Các giải pháp tăng cường công tác quản lý chất lượng nguồn nước mặt trên địa bàn huyện hoành bồ tỉnh quảng ninh

Quá trình công nghi p hóa ..... Phát tri n giao thông ..... Quy đ nh có th do chính ph trung ng hay đ a ph ng, do c quan hành pháp hay lu t pháp ban hành.

L I C M N

V i tình c m trân tr ng nh t, tác gi Lu n v n xin bày t s c m n chân

thành, sâu s c t i TS Nguy n Tr ng Hoan vì s t n tình h ng d n, giúp đ tác

gi trong quá trình th c hi n lu n v n

Tác gi xin bày t lòng bi t n đ n Ban Giám hi u, các Gi ng viên đã nhi t tình gi ng d y, truy n đ t ki n th c trong quá trình tác gi theo h c t i tr ng C m

n toàn th cán b , nhân viên Tr ng i h c Thu L i đã t o đi u ki n thu n l i

nh t cho tác gi trong th i gian h c t p và nghiên c u nh m hoàn thành ch ng trình Cao h c

Xin chân thành c m n các đ ng chí lãnh đ o, đ ng nghi p, các c quan h u quan, đã t o đi u ki n đ tác gi theo h c ch ng trình đào t o th c s và hoàn thành b n lu n v n đ c thu n l i

C m n gia đình, nh ng ng i b n đã cùng đ ng hành, h tr , giúp đ tác

gi trong su t quá trình h c t p và hoàn thi n b n lu n v n này

Sau cùng, xin đ c c m n các Th y, Cô trong H i đ ng b o v và kính mong nh n đ c s quan tâm, nh n xét c a các Th y, Cô đ tác gi có đi u ki n hoàn thi n t t h n nh ng n i dung c a lu n v n nh m đ t đ c tính hi u qu , h u ích khi áp d ng vào trong th c ti n

Xin trân tr ng c m n!

Hà N i, ngày … tháng … n m 2014

Tác gi lu n v n

Tô Qu c V ng

L I CAM OAN

Tôi xin cam đoan: Lu n v n “Các gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý

ch t l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B - t nh Qu ng Ninh” là công trình nghiên c u c a tôi, các s li u trong lu n v n đ c s d ng trung th c, k t qu nghiên c u trong lu n v n này ch a t ng đ c công b t i

b t k công trình nào khác

Hà N i, ngày … tháng … n m 2014

Tác gi lu n v n

Tô Qu c V ng

DANH M C HÌNH V

Hình 1.1: ng T nh l 326 (TL326) 19

Hình 1.2: Nhà máy nhi t đi n Hà Khánh 20

Hình 1.3: M đá Th ng Long 22

Hình 1.4: Bãi th i do khai thác than 24

Hình 1.5: Khai thác đá xây d ng 25

Hình 2.1: H Yên L p 34

Hình 2.2: H Cao Vân 35

Hình 2.3: Bãi rác khu 1 th tr n Tr i 59

Hình 2.5: Khu nghi n đã xây d ng 64

Hình 2.7: Nhà máy g ch Hoành B - xã Lê L i 66

Hình 2.9: Hình nh di n tích r ng b suy gi m m nh 69

Hình 3.1: S đ đ xu t h th ng thu gom rác 100

Hình 3.2: S đ công ngh h th ng x lý n c th i áp d ng cho khu v c c a lò và nhà sàng (MH-1) 102

Hình 3.3: S đ quy trình x lý n c th i công nghi p 103

Hình 3.4: B n đ các ti u vùng môi tr ng c a huy n Hoành B 109

DANH M C B NG, BI U

B ng 1.1: K t qu quan tr c ch t l ng không khí khu v c giáp ranh gi a xã

Th ng Nh t và nhà máy Nhi t đi n Hà Khánh 21

B ng 2.1: T c đ t ng tr ng kinh t c a Hoành B th i k 2008-2012 41

B ng 2.2: Tình hình thu chi ngân sách c a huy n Hoành B 42

B ng 2.3: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i sông Tr i đ a đi m qua th tr n Tr i 44

B ng 2.4: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i sông Di n V ng đi m qua xã Th ng Nh t 45

B ng 2.5: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i sông Tr i đo n qua xã Lê L i 46

B ng 2.6: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i sông V Oai 47

B ng 2.7: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i su i Váo 48

B ng 2.8: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i sông K Th ng 49

B ng 2.9: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i sông Khe Máy đo n qua xã ng S n 50

B ng 2.10: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i sông Khe Tân đo n qua xã Tân Dân 51

B ng 2.11: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i 52

Khe Cát xã ng Lâm 52

B ng 2.12: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i h Cao Vân 53

B ng 2.13: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t 54

t i su i ng Giang 54

B ng 2.14: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i h Yên L p đ a ph n xã Qu ng La 55

B ng 2.15: K t qu quan tr c ch t l ng n c m t t i khe Liêu, xã B ng C 56

B ng 2.16: K t qu quan tr c ch t l ng không khí khu v c Bãi rác khu 1 th

tr n Tr i 59

B ng 2.17: D báo t i l ng các ch t ô nhi m trong ch n nuôi 60

B ng 2.18: D báo t i l ng n c th i y t huy n Hoành B 61

B ng 2.19: K t qu quan tr c ch t l ng không khí khu v c C.ty CP xi m ng

M C L C

CH NG 1: C S LÝ LU N V QU N LÝ MÔI TR NG N C 1

1.1 Các kh ái ni m v môi tr ng và qu n lý môi tr ng 1

1.1.1 Khái ni m v qu n lý môi tr ng 1

1.1.2 S c n thi t c a qu n lý môi tr ng 2

1.1.3 N i dung qu n lý nhà n c v môi tr ng 4

1.1.4 Các công c qu n lý môi tr ng 5

1.2 Vai trò c a ngu n n c m t và vi c đ m b o ch t l ng ngu n n c m t 8

1.2.1 Vai trò c a ngu n n c m t 8

1.2.2 m b o ch t l ng ngu n n c 10

1.2.3 H th ng c s pháp lý v qu n lý môi tr ng n c 10

1.3 Các nhân t tác đ ng đ n ch t l ng ngu n n c m t và công tác qu n lý ngu n n c m t 16

1.3.1 Các ho t đ ng kinh t 17

1.3.2 Các ho t đ ng xã h i dân sinh 25

K t lu n ch ng 1 28

CH NG 2: TH C TR NG CÔNG TÁC QU N LÝ CH T L NG NGU N N C M T TRÊN A BÀN HUY N HOÀNH B , T NH QU NG NINH 30

2.1 Gi i thi u khái quát v đ c đi m t nhiên, kinh t xã h i huy n Hoành B 30 2.1.1 V trí đ a lý, đ a hình, đ a m o 30

2.1.2 i u ki n khí h u 31

2.1.3 H th ng sông su i 32

2.1.4 H th ng h đ p 33

2.1.5 Tài nguyên c a huy n Hoành B 35

2.1.6 c đi m dân s 39

2.1.7 Giao thông, th y l i 39

2.1.8 Tình hình phát tri n kinh t giai đo n 2008 – 2012 40

2.2 Th c tr ng qu n lý khai thác, s d ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B 43

2.2.1 Hi n tr ng ch t l ng n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B 43

2.2.2 Tình hình khai thác ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B 56

2.3 Các nhân t gây ô nhi m n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B 58

2.4 ánh giá th c tr ng tình hình khai thác ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B 69

2.4.1 K t qu đ t đ c 69

2.4.2 Nh ng t n t i và nguyên nhân 71

K t lu n ch ng 2 73

CH NG 3: XU T M T S GI I PHÁP T NG C NG QU N LÝ MÔI TR NG NH H NG N CH T L NG N C TRÊN A BÀN HUY N HOÀNH B , T NH QU NG NINH 75

3.1 nh h ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B trong th i gian t i đ n n m 2020 75

3.1.1 nh h ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B đ n n m 2020 75

3.1.2 M t s đ nh h ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B đ n n m 2030 87

3.2 M c tiêu qu n lý môi tr ng nh h ng đ n ch t l ng n c trên đ a bàn huy n Hoành B đ n n m 2020 89

3.2.1 Quá trình đô th hóa 89

3.2.2 Quá trình công nghi p hóa 90

3.2.3 Phát tri n nông nghi p, nông thôn 91

3.2.4 Phát tri n du l ch và d ch v 92

3.2.5 Phát tri n y t 92

3.2.6 Phát tri n giao thông 93

3.3 Các gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý ch t l ng ngu n n c trên đ a bàn huy n Hoành B , t nh Qu ng Ninh 93

3.3.1 T ng c ng qu n lý môi tr ng b ng công c hành chính 93

3.3.2 T ng c ng qu n lý môi tr ng b ng các công c lu t pháp và chính sách 94

3.3.3 T ng c ng qu n lý môi tr ng b ng các công c k thu t 96

3.3.4 T ng c ng qu n lý môi tr ng b ng bi n pháp tuyên truy n, giáo d c 104 3.3.5 Xã h i hóa đ u t b o v môi tr ng 105

3.3.6 T ng c ng đ u t xây d ng h th ng công trình B o v môi tr ng 105

K t lu n ch ng 3 109

K T LU N VÀ KI N NGH 111 DANH M C TÀI LI U THAM KH O

DANH M C T VI T T T

KTXH Kinh t xã h i

GDP T ng s n ph m n i đ a COD Nhu c u oxy hóa hóa h c

DO L ng oxy hoà tan trong n c BOD Nhu c u oxy sinh hoá

Coliform T ng vi khu n

TSS Tông ch t r n l l ng TSP T ng l ng b i l l ng

BVMT B o v môi tr ng

PH N M U

1 Tính c p thi t c a đ tài

Ngày nay, vi c b o v môi tr ng và đ m b o s phát tri n b n v ng đã

tr thành chi n l c mang tính ch t toàn c u, nó không còn là v n đ riêng cho

t ng qu c gia, t ng khu v c B o v môi tr ng t nhiên nh ngu n n c, không khí, đ t đai, s đa d ng sinh h c, là nh ng v n đ không ch liên quan

đ n ch t l ng môi tr ng hi n t i mà còn là vi c b o v môi tr ng cho các

th h mai sau đ m b o vi c qu n lý và b o v môi tr ng

Vi t Nam l nh v c B o v môi tr ng đã đ c đ c p đ n thông qua nhi u v n b n: Lu t B o v môi tr ng 1993 quy đ nh: "Nhà n c th ng nh t

qu n lý b o v môi tr ng trong ph m vi c n c, l p Quy ho ch B o v môi

tr ng, xây d ng ti m l c cho ho t đ ng b o v môi tr ng Trung ng và

đ a ph ng Nhà n c có chính sách đ u t , khuy n khích và b o v quy n

l i h p pháp c a t ch c, cá nhân trong và ngoài n c d i nhi u hình th c,

áp d ng ti n b khoa h c công ngh vào b o v môi tr ng" ( i u 3, Ch ng I); và g n đây theo Ngh quy t s 41- NQ/TW ngày 15 tháng 11 n m 2004

c a B Chính tr v công tác b o v môi tr ng trong th i k đ y m nh công nghi p hoá, hi n đ i hoá đ t n c

N c là m t trong nh ng tài nguyên thiên nhiên đóng vai trò quan

tr ng đ i v i đ i s ng các loài sinh v t trên Trái t trong đó có con ng i 70% di n tích qu đ t đ c bao b c b i n c, 97% tr ng n c l ng n c có

m t trên Trái t là n c đ i d ng (n c bi n), n c đóng b ng t i các c c

c a Trái t chi m kho ng 2%, còn l i 1% là n c ng t (n c ao, h , sông

su i, n c ng m) N c là nhu c u thi t y u hàng ngày c a con ng i, đ c

bi t là n c sinh ho t H u h t ngu n n c c p cho sinh ho t c a con ng i

là n c m t, còn l i là n c ng m

Hòa chung v i s phát tri n c a t nh Qu ng Ninh, huy n Hoành B đang b c vào giai đo n công nghi p hóa và hi n đ i hóa S phát tri n kinh

t c a Hoành B trong nh ng n m g n đây đang góp ph n phát tri n kinh t chung c a khu v c và c a t nh Tuy nhiên, quá trình phát tri n đó đã gây không ít nh ng tác đ ng đ n môi tr ng t nhiên

Huy n Hoành B là đ a danh n m trong vùng nh h ng c a nh ng tác

đ ng t các khu v c kinh t tr ng đi m c a t nh Qu ng Ninh Cùng v i các huy n th khác trong t nh, Hoành B đã và đang đ y nhanh t c đ công nghi p hoá, hi n đ i hoá; v n hoá xã h i chuy n bi n tích c c, đ i s ng nhân dân không ng ng đ c nâng cao Tuy nhiên tài nguyên thiên nhiên, đa d ng sinh h c c ng đã d n b c n ki t, môi tr ng đô th , nông thôn, có d u hi u

xu ng c p nhanh chóng, s c môi tr ng ngày càng t ng (bi n đ i khí h u,

l l t, h n hán, l đ t, cháy r ng ); đ i s ng s c kho c a m t b ph n c ng

đ ng b nh h ng Bên c nh đó, do đi u ki n kinh t khó kh n nên công tác

b o v môi tr ng ch a đ c quan tâm và đ u t đúng m c Nguyên nhân

c a nh ng b t c p này là ý th c c a m i ng i đ i v i công tác này còn th p,

nh ng c ng có lý do là chúng ta ch a có k ho ch cùng các bi n pháp x lý

môi tr ng hoàn ch nh đ ng b cho toàn huy n Vì v y t ng c ng công tác

qu n lý ch t l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B là thúc đ y

th c hi n Chi n l c b o v môi tr ng đ n n m 2015, đ nh h ng đ n n m

2020, nh m m c tiêu ng n ch n v c b n t c đ gia t ng ô nhi m môi

tr ng, kh c ph c tình tr ng suy thoái; b o đ m cân b ng sinh thái m c cao; đáp ng các yêu c u v môi tr ng trong h i nh p kinh t và h n ch

nh ng nh h ng tiêu c c c a quá trình toàn c u hoá, thúc đ y t ng tr ng kinh t , nâng cao ch t l ng cu c s ng c a nhân dân là h t s c c n thi t và

c p bách

Hi n t i ngu n n c m t t i m t s đ a bàn trong huy n Hoành B đang có d u hi u b nh h ng x u b i các ho t đ ng s n xu t công nghi p

nh khai thác than, khai thác khoáng s n, s n xu t v t li u xây x ng nh : Xi

m ng, g ch ngói đ t sét nung và s phát tri n c a dân c H u h t dân c các xã trong huy n đ u ch a đ c ti p c n v i ngu n n c s ch, mà ch y u

l à s d ng ngu n n c m t và n c ng m M t s xã vùng sâu s d ng n c

su i, khe và n c ng m đ t cung t c p Ch t l ng ngu n n c m t ch a

đ c ki m soát và các bi n pháp x lý n c c p sinh ho t còn nhi u b t c p

Do v y, vi c phát tri n kinh t ph i đ m b o tính b n v ng đang là v n

đ đ c đ t ra h t s c c p thi t cho huy n Hoành B đ t đ c đi u đó,

nh t thi t ph i b o v môi tr ng, trong đó đ c bi t chú tr ng đ n môi tr ng

n c Xu t phát t th c t đó, tôi đ xu t đ tài “Các gi i pháp t ng c ng

công tác qu n lý ch t l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B

- T nh Qu ng Ninh” đ đánh giá chính xác, khoa h c ch t l ng ngu n n c

ch t l ng ngu n n c m t S là c n c th c hi n m c tiêu phát tri n b n

v ng c a huy n, c s th c hi n các d án quy ho ch xây d ng, phát tri n kinh t c a huy n nói chung và c a các xã nói riêng ng th i, đây c ng s

là c n c đ qu n lý ch ng ô nhi m ngu n n c, c s kêu g i v n đ u t trong và ngoài t nh, và c v n đ u t n c ngoài cho các d án b o v môi

tr ng nh h ng đ n ch t l ng ngu n n c m t c a huy n Hoành B , đ

đ a ra nh ng gi i pháp đ qu n lý và b o v ngu n n c m t

ra các gi i pháp t ng c ng công tác qu n lý môi tr ng nh h ng

t i ngu n n c m t k t h p v i B o v môi tr ng c a huy n Hoành B đ n

n m 2020; nh h ng phát tri n kinh t - xã h i c a huy n Hoành B trong

th i gian t i; Quy ho ch B o v môi tr ng t ng th và m t s vùng tr ng

đi m t nh Qu ng Ninh đ n n m 2020; Quy ho ch t ng th phát tri n kinh t

-xã h i t nh Qu ng Ninh đ n n m 2010 và đ nh h ng đ n n m 2020

Quy ho ch B o v môi tr ng huy n Hoành B c n ph i cân nh c đ n

s phù h p v i b o v ch t l ng ngu n n c m t c a huy n, nh m gi i quy t v n đ đ m b o môi tr ng khi th c thi các quy ho ch phát tri n kinh t

- xã h i c a huy n

3 Cách ti p c n và ph ng pháp nghiên c u

a Cách ti p c n

N ghiên c u t ng th các quan đi m, m c tiêu và các n i dung c b n

c a chi n l c b o v môi tr ng, phát tri n kinh t và quy ho ch c a các ban, ngành có liên quan trong giai đo n tr c và trong giai đo n quy ho ch

Nh m đ xu t các gi i pháp qu n lý và b o v môi tr ng đ ng b , k p th i

và hi u qu

Trên c s đánh giá các tác đ ng môi tr ng, đánh giá ch t l ng môi

tr ng và đánh giá t ng h p môi tr ng huy n Hoành B , làm c n c đ đ a

ra nh ng nh n đ nh khách quan v nh ng thành t u và h n ch trong công tác

b o v môi tr ng nh h ng đ n ch t l ng ngu n n c m t c a huy n ây chính là c s khoa h c cho vi c đ xu t các gi i pháp b o v ch t l ng

ngu n n c m t t i huy n Hoành B

b Ph ng pháp nghiên c u

ph ng pháp th c đ a trong vi c đi u tra nghiên c u, quan sát đo đ c, đánh giá

hi n tr ng ây là c s đ so sánh và ki m tra m c đ tin c y c a ph ng pháp vi n thám và ph ng pháp b n đ

nh m t ng h p thông tin c n thi t v đ a hình và c u trúc c a môi tr ng t

s phân tích và tr c l c b n đ quy ho ch giai đo n tr c

th ng đ c s d ng Vi c d đoán các thành ph n ch t th i, l ng th i trong báo cáo qua vi c th ng kê t các đ n v có đi u ki n và quy mô ho t đ ng

t ng t s cho ta s li u có đ chính xác t ng đ i cao và đáng tin c y

x lý có h th ng các đánh giá c a các chuyên gia trong cùng m t l nh v c, t

đó đ a ra các d đoán khách quan v t ng lai phát tri n c a l nh v c đó

tr ng đ n ch t l ng ngu n n c m t ánh giá thành qu đ t đ c, ch ra

đ c nh ng t n t i, h n ch và nguyên nhân trong công tác qu n lý môi

tr ng trong th i gian qua Nh ng nh h ng đ n ngu n n c m t đ xu t

m t s gi i pháp ng n ng a và kh c ph c đ b o v ch t l ng ngu n n c

m t t i huy n Hoành B trong th i gian t i

5 Ý ngh a khoa h c và th c ti n c a đ tài

a Ý ngh a khoa h c

K t qu nghiên c u c a lu n v n s góp ph n vào vi c hoàn thiên công tác qu n lý môi tr ng có nh h ng đ n ch t l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B ó là nh ng đóng góp quan tr ng trong b sung cho quy ho ch phát tri n kinh t - xã h i c a huy n, quy ho ch b o v môi tr ng huy n t m nhìn đ n n m 2020 tài góp ph n h th ng và c p nh t nh ng

v n đ lý lu n c b n, các quy đ nh c a pháp lu t hi n hành v các nhân t tác

đ ng c a môi tr ng nh h ng đ n ch t l ng ngu n n c m t

b Ý ngh a th c ti n

K t qu nghiên c u, phân tích và nh ng đ xu t c a đ tài là nh ng g i

ý quan tr ng và h u ích, giúp cho vi c th c hi n qu n lý và b o v môi

tr ng có nh h ng đ n ch t l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B , t nh Qu ng Ninh

6 K t qu d ki n đ t đ c

- H th ng nh ng c s lý lu n, các chính sách liên quan đ n qu n lý môi tr ng nh h ng đ n ch t l ng ngu n n c m t và các gi i pháp t ng

c ng công tác qu n lý ch t l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành

B ph c v cho quá trình phát tri n kinh t - xã h i c a đ a ph ng

- Phân tích đánh giá hi n tr ng môi tr ng n c m t t i Huy n Hoành

B và công tác qu n lý môi tr ng nh h ng t i ch t l ng ngu n n c m t Qua đó đánh giá nh ng k t qu đã đ t đ c và nh ng v n đ còn t n t i,

v ng m c c n kh c ph c trong công tác qu n lý ch t l ng ngu n n c m t

- Nghiên c u đ xu t nh ng gi i pháp có c s khoa h c và th c ti n,

có tính kh thi t ng c ng công tác qu n lý môi tr ng nh h ng đ n ch t

l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B

7 N i dung c a lu n v n

Ph n m đ u

Ch ng 1: C s lý lu n v môi tr ng n c

Ch ng 2: Th c tr ng công tác qu n lý ch t l ng ngu n n c m t trên

đ a bàn huy n Hoành B , t nh Qu ng Ninh

Ch ng 3: xu t m t s gi i pháp t ng c ng qu n lý môi tr ng

nh h ng đ n ch t l ng n c trên đ a bàn huy n Hoành B , t nh Qu ng Ninh

K t lu n và ki n ngh

CH NG 1

C S LÝ LU N V QU N LÝ MÔI TR NG N C 1.1 Các khái ni m v môi tr ng và qu n lý môi tr ng

1.1.1 Khái ni m v qu n lý môi tr ng

Qu n lý môi tr ng là t ng h p các bi n pháp, lu t pháp, chính sách kinh

t , k thu t, xã h i thích h p nh m b o v ch t l ng môi tr ng s ng và phát tri n b n v ng kinh t xã h i qu c gia

* Các m c tiêu ch y u c a công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng bao g m:

Kh c ph c và phòng ch ng suy thoái, ô nhi m môi tr ng phát sinh trong

ho t đ ng s ng c a con ng i

Phát tri n b n v ng kinh t và xã h i qu c gia theo 9 nguyên t c c a m t

xã h i b n v ng do h i ngh Rio-92 đ xu t Các khía c nh c a phát tri n b n

v ng bao g m: Phát tri n b n v ng kinh t , b o v các ngu n tài nguyên thiên nhiên, không t o ra ô nhi m và suy thoái ch t lu ng môi tr ng s ng, nâng cao

s v n minh và công b ng xã h i

Xây d ng các công c có hi u l c qu n lý môi tr ng qu c gia và các vùng lãnh th Các công c trên ph i thích h p cho t ng ngành, t ng đ a ph ng

và c ng đ ng dân c

- B n ch t h th ng c a môi tr ng: D i góc đ c a khoa h c công ngh -

k thu t, môi tr ng c n đ c hi u nh là m t h th ng Nói cách khác, môi

tr ng mang đ y đ nh ng đ c tr ng c a h th ng

- Nh ng đ c tr ng c b n c a h th ng môi tr òng

+ Tính c c u (c u trúc) ph c t p: C c u c a h môi tr ng đ c th hi n

ch y u c c u ch c n ng và c c u b c thang Dù theo ch c n ng hay theo

b c thang, các ph n t c c u c a h môi tru ng th ng xuyên tác đ ng l n nhau, quy đ nh và ph thu c l n nhau

+ Tính đ ng: H môi tr òng không ph i là m t h t nh mà nó luôn luôn thay đ i trong c u trúc c a nó, trong quan h t ng tác gi a các ph n t c c u

và trong t ng ph n t c c u B t k m t s thay đ i nào c a h đ u làm cho nó

l ch kh i tr ng thái cân b ng tr c đó và h l i có xu h ng l p l i th cân b ng

m i ó là b n ch t c a quá trình v n đ ng và phát tri n c a h môi tr ng Vì

th cân b ng đ ng là m t đ c tính c b n c a môi tr ng v i t cách là m t h

th ng

+ Tính m : Môi tr ng dù v i quy mô l n, nh nh th nào c ng đ u là m t

h th ng m Các dòng v t ch t, n ng l ng và thông tin liên t c “ch y” trong không gian và th i gian Vì th , các v n đ v môi tr ng mang tính vùng, tính toàn

c u, tinh lâu dài và c n đ c gi i quy t b ng n l c c a toàn th c ng đ ng, b ng

s h p tác gi a các qu c gia, các khu v c trên th gi i v i m t t m nhìn xa, trông

r ng vì l i ích c a th h hôm nay và th h mai sau

+ Kh n ng t t ch c và t đi u ch nh: c tính c b n này c a h môi

tr ng quy đ nh tính ch t, m c đ , ph m vi can thi p c a con ng i đ ng th i t o

m h ng gi i quy t c b n lâu dài cho các v n đ môi tr ng c p bách hi n nay (t o kh n ng t ph c h i c a các tài nguyên sinh v t đã suy ki t, xây d ng các h

ch a và các vành đai cây xanh, môi tr ng thu và h i s n…)

- Phân lo i môi tr ng: Tu theo m c đích nghiên c u và s d ng, t n t i nhi u cách phân lo i môi tr ng V đ i th có th phân lo i môi tr ng theo các

d u hi u đ c tr ng sau

+ Theo ch c n ng (thành ph n)

+ Theo quy mô

+ Theo m c đ can thi p c a con ngu i

Là m t n c đang phát tri n, Vi t Nam đang trên con đ ng xây d ng phát tri n, đòi h i s d ng ngày càng nhi u tài nguyên thiên nhiên, các ch t th i trong

s n xu t c ng ngày càng t ng lên, đã đang và s làm nhi m b n môi tr ng không khí, đ t, n c, làm cho môi tr ng s ng c a con ng i ngày x u đi, nh t

là m t s vùng m và khu công nghi p t p trung, gây s c ép đ i v i môi

tr ng s ng, s c kho c a c ng đ ng và tài nguyên sinh v t

M c dù n n kinh t ch a phát tri n, song tình tr ng ô nhi m môi tr ng do

ho t đ ng c a ngành gây ra (công - nông – lâm - ng - giao thông v n t i – d ch

v ) c ng không kém ph n nghiêm tr ng c bi t tình tr ng ô nhi m c c b các khu công nghi p và các đô th đã th hi n rõ h n, nh t là ô nhi m ngu n

n c và ô nhi m môi tr ng do đ t xói mòn Hi n nay n c ta đang ph i đ ng

đ u v i nh ng v n đ môi tr ng nghiêm tr ng nh n n phá r ng và xói mòn

đ t, khai thác quá m c tài nguyên khoáng s n, đe do đ n c nh quan môi tr ng, các h sinh thái

Th hai: Qu n lý và s d ng t t h n tài nguyên môi tr ng

C n ph i nh n th c r ng, v n đ b o v môi tru ng Vi t Nam th c ch t là

v n đ và khoa h c các ngu n tài nguyên -thiên nhiên, các đi u ki n t nhiên và

ti m n ng lao đ ng g n bó ch t ch và ch đ ng trong m i quá trình xây d ng k

ho ch phát tri n kinh t - xã h i ó là m t trong nh ng đ ng l i có tính chi n

l c

Th ba: S gia t ng dân s đ t ra v n đ qu n lý môi tr ng

M c t ng dân s là s c ép n ng n t i môi tr ng l n nh t n c ta M t đ dân s trung bình c a n c ta là 254/km2, thu c lo i cao trên th gi i T c đ

t ng dân s nhanh, trong khi di n tích đ t canh tác không t ng, làm cho bình quân di n tích đ t canh tác theo đ u ng i r t th p (th p nh t khu v c ông Nam Á) và l i xu h ng gi m d n Di n tích r ng phá hàng n m (20 v n ha) làm cho di n tích r ng càng gi m Tàn phá th m th c v t r ng còn phá hu c các

ngu n gen quý giá c a các đ ng v t hoang dã, phá hu đ t r ng, làm c n ngu n

n c ng m và n c m t làm cho nhi u vùng tr thành hoang m c

Dân s t ng nhanh cùng v i quá trình đô th hóa và công nghi p hóa n c

ta đã làm gia t ng nh ng kh i l ng kh ng l các ch t ph th i vào môi tr ng

s ng, làm ô nhi m n ng n đ t canh tác, ô nhi m ngu n n c và không khí

1.1.3 N i dung qu n lý nhà n c v môi tr ng

N i dung công tác qu n lý nhà n c v môi tr ng c a Vi t Nam là s tác

đ ng c a Nhà n c v môi tr ng, bao g m nh ng n i dung ch y u sau:

- Xây d ng và ch đ o th c hi n chi n l c chính sách b o v môi tr ng,

k ho ch phòng ch ng kh c ph c suy thoái môi tr ng, ô nhi m s c môi

tr ng

- Xây d ng qu n lý các công trình b o v môi tr ng, công trình có liên quan b o v môi tr ng

- Ban hành và t ch c th c hi n các v n b n pháp lu t và h th ng tiêu chu n v ch t l ng môi tr ng

- T ch c, xây d ng qu n lý h th ng quan tr c đ nh k đánh giá hi n

tr ng môi tr ng, d báo di n bi n môi tr ng

- Th m đ nh báo cáo đánh giá tác đ ng môi tr ng c a các c s s n xu t- kinh doanh và các d án phát tri n

- C p, thu h i gi y ch ng nh n h p chu n môi tr ng

- Ki m tra, thanh tra, giám sát vi c ch p hành pháp lu t v b o v môi

tr ng, gi i quy t các tranh ch p khi u n i, t cáo v b o v môi tr ng, s lý vi

- Xây d ng tiêu chu n ch t l ng môi tr ng

T t c nh ng v n đ trên là n i dung t ng quát c a qu n lý môi tr ng nói chung, đi u quan tr ng đ t ra là tu theo tính ch t c a môi tr ng hi n t i và yêu

c u c a qu n lý môi tr ng đ các nhà qu n lý môi tr ng nh n m nh các n i dung qu n lý c th thông qua các công c qu n lý môi tr ng

Chi n l c c th hoá chính sách b o v môi tr ng m t m c đ nh t

đ nh Chi n l c xem xét m i quan h gi a các m c tiêu do chính sách xác đ nh

và ngu n l c đ th c hi n m c tiêu đó, trên c s y l a ch n các m c tiêu kh thi, xác đ nh các ph ng h ng bi n pháp th c hi n m c tiêu

th c hi n các n i dung c a lu t Quy đ nh có th do chính ph trung ng hay

đ a ph ng, do c quan hành pháp hay lu t pháp ban hành

Ch đ nh là các quy đ nh v ch đ , th l , t ch c qu n lý b o v môi

tr ng, ch ng h n quy đ nh ch c n ng nhi m v quy n h n c a các c quan b ,

s k ho ch, công nghi p, môi tr ng c a Vi t Nam

c K ho ch môi tr òng

B o v môi tr ng là công tác có quy mô lãnh th l n, th i gian dài, quan

h đén nhi u ngành, nhi u ng i thu c nhi u đ i t ng khác nhau trong xã h i,

vì v y ch có th th c hi n t t khi ti n hành k ho ch hoá

N i dung c b n c a k ho ch hoá môi tr ng là:

i u tra c b n v ch t l ng môi tr ng, thu th p s li u đ làm c s cho

k ho ch trung h n, ng n h n, ho c dài h n

B o v môi tr ng là ph i duy trì môi tr ng c b n, nh m t o đi u ki n tái

t o l i môi tr ng, phát huy đ c đi m t đi u ch nh c a môi tr ng Vì v y ph i

đ t các m c tiêu phát tri n kinh t - xã h i trong k ho ch chung phù h p v i đi u

ki n b o v và duy trì môi tr ng c b n nh m h ng t i s phát tri n b n v ng

K ho ch hoá môi tr ng ph i đ m b o tính đ ng b cân đ i m c tiêu và ngu n l c, g n ch t v i chính sách v n đ u t Tái s n xu t ch t l ng môi

tr ng r t t n kém, l i ích thu đ c có khi còn th p h n chi phí và th i gian thu

h i v n th ng lâu Vì v y vi c t o v n cho k ho ch hoá môi tr ng là r t quan

tr ng

- Thông tin, d li u môi tr ng: Bao g m h th ng quan sát, đo đ c các

thông s k thu t v tài nguyên môi tr ng, t o nên c s d li u th ng nh t v

qu c gia Các công c này có vai trò quy t đ nh s đúng đ n, đ chính xác c a

vi c xác đ nh hi n tr ng, d báo di n bi n tình tr nh tài nguyên và môi tr ng

- K toán môi tr ng: K toán môi tr ng là s phân tích, tính toán nh m

xác đ nh đ nh h ng v i đ chính xác nào đó v s gia t ng hay suy gi m ngu n tài nguyên thiên nhiên c a m t qu c gia Nh ng thông tin s li u đó đ c xem xét k l ng trong quá trình xác đ nh các m c tiêu và ch ng trình phát tri n c a

qu c gia N i dung c a k toán môi tr ng g m có: đo đ c s l ng, đánh giá

ch t l ng tài nguyên và sau đó là xác đ nh giá tr c a d ch tài nguyên d i

d ng ti n t đ có th đánh giá đ c cái “m t” và “đ c” khi khai thác, s d ng tài nguyên

- Giáo d c môi t ng: Giáo d c môi tr ng có vai trò to l n trong s

nghi p b o v môi tr ng c a m i qu c gia Nh ng n i dung ch y u c a công

c này là

+ a giáo d c môi tr ng vào tr ng h c

+ Cung c p thông tin cho nh ng ng i có quy n ra quy t đ nh

+ ào t o chuyên gia v môi tr ng

- Nghiên c u và tri n khai khoa h c công ngh : B o v môi t ng đ c

ti n hành trên c s khoa h c và công ngh trình đ cao Các công c không

ph i là khuôn m u chung cho m i qu c gia mà b ng kinh nghi m th c t c a mình, m i qu c gia, m i đ a ph ng ph i nghiên c u và tri n khai đ ng th i v n

d ng thích h p nh ng ki n th c v khoa h c và công ngh môi tr ng

- ánh giá tác đ ng môi tr ng: ánh giá tác đ ng môi tr ng là m t công

c có hi u l c đ b o v môi tr ng ó là công c đ th c hi n chính sách, chi n l c, th c thi pháp lu t, quy đ nh, làm cho các k ho ch, ch ng trình, d

án phát tri n kinh t xã h i mang tính b n v ng

- Các công c kinh t trong qu n lý môi tr ng: S d ng các công c kinh

t trong qu n lý môi tr ng chính là s d ng s c m nh c a th tr ng đ b o v tài nguyên và môi tr ng, b o đ m cân b ng sinh thái Các công c trong qu n

j Chính sách giá c và tiêu chu n

k Th ng ph t v môi tr ng

Trên đây là các công c qu n lý v môi tr ng tuy nhiên v i t m quan tr ng

và s phát tri n qua t ng th i k có th s còn ti p t c b sung hoàn thi n các công

c qu n lý v môi tr ng đ m b o cho s phát tri n b n v ng c a qu c gia

1.2 Vai trò c a ngu n n c m t và vi c đ m b o ch t l ng ngu n n c

đ c ng i dân xây d ng thành đi m nuôi cá T m là lo i th c ph m cao c p, có

th tr ng n i đ a, xu t kh u ít b c nh tranh Tuy nhiên, ngu n n c l nh

th ng là trong nh ng khe, m ch nh n i hi m tr , mùa khô l u l ng r t th p,

- Xung đ t gi a các ngu n n c trong khu v c

Vi c khai thác, s d ng n c ph i đ m b o dòng ch y t i thi u c n duy trì trên sông, su i Dòng ch y t i thi u c n ph i duy trì nh m đ m b o đ nhu c u khai thác, s d ng n c cho h du, duy trì dòng sông ho c đo n sông b o đ m

s phát tri n bình th ng c a h sinh thái th y sinh

Hi n t i, vùng quy ho ch đang phát tri n các công trình h ch a th y l i

Do đó, phía h du các sông, su i đ u có m i quan tâm v dòng ch y t i thi u c n duy trì

- M c thu nh p t các ngành, ngh có s d ng tài nguyên n c trong c

c u thu nh p c a các c ng đ ng trong huy n

Theo Niên giám th ng kê c a huy n Hoành B n m 2012, giá tr s n xu t công nghi p là 2.540 t đ ng, trong đó: Than s ch các lo i đ t 390.000 t n, Xi

m ng đ t 1.450.000 t n, Clinhke đ t 1.960.000 t n, G ch ngói các lo i đ t 135 tri u viên, G d m đ t 15.000 t n, Khai thác và ch bi n đá các lo i 3.200.000

m3, đi n th ng ph m 351 tri u kw, N c s ch đ t 6,3 tri u m3

Giá tr s n xu t th ng m i d ch v n m 2012 đ t 635 t đ ng; T ng m c luân chuy n bán l hàng hoá đ t 600 t đ ng, kinh doanh v n t i đ t 276 t

nên b nh t t và t vong đ i v i ng i nghèo (nh t là nh h ng đ n các đ i

+ Ng i nghèo ít có đi u ki n ti p c n ngu n n c, th ng s ng nh ng

n i có c s h t ng kém, có đi u ki n k thu t khai thác đ n gi n

1.2.2 m b o ch t l ng ngu n n c

Theo k t qu tham v n đ c th c hi n trên các đ i t ng là đ i di n các nhà qu n lý v tài nguyên n c và đ i di n c a c ng đ ng, h u h t nh ng ng i

đ c h i đ u cho th y có s quan tâm đ n vi c đ m b o ch t l ng ngu n n c

m t trong cu c s ng c a c ng đ ng Các v n đ chính liên quan đ n tài nguyên

n c đ c c ng đ ng quan tâm g m:

- Gi i pháp kh c ph c tình tr ng thi u n c m t, đ c bi t đ i v i nhân dân vùng khó kh n v ngu n n c, khó kh n v kinh t ;

- C p đ n c cho tr ng lúa và s n xu t công nghi p;

- H n ch t i đa nh h ng c a phát tri n khai thác khoáng s n nh h ng

đ n ch t l ng ngu n n c m t trên đ a bàn huy n Hoành B ;

- Nguy c ô nhi m ngu n n c c a các khu/c m công nghi p đ c quy

ho ch trong giai đo n t i

- Lu t b o v và phát tri n r ng;

- Các Ngh đ nh, thông t h ng d n th c hi n Lu t;

- "Chi n l c B o v môi tr ng qu c gia đ n n m 2020, t m nhìn đ n

n m 2030" ban hành kèm theo Quy t đ nh s 1216/Q -TTg ngày 05/9/2012 c a

T h t ng Chính ph

- Ngh đ nh s 92/2006/N -CP ngày 7/6/2006 c a Chính ph v l p, phê duy t và qu n lý quy ho ch t ng th phát tri n kinh t xã h i;

- Thông t 03/2008/ TT-BKH ngày 01/07/2008 c a B K ho ch và u

t v H ng d n th c hi n m t s đi u Ngh đ nh s 04/2008/N -CP…

- Thông t Liên t ch s 45/2010/TTLT-BTC-BTNMT ngày 30/3/2010 c a

B Tài chính và B Tài nguyên và Môi tr ng v vi c h ng d n vi c qu n lý kinh phí s nghi p môi tr ng;

- Quy t đ nh s 2427/Q -TTg ngày 22/12/2011 c a Th t ng Chính ph phê duy t Chi n l c khoáng s n đ n n m 2020, t m nhìn đ n n m 2030;

- Quy t đ nh s 45/Q -TTg ngày 09/01/2012 c a Th t ng Chính ph phê duy t i u ch nh, b sung Quy ho ch th m dò, khai thác, ch bi n và s

d ng khoáng s n làm v t li u xây d ng Vi t Nam;

- Thông t 01/2012/TT-BKH T ngày 9/2/2012 c a B K ho ch và u

t h ng d n xác đ nh m c chi phí cho l p, th m đ nh và công b quy ho ch

t ng th phát tri n kinh t - xã h i; quy ho ch phát tri n ngành, l nh v c và s n

ph m ch y u

- Quy t đ nh s 2963/ Q - UBND ngày 11/9/2008 c a UBND t nh V

vi c phê duy t Quy ho ch B o v môi tr ng vùng H Long- C m Ph - Yên

H ng t nh Qu ng Ninh đ n n m 2010, đ nh h ng đ n n m 2020;

- Quy t đ nh s 1606/Q -UBND ngày 22/5/2009 c a UBND t nh v s a

đ i, b sung m t s đi u c a Quy t đ nh s 530/Q -UBND ngày 26/2/2008;

- Quy t đ nh s 4253/Q -UBND ngày 25/12/2009 c a UBND t nh V

vi c phê duy t Quy ho ch B o v Môi tr ng t ng th và m t s vùng tr ng

đi m t nh Qu ng Ninh đ n n m 2020;

- Ngh quy t đ i h i đ i bi u đ ng b t nh Qu ng Ninh l n th XIII, nhi m k 2010-2015;

- K ho ch s 1925/KH-UBND ngày 19/5/2010 c a UBND t nh v/v b o

v môi tr ng t nh Qu ng Ninh n m 2010 và đ nh h ng k ho ch b o v môi

- Ng h quy t s 33/2010/NQ-H ND ngày 10/12/2010 c a H i đ ng nhân dân t nh Qu ng Ninh v nh ng ch tr ng, gi i pháp t ng c ng công tác qu n

lý b o v môi tr ng t nh Qu ng Ninh trong giai đo n 2011-2015

- Quy ho ch t ng th phát tri n kinh t - xã h i t nh Qu ng Ninh; Quy

ho ch t ng th phát tri n KT-XH các huy n, th xã, thành ph trong t nh Qu ng Ninh; và các quy ho ch phát tri n các ngành kinh t đ n n m 2020;

- Quy ho ch t ng th phát tri n kinh t - xã h i vùng ven bi n và bi n đ o

Qu ng Ninh giai đo n 2010-2020, t m nhìn đ n n m 2030

- Quy t đ nh s 3804/2011/Q -UBND ngày 02/12/2011 c a UBND t nh

Qu ng Ninh v/v phê duy t án i u tra, th ng kê, phân lo i và đ xu t gi i pháp qu n lý ch t th i nguy h i trên đ a bàn t nh Qu ng Ninh

- Quy t đ nh s 3805/2011/Q -UBND ngày 02/12/2011 c a UBND t nh

Qu ng Ninh ban hành Quy ch qu n lý ch t th i nguy h i trên đ a bàn t nh

Qu ng Ninh

- V n b n s 1233/ UBND-MT1 ngày 29/3/2012 c a UBND t nh v/v đ ng

ý ch tr ng đi u ch nh và l p Quy ho ch B o v môi tr ng;

- Quy t đ nh s 723/2012/Q -UBND ngày 03/04/2012 c a UBND t nh

Qu ng Ninh v vi c quy đ nh B đ n giá các ho t đ ng quan tr c môi tr ng trên đ a bàn t nh Qu ng Ninh;

- V n b n s 3065/UBND-TM3 ngày 2/7/2012 c a UBND t nh v/v b trí

v n quy ho ch cho các d án, nhi m v quy ho ch theo đ ngh c a các S , Ban, Ngành, đ a ph ng;

- V n b n s 2606/STC- T ngày 25/7/2012 c a S Tài chính t nh Qu ng Ninh v ngu n v n cho nhi m v l p Quy ho ch B o v môi tr ng c p huy n

- Thông báo s 1906/TNMT-BVMT ngày 31/7/2012 c a S Tài nguyên

& Môi tr ng t nh Qu ng Ninh v/v H ng d n Quy trình l p, th m đ nh, phê duy t Quy ho ch B o v Môi tr ng đ a ph ng trong t nh đ n n m 2015, đ nh

h ng đ n n m 2020

- Thông báo s 4630/UBND-MT ngày 21/9/2012 c a UBND t nh Qu ng Ninh v/v giao nhi m v tri n khai l p Quy ho ch B o v môi tr ng t nh Qu ng Ninh

- K ho ch s 704/KH-UBND ngày 03/11/2010 c a UBND huy n Hoành

B v b o v môi tr ng giai đo n 2011-2015

- V n b n s 3389/TNMT-BVMT ngày 20 tháng 12 n m 2012 c a S TN&MT t nh Qu ng Ninh v/v h ng d n b sung n i dung l p Quy ho ch B o

1.2 3.3 Các tiêu chu n và quy chu n môi tr ng hi n hành

- QCVN 05 : 2009/BTNMT: Quy chu n k thu t Qu c gia v ch t l ng không khí xung quanh QCVN 05 : 2009/BTNMT

- QCVN 08:2008/BTNMT - Quy chu n k thu t qu c gia v ch t l ng

- QCVN 26:2010/BTNMT: Quy chu n qu c gia v ti ng n

- QCVN 30:2010/BTNMT: Quy chu n k thu t qu c gia v khí th i lò đ t

ch t th i công nghi p;

- QCVN 31:2010/BTNMT: Quy chu n k thu t qu c gia v môi tr ng

đ i v i ph li u s t, thép nh p kh u;

- QCVN 32:2010/BTNMT.Quy chu n k thu t qu c gia v môi tr ng

B Tài nguyên và Môi tr ng,

1.3 Các nhân t tác đ ng đ n ch t l ng ngu n n c m t và công tác qu n

TNHH m t thành viên than Uông Bí V i vi c t p trung quá đông các nhà máy xi- m ng trên cùng m t d i đ t nh h ng r t l n đ n môi tr ng, t vi c tiêu th

đi n, đ n s d ng ngu n n c, khai thác ngu n nguyên li u, đi l i, n c a hàng

ch c nghìn lao đ ng Nh t là khói b i xi-m ng s ít nhi u nh h ng t i c nh quan môi tr ng xung quanh và s c kh e con ng i Bên c nh đó l ng rác th i

r n công nghi p phát sinh t các c c công nghi p, và rác phát sinh trong sinh

ho t c a các công nhân này c ng gây nh h ng tiêu c c t i môi tr ng và s c

t ng lên Trên đ ng ru ng l ng phân bón và các hóa ch t b o v th c v t s

đ c dùng v i s l ng l n h n hi n nay nhi u l n Công tác khai thác các khoáng s n, nh t là v t li u xây d ng c ng sôi đ ng h n T t c các ho t đ ng

đó s có tác đ ng đ n n c d i đ t

1.3.1 Các ho t đ ng kinh t

- Ho t đ ng khai thác than có tác đ ng r t l n đ n môi tr ng n c v i các ngu n gây ô nhi m môi tr ng n c vùng than và lân c n:

N c m a r a trôi b m t khai tr ng khai thác, bãi th i vào mùa m a có

kh i l ng l n, đ pH trung tính (pH = 6-7) cu n theo nhi u đ t đá, than gây b i

l p sông, su i, ao, h và vùng ven bi n, gây ng p l t các khu dân c lân c n

L ng n c th i này v n còn phát sinh k c khi các ho t đ ng m đã k t thúc,

vì v y có tính ti m tàng nh h ng lâu dài

N c m t bao g m n c ng m và n c m a, vào mùa m a có l u l ng

l n, vào mùa khô có l u l ng nh h n mùa m a N c hoà tan l u hu nh ch a trong than và đ t đá nên th ng có tính axit (pH < 5), hàm l ng than và bùn đ t trong n c th i cao L ng n c này làm thay đ i tính ch t môi tr ng s ng c a

đ ng th c v t, góp ph n b i l ng h th ng thu v n trong khu v c Khi các ho t

đ ng khai thác m ch m d t, ngu n n c th i này c ng không còn, vì v y không

m , đ c x lý t i ch tr c khi th i vào h th ng thoát n c chung

N c sinh ho t c a cán b công nhân viên các m có l u l ng không đáng k , tính ch t gi ng nh n c th i sinh ho t thông th ng, th ng đ c x

lý qua b ph t và tri t tiêu t i ch nên ít nh h ng đ n môi tr ng

- C nh quan: Ho t đ ng khai thác than có tác đ ng l n đ n c nh quan khu

v c khai thác và lân c n

Quá trình v n chuy n than t các bãi th i đ t đá, kho than gây ra c ng làm

x u c nh quan và gây ô nhi m môi tr ng Các bi n pháp ch ng b i, đ c bi t là các bi n pháp ch đ ng h n ch ngu n t o b i (dùng b ng t i, tr ng cây xanh cách ly, ) s góp ph n làm c nh quan môi tr ng khu v c s ch đ p h n

Nh v y, khái quát l i có th th y khai thác than đã gây ô nhi m môi

tr ng toàn di n cho khu v c nghiên c u trong đó nghiêm tr ng nh t là môi

tr ng khí, môi tr ng n c, gây ra các tai bi n thiên nhiên Ph m vi nh h ng

c a khai thác than là r t r ng, không bó h p trong khu v c khai thác mà m r ng

ra c vùng v i tác đ ng lâu dài và không d kh c ph c Nh ng đi u tra xã h i

h c cho th y khai thác than là v n đ xã h i b c xúc nh t trong dân c ng

th i nh ng tác đ ng môi tr ng c a nó là nguyên nhân gây nên các v n đ đe

d a đ n s c kh e c a nh ng ng i công nhân tr c ti p tham gia lao đ ng và

ng i dân s ng trong vùng than

Hình 1.1: ng T nh l 326 (TL326)

- Tác đ ng đ n môi tr ng đô th t s n xu t công nghi p (tr khai thác than): Ho t đ ng s n xu t công nghi p t i Hoành B di n ra khá đa d ng v i nhi u l nh v c Ngoài khai thác than thì s n xu t xi m ng có tác đ ng m nh nh t

đ n môi tr ng V công ngh , h u h t các nhà máy xi m ng đang ho t đ ng không theo dây chuy n khép kín t khâu khai thác nguyên li u đ n công đo n

cu i b i v y h qu là d n đ n m c đ ô nhi m môi tr ng t các nhà máy và lan r ng đ n khu dân c lân c n

Nhà máy nhi t đi n Hà Khánh đ c xây d ng t i ph ng Hà Khánh- TP

H Long v i 4 t máy, t ng công su t 1.200 MW Ph ng Hà Khánh n m phía ông Nam giáp ranh v i xã Th ng Nh t c a huy n Hoành B Vào th i gian t tháng 4 đ n tháng 11 hàng n m, gió mùa ông Nam xu t hi n th i t v nh H Long mang the o khói b i c a nhà máy nhi t đi n Hà Khánh vào huy n Hoành

B , xã tr c ti p ch u nh h ng c a l ng khói b i này là xã Th ng Nh t Theo tính toán khói b i t nhà máy nhi t đi n s d ng ngu n nguyên li u đ t là than

có th lan r ng đ n 150.000 km2 n u g p gió m nh trên c p 4 ây là m t trong

nh ng nguyên nhân chính gây lên s ô nhi m môi tr ng không khí c a xã

Th ng Nh t và nh h ng l n đ n môi tr ng n c m t c a m t s xã trên đ a bàn huy n

Hình 1.2: Nhà máy nhi t đi n Hà Khánh

Theo k t qu ki m tra c a S Tài nguyên và Môi tr ng t nh Qu ng Ninh thì h u h t các nhà máy xi m ng, nhi t đi n đ u có báo cáo đánh giá tác đ ng môi tr ng ho c đ án b o v môi tr ng đ c c p có th m quy n phê duy t

T t c các nhà máy đã đ u t h th ng l c b i t nh đi n; đ ng ký và đ c S Tài nguyên và Môi tr ng th m tra, c p s đ ng ký ch ngu n th i ch t th i nguy

h i C th là nhà máy nhi t đi n Hà Khánh đã thi t k h th ng x lý n c th i

đ m b o đ t tiêu chu n cho phép c a Vi t Nam tr c khi th i ra môi tr ng

T heo thi t k h th ng x lý ch t th i c a Nhà máy nhi t đi n Hà Khánh có kh

n ng x lý 104,7 m3/h ng th i thi t k 3 h th ng x lý khí th i g m: H

th ng l c b i t nh đi n, h th ng kh l u hu nh, h th ng ng khói ây là các thi t b đ c thi t k theo công ngh hi n đ i đ m b o ch t l ng khí th i

Tuy nhiên, qua k t qu đi u tra, kh o sát l y m u không khí t i 05 v trí

t i xã Th ng Nh t ta có k t qu ch t l ng không khí theo b ng sau:

B ng 1.1: K t qu quan tr c ch t l ng không khí khu v c giáp ranh

gi a xã Th ng Nh t và nhà máy Nhi t đi n Hà Khánh

TT Tên ch tiêu n v

QCVN 05:2009/

T k t qu quan tr c b ng trên ta th y ch t l ng không khí c a xã

Th ng Nh t (khu v c giáp ranh v i nhà máy nhi t đi n Hà Khánh) đ u v t chu n cho phép, c th là:

- Các ho t đ ng xây d ng, th ng ph i khoan đào kh o sát, gia c n n móng t o đi u ki n thu n l i, nhanh chóng, m nh m cho s xâm nh p c a n c trên m t xu ng n c d i đ t c ng có ngh a là t o đi u ki n cho vi c nhanh chóng ô nhi m môi tr ng n c d i đ t

Các ngu n gây ô nhi m môi tr ng đô th và công nghi p ch y u bao

g m: ho t đ ng khai thác, v n chuy n than, đá; ch t th i t i các c s công nghi p; ch t th i sinh ho t t i các đô th

Hình 1.3: M đá Th ng Long

Hoành B có trên 75% di n tích là đ t r ng Do đ c tr ng c a huy n ph n

l n di n tích đ i núi đ u có đ d c l n nên r ng có vai trò đ c bi t quan tr ng trong phòng h đ u ngu n các sông, su i, h , đ p l n T i các vùng cao nh

ng S n, K Th ng các khu r ng ch y u có vai trò phòng h , ch ng xói l

đ t Ngoài ra, r ng còn đóng vai trò đi u hòa khí h u, c i thi n môi tr ng, cung

c p s n ph m cho phát tri n kinh t - xã h i

Có nhi u nguyên nhân làm suy gi m di n tích r ng, trong đó có vi c khai thác g , đ t n ng làm r y, cháy r ng, khai thác than, l p các khai tr ng, làm

đ ng vào m , các bãi đ th i, bãi t p k t than đã làm m t đi m t l ng r t l n

Vi c khai thác than h m lò c n l ng g tr m r t l n, trung bình c n 45-50m3

g cho 1000 t n than ây là nguyên nhân r t quan tr ng làm suy gi m di n tích

r ng gi m nhanh, cây không th tái sinh ph c h i k p t c đ khai thác H n n a

do g tr m có th s d ng cây có đ ng kính 10 - 20 cm nên vi c khai thác

th ng b a bãi, không đúng quy trình làm cho r ng ngày càng nghèo ki t

Vào nh ng n m 1980 khi r ng Qu ng Ninh còn khá phong phú, s n l ng

g khai thác khá l n, riêng lâm tr ng Hoành B n m 1987 khai thác 22.000m3

g /n m, đ n n m 1997 ch còn khai thác đ c 107 m3g súc, 661 m3g tr m

Nh v y s n l ng đã gi m đi 30 l n trong vòng 10 n m

c a r ng liên t c t ng t 29,4% n m lên 36,5% k c cây phân tán và 42,4% n m

2003 Tuy di n tích r ng liên t c t ng nh ng ch t l ng r ng v n ti p t c suy

gi m m nh: di n tích r ng nguyên sinh, r ng đ c d ng gi m m nh Ng c l i,

di n tích r ng tr ng, r ng đ n và r ng nghèo, r ng tr ng, r ng s n xu t l i t ng lên Tuy nhiên, ch t l ng các lo i r ng này không th so sánh v i r ng t nhiên

Vi c suy gi m di n tích và ch t l ng r ng đ l i nhi u tác đ ng tiêu c c

t i môi tr ng nói chung và nh t là môi tr ng n c nói riêng Tác đ ng c a

vi c suy gi m r ng t i tài nguyên và môi tr ng n c có th đ c nhìn nh n

d i nhi u khía c nh nh :

- M t r ng làm gi m kh n ng đi u hòa dòng ch y làm cho các hi n t ng

l l t h n hán x y ra b t th ng

Ch t l ng n c m t, n c ng m, n c bi n ven b có xu th suy gi m (t ng đ đ c, đ axit, hàm l ng các cation kim lo i, ) Nhi u sông, su i, dòng

ch y b b i l p

Hi n nay nhi u v n đ môi tr ng khu v c nông thôn ngày càng tr lên

b c xúc T l dân đ c s d ng n c s ch còn th p, vi c thu gom và x lý rác

th i, tiêu thoát n c th i trong khu dân c , tình tr ng tích t rác th i ngày càng nhi u, bãi rác n m xen k khu v c dân c , ven ch , th m chí các ao h , kênh

m ng bi n thành n i ch a rác, Th c tr ng ch t th i nông thôn ch a đ c

qu n lý, nhi u đ a ph ng tình tr ng ô nhi m môi tr ng đ n m c c nh báo,

nh t là rác th i và n c th i đang là v n đ b c xúc, có n i di n ra nghiêm tr ng

Ch n nuôi phát tri n, ch a đ ng nguy c b nh d ch do ô nhi m ngu n

n c, không khí t ch t th i c a gia súc, gia c m và th c n ch n nuôi d th a Trong khi đó các công trình ch n nuôi ch a đ c đ u t đ ng b , hoàn ch nh, r t

ít s h dân t làm đ c các công trình x lý ch t th i ch n nuôi M t s ng i dân nông thôn v n còn s d ng phân ng i, gia súc ch a đ c x lí t t làm phân bón Do v y, ô nhi m do chu ng tr i gia súc và thu c tr sâu c ng là m t v n đ

l n c n đ c nghiên c u gi i quy t

khu v c nông thôn, các b nh có liên quan đ n n c, v sinh do môi

tr ng và n c b ô nhi m r t ph bi n, các lo i b nh này chi m t l cao nh t trong s nh ng b nh truy n nhi m Vi t Nam nh : Các b nh đ ng tiêu hoá (tiêu ch y, t , l , giun ), các b nh lây truy n theo đ ng phân, mi ng do ô nhi m n c (tiêu ch y, t ho c nhi m đ c Asennic, thu c tr sâu ), các b nh do thi u n c hay hành vi v sinh kém (gh , đau m t h t ), các b nh do mu i đ t (s t rét, s t xu t huy t )

Hình 1.4: B ãi th i do khai thác than