Tiểu luận về tư tưởng Hồ Chí Minh trong giáo dục

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINHKHOA ĐỊA LÝ Đề đài: HIỆU QUẢ CỦA NGHỀ TRỒNG LÚA TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP Ở HUYỆN CÁI BÈ TỈNH TIỀN GIANG Người hướng dẫn: TS.. M

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH

KHOA ĐỊA LÝ

Đề đài:

HIỆU QUẢ CỦA NGHỀ TRỒNG LÚA TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP Ở HUYỆN CÁI BÈ TỈNH

TIỀN GIANG

Người hướng dẫn: TS ĐÀM NGUYỄNTHÙY DƯƠNG

Sinh viên thực hiện: BÙI THỊ NHÀN

TP Hồ Chí Minh, ngày 13 tháng 6 năm 2011

Lời Cảm Ơn

Trước hết em xin gửi lời cảm ơn đến Ủy Ban Nhân Dân Huyện Cái Bè và Phòng Nông nghiệp Phát triển Nông thôn huyện Cái Bè đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho em trong suốt thời gian làm đề tài Bên cạnh đó là sự giúp đỡ của cô TS, Đàm Nguyễn Thùy Dương đã giảng dạy tận tình, hướng dẫn em trong suốt thời gian qua.

Tuy nhiên do thời gian có hạn với kiến thức cũng như kinh nghiệm thực tế còn hạn chế nên phần trình bày còn nhiều sai sót rất mong nhận được sự góp ý của thầy cô và các bạn để nhóm chúng em hoàn thành đề tài tốt hơn

Chân thành cám ơn.

Lời Cảm Ơn

Trước hết em xin gửi lời cảm ơn đến Ủy Ban Nhân Dân Huyện Cái Bè và Phòng Nông nghiệp Phát triển Nông thôn huyện Cái Bè đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho em trong suốt thời gian làm đề tài Bên cạnh đó là sự giúp đỡ của cô TS, Đàm Nguyễn Thùy Dương đã giảng dạy tận tình, hướng dẫn em trong suốt thời gian qua.

Tuy nhiên do thời gian có hạn với kiến thức cũng như kinh nghiệm thực tế còn hạn chế nên phần trình bày còn nhiều sai sót rất mong nhận được sự góp ý của thầy cô và các bạn để nhóm chúng em hoàn thành đề tài tốt hơn

Chân thành cám ơn.

DANH MỤC VIẾT TẮT

NN: Nông nghiệp

CB: Cái Bè

TG: Tiền Giang

SX: Sản xuất

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN

Tp Hồ Chí Minh, ngày _ tháng _ năm _

MỤC LỤC

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH 1

KHOA ĐỊA LÝ 1

Đề đài: 1

HIỆU QUẢ CỦA NGHỀ TRỒNG LÚA TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP Ở HUYỆN CÁI BÈ TỈNH TIỀN GIANG 1

Người hướng dẫn: TS ĐÀM NGUYỄNTHÙY DƯƠNG 1

Sinh viên thực hiện: BÙI THỊ NHÀN 1

TP Hồ Chí Minh, ngày 13 tháng 6 năm 2011 1

DANH MỤC VIẾT TẮT 3

NN: Nơng nghiệp 3

CB: Cái Bè 3

TG: Tiền Giang 3

SX: Sản xuất 3

NHẬN XÉT CỦA GIÁO VIÊN 4

4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 4 Tp Hồ Chí Minh, ngày _ tháng _ năm _ 4

MỤC LỤC 5 PHẦN MỞ ĐẦU 10

1 Lý do chọn đề tài 10

VN là nước có nền văn minh nông nghiệp lâu đời, được thiên nhiên ưu đãi và có điều kiện tự nhiên thuận lợi để phát triển sx NN, đặc biệt là sx lương thực, thực phẩm Sản lượng lương thực xuất khẩu của VN đứng thứ hai trên thế giới (sau Thái Lan ).Sự phát triển không ngừng của NN thời gian qua đã đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước, đảm bảo

an ninh lương thực quốc gia, cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp chế biến

và xuất khẩu để thu ngoại tệ… 10 Huyện CB tỉnh TG là địa phương được thiên nhiên ưu đãi với hệ thống kênh rạch chằng chịt, hằng năm sau khi nước rút để lại lượng phù sa dồi dào cho đất đã mang lại lợi thế lớn cho CB trong sx NN Đặc biệt là lĩnh vực trồng trọt, trong đó chủ yếu là trồng lúa 10 Hiện nay trên địa bàn huyện CB đa số người dân làm NN (trên 70%), trong đó diện tích trồng lúa 3 vụ là 59.986ha chiếm 75,54% tổng diện tích trồng trọt (năm 2008),sản lượng thu được trên 200.000 tấn 10 Nghề trồng lúa đã góp phần đáng kể vào sự phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương như tăng thu nhập và cải thiện đời sống cho người nông dân; đóng góp vào ngân sách và chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN của huyện CB, phù hợp với chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, của Đảng bộ tỉnh TG về phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa NN nông thôn 10 Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được nghề trồng lúa ở CB vẫn còn một số hạn chế như vốn ít, kỹ thuật canh tác lạc hậu, giống không đồng đều, giá cả và thị trường tiêu thụ không ổn định…những hạn chế trên đã ảnh hưởng không nhỏ đến năng suất, chất lượng

và hiệu quả của nghề trồng lúa ở địa phương 10

Để góp phần tìm hiểu và làm rõ hơn hiệu quả của nghề trồng lúa trong chuyển dịch cơ cấu kinh

tế NN ở huyện CB, tỉnh TG trong thời kỳ mở của và hội nhập, nhóm đã chọn đề tài: hiệu quả của nghề trồng lúa trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB tỉnh TG làm đề tài nghiên cứu 11

2 Mục đích nghiên cứu: 11

- Làm rõ hiệu quả của nghề trồng lúa trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB tỉnh TG

từ năm 2001 đến nay 11

3 Đối tượng, nhiệm vụ nghiên cứu 11

* Đối tượng: 11

- Nghiên cứu nghề trồng lúa trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB tỉnh TG dưới góc

độ địa lý kinh tế xã hội 11

* Nhiệm vụ: 11

- Tìm hiểu vai trò, sự cần thiết của sx lương thực (lúa) trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN Và chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta về sx lương thực 11

- Đánh giá thực trạng và hiệu quả của nghề trồng lúa Rút ra kết luận và đưa ra những kiến nghị nhằm phát huy hiệu quả của nghế trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG 11

4 Phạm vi nghiên cứu: 11

- Phạm vi về thời gian: Nghiên cứu từ năm 2001 đến nay 11

- Phạm vi về không gian: địa bàn nghiên cứu toàn bộ huyện CB theo ranh giới hành chính hiện nay.Phía Bắc giáp tỉnh Long An,phía Nam giáp tỉnh Vĩnh Long,phía Tây giáp tỉnh Đồng Tháp và phía Đông giáp 11

huyện Cây Lậy Diện tích tự nhiên là 420.9 km2 ,chiếm 17,23% diện tích toàn tỉnh TG 11

- Phạm vi về nội dung: ảnh hưởng của nghề trồng lúa đến đời sống dân cư ( kinh tế, giáo dục ,môi trường ,xã hội) 11

- Nghiên cứu nghề trồng lúa và hiệu quả của nó trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB tỉnh TG từ năm 2001 đến nay 12

5 Đóng góp của đề tài: 12

Đề tài được thông qua sẽ có ý nghĩa lý luận lẫn thực tiễn: 12

- Khẳn định tính đúng đắn của các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta về sx lương thực trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN 12

- Làm rõ hiệu quả của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG 12

- Đưa ra một vài kiến nghị nhằm phát huy hơn nữa hiệu quả của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG trong thời gian tới 12

- Đề tài có thể làm tư liệu tham khảo cho chính quyền địa phương trong quá trình lãnh đạo để phát triển kinh tế NN 12

6 Lịch sử nghiên cứu của đề tài: 12

- Nguyễn văn Thường _ Lê du Phong,Tổng kết kinh tế VN 2001-2009 lý luận và thực tiễn, NXB Đại học kinh tế quốc dân, năm 2009 12

- TS Nguyễn Trung Vãn, Lúa gạo Việt Nam trước thiên niên kỷ mới Hướng Xuất Khẩu, NXB Chính trị quốc gia, năm 2001 12

7 Phương pháp nghiên cứu: 12

- Đề tài sử dụng phương pháp duy vật biện chứng, phương pháp logic, phương pháp điều tra, phân tích, tổng hợp, thống kê… 12

8 Cấu trúc đề tài: 12

Ngoài phần mở đầu kết luận mục lục, danh mục tài liệu than khảo, đề tài có 3 chương: 12

CHƯƠNG 1: CƠ SƠ LÝ LUẬN VỀ SẢN XUẤT LƯƠNG THỰC 12

CHƯƠNG 2: VAI TRÒ CỦA SX LƯƠNG THỰC VÀ NHỮNG CHỦ TRƯƠNG CHÍNH SÁCH CỦA ĐẢNG VÀ NHÀ NƯỚC TA TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NN 12

CHƯƠNG 3: HIỆU QUẢ CỦA NGHỀ TRỒNG LÚA Ở HUYỆN CB TỈNH TG TỪ NĂM 2001 ĐẾN NAY 13 KẾT LUẬN 13

CHƯƠNG 1: 14

CƠ SƠ LÝ LUẬN VỀ SẢN XUẤT LƯƠNG THỰC 14

1.1Khái niệm về cây lương thực 14

1.2Khái niệm về cơ cấu kinh tế 14

1.3Khái niệm về chuyển dịch cơ cấu kinh tế 14

1.4Phân loại cây lương thực 14

CHƯƠNG 2: 15

VAI TRÒ CỦA SX LƯƠNG THỰC VÀ NHỮNG CHỦ TRƯƠNG CHÍNH SÁCH CỦA ĐẢNG VÀ NHÀ NƯỚC TA TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NN 15

2.1 Vai trò của sx lương thực trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN 15

* Vai trò của sx lương thực trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN 15

2.2 Những chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta về sx lương thực 15

2.2.1 Chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta 15

2.2.2 Chủ trương, chính sách của Đảng bộ tỉnh TG 15

2.3 Sự cần thiết phát triển sx lương thực (lúa) ở nước ta và ở huyện CB tỉnh TG 15

CHƯƠNG 3: 16

HIỆU QUẢ CỦA NGHỀ TRỒNG LÚA Ở HUYỆN CB TỈNH TG TỪ NĂM 2001 ĐẾN NAY 16

3.1 Đặc điểm tự nhiên, đặc điểm kinh tế xã hội tác động đến nghế trồng lúa ở huyện CB 16

3.1.1 Đặc điểm tự nhiên 16

3.1.1.1 Vị trí địa lý 16

3.1.1.2 Nguồn nước 16

3.1.1.3 Khí hậu 16

3.1.1.4 Địa hình 16

3.1.1.5 Thổ nhưỡng 16

3.1.2 Đặc điểm kinh tế xã hội 16

3.1.2.1 Nguồn lao động 16

3.1.2.2 Nguồn vốn 16

3.1.2.3 Khoa học công nghệ 16

3.2 Thực trạng của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG 16

3.2.1 Thực trạng và kết quả đạt được 16

3.2.2 Những hạn chế, khó khăn 16

3.3 Hiệu quả của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG từ năm 2001 đến nay 16

3.3.1 Góp phần tăng năng suất, chất lương, hạ giá thành sản phẩm và nâng cao sức cạnh tranh .16

3.3.2 Góp phần vào việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN 16

3.3.3 Góp phần sử dụng có hiệu quả nguồn vốn, sức lao đông 16

3.3.4 Góp phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân, giữ gìn truyền thống văn hóa dân tộc 16

3.3.5 Bảo vệ, sử dụng hiệu quả tài nguyên và môi trường sinh thái 16

KẾT LUẬN 17

1.Kết luận 17

2.Kiến nghị 17

TÀI LIỆU THAM KHẢO 18

1.Báo kinh tế nông thôn,số 50,ngày 10/12/2007 18

2.Một số chủ trương chính sách mới về nông nghiệp,lâm nghiệp,thủy sản ,thủy lợi và phát triển nông thôn,NXB Nông nghiệp 18

3.Niên giám thống kê huyện Cái Bè năm 2001-2011 18

4.Nguyễn Minh Tuệ-Nguyễn Viết Tịnh_Lê Thông,Địa lý kinh tế xã hội đại cương,NXB Đại học sư phạm,năm2005 18

5.Phòng NN và phát triển nông thôn huyện Cái Bè,Báo cáo tổng kết sx NN kế hoạch sx NN từ năm 2001-2005 18

6.Ủy Ban Nhân Dân tỉnh TG,Kế hoạch phát triển kinh tế xã hội 5 năm 2006-2010 18

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

VN là nước có nền văn minh nông nghiệp lâu đời, được thiên nhiên

ưu đãi và có điều kiện tự nhiên thuận lợi để phát triển sx NN, đặc biệt là sx lương thực, thực phẩm Sản lượng lương thực xuất khẩu của VN đứng thứ hai trên thế giới (sau Thái Lan ).Sự phát triển không ngừng của NN thời gian qua đã đáp ứng nhu cầu tiêu dùng trong nước, đảm bảo an ninh lương thực quốc gia, cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp chế biến

và xuất khẩu để thu ngoại tệ…

Huyện CB tỉnh TG là địa phương được thiên nhiên ưu đãi với hệ thống kênh rạch chằng chịt, hằng năm sau khi nước rút để lại lượng phù sa dồi dào cho đất đã mang lại lợi thế lớn cho CB trong sx NN Đặc biệt là lĩnh vực trồng trọt, trong đó chủ yếu là trồng lúa.

Hiện nay trên địa bàn huyện CB đa số người dân làm NN (trên 70%), trong đó diện tích trồng lúa 3 vụ là 59.986ha chiếm 75,54% tổng diện tích trồng trọt (năm 2008),sản lượng thu được trên 200.000 tấn.

Nghề trồng lúa đã góp phần đáng kể vào sự phát triển kinh tế - xã hội

ở địa phương như tăng thu nhập và cải thiện đời sống cho người nông dân; đóng góp vào ngân sách và chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN của huyện CB, phù hợp với chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, của Đảng bộ tỉnh TG về phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa NN nông thôn.

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được nghề trồng lúa ở CB vẫn còn một số hạn chế như vốn ít, kỹ thuật canh tác lạc hậu, giống không đồng đều, giá cả và thị trường tiêu thụ không ổn định…những hạn chế trên đã ảnh hưởng không nhỏ đến năng suất, chất lượng và hiệu quả của nghề trồng lúa ở địa phương

Để góp phần tìm hiểu và làm rõ hơn hiệu quả của nghề trồng lúa trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB, tỉnh TG trong thời kỳ mở của

và hội nhập, nhóm đã chọn đề tài: hiệu quả của nghề trồng lúa trong

chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB tỉnh TG làm đề tài nghiên cứu

2 Mục đích nghiên cứu:

- Làm rõ hiệu quả của nghề trồng lúa trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế

NN ở huyện CB tỉnh TG từ năm 2001 đến nay.

3 Đối tượng, nhiệm vụ nghiên cứu

* Đối tượng:

- Nghiên cứu nghề trồng lúa trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB tỉnh TG dưới góc độ địa lý kinh tế xã hội

* Nhiệm vụ:

- Tìm hiểu vai trò, sự cần thiết của sx lương thực (lúa) trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN Và chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước

ta về sx lương thực.

- Đánh giá thực trạng và hiệu quả của nghề trồng lúa Rút ra kết luận

và đưa ra những kiến nghị nhằm phát huy hiệu quả của nghế trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG

4 Phạm vi nghiên cứu:

- Phạm vi về thời gian: Nghiên cứu từ năm 2001 đến nay

- Phạm vi về không gian: địa bàn nghiên cứu toàn bộ huyện CB theo ranh giới hành chính hiện nay.Phía Bắc giáp tỉnh Long An,phía Nam giáp tỉnh Vĩnh Long,phía Tây giáp tỉnh Đồng Tháp và phía Đông giáp

tích toàn tỉnh TG

- Phạm vi về nội dung: ảnh hưởng của nghề trồng lúa đến đời sống dân cư ( kinh tế, giáo dục ,môi trường ,xã hội)

- Nghiên cứu nghề trồng lúa và hiệu quả của nó trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN ở huyện CB tỉnh TG từ năm 2001 đến nay

5 Đóng góp của đề tài:

Đề tài được thông qua sẽ có ý nghĩa lý luận lẫn thực tiễn:

- Khẳn định tính đúng đắn của các chủ trương, chính sách của Đảng

và Nhà nước ta về sx lương thực trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN.

- Làm rõ hiệu quả của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG

- Đưa ra một vài kiến nghị nhằm phát huy hơn nữa hiệu quả của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG trong thời gian tới.

- Đề tài có thể làm tư liệu tham khảo cho chính quyền địa phương trong quá trình lãnh đạo để phát triển kinh tế NN.

6 Lịch sử nghiên cứu của đề tài:

- Nguyễn văn Thường _ Lê du Phong,Tổng kết kinh tế VN 2001-2009

lý luận và thực tiễn, NXB Đại học kinh tế quốc dân, năm 2009

- TS Nguyễn Trung Vãn, Lúa gạo Việt Nam trước thiên niên kỷ mới Hướng Xuất Khẩu, NXB Chính trị quốc gia, năm 2001.

7 Phương pháp nghiên cứu:

- Đề tài sử dụng phương pháp duy vật biện chứng, phương pháp logic, phương pháp điều tra, phân tích, tổng hợp, thống kê…

8 Cấu trúc đề tài:

Ngoài phần mở đầu kết luận mục lục, danh mục tài liệu than khảo, đề tài có 3 chương:

 CHƯƠNG 1: CƠ SƠ LÝ LUẬN VỀ SẢN XUẤT LƯƠNG THỰC

 CHƯƠNG 2: VAI TRÒ CỦA SX LƯƠNG THỰC VÀ NHỮNG CHỦ TRƯƠNG CHÍNH SÁCH CỦA ĐẢNG VÀ NHÀ NƯỚC

TA TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NN

 CHƯƠNG 3: HIỆU QUẢ CỦA NGHỀ TRỒNG LÚA Ở HUYỆN CB TỈNH TG TỪ NĂM 2001 ĐẾN NAY

KẾT LUẬN

CHƯƠNG 1:

CƠ SƠ LÝ LUẬN VỀ SẢN XUẤT LƯƠNG THỰC

1.1 Khái niệm về cây lương thực

1.2 Khái niệm về cơ cấu kinh tế

1.3 Khái niệm về chuyển dịch cơ cấu kinh tế

1.4 Phân loại cây lương thực

CHƯƠNG 2:

VAI TRÒ CỦA SX LƯƠNG THỰC VÀ NHỮNG CHỦ TRƯƠNG CHÍNH SÁCH CỦA ĐẢNG VÀ NHÀ NƯỚC

TA TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NN

2.1 Vai trò của sx lương thực trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN

* Vai trò của sx lương thực trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN 2.2 Những chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta về sx lương thực

2.2.1 Chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta

2.2.2 Chủ trương, chính sách của Đảng bộ tỉnh TG

2.3 Sự cần thiết phát triển sx lương thực (lúa) ở nước ta và ở huyện CB tỉnh TG

CHƯƠNG 3:

HIỆU QUẢ CỦA NGHỀ TRỒNG LÚA Ở HUYỆN CB

TỈNH TG TỪ NĂM 2001 ĐẾN NAY

3.1 Đặc điểm tự nhiên, đặc điểm kinh tế xã hội tác động đến nghế trồng lúa ở huyện CB

3.1.1 Đặc điểm tự nhiên

3.1.1.1 Vị trí địa lý

3.1.1.2 Nguồn nước

3.1.1.3 Khí hậu

3.1.1.4 Địa hình

3.1.1.5 Thổ nhưỡng

3.1.2 Đặc điểm kinh tế xã hội

3.1.2.1 Nguồn lao động

3.1.2.2 Nguồn vốn

3.1.2.3 Khoa học công nghệ

3.2 Thực trạng của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG

3.2.1 Thực trạng và kết quả đạt được

3.2.2 Những hạn chế, khó khăn

3.3 Hiệu quả của nghề trồng lúa ở huyện CB tỉnh TG từ năm 2001 đến nay 3.3.1 Góp phần tăng năng suất, chất lương, hạ giá thành sản phẩm và

nâng cao sức cạnh tranh

3.3.2 Góp phần vào việc chuyển dịch cơ cấu kinh tế NN

3.3.3 Góp phần sử dụng có hiệu quả nguồn vốn, sức lao đông

3.3.4 Góp phần giải quyết việc làm, tăng thu nhập, nâng cao đời sống

vật chất và tinh thần cho người dân, giữ gìn truyền thống văn hóa dân tộc

3.3.5 Bảo vệ, sử dụng hiệu quả tài nguyên và môi trường sinh thái