b m, b ch a, đ ng ng

+ Th c hi n d báo mô ph ng th i gian kéo dài đ phân tích kh n ng ph n ng c a

h th ng th y l c v i nh ng nhu c u cung c p và tiêu th khác nhau

+ Phân tích l u l ng ch a cháy trong đi u ki n kh c nghi t c a h th ng

Nh n xét: Trong th c t , m ng l i c p n c th ng có hai d ng m ng phân nhánh

và m ng vòng Trong công tác thi t k m ng l i c p n c thì vi c quan tr ng nh t

là xác đ nh đ c đ ng kính kinh t và t n th t áp l c t i u cho t t c các đo n

ng trong m ng đ làm đ c đi u đó thì c n ph i tính toán th y l c cho m ng l i Trong vi c tính toán th y l c cho m ng l i c p n c c n ph i xác đ nh l u l ng

ch y qua các đo n ng, đ ng th i c ng ph i xác đ nh các t n th t th y l c trên t ng

đo n ng Vì v y tôi đã nghiên c u u nh c đi m c a hai ph n m m trên Tôi

nh n th y vi c s d ng mô hình Epanet đ tính toán th y l c và phân tích ch đ