ứng dụng phần mềm activinspire kết hợp bảng tương tác activboard để thiết kế bài giảng chương chất rắn và chất lỏng, sự chuyển thể sgk vật lý 10 nâng cao

Trong thời gian qua, đã có rất nhiều phần mềm, chương trình ra đời hỗ trợ giáo viên trong việc thiết kế bài giảng phục vụ cho việc dạy và học như là: Violet, Lecture Maker & Teaching Mat

VÀ CHẤT LỎNG, SỰ CHUYỂN THỂ - SGK

VẬT LÝ 10 NÂNG CAO

Luận văn tốt nghiệp Ngành: SƯ PHẠM VẬT LÝ

Giáo viên hướng dẫn: Sinh viên thực hiện:

ThS Dương Bích Thảo Đoàn Thị Thảo Ngọc

Mã số SV: 1110205 Lớp: TL1102A1 Khóa: 37

Cần Thơ, năm 2015

LỜI CẢM ƠN

Đầu tiên em xin chân thành cảm ơn quý thầy cô trường Đại học Cần Thơ, thầy

cô bộ môn Vật lý, Khoa Sư phạm trường Đại học Cần Thơ đã truyền đạt cho em tất cả những kiến thức và kinh nghiệm quý báu trong suốt thời gian em học tập tại trường Thầy

cô là những người dẫn lối soi đường rất tận tình, thương yêu và nhiệt tình giúp đỡ sinh viên Thầy cô không chỉ truyền đạt kiến thức chuyên môn mà còn có những bài học về cuộc sống hết sức sâu sắc, và đó chính là nền tảng vững chắc để giúp em có thể tự tin, chín chắn khi bước ra đường đời đầy chông gai

Tiếp theo em xin gửi lời cảm ơn đặc biệt đến Cô Dương Bích Thảo – Giảng viên Bộ môn Vật Lý, Trường Đại Học Cần Thơ – với lòng biết ơn chân thành nhất Với lòng nhiệt tình của mình, cô luôn vui vẻ hướng dẫn, giúp đỡ, đóng góp ý kiến và động viên để em có thể hoàn thành đề tài của mình một cách tốt nhất

Th.S-Em đã hoàn thành đề tài với tất cả sự cố gắng, nỗ lực của bản thân và sự hướng dẫn tận tình của Cô Dương Bích Thảo Nhưng do vốn kiến thức và kinh nghiệm còn hạn chế nên không thể nào tránh khỏi những sai sót Em rất mong nhận được nhiều ý kiến đóng góp quý báu của quý thầy cô và các bạn để đề tài được hoàn chỉnh hơn và nâng cao được kiến thức chuyên môn của mình

Em xin chân thành cảm ơn!

Cần Thơ, ngày 23 tháng 04 năm 2015

Sinh viên Đoàn Thị Thảo Ngọc

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu do chính tôi thực hiện Các số liệu, kết quả phân tích trong luận văn là hoàn toàn trung thực và chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào trước đây

Mọi tham khảo, trích dẫn đều được chỉ rõ nguồn trong danh mục tài liệu tham khảo của luận văn

Cần Thơ, ngày 23 tháng 04 năm 2015

Tác giả

Đoàn Thị Thảo Ngọc

MỤC LỤC

PHẦN MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Phương pháp nghiên cứu 1

3 Phương tiện nghiên cứu 1

4 Phạm vi nghiên cứu 1

5 Các bước tiến hành 2

PHẦN NỘI DUNG 3

CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU VỀ PHẦN MỀM ACTIVINSPIRE 3

1 Giới thiệu tổng quát về phần mềm ActivInspire 3

2 Hướng dẫn sử dụng phần mềm ActivInspire 4

2.1 Bảng điều khiển 4

2.2 Không gian làm việc của ActivInspire 5

2.3 Các trình duyệt của Activinspire 5

3 Giới thiệu một số thao tác có dùng trong thiết kế bài giảng 6

3.1 Chèn hình ảnh vào trang Flipchart 6

3.2 Chèn video clip vào trang Flipchart 7

3.3 Công cụ hình thể và đầu nối 12

3.4 Tạo kính lúp nhìn thấu qua một lớp 13

3.5 Sử dụng trình duyệt thao tác tạo hiệu ứng trên trang Flipchart 15

3.6 Tạo trò chơi giúp người học củng cố kiến thức 18

3.7 Chèn công cụ đồng hồ (Clock) 20

CHƯƠNG 2 THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐỂ DẠY CHƯƠNG VII “CHẤT RẮN VÀ CHẤT LỎNG SỰ CHUYỂN THỂ” 23

1 Bài 50 Chất rắn 23

2 Bài 51 Biến dạng cơ của vật rắn 33

3 Bài 52 Sự nở vì nhiệt của vật rắn 42

4 Bài 53 Chất lỏng Hiện tượng căng bề mặt của chất lỏng 52

5 Bài 54 Hiện tượng dính ướt và không dính ướt Hiện tượng mao dẫn 58

6 Bài 55 Sự chuyển thể Sự nóng chảy và đông đặc 65

7 Bài 56 Sự hóa hơi và sự ngưng tụ 77

CHƯƠNG 3 TÍNH TÍCH CỰC HOẠT ĐỘNG TRONG VIỆC DẠY VÀ HỌC 92

1 Phương pháp dạy học tích cực 92

2 Một số phương pháp dạy học tích cực 92

2.1 Phương pháp diễn giảng tích cực 92

2.2 Phương pháp đàm thoại gợi mở 92

2.3 Phương pháp dạy học nêu vấn đề 92

2.4 Phương pháp dạy học khám phá 92

2.5 Phương pháp dạy học theo nhóm 93

3 Phân tích một số phương pháp dạy học tích cực có dùng trong

thiết kế bài giảng 93

3.1 Phương pháp diễn giảng tích cực 93

3.2 Phương pháp đàm thoại gợi mở 94

3.3 Phương pháp dạy học khám phá 96

3.4 Phương pháp dạy học theo nhóm 98

3.5 Phương pháp dạy học nêu vấn đề 101

3.6 Phương pháp làm việc với sách giáo khoa 104

CHƯƠNG 4 THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM 106

1 Mục đích thực nghiệm 106

2 Đối tượng thực nghiệm 106

3 Phương pháp thực nghiệm 106

4 Nội dung thực nghiệm 106

5 Kết quả thực nghiệm 106

CHƯƠNG 5 PHẦN KẾT LUẬN 108

1 Kết luận 108

1.1 Ưu điểm 108

1.2 Hạn chế 109

2 Đề xuất 109

TÀI LIỆU THAM KHẢO 110

PHẦN MỞ ĐẦU

1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI:

Ngày nay, với sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin (CNTT), để theo kịp sự phát triển đó, để hòa nhập vào nền kinh tế tri thức thì việc phải ứng dụng các thành tựu của CNTT vào tất cả các lĩnh vực là một điều tất yếu Trong lĩnh vực giáo dục đào tạo, việc ứng dụng CNTT nhằm đổi mới phương pháp dạy học theo hướng tích cực đang

là vấn đề được giáo viên và nhà trường quan tâm hàng đầu Ứng dụng CNTT vào bài giảng làm cho bài giảng trở nên sinh động hơn, tạo hứng thú cho học sinh học tập tích cực hơn, tạo ra sự tương tác mạnh mẽ giữa người dạy và người học Thấy được sức mạnh của đó của CNTT Bộ giáo dục và đào tạo cũng đã yêu cầu “đẩy mạnh ứng dụng CNTT trong giáo dục đào tạo ở tất cả các cấp học, bậc học, ngành học theo hướng dẫn học CNTT như là một công cụ hỗ trợ đắc lực nhất cho đổi mới phương pháp dạy học ở các môn” Nhà nước đang đẩy mạnh phát triển giáo dục thông qua các chương trình tập huấn

sử sụng CNTT trong dạy học cho đội ngũ cán bộ giáo viên, bên cạnh đó còn xuất kinh phí để trang bị các thiết bị CNTT hiện đại trong nhà trường Trong thời gian qua, đã có rất nhiều phần mềm, chương trình ra đời hỗ trợ giáo viên trong việc thiết kế bài giảng phục vụ cho việc dạy và học như là: Violet, Lecture Maker & Teaching Mate, Adobe Presenter, ActivInspire, Trong số các phần mềm đó, ActivInspire là phần mềm hỗ trợ dạy học tương tác hiện đại kết hợp với bảng điện tử ActivBoard của tập đoàn Promethean (Vương quốc Anh) Nhận biết được tầm quan trọng của việc ứng dụng CNTT vào môi

trường giáo dục nên đã chọn phần mềm ActivInspire để nghiên cứu đề tài: “Ứng dụng phần mềm ActivInspire kết hợp bảng tương tác ActivBoard để thiết kế bài giảng chương chất rắn và chất lỏng, sự chuyển thể - SGK Vật lý 10 nâng cao”

2 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU:

- Nghiên cứu tài liệu: dựa vào những tài liệu đã có, những lý thuyết đã được khẳng định

như: giáo trình, sách báo, internet, về phần mềm ActivInspire và các phương pháp dạy học tích cực; Sách giáo khoa Vật lý 10 nâng cao

- Nghiên cứu kinh nghiệm: Trao đổi và học tập kinh nghiệm từ bạn bè và thầy cô về nội dung đề tài

3 PHƯƠNG TIỆN NGHIÊN CỨU:

- Máy vi tính và các chương trình ứng dụng

- Phần mềm dạy học tương tác ActivInspire và các tài liệu hướng dẫn

- Giáo trình và các loại sách liên quan đến phương pháp dạy học tích cực

- Sách giáo khoa, sách giáo viên và các loại sách tham khảo liên quan đến chương chất rắn và chất lỏng, sự chuyển thể - SGK Vật lý 10 nâng cao

- Mạng Internet

4 PHẠM VI NGHIÊN CỨU:

- Tìm hiểu phần mềm ActivInspire

- Tìm hiểu một số phương pháp dạy học tích cực: phương pháp diễn giảng, phương pháp đàm thoại, phương pháp khám phá, phương pháp nêu vấn đề, phương pháp dạy học theo nhóm

- Chọn chương VII “Chất rắn và chất lỏng Sự chuyển thể” – Sách giáo khoa Vật lý 10 nâng cao để giảng dạy có sử dụng phần mềm ActivInspire nhằm phát huy tính tích cực của học sinh

5 CÁC BƯỚC TIẾN HÀNH:

- Nhận đề tài, tìm hiểu mục đích của đề tài và tài liệu tham khảo

- Nghiên cứu tài liệu đã có, trao đổi và tiếp thu ý kiến của giáo viên hướng dẫn nhằm xây dựng đề cương cho đề tài

- Thực hiện theo đề cương, nộp bản thảo cho giáo viên hướng dẫn và sửa chữa

- Tiến hành viết đề tài hoàn chỉnh nộp cho giáo viên hướng dẫn và giáo viên phản biện

- Thực nghiệm sư phạm

- Báo cáo luận văn

PHẦN NỘI DUNG

CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU VỀ PHẦN MỀM ACTIVINSPIRE

1 GIỚI THIỆU TỔNG QUÁT VỀ PHẦN MỀM ACTIVINSPIRE

- Phần mềm ActivInspire là phần mềm bao gồm rất nhiều công cụ tiện ích, cho phép giáo

viên thiết kế bài giảng có khả năng mang tính tương tác cao

Hình 1.1 Bộ thiết bị đi kèm của phần mềm ActivInspire [3]

- Hệ thống này bao gồm:

 ActivBoard: Bảng từ tương tác Được thiết kế đặc biệt để có thể sử dụng bút ActivPen tương tác trực tiếp với bảng nhờ hệ thống lưới điện từ bên trong bảng Trình bày trên bảng ActivBoard cũng giống như với bảng đen truyền thống, hoàn toàn có thể viết và xóa như bình thường

Hình 1.2 Bảng ActivBoard [25]

 ActivPen: Bút từ tương tác Vừa có tính năng như bút viết bảng, vừa hoạt động như 1 con chuột máy tính Nó có thể giao tiếp với máy tính thông qua bảng ActivBoard

- Sản phẩm có thể hỗ trợ tốt cho tất cả các cấp học nhờ những ưu điểm sau:

 Dễ dàng bổ sung văn bản, hình ảnh, âm thanh, phim ảnh từ bất cứ đâu trong bài giảng và bất cứ khi nào cần

 Cách sử dụng đơn giản nhưng tính năng và hiệu quả cao

 Dễ dàng tạo các trò chơi để củng cố kiến thức cho học sinh, trong khi đối với các phần mềm khác tương đối phức tạp

Hình 1.6 Bảng điều khiển ActivInspire

- Bảng điều khiển sẽ vẫn đƣợc mở cho đến khi tắt nó Đánh dấu vào ô “Show the dashboard window on startup” để chọn “Hiện cửa sổ bảng điều khiển khi khởi động” Nếu không muốn bảng điều khiển hiện lên khi khởi động thì bỏ đánh dấu

2.2 Không gian làm việc của ActivInspire

Sau khi tắt bảng điều khiển ta sẽ thấy toàn bộ cửa sổ ActivInspire

Hình 1.7 Cửa sổ làm việc phần mềm ActivInspire

2.3 Các trình duyệt của Activinspire

Hình 1.8 Các trình duyệt của ActivInspire

- Một Flipchart có thể có nhiều trang và nhiều yếu tố, mỗi thứ có nhiều đặc điểm và thuộc tính khác nhau [11]

- ActivInspire giúp làm việc với những đặc điểm và thuộc tính này được đơn giản, bằng

- Các trình duyệt cho phép xem sơ bộ những gì đã có trong trang Filpchart, có thể bổ sung hoặc tùy chỉnh

- Có 7 trình duyệt trong ActivInspire:

 Trình duyệt trang (Page Browser)

 Trình duyệt tài nguyên (Resource Browser)

 Trình duyệt đối tượng (Object Browser)

 Trình duyệt ghi chú (Note Browser)

 Trình duyệt thuộc tính (Properties Browser)

 Trình duyệt thao tác (Action Browser)

 Trình duyệt biểu quyết (Voting Browser)

3 GIỚI THIỆU MỘT SỐ THAO TÁC CÓ DÙNG TRONG THIẾT KẾ BÀI GIẢNG

3.1 Chèn hình ảnh vào trang Flipchart

 Trường hợp 1: Hình có sẵn trong hệ thống máy tính

Cách 1: Trên thanh menu chọn thẻ Insert/ Media hay link/ cửa sổ Choose media to

insert xuất hiện/ chọn nơi lưu hình cần đưa vào trang Flipchart/ chọn ảnh cần đưa vào/sau đó click Open

Hình 1.9 Nơi lưu file ảnh cần đưa vào trang Flipchart

Cách 2: Mở cửa sổ nơi lưu ảnh cần đưa vào flipchart/ chọn ảnh cần đưa vào/ click

chuột vào hình ảnh giữ và kéo nó đến biểu tượng của chương trình ActivInspire ở thanh Status (thanh trạng thái) ở phía dưới cùng cửa sổ làm việc sau đó thả hình ảnh vào trang Flipchart hiện hành

Hình 1.10 Ảnh cần chèn được kéo vào biểu tượng ActivInspire

Hình 1.11 Ảnh được thả vào trang Fipchart hiện hành

 Trường hợp 2: Chèn hình ảnh từ Internet

- Để thực hiện chức năng này ta chỉ cần click chọn ảnh và kéo thả vào trang

Flipchart giống như việc kéo thả ảnh có sẵn trong máy tính

- Đây là chức năng nổi bật của phần mềm ActivInspire mà ở các phần mềm khác

chưa có được Những phần mềm soạn giảng khác chỉ có thể kéo thả ảnh có sẵn trong máy tính chứ không thể kéo thả ảnh từ Internet

- Chức năng này giúp cho việc chèn hình ảnh vào bài giảng trở nên nhanh gọn và dễ

dàng hơn

3.2 Chèn video clip vào trang Flipchart

Có nhiều cách để chèn video clip vào trang Flipchart:

 Cách 1: Trên thanh menu chọn thẻ Insert/ media/ cửa sổ Choose media to insert

xuất hiện/ chọn file cần chèn/ click open để hoàn thành

Hình 1.12 Cửa sổ Choose media to insert

 Cách 2: Trên thanh menu chọn thẻ Insert/ link/ cửa sổ select file xuất hiện/ chọn

file cần chèn/ click open/ trên cửa sổ Insert File chọn dạng hiển thị của video clip trước khi trình chiếu/ click ok để hoàn thành

Hình 1.13 Cửa sổ Select File

Hình 1.14 Cửa sổ Insert File

Sau khi click chọn OK trên flipchart sẽ hiện lên dạng hiển thị của video trước khi trình chiếu là text hay image icon, Khi trình chiếu video, chỉ cần đưa chuột vào biểu tượng trên đến khi xuất hiện nút Play thì click chuột

 Cách 3: Sử dụng trình duyệt thao tác (Action Browser)

Hình 1.15 Flipchart 9-2.Sự nở thể tích (Bài 52 Sự nở vì nhiệt của vật rắn)đang trình

chiếu đoạn video đã chèn vào

Muốn chèn 1 video clip thông qua đối tượng nào đó mà ta muốn vào flipchart đang hiện hành như hình 1.15 thực hiện:

- Nhấp chuột vào đối tượng hình ảnh mà ta muốn đó là dạng hiển thị của video clip

trước khi trình chiếu

Hình 1.16 Đối tượng đang được chọn trên Flipchart - 2 Sự nở thể tích (sự nở khối)

- Từ cửa sổ trình duyệt chọn trình duyệt thao tác (Action Browser)

- Trong cửa sổ trình duyệt thao tác, nhấp vào mũi tên và chọn Document/Media Actions (thao tác tài liệu/phương tiện)

Hình 1.17 Cửa sổ trình duyệt thao tác

- Chọn Open Document, File or Sound (mở tài liệu, tập tin hoặc âm thanh)

- Click vào nút trong mục File để chỉ dẫn đến tập tin/ trong cửa sổ Select File

chọn video cần trình chiếu/ click Open

Hình 1.18 Cửa sổ select file

- Click Apply changes để áp dụng thao tác cho đối tƣợng hình ảnh sẽ hiện ra cửa sổ

Insert File/ click OK

Hình 1.19 Cửa sổ Insert File

- Vậy khi trình chiếu video, chỉ cần đƣa chuột vào biểu tƣợng “2 Sự nở thể tích (sự

nở khối)” cho đến khi xuất hiện nút Play thì click chuột

 Cách 4:

- Đƣa chuột lại đối tƣợng hình ảnh ta đã chọn và click phải chọn Insert link to file

Hình 1.20 Chọn Insert link to file

sẽ hiện lên cửa sổ select file

- Trong cửa sổ này, chọn video/ open/ hiện lên cửa sổ Insert file/ OK

3.3 Công cụ hình thể và đầu nối

Hình 1.21 Flipchart 3 – 1 Sự nở dài (Bài 52 Sự nở vì nhiệt của vật rắn)

- Dùng công cụ hình thể Shape trong hộp công cụ chính để vẽ các khối hình thể nhƣ hình 1.21

- Dùng công cụ văn bản Text để tạo các văn bản có nội dung và đƣợc sắp xếp nhƣ hình trên

- Đặt các văn bản lên các khối hình thể nhƣ flipchart

 Để cho văn bản đặt đè lên hình thể đƣợc cố định mà không thay đổi thì ta nhóm (group) văn bản và hình thể lại với nhau bằng cách: nhấp chuột vào cả 2 đối tƣợng đến khi xuất hiện các cán Marquee sẽ xuất hiện xung quanh đối tƣợng, click vào biểu tƣợng , nếu nhƣ biểu tƣợng chuyển sang màu vàng là group thành công

- Để kết nối 2 đối tƣợng với nhau, chọn công cụ đầu nối (Connector) từ hộp công cụ chính Đƣa chuột đến đối tƣợng “Đối với vật rắn” sao cho xung quanh đối tƣợng hiện lên các điểm nút Ta click giữ chuột rồi đƣa sang đối tƣợng “Sự nở vì nhiệt”sao cho xung quanh đối tƣợng hiện lên các điểm nút thì thả chuột

3.4 Tạo kính lúp nhìn thấu qua 1 lớp

Hình 1.22 Flipchart 10 Chất rắn kết tinh và chất rắn vô định hình (Bài 52 Chất rắn)

Bước 1:

- Tạo 2 đối tƣợng: 1 đối tƣợng che và 1 đối tƣợng bị che [15,16]

Bước 2:

- Đƣa đối tƣợng che lên tầng trên cùng bằng cách:

 Mở trình duyệt đối tƣợng (Object Browser)

 Trong cửa sổ làm việc của Object Browser, dùng chuột kéo đối tƣợng che từ tầng giữa (Middle Layer) lên tầng trên cùng (Top Layer)

Lưu ý: nên đặt tên các hình sao cho phù hợp để không bị nhầm lẫn khi sắp xếp hình ảnh (hình 1 hay 2, hình trên và dưới, hình che và bị che, )

 Hoặc vào trình duyệt tài nguyên (Resource Browser)/ SharedResource/ các công

cụ xây dựng bài học/ Thiết bị nhỏ Kéo thanh trượt xuống chọn hình kính lúp và kéo nó đưa vào trang Flipchart hiện hành Ta cũng phải đưa kính lúp này lên lớp trên cùng của tầng trên cùng, như hình dưới

Hình 1.25 Kính lúp có sẵn trong Trình duyệt tài nguyên

Hình 1.26 Kính lúp nhìn thấu qua 1 lớp

* Với tính năng kính lúp nhìn thấu qua 1 lớp, gây ra húng thú cho học sinh khi thấy giáo

viên nhƣ đang làm ảo thuật

3.5 Sử dụng trình duyệt thao tác tạo hiệu ứng cho các đối tƣợng trên trang Flipchart

3.5.1 Tạo thuộc tính ẩn/hiện (Hidden): Sử dụng cho các đối tượng khác nhau trên trang

Flipchart

- Với thao tác này, khi ta click vào 1 đối tượng ta sẽ làm cho 1 đối tượng khác hay chính

nó đang hiển thị được ẩn đi, và ngược lại đang ẩn đi sẽ được hiển thị

- Các bước thực hiện thao tác:

 Click chọn đối tượng cần gán thao tác

 Mở trình duyệt thao tác (Action Browser)

 Chọn lớp Current Selection

 Kéo thanh trượt tìm và chọn thuộc tính “ Ẩn (Hidden)”

 Nhấp chuột vào phía sau ô Target, cửa sổ Select Object xuất hiện để chọn đối tượng cần ẩn/hiện, sau đó click OK

hình dưới bị ẩn/hiện

Hình 1.29 Cửa sổ Select Object – đối tượng ẩn/hiện khác đối tượng gán thao tác

 Bước cuối cùng để hoàn tất thao tác là click chọn “Apply changes”

- Sau khi đối tượng được gán thuộc tính, ta rê chuột lại đối tượng hiện lên nút Play, click

1 lần đối tượng sẽ ẩn/hiện, click tiếp lần nữa đối tượng sẽ hiện/ẩn

3.5.2 Thuộc tính chuyển trang

 Chuyển đến trang kế tiếp (Next Page hay Previous Page):

Chọn đối tượng cần gán thuộc tính/ mở trình duyệt thao tác (Action Browser) / Chọn lớp Current Selection/ click chọn thuộc tính Next Page hay Previous Page/ click chọn Apply Changes để hoàn thành gán thuộc tính cho đối tượng

Hình 1.30 Gán thuộc tính chuyển trang kế tiếp

Để gán thuộc tính Previous Page, ta cũng làm tương tự

 Chuyển đến trang bất kỳ (Another Page):

Chọn đối tượng cần gán thuộc tính/ mở trình duyệt thao tác (Action Browser) / Chọn lớp Current Selection/ click chọn thuộc tính Another Page/ thay đổi số trang cần chuyển đến trong hộp Page Number/ click chọn Apply Changes để hoàn thành gán thuộc tính cho đối tượng

Hình 1.31 Gán thuộc tính chuyển trang bất kỳ

 Chuyển đến trang đầu tiên hoặc trang cuối cùng ( First Page hay Last Page):

Để thực hiện gán thuộc tính này lên đối tượng, ta cũng làm tương tự như thuộc tính Next Page hay Previous Page

3.6 Tạo trò chơi giúp người học cũng cố kiến thức

Hình 1.32 Trò chơi nối cột

Bước 1: Dùng công cụ hình thể Shape trong hộp công cụ chính để vẽ các khối hình thể

Bước 2: Dùng công cụ văn bản Text để tạo các văn bản có nội dung

Bước 3: Đặt văn bản lên khối hình thể, sau đó group chúng lại để cố định bằng thao tác

quét chọn các đối tượng cần group/ trên cán Marquee chọn Grouped

Bước 4: Làm tương tự với các nội dung khác Để nhanh hơn ta có thể Copy phần vừa

làm rồi Paste lên ngay trang Flipchart hiện hành Sau đó gỡ Grouped bằng thao tác click chọn đối tượng đã group/ trên cán Marquee chọn Grouped Sau khi gỡ Grouped ta chỉnh sửa lại văn bản rồi lại grouped

Bước 5: Dùng công cụ hình thể và đầu nối để nối 2 đối tượng với nhau, cứ thế ta nối từng

Hình 1.33 Tháo tác với “Translucency Slider”

Bước 8: Khi muốn công bố đáp án, cũng thực hiện tương tự như giấu đáp án, nhưng lúc

này thanh của biểu tượng sẽ có chiều ngược lại

Hình 1.34 Tháo tác với “Translucency Slider”

Hình 1.38 Cửa sổ Clock Counter

 Trong cửa sổ này, bạn có thể thiết lập thời gian đếm với những tùy chọn có sẵn Sau đó Click OK, đồng hồ đếm giờ sẽ xuất hiện

Hình 1.39 Đồng hồ đếm giờ

- Muốn đồng hồ đếm giờ chỉ hiện trên trang Flipchart hiện hành:

 Vào trình duyệt tài nguyên (Resource Browser)/ SharedResource/ các công cụ xây dựng bài học/ Thiết bị nhỏ

 Sau đó kéo thanh trượt xuống dưới chọn thiết bị “đồng hồ định giờ” Double Click vào thiết bị đồng hồ hoặc kéo thả đồng hồ vào trang Flipchart hiện hành

Hình 1.40 Đồng hồ hiện trên Flipchart

 Để điều chỉnh thời gian theo ý muốn, Click vào 3 cặp dấu (+,-) tương ứng với (giờ, phút, giây)

 Nhấp vào biểu tượng hình tam giác màu đen (nút Play), đồng hồ bắt đầu chạy Muốn đồng hồ ngừng chạy, nhấp vào biểu tượng hình vuông màu đen (nút Pause)

CHƯƠNG 2 THIẾT KẾ BÀI GIẢNG ĐỂ DẠY CHƯƠNG VII

“CHẤT RẮN VÀ CHẤT LỎNG SỰ CHUYỂN THỂ”

1 BÀI 50 CHẤT RẮN

Hoạt động của Học

Tùy theo điều kiện ngoài, các chất có thể tồn tại ở 1 trong 3 trạng thái: rắn, lỏng, khí [13,1,14] Ta đã khảo sát trạng thái khí ở chương trước, sau đây ta lần lượt khảo sát trạng thái rắn và lỏng Sang

chương VII: Chất rắn

và chất lỏng Sự chuyển thể

nay: Chất rắn

Chất rắn đƣợc chia thành 2 loại: chất rắn kết tinh và chất rắn vô định hình

Đọc câu C1 và trả lời

Chất rắn có dạng hình học là chất rắn kết tinh

Chất rắn không có dạng hình học là chất rắn vô định hình

Một số chất có thể là chất rắn vô định hình hay chất rắn kết tinh tùy thuộc vào cách chế biến (như đường, lưu huỳnh, )

Ví dụ trong sách là phương pháp nguội nhanh

từ thể lỏng Phương pháp này được dùng phổ biến trong công nghệ luyện kim

?

Chất rắn có dạng hình học gọi là tinh thể Vậy tinh thể là chất rắn kết tinh hay chất rắn vô định hình?

Quan sát hình ảnh của 1 số tinh thể muối ăn, kim cương, than

chì, Nhận xét chung về hình dạng của các tinh thể?

Tinh thể các chất có dạng hình học không giống nhau Để tìm hiểu nguyên nhân gây ra sự khác nhau trong hình dạng của tinh thể ta đi tìm hiểu sâu vào cấu trúc của

2 Tinh thể và mạng tinh thể:

?

?

?

trong không gian

của các hạt cấu tạo

đã tạo thành mạng tinh thể

Hãy khái niệm mạng tinh thể?

Quan sát hình ảnh cấu trúc mạng tinh thể của

1 số chất và trả lời các câu hỏi sau [17]:

Cấu trúc tinh thể đƣợc cấu tạo từ các phần

tử nào?

Cho ví dụ về cấu trúc mạng tinh thể của các chất đƣợc cấu tạo từ nguyên tử, phân tử, ion?

Hạt ở mạng tinh thể liên kết đƣợc với nhau là

Vậy thế nào là cấu trúc tinh thể?

Vậy qua phân tích nãy giờ thì do đâu mà tinh thể các chất có dạng hình học khác nhau?

Vậy kim cương và than chì cùng được cấu tạo từ các nguyên tử cacbon Tại sao chúng khác nhau hoàn toàn?

?

?

?

?

đó mỗi nguyên tử được liên kết với 4 nguyên tử khác Còn ở nhiệt độ và

áp suất bình thường cacbon có dạng của than chì, trong đó mỗi nguyên

tử liên kết với 3 nguyên

Kim cương không thể biến thành than chì và ngược lại ở điều kiện thường

KL: Mạng tinh thể khác nhau là nguyên nhân tinh thể có dạng hình học khác nhau

Dựa vào thành phần cấu tạo của các chất rắn

3 Vật rắn đơn tinh thể và vật rắn

đa tinh thể:

?

đa tinh thể

Định nghĩa vật rắn đa tinh thể và vật rắn đơn tinh thể? Cho ví dụ của từng loại?

Mỗi hạt cấu tạo tinh thể có đứng yên hay không?

Nếu không đứng yên thì chúng di chuyển nhƣ thế nào?

Cho biết chuyển động nhiệt của chất rắn kết tinh?

4 Chuyển động nhiệt ở chất rắn kết tinh và chất rắn vô định hình:

?

?

?

?

Các vị trí cân bằng này được phân bố như thế nào?

Trật tự gần là như thế nào?

Các dao động nói trên phụ thuộc nhiệt độ Khi nhiệt độ tăng thì dao động mạnh lên

Tinh thể có tính dị hướng

Đọc định nghĩa tính dị hướng

Nguyên nhân làm vật

có tính dị hướng?

Hãy phân tích tính dị hướng ở than chì?

Trong 2 loại vật rắn đơn tinh thể và vật rắn đa tinh thể loại nào có tính dị hướng? Tại sao?

đa tinh thể được cấu

tạo bởi vô số các

có tính đẳng hướng?

Đọc đề, thảo luận nhóm sau đó lên bảng hoàn thành yêu cầu?

6 Củng cố:

?

?

?

2 BÀI 51 BIẾN DẠNG CƠ CỦA VẬT RẮN

Hoạt động của

Học sinh

Hoạt động của Giáo

Lò xo bị

giãn ra

Các em hãy quan sát: Khi cô kéo lò xo với 1 lực thì lò xo như thế nào? Ta thấy lò xo

bị giãn ra Trong vật lý chúng ta nói lò xo biến dạng Vật rắn biến dạng, nghĩa là hình dạng và kích thước của

nó bị thay đổi, có nhiều dạng biến dạng tùy theo nguyên nhân khác nhau

Sự thay đổi này có đặc điểm gì và tuân theo quy luật nào? Bây giờ chúng ta cùng tìm hiểu

bài 51: Biến dạng cơ của vật rắn

1 Biến dạng đàn hồi và biến dạng dẻo:

Tại sao các vật trên

bị biến dạng?

Các vật trên đều biến dạng khi có ngoại lực tác dụng

Nếu các ngoại lực thôi tác dụng thì vật có lấy lại được hình dạng

và kích thước ban đầu không ?

Trong trường hợp của sợi dây phơi, lò xo người ta nói đó là biến dạng đàn hồi Còn thanh rắn, tấm sắt là biến dạng dẻo

Hãy phân biệt biến dạng đàn hồi và biến dạng dẻo (biến dạng còn dư)?

?

?

?

?

đó có tính dẻo

Cho ví dụ về vật có tính đàn hồi và tính dẻo?

Có phải vật rắn có tính đàn hồi vĩnh viễn không?

Cho ví dụ chứng tỏ điều đó?

Những vật đàn hồi

bị biến dạng quá mức, vượt quá giới hạn nào

đó thì biến dạng đó không còn là đàn hồi

mà trở thành biến dạng dẻo

Làm thí nghiệm với lò xo với 2 trường hợp là kéo dãn và nén