Những giải pháp nhằm tăng khả năng cạnh tranh của Công ty xây dựng và thương mại Phương Nam trước và sau khi nhận thầu

Đối với các nhà thầu: Đấu thầu là một hình thức kinh doanh mà các nhà th ầu phải phát huy hết các tiềm năng của mình nhằm tìm kiếm lợi nhuận thông qua vi ệc giành được cơ hội nhận thầu

Thời gian qua, Việt Nam đã hội nhập nhiều hơn vào đời sống kinh tế,

chính trị và xã hội của khu vực Đông Nam Á thông qua việc trở thành thành

viên của ASEAN Tiếp đến, sự kiện Việt Nam ký kết hiệp địnhViệt - Mỹ đã mở

ra một hướng mới, giúp cho Việt Nam có cơ hội đặt chân vào tổ chức WTO

trong tương lai không xa Và theo đánh giá mới nhất của Tổng cục thống kê, cho

đến cuối năm 2000 vừa qua, cơ cấu kinh tế tiếp tục dịch chuyển theo hướng

Công nghiệp hoá - Hiện đại hoá Tổng sản phẩm trong nước năm 2002 tăng

7,04% so với năm 2001, trong đó khu vực nông, lâm nghiệp và thuỷ sản tăng

4,06%, khu vực dịch vụ tăng 6,54%; riêng khu vực công nghiệp và xây dựng đạt

mức tăng trưởng cao hơn, tăng 9,44% so với năm 2001

Một loạt những sự kiện trên đã chứng tỏ rằng đất nước ta sau một thời

gian chìm trong áp bức, chiến tranh đô hộ, giờ đây đang từng bước chuyển mình

để vươn lên trở thành một trong những con rồng Châu á Song đồng thời, đó

cũng là một trong những thử thách lớn đối với đất nước ta Bởi vì khi bước vào

nền kinh tế thị trường, các doanh nghiệp phải cạnh tranh khốc liệt để giành dật

thị trường, để tạo lập uy tín và có được lợi nhuận cao Sự cạnh tranh giữa các

doanh nghiệp xây dựng cũng vậy Tuy nhiên khác với nhiều doanh nghiệp khác,

sự cạnh tranh giữa những doanh nghiệp xây dựng chủ yếu là dưới hình thức đấu

thầu Đấu thầu thường được áp dụng đối với những công trình lớn Còn đối với

khu vực tư nhân, những công ty nhỏ lẻ thì hầu như là thông qua người quen, môi

giới hoặc dựa trên uy tín, chất lượng những công trình mà mình đã xây dựng

Công ty xây dựng và thương mại Phương Nam thì điều đó càng là một sự thách

thức lớn Một câu hỏi lớn đã đặt ra khiến những nhà quản trị của công ty phải

đau đầu Đó là làm như thế nào để có thể thắng thầu, để có thể cạnh tranh đối

với những đối thủ khác và nhận thầu được một công trình? Cũng chính vì đứng

trước khó khăn đó của công ty nên em đã chọn đề tài: “Những giải pháp nhằm

tăng khả năng cạnh tranh của Công ty xây dựng và thương mại Phương

Nam trước và sau khi nhận thầu”

Lý luận chung về cạnh tranh và đấu thầu

I KHÁI QUÁT VỀ ĐẤU THẦU VÀ CẠNH TRANH:

1 Đấu thầu:

a) Khái niệm:

Xuất phát từ nhiều góc độ khác nhau mà chúng ta có thể có những cách

hiểu khác nhau về hoạt động đấu thầu:

Đối với Nhà nước: Đấu thầu là một trong những phương thức quản lý

th ực hiện các dự án đầu tư

Đối với chủ đầu tư: Đấu thầu là phương thức mà chủ đầu tư sử dụng để tổ

ch ức sự cạnh tranh giữa các đơn vị xây dựng nhằm lựa chọn đơn vị có khả năng

th ực hiện tốt các yêu cầu nhiệm vụ của chủ đầu tư

Đối với các nhà thầu: Đấu thầu là một hình thức kinh doanh mà các nhà

th ầu phải phát huy hết các tiềm năng của mình nhằm tìm kiếm lợi nhuận thông

qua vi ệc giành được cơ hội nhận thầu các công trình xây dựng

Trên cơ sở có nhiều khái niệm khác nhau như vậy, ngày 01/09/1999, theo

khoản 1 điều 3 của Nghị định 88/1999/NĐ - CP, một khái niệm chính thức và

tổng quát về đấu thầu đã được ban hành:

Đấu thầu là quá trình lựa chọn nhà thầu đáp ứng yêu cầu của bên mời

thầu trên cơ sở cạnh tranh giữa các nhà thầu

b) Vai trò:

− Giúp chủ đầu tư thực hiện được công trình một cách có hiệu quả

− Tạo môi trường cạnh tranh giữa những công ty xây dựng và thông

qua đó, các nhà thầu sẽ có cơ hội học hỏi được những kinh nghiệm trong lĩnh

vực đấu thầu cũng như trong quá trình điều hành, quản lý, tổ chức của công ty

Đấu thầu không chỉ có vai trò quan trọng đối với chủ đầu tư, đối với các

nhà thầu mà còn đóng vai trò quan trọng đối với Nhà nước ta:

− Đối với Nhà nước, đấu thầu giúp nâng cao hiệu quả của công tác

quản lý về đầu tư và xây dựng cơ bản, giảm bớt sự cồng kềnh trong quản lý vĩ

mô, hạn chế tình trạng lãng phí và thất thoát vốn Đồng thời còn tránh các hiện

tượng tiêu cực trong xây dựng cơ bản, bởi vì đấu thầu còn được đảm bảo bằng

các nguyên tắc của đấu thầu, đặc biệt là nguyên tắc cạnh tranh với các điều kiện

ngang nhau, nguyên tắc bí mật

c) Hình thức lựa chọn nhà thầu xây dựng:

Theo quy định của Nghị định 88/1999/NĐ - CP, tại Điều 4 đấu thầu gồm

có 3 hình thức sau: đấu thầu rộng rãi, đấu thầu hạn chế, chỉ định thầu

− Đấu thầu rộng rãi: là hình thức đấu thầu không hạn chế số lượng

nhà thầu tham gia Bên mời thầu phải thông báo công khai các điều kiện, thời

gian dự thầu trên các phương tiện thông tin đại chúng tối thiểu 10 ngày trước khi

phát hành hồ sơ mời thầu Đối với những gói thầu lớn và phức tạp về công nghệ

và kỹ thuật, bên mời thầu phải tiến hành sơ tuyển để lựa chọn nhà thầu có đủ tư

cách và năng lực tham dự đấu thầu Hình thức này còn gọi là đấu thầu công

khai

− Đấu thầu hạn chế ( hay còn gọi là đấu thầu lựa chọn, hay đấu

thầu mời): là hình thức đấu thầu mà bên mời thầu chỉ mời một số nhà thầu (tối

thiểu là 5) có đủ năng lực tham dự Danh sách nhà thầu tham dự phải được

người có thẩm quyền chấp thuận Hình thức này chỉ được xem xét chấp nhận khi

có một trong những điều kiện sau:

+ Chỉ có một số nhà thầu có khả năng đáp ứng được yêu cầu của gói thầu

+ Các nguồn vốn sử dụng yêu cầu phải đấu thầu hạn chế

+ Do tình hình cụ thể của gói thầu mà việc đấu thầu hạn chế có lợi

− Chỉ định thầu: được coi là hình thức đặc biệt Theo “Điều lệ quản

lý đầu tư và xây dựng Việt Nam”, nó được áp dụng đối với các gói thầu sử dụng

vốn Nhà nước Bên mời thầu chỉ được thương thảo hợp đồng với một nhà thầu

O B

do người có thẩm quyền quyết định đầu tư chỉ định, nếu không đạt yêu cầu mới

thương thảo với nhà thầu khác

Hình thức này chỉ được áp dụng trong các trường hợp sau:

+ Trường hợp bất khả kháng do thiên tai, địch hoạ

+ Gói thầu có tính chất nghiên cứu thử nghiệm, bí mật quốc gia, bí mật an

ninh quốc phòng

+ Gói thầu đặc biệt do Thủ tướng Chính phủ quyết định trên cơ sở báo

cáo thẩm định của Bộ kế hoạch và đầu tư, ý kiến bằng văn bản của cơ

quan tài trợ vốn và các cơ quan có liên quan

d) Trình tự tổ chức đấu thầu:

Trong thời gian đầu, do quá xa lạ với thể thức đấu thầu, nên giới chủ công

trình và giới nhà thầu của Việt Nam đã gặp không ít khó khăn, vướng mắc, thậm

chí dễ bị lừa gạt, chèn ép, dẫn đến thua thiệt lớn Vì vậy việc thông thạo các thể

thức, thủ tục đấu thầu là một điều rất quan trọng đối với các doanh nghiệp Việt

Nam

Trình tự tổ chức đấu thầu được chia ra làm 3 thể thức chính:

− Thể thức sơ tuyển người ứng thầu

− Thể thức nhận đơn thầu

− Thể thức mở và đánh giá những đơn thầu

Ta có thể tóm tắt trình tự tổ chức đấu thầu theo sơ đồ sau:

• Ngày phát tài liệu đấu thầu và nộp đơn thầu

• Chỉ dẫn làm đơn tự khai năng lực dự sơ tuyển

• Ngày nhà thầu nộp bản tự khai năng lực dự

• Tổ chức và cơ cấu

• Kinh nghiệm trong loại hình công tác dự kiến và về đất nước (đặt công trình)

• Nguồn lực về quản lý, kỹ thuật, lao động, nhà máy

• Tình trạng tài chính

Hỏi lấy văn kiện

về dự sơ tuyển

Trả lời các câu hỏi về công ty

và liên doanh Báo lại đã nhận được

Phân tích các số liệu dự sơ tuyển

• Cơ cấu công ty

Báo lại đã nhận được Khẳng định ý muốn nộp đơn ứng thầu

có hiệu lực

O B

BƯỚC CHỦ CÔNG TRÌNH NHÀ THẦU

4- Tài liệu đấu

thầu

Chuẩn bị tài liệu đấu thầu

• Thư mời thầu

• Hướng dẫn cho các ứng thầu

• Số liệu thông tin

• Mẫu đơn thầu và phụ lục

5- Phát tài liệu

đấu thầu

Phát tài liệu đấu thầu cho các nhà thầu trong danh sách ứng thầu

6- Các ứng thầu đi

thăm công trường

Bố trí ngày và giờ cho đi thăm công trường

Chủ công trình dẫn các ứng thầu đi thăm công

trường

Báo lại đã nhận được

Bắt đầu chuẩn bị đơn thầu

Xin đi thăm công trường, nếu cần

7- Sửa đổi tài liệu

đấu thầu

Chuẩn bị các sửa đổi (nếu có) vào các tài liệu đấu

thầu Danh sách các

ứng thầu

C- THỂ THỨC MỞ VÀ ĐÁNH GIÁ CÁC ĐƠN THẦU

BƯỚC CHỦ CÔNG TRÌNH NHÀ THẦU

Lần 2: Các ứng thầu đưa ra các thắc mắc

bổ sung bằng văn bản Lần 3: Trả lời các thắc mắc bổ sung bằng miệng

9- Nộp và

nhận đơn thầu

Thông báo cho các ứng thầu nào mà đơn thầu không đến trước khi hết hạn 3 ngày

Ghi ngày và giờ nhận được đơn

Báo lại đã nhận được hoặc trả lại, không mở những đơn thầu nào nhận chậm

Bảo quản các đơn thầu cho tới lúc mở niêm phong

Nếu có thắc mắc bằng cách:

-Gửi thư đưa dưới dạng văn bản

-Họp các ứng thầu đưa ra thắc mắc dưới dạng văn bản

Báo lại đã nhận được

Báo lại đã nhận được

Nộp đơn Báo lại đã nhận được, trả lại tài liệu đấu thầu Phương pháp

gửi thư

• Công bố và ghi tên người ứng thầu và giá thầu, bao gồm các phương án thầu khác (nếu có)

• Công bố và ghi tên các ứng thầu không được xét hoặc quá muộn hoặc không gửi đơn

Dự buổi mở công khai hoặc hạn chế

Hoàn chỉnh việc đánh giá

Cung cấp thuyết minh

Họp riêng với từng ứng thầu đã được chọn (nếu cần) để trao đổi thêm về năng lực hoặc các mặt khác chưa phù hợp với yêu cầu

Kýý hợp đồng 12- Kýý hợp

đồng giao thầu

- “Nhà thầu” là tổ chức kinh tế có đủ điều kiện và có tư cách pháp nhân để

tham gia đấu thầu, nhà thầu có thể là cá nhân trong trường hợp đấu thầu

tuyển chọn tư vấn

- “Nhà thầu phụ” là nhà thầu nước ngoài hoặc Việt Nam kí hợp đồng phụ

với công ty về xây dựng, cung ứng, sử dụng, tài chính, bảo hiểm, tư vấn,

đầu tư … để thực hiện dự án

- “Gói thầu” là một phần công việc của dự án đầu tư được phân chia theo

tính chất hoặc trình tự thực hiên dự án, có quy mô hợp lý và đảm bảo tính

đồng bộ của dự án để tổ chức lựa chọn nhà thầu Gói thầu cũng có thể là

toàn bộ dự án

- “Người có thẩm quyền quyết định đầu tư” là:

+ Hội đồng quản trị hoặc ban quản trị nếu vốn đầu tư thuộc sở hữu của công

ty hoặc hợp tác xã

+ Một tổ chức hoặc một cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc được uỷ

quyền theo luật định, nếu vốn đầu tư là vốn Nhà nước

- “Vật tư thiết bị” bao gồm thiết bị toàn bộ hoặc thiết bị lẻ, thành phẩm,

bán thành phẩm, nguyên liệu và vật liệu

- “Sơ tuyển” là bước lựa chọn nhà thầu có đủ tư cách và năng lực để tham

dự đấu thầu

- “Nộp thầu” là thời hạn nhận hồ sơ dự thầu được quy định trong hồ sơ

mời thầu

- “Mở thầu” là thời điểm tổ chức mở các hồ sơ dự thầu được quy định

trong hồ sơ mời thầu

- “Danh sách ngắn” là danh sách thu hẹp các nhà thầu được lựa chọn qua

các bước đánh giá hồ sơ dự thầu

2 Cạnh tranh trong đấu thầu:

a) Khái niệm:

Theo nghĩa hẹp: Cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong đấu thầu là quá

trình các doanh nghi ệp đưa ra những giải pháp về kỹ thuật, tài chính, trang thiết

b ị máy móc, nguồn nhân lực, tiến độ thi công, giá bỏ thầu nhằm thoả mã một

cách t ối ưu các yêu cầu của chủ đầu tư

O B

Theo nghĩa rộng: Cạnh tranh giữa các doanh nghiệp xây dựng trong đấu

th ầu xây dựng là quá trình bắt đầu từ việc tìm kiếm thu thập thông tin, đưa ra

các gi ải pháp tham gia đấu thầu, ký kết, thực hiện hợp đồng cho tới khi hoàn

thành d ự án, bàn giao, đưa vào sử dụng và bảo hành công trình theo đúng yêu

c ầu của chủ đầu tư

b) Vai trò:

− Làm động lực để doanh nghiệp tự mình vươn lên, hạn chế những

nhược điểm và làm tăng mặt mạnh vốn có của doanh nghiệp để có thể được

nhận thầu công trình

− Thông qua cạnh tranh biết thêm những hạn chế của doanh nghiệp

mình và học hỏi được những điều trong môi trường cạnh tranh như: tính chất,

mức độ tranh đua và đặc biệt là những thủ thuật giành ưu thế trong cạnh tranh

− Học hỏi, rút ra được nhiều kinh nghiệm để trở thành người chiến

thắng trong cạnh tranh, đặc biệt là để thắng thầu

c) Hình thức cạnh tranh:

Từ khi Nhà nước ta chuyển sang cơ chế thị trường thì tình hình cạnh tranh

giữa các doanh nghiệp nói chung và giữa các doanh nghiệp xây dựng nói riêng

diễn ra khá phức tạp Sức ép đối với những doanh nghiệp xây dựng giờ đây còn

bị đè nặng hơn nữa bởi đối thủ cạnh tranh của họ không chỉ là những doanh

nghiệp trong nước với nhau, mà còn là những doanh nghiệp nước ngoài có ưu

thế hơn hẳn về vốn, về công nghệ, về trình độ kỹ thuật và kinh nghiệm trong đấu

thầu, trong thi công

Đứng trước sự gia tăng cả về chất lượng và cả về số lượng các công ty

xây dựng như vậy, thị trường cạnh tranh hiện nay càng phức tạp, sôi động và

quyết liệt hơn bao giờ hết Có nhiều hình thức cạnh tranh xuất hiện trên thị

thông qua uy tín, thông qua mối quan hệ xã hội, và nhất là thông qua những thủ

thuật, những thủ đoạn ngầm trong cạnh tranh, trong kinh doanh Hình thức cạnh

tranh này mới thực sự là nguy hiểm và không có giới hạn Đây là một hình thức

cạnh tranh cần chú ý đối với tất cả những doanh nghiệp làm ăn chân chính Mặt

trái của hình thức cạnh tranh này sẽ là “hố đen” chôn vùi năng lực, chôn vùi ý

muốn, khát vọng vươn lên của những doanh nghiệp nhỏ, làm ăn nghiêm túc

II NỘI DUNG CỦA CẠNH TRANH:

1 Nghiên cứu thị trường cạnh tranh của doanh nghiệp:

Thị trường bao gồm toàn bộ những khách hàng tiềm ẩn cùng có một

nhu cầu hoặc mong muốn cụ thể, sẵn sàng và có khả năng tham gia trao đổi

để thoả mãn nhu cầu và mong muốn đó

Sau một thời gian bị chiến tranh tàn phá nặng nề, đất nước ta đã chuyển

đổi sang nền kinh tế thị trường Đứng trước cánh cửa mở đó, Doanh nghiệp Việt

Nam không còn được Nhà nước bao cấp như trước kia nữa mà phải tự chiến đấu

và cạnh tranh để quyết định sự tồn tại hay suy vong của mình

Trước tình hình đó, thị trường trở nên sội động hơn bao giờ hết Đặc biệt

trong những năm gần đây, các doanh nghiệp ngoài quốc doanh giống như Công

ty TNHH xây dựng và thương mại Phương Nam xuất hiện càng nhiều hơn Theo

thống kê gần đây nhất, doanh nghiệp ngoài quốc doanh tăng từ 17.143 năm 1995

lên 49.492 năm 2002 Như vậy, doanh nghiệp ngoài quốc doanh tăng gần 3 lần

a-Doanh nghiệp nhà nước 5.231 1.846.209 352,9

(Ngu ồn: Thời báo kinh tế Việt Nam)

Qua những con số thống kê bên trên ta thấy thị trường của những doanh

nghiệp ngoài quốc doanh tăng lên đáng kể, đặc biệt là những công ty TNHH thì

càng ngày càng nhiều Do đó, để có thể cạnh tranh được với những đối thủ đang

ngày càng xuất hiện nhiều như hiện nay, thì việc nghiên cứu thị trường cạnh

tranh của doanh nghiệp là một điều quan trọng và đáng bàn

2 Những phương thức cạnh tranh của các doanh nghiệp xây dựng:

Như ta đã biết, đấu thầu là một lĩnh vực khá lạ và mới mẻ đối với những

doanh nghiệp trong nước; trình tự tổ chức đấu thầu diễn ra lâu và rắc rối Chính

những điều này đã gây trở ngại lớn đối với nhiều doanh nghiệp nước ta Vì vậy,

để vượt qua được những bước đường chông ai trong tiến trình đấu thầu, để có

thể thắng thầu so với những đối thủ lớn mạnh trong ngành, các doanh nghiệp

xây dựng phải cạnh tranh nhau quyết liệt dưới nhiều phương thức Trong số

Đối với doanh nghiệp, giá cả thì trực tiếp tạo ra doanh thu và lợi nhuận

thực tế Còn đối với người mua, giá hàng hoá luôn được coi là chỉ số đầu tiên để

họ đánh giá phần “được” và chi phí phải bỏ ra để sở hữu và tiêu dùng hàng hoá

Vì vậy, những quyết định về giá luôn giữ vai trò quan trọng và phức tạp mà bất

kỳ một công ty nào cũng phải đối mặt

Đối với ngành xây dựng, đặc biệt là trong đấu thầu, giá lại càng quan

trọng, nó chính là nhân tố quyết định sự thắng bại của doanh nghiệp trong mỗi

dự án, trong mỗi lần đấu thầu Một bảng giá dự thầu tốt sẽ là chỉ tiêu hàng đầu

để các chủ đầu tư chọn lựa nhà thầu

b) Cạnh tranh bằng chất lượng:

Chất lượng của một công trình là tổng thể những chỉ tiêu, những đặc

trưng về kinh tế, kỹ thuật như: mức độ an toàn, thời gian sử dụng, tính hiệu quả,

cũng như tính thẩm mỹ của công trình

Theo phương thức này, các doanh nghiệp xây dựng cạnh tranh với nhau

trên cả hai phương diện:

- Cạnh tranh bằng chất lượng của chính công trình đang được tổ chức đấu

thầu xây dựng

- Cạnh tranh bằng chất lượng các công trình đã và đang được xây dựng

c) Cạnh tranh bằng tiến độ thi công:

Tiến độ thi công thể hiện ở việc bố trí tổng thể của doanh nghiệp sao cho

thời gian ngắn nhất mà vẫn an toàn và chất lượng của công trình vẫn được đảm

bảo Trong thực tế, đôi khi do không lường trước được những nguyên nhân chủ

quan cũng như khách quan nên nhiều doanh nghiệp đã làm giảm năng lực cạnh

tranh của mình vì không đáp ứng được đúng tiến độ thi công với chủ đầu tư

d) Cạnh tranh bằng kỹ thuật, trang thiết bị máy móc:

Thiết bị máy móc là bộ phận quan trọng nhất trong tài sản cố định của

doanh nghiệp Mức độ cơ giới hoá trong xây dựng được chủ đầu tư đánh giá rất

cao và nó là tiền đề, là cơ sở cho hai hình thức cạnh tranh trên: cạnh tranh bằng

chất lượng và tiến độ thi công công trình

Năng lực về kỹ thuật, trang thiết bị máy móc của doanh nghiệp nếu đảm

bảo tính đồng bộ, hiện đại và có hiệu quả cao… thì sẽ có sức cạnh tranh mạnh,

O B

trong khi các doanh nghiệp nước ta còn nhỏ bé, đồng vốn lại hạn hẹp, nên việc

đầu tư cho các trang thiết bị hiện đại còn thấp và yếu kém

e) Cạnh tranh bằng năng lực tài chính:

Năng lực tài chính của nhà thầu dự sơ tuyển được đánh giá trên cơ sở giá

trị ròng, vốn lưu động và giá trị của các phần hợp đồng hiện hành chưa hoàn

thành của nhà thầu đó Năng lực tài chính của nhà thầu mạnh sẽ giúp cho chủ

đầu tư tin tưởng, qua đó, doanh nghiệp có thể nhận được những dự án thầu có trị

giá cao, bỏ xa những đối thủ khác còn yếu về năng lực tài chính

3 Những yếu tố ảnh hưởng đến cạnh tranh:

Trong cạnh tranh, người ta chia ra làm 3 loại môi trường sau:

- Môi trường nền kinh tế quốc dân (môi trường vĩ mô)

- Môi trường ngành kinh tế kỹ thuật (môi trường tác nghiệp)

- Môi trường nội bộ doanh nghiệp (hoàn cảnh nội tại)

Và từ 3 loại môi trường trên, những yếu tố ảnh hưởng đến cạnh tranh

được chia ra làm 2 nhóm: những nhân tố bên ngoài doanh nghiệp (thuộc môi

trường nền kinh tế quốc dân và môi trường ngành kinh tế kỹ thuật) và những

nhân tố bên trong doanh nghiệp hay còn gọi là hoàn cảnh nội bộ của doanh

nghiệp Trong đó, những nhân tố bên ngoài bao gồm những nhân tố không thể

kiểm soát được vì chúng nằm ngoài khả năng chi phối của doanh nghiệp Ví dụ:

những yếu tố về kinh tế, chính trị, tự nhiên, công nghệ… Những nhân tố bên

trong bao gồm những nhân tố có thể kiểm soát được vì nó nằm trong sự chi phối

của doanh nghiệp: yếu tố về nhân lực, nghiên cứu và phát triển doanh nghiệp, tài

chính- kế toán…

Đối với con người, sức khoẻ là vốn quý nhất, có sức khoẻ mới có thể làm

Đối với nhân tố bên ngoài, “môi trường vĩ mô” bao gồm các nhóm yếu tố

về kinh tế, chính phủ, chính trị, xã hội, tự nhiên và công nghệ Mỗi một yếu tố

cần được đánh giá về mức độ ảnh hưởng của nó đối với doanh nghiệp Và một

điều cần chú ý rằng: hai hoặc nhiều yếu tố môi trường vĩ mô kết hợp với nhau có

thể tạo ra ảnh hưởng tổng lực khác với ảnh hưởng mà mỗi yếu tố riêng rẽ có thể

gây ra

Môi trường thứ hai thuộc “những nhân tố bên ngoài”, đó là môi trường tác

nghiệp “Môi trường tác nghiệp” bao bồm: đối thủ cạnh tranh, khách hàng,

người cung ứng, đối thủ tiềm ẩn, sản phẩm thay thế Đối với những nhân tố này

cần phải phân tích cặn kẽ, và việc duy trì các hồ sơ về từng nhóm yếu tố sẽ giúp

ích rất nhiều cho doanh nghiệp trong cạnh tranh

Và nhóm nhân tố cuối cùng là “hoàn cảnh nội bộ của doanh nghiệp” quy

tụ những nhóm yếu tố liên quan đến lĩnh vực về nhân sự, nghiên cứu phát triển,

sản xuất, tài chính, marketing Ngoài những yếu tố cạnh tranh cần chú ý trên,

các doanh nghiệp còn có một nền nếp tổ chức, định hướng cho phần lớn các hoạt

động trong doanh nghiệp

III TÍNH TẤT YẾU CỦA VIỆC TĂNG CƯỜNG KHẢ NĂNG CẠNH

TRANH CỦA DOANH NGHIỆP TRƯỚC VÀ SAU KHI NHẬN THẦU:

1 Tính tất yếu của việc tăng cường khả năng cạnh tranh

Nhận thầu được công trình - đó là bước mở đầu rất quan trọng Chính vì

tầm quan trọng đó nên rất nhiều doanh nghiệp tìm mọi biện pháp cạnh tranh với

những đối thủ cạnh tranh nhằm thắng thầu cho công trình, nhằm ký được hợp

đồng với chủ đầu tư Hợp đồng trong xây dựng có nhiều hình thức như: hợp

đồng tính theo giá trọn gói, hợp đồng tính theo thời gian làm việc, hợp đồng tính

theo kiểu thực chi cộng lệ phí cố định, hợp đồng có điều chỉnh giá, hợp đồng

chìa khoá trao tay, hợp đồng theo tỷ lệ % kinh phí xây dựng công trình

Trên thực tế hiện nay, loại hợp đồng tính theo tỷ lệ % kinh phí xây dựng

công trình là một loại hợp đồng cần tránh nhưng lại xảy ra nhiều Có những

công ty lớn sau khi đã thắng thầu xây lắp công trình, lại chuyển nhượng cho

công ty khác xây dựng và được lợi trên tỷ lệ % kinh phí để xây dựng công trình

Tuỳ theo quy mô của dự án hoặc theo tính phức tạp của công trình mà tỷ lệ phần

trăm dao động theo

Ví dụ:

+ Nhà văn phòng; nhà cao tầng; siêu thị; y tế; trường 4 - 6%

học; khu dân cư nhiều đơn vị ở v.v

Dĩ nhiên đây mới chỉ là những con số dự đoán Còn thực tế, tỷ lệ xê dịch

có thể lớn hơn nhiều Hiện nay mặc dù có rất nhiều phương tiện thông tin đã nói

đến mặt trái của việc cạnh tranh trên thị trường, song đó vẫn không phải là một

giải pháp hữu hiệu, mặt trái của nó vẫn tồn tại Đứng trước tình hình đó, việc các

doanh nghiệp tăng cường khả năng cạnh tranh của mình là một điều hiển nhiên

Đặc biệt là với những công ty TNHH vừa mới được thành lập thì càng là một

điều tất yếu

2 Những tiêu thức đánh giá khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp xây

dựng:

− Để đánh giá khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp xây dựng,

người ta thường đánh giá đầu tiên đến tiềm lực về tài chính

+ Hệ số vốn tự có so với vốn đi vay Hệ số này phải lớn hơn hoặc bằng 1

Đối với dự án có triển vọng, hiệu quả thu được là rõ rằng thì hệ số này có thể

nhỏ hơn 1, vào khoảng 2/3 thì dự án thuận lợi

+ Tỷ trọng vốn tự có trong tổng số vốn đầu tư phải lớn hơn hoặc bằng

50% Đối với các dự án có triển vọng, hiệu quả rõ ràng thì tỷ trọng này có thể là

40% thì dự án thuận lợi

Chênh lệch khoản phải thu đầu kỳ và cuối kỳ

Khoản chi trong kỳ

(dòng tiền ra) =

Khoản mua trong kỳ +

Chênh lệch khoản phải trả đầu kỳ và cuối kỳ Trong bất kỳ một doanh nghiệp nào thì hoạt động thu- chi cũng chính

là hoạt động cơ bản Nghiên cứu kỹ nhóm chỉ tiêu trên sẽ là tiền đề để dự đoán

và xác định chính xác thời hạn cũng như quy mô của các dòng tiền của dự án Dĩ

nhiên, tối thiểu hoá đầu ra và tối đa hoá đầu vào chính là mục tiêu lớn nhất của

tất cả các doanh nghiệp hiện nay

− Nhóm chỉ tiêu về năng lực hoạt động:

Vòng quay vốn lưu động = Doanh thu thuần

− Nhóm chỉ tiêu về lợi nhuận và phân phối lợi nhuận:

Tỷ lệ lợi nhuận trên doanh thu = Lợi nhuận sau thuế

Doanh thu

Tỷ lệ lợi nhuận trên vốn sản

xuất kinh doanh =

Lợi nhuận sau thuế Vốn sản xuất kinh doanh

Tỷ lệ sinh lợi của tài

Lợi nhuận sau thuế + Tiền lãi phải trả

Tổng tài sản

Hệ số này phản ánh hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp Hệ

số càng cao, hiệu quả sản xuất kinh doanh càng lớn

Nếu hệ số này cao, chứng tỏ khả năng tự chủ về tài chính của doanh

nghiệp kém Và thông qua đó có thể biết được khả năng nhận thầu những công

trình lớn với nhiều tỷ đồng có thể xảy ra đối với các doanh nghiệp đó không

− Nhóm chỉ tiêu về khả năng thanh toán:

Khả năng thanh toán hiện hành = Tài sản lưu động

Nợ ngắn hạn

Khả năng thanh toán nhanh = Tài sản lưu động – Hàng tồn kho

Nợ ngắn hạn

Khả năng thanh toán tức thời = Tiền mặt

Nợ ngắn hạn Nhóm chỉ tiêu này cho biết khả năng thanh toán của mỗi doanh nghiệp

Nếu những chỉ tiêu đó lớn sẽ rất có lợi cho các doanh nghiệp trong khi phải vay

vốn, vì các ngân hàng sẽ căn cứ vào đó để quyết định việc có cho vay vốn hay

không, và đây cũng là chỉ tiêu rất quan trọng trong việc đánh giá độ an toàn về

mặt tài chính của doanh nghiệp, của dự án đầu tư

xây dựng và thương mại Phương Nam

I TỔNG QUAN VỀ CÔNG TY:

1 Quá trình hình thành và phát triển:

Công ty TNHH xây dựng và thương mại Phương Nam được thành lập vào

tháng 2 năm 1998 Trụ sở chính của công ty đặt tại Cầu Tó, xã Thanh Liệt,

huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội

Nước ta đã trải qua bao nhiêu năm chiến tranh liên miên nên cơ sở hạ tầng

bị hư hỏng nặng, tất cả mọi thứ hầu như phải xây dựng mới lại thì mới tiếp tục

quá trình sản xuất và phát triển được Từ khi Đảng và Nhà nước ta có chủ

trương chuyển đổi từ nền kinh tế kế hoạch sang cơ chế thị trường thì cũng là lúc

ngành công nghiệp xây dựng phát triển mạnh mẽ, đặc biệt là trong những năm

gần đây Đứng trước nhu cầu xây dựng ngày càng tăng của thị trường, công ty

TNHH xây dựng và thương mại Phương Nam đã ra đời

Công ty được xác định là một đơn vị xây dựng, sản xuất kinh doanh tổng

hợp, hoạt động theo chế độ hạch toán kinh tế độc lập và theo điều lệ doanh

nghiệp nhà nước Mặc dù mới được thành lập trong vài năm gần đây, quy mô

còn nhỏ song công ty đang phấn đầu nâng cao hiệu quả kinh tế trong cạnh tranh

quyết liệt với những daonh nghiệp khác trước những tác động của quy luật kinh

tế đang hoạt động trong nền kinh tế thị trường ở nước ta

2 Chức năng nhiệm vụ:

Như bất kỳ một công ty nào khác, công ty TNHH xây dựng và thương

mại Phương Nam tham gia làm kinh tế phải thực hiện nhiệm vụ kết hợp lợi ích

của công ty với lợi ích của đất nước, phải thực hiện mục tiêu nâng cao khả năng

cạnh tranh trong đấu thầu để nâng cao hiệu quả kinh doanh, từ đó góp phần bảo

vệ và xây dựng đất nước

O B

Ngành nghề sản xuất kinh doanh chủ yếu của công ty:

- Xây dựng công trình giao thông, thuỷ lợi, bưu điện, công trình công

nghiệp, dân dụng, công trình cấp thoát nước, công trình công cộng, và

những công trình xây dựng khác

- Xây dựng và kinh doanh phát triển nhà đất, bất động sản Dùng nhà thuộc

sở hữu của công ty để cho thuê hoặc làm văn phòng đại diện, được liên

doanh, liên kết với những cá nhân, tổ chức trong và ngoài nước nhằm mở

rộng phạm vi và quy mô của công ty

- Sản xuất, kinh doanh nguyên vật liệu xây dựng

- Sản xuất, sửa chữa máy móc thiết bị, sản phẩm cơ khí cho xây dựng

- Vận chuyển vật liệu xây dựng, đất đá, phế thải xây dựng

- Đại lý mua, đại lý bán, ký gửi hàng hoá

- Sản xuất, gia công bao bì

Từ khi Nhà nước ta chủ trương chuyển đổi từ nền kinh tế kế hoạch sang

nền kinh tế thị trường thì cũng là lúc ngành công nghiệp xây dựng phát triển

mạnh mẽ Trong hoàn cảnh đó, nhiều công ty xây dựng đã ra đời Song, khác

không thể mang đi nơi khác nên bị ảnh hưởng nhiều vào điều kiện thời tiết, điều

kiện của địa phương thi công

+ Sản phẩm thường mang tính đơn chiếc, tính cá biệt cao, thường được sản xuất

theo đơn đặt hàng của khách hàng (chủ đầu tư) Mỗi một sản phẩm lại có nhiều

đặc điểm, hình thức khác nhau, riêng biệt nên sản phẩm rất đa dạng và phong

phú

+ Chính vì sản phẩm rất đa dạng và phong phú, có kết cấu phức tạp, nên khó sửa

chữa, thay thế; nếu có sai lầm thì sẽ gây lãng phí lớn

+ Yêu cầu chất lượng cao và không có sản xuất thử Thời gian sản xuất và thời

gian sử dụng sản phẩm dài

+ Các công trình xây dựng là sản phẩm tổng hợp liên ngành mang ý nghĩa kinh

tế, chính trị, văn hoá, xã hội cao

− Xét về khía cạnh thương mại, công ty kinh doanh những mặt hàng sau:

đá, cát, sỏi, xi măng các loại, gạch xây dựng (gạch rỗng, gạch lát nền)

2 Đặc điểm về sản xuất và kinh doanh:

Nhân dân ta thường có câu “Thiên thời, địa lợi, nhân hoà” Điều đó rất

đúng đối với những doanh nghiệp xây dựng

Trước tiên trong quá trình xây dựng, thời tiết ảnh hưởng rất lớn đối với

việc thi công Thông thường, các công trình xây dựng thường phát triển mạnh về

mùa khô và dừng lại vào mùa mưa Mùa khô thường kéo dài từ tháng 8 âm lịch

(tháng 10 dương lịch) đến hết tháng 2 âm lịch (tháng 3 dương lịch) Và bắt đầu

từ tháng 4, tháng 5, khi những cơn mưa rào đầu mùa xuất hiện thì quá trình thi

công diễn ra chậm chạp hơn

Tiếp đến là đặc điểm về địa hình Vì công trình xây dựng diễn ra ở mọi

nơi, cả vùng đồng bằng lẫn miền núi, cả nông thôn lẫn nội thành Và tuỳ vào

từng nơi, tuỳ theo địa hình mà công việc diễn ra thuận lợi hay không Ví dụ ở

thành phố, công việc xây dựng khó khăn ở chỗ: địa hình chật hẹp, việc vận

chuyển nguyên vật liệu diễn ra khó khăn hơn vì đường xá nhỏ, nhiều nơi cấm

đường hoặc những ô tô vận tải lớn chỉ được chạy vào ban đêm

O B

3 Đặc điểm về máy móc thiết bị:

Thiết bị máy móc là tài sản cố định của doanh nghiệp, nó chiếm một phần

đáng kể trong tổng tài sản của công ty Song vì mới được thành lập nên máy

móc của công ty còn ít, chưa phải là máy móc hiện đại so với các doanh nghiệp

Công ty chỉ có một vài máy súc, máy ủi nhập từ Nhật Bản, với tổng giá trị thấp

Vì vậy nhiều khi cần các thiết bị đồng bộ, hiện đại để nhận các công trình lớn,

nhưng công ty đã phải bỏ lỡ cơ hội

Đứng trước tình hình đó của công ty, ban giám đốc đang chuẩn bị đầu tư

đổi mới nâng cao mức hiện đại của máy móc thiết bị trong thời gian tới Nếu

đầu tư đổi mới như vậy, đây sẽ là một điều kiện hết sức thuận lợi cho công ty

trong việc cạnh tranh, giúp giảm giá dự thầu công trình và giảm chi phí tu sửa,

bảo dưỡng

Hiện nay, công ty mới chỉ có chỗ đứng trên thị trường miền Bắc, chứng tỏ

vị thế của công ty trên thị trường còn nhỏ Vì vậy, nếu đầu tư nâng cấp thiết bị

máy móc, chuẩn bị chiến lược kinh doanh dài hạn để mở rộng thị trường thì

chắc chắn công ty sẽ còn phát triển lớn mạnh hơn nữa

4 Đặc điểm về vốn:

Công ty TNHH xây dựng và thương mại Phương Nam là một công ty tư

nhân, nên nguồn vốn còn nhỏ và bị hạn chế nhiều nếu so sánh với những tổng

công ty lớn như: Tổng công ty Sông Đà, Tổng công ty Thăng Long, Tổng công

ty xây dựng công trình giao thông số 8, … Nguồn vốn của công ty được bổ sung

hàng năm từ lợi nhuận thu được và từ nguồn huy động khác như đi vay ngân

hàng, đặt cọc, thế chấp, đi thuê tài chính… Tuy nhiên, công ty cần chú ý tập

trung và huy động vốn có trọng điểm, tránh thất thoát, gây lãng phí, thiệt hại lớn

cho công ty Khi đó, xác suất trượt thầu những công trình có giá trị lớn sẽ giảm

5 Đặc điểm về tổ chức bộ máy quản lý:

SƠ ĐỒ TỔ CHỨC BỘ MÁY QUẢN LÝ

TƯ PHÒNG KINH

DOANH

PHÒNG HÀNH CHÍNH – TÀI VỤ

DỰNG KHO KHO

O B

III THỰC TRẠNG VỀ KẾT QUẢ NHẬN THẦU CÔNG TRÌNH CỦA

CÔNG TY XÂY DỰNG VÀ THƯƠNG MẠI PHƯƠNG NAM

1 Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh những năm qua:

Bảng kết quả hoạt động kinh doanh của công ty TNHH xây dựng

và thương mại Phương Nam: ( 2000 – 2002)

Các chỉ tiêu ĐVT Năm 2000 Năm 2001 Năm 2002

Phân tích và đánh giá tình hình sản xuất kinh doanh của Công ty

TNHH xây dựng và thương mại Phương Nam

Các chỉ tiêu

Chênh lệch (%) 2001/2000 2002/2001

Qua bảng trên ta thấy trong cả 3 năm vừa qua, công ty TNHH xây dựng

và thương mại Phương Nam kinh doanh đều có lãi Mặc dù tỷ số chênh lệch

giữa các năm với nhau chưa lớn: doanh thu năm 2002/2001 là 111,7 % trong

khi năm 2001/2000 là 110,4 % Song tỷ suất tăng trưởng đều đặn như trên lại là

niềm mơ ước của nhiều công ty Trong tình hình thực tế hiện nay, các đối thủ

cạnh tranh mọc lên như nấm, bên cạnh đó, đứng trước những biến động về giá

cả của thị trường, những biến động về kinh tế, xã hội, nhiều công ty xây dựng đã

phải lâm vào tình cảnh thua lỗ nặng nề hoặc dẫn đến tình trạng phá sản Vậy mà

công ty Phương Nam vừa mới được thành lập trong một thời gian ngắn, còn non

trẻ về mọi mặt so với những cây cổ thụ trong ngành, vậy mà vẫn đạt tỷ trọng

tăng trưởng đều đều lại là một việc đáng bàn

2 Phân tích tình hình nhận thầu công trình của công ty:

Số lượng công trình nhận thầu của công ty từ khi thành lập cho đến nay

có thể nói là không nhiều Theo tính toán, trung bình mỗi năm, công ty chỉ nhận

được 5 công trình với tổng giá trị thấp Trong tổng số 5 công trình đó, 4 công

trình là nhà thầu chính, 1 công trình là nhà thầu phụ Ngoài ra còn 4 công trình

khác đang thi công phải hoàn thành trong năm 2003 với tổng giá trị là 85 tỷ

đồng

Đứng trước thực tế trên, công ty đã tìm hiểu những khó khăn, những mặt

nhược điểm gây nên tình trạng trên:

- Để có được các thông tin về dự án, công ty hầu như chỉ thông qua mối

quen biết, thông qua bạn hàng hay thông qua cán bộ công nhân viên trong

công ty, đôi khi tìm kiếm trên những phương tiện thông tin đại chúng như

đài phát thanh, báo chí Còn tìm kiếm thông tin qua thư mời thầu của các

chủ đầu tư thì hầu như không có

- Sự chậm chễ trong việc thanh quyết toán Nhiều công trình đã bàn giao

nhưng vồn còn tồn đọng do chủ đầu tư không thanh toán kịp thời, trong

khi công ty vẫn phải trả lãi vay vốn lưu động cho ngân hàng Bên cạnh đó,

hầu hết các công trình đều bị giữ lại tỷ lệ % để bảo hành làm ảnh hưởng

rất lớn đến lợi nhuận, điều đó sẽ làm khó khăn cho công ty trong việc vay

vốn ngân hàng, làm giảm khả năng thắng thầu những công trình có giá trị

lớn

O B

- Vì là công ty tư nhân, uy tín không thể so với những tổng công ty lớn

trong ngành Đồng thời, việc các công ty nước ngoài tham gia cạnh tranh

đấu thầu đã gây sức ép lớn Bởi giá bỏ thầu của các công ty này chắc chắn

nhỏ hơn nhiều so với công ty tư nhân như Công ty Phương Nam

3 Những nhân tố ảnh hưởng đến khả năng của công ty trước khi nhận

thầu

a) Môi trường vĩ mô:

− Chính phủ và chính trị, luật pháp:

Có thể nói quan điểm, đường lối chính trị nào, hệ thống pháp luật và

chính sách nào … sẽ có môi trường kinh doanh đó Nói cách khác, không có

môi trường kinh doanh nào thoát ly quan điểm chính trị và nền tảng luật pháp

Môi trường kinh doanh của ngành xây dựng được hoạt động dưới sự dẫn dắt của

Nhà nước, dưới những nghị định, văn bản, quy chế về xây dựng, đấu thầu

Ngoài ra còn có những quy định về khung giá, mức giá, những quy định về thuê

mướn, thuế, cho vay, quảng cáo, bảo vệ môi trường…, các chế tài bắt buộc

doanh nghiệp phải tuân thủ

Chính sách của Chính phủ có thể tạo ra cơ hội hoặc nguy cơ cho doanh

nghiệp Chẳng hạn, điều 10 quy chế đấu thầu ban hành kèm theo nghị định

88/1999/NĐ- CP ngày 01/09/1999, quy định điều kiện đấu thầu quốc tế và ưu

đãi nhà thầu: “Nhà thầu nước ngoài khi tham dự thầu quốc tế tại Việt Nam hoặc

phải liên doanh với nhà thầu Việt Nam, hoặc phải cam kết sử dụng thầu phụ

Việt Nam…” Nghĩa là quy định này tạo ra ưu đãi cho các nhà thầu Việt Nam

khi tham gia đấu thầu quốc tế

Mặc dù vậy, thực tế đã chứng minh các văn bản pháp lý đã ban hành dù

công nghiệp Việt Nam tuy có tiến bộ nhưng vẫn còn rất non trẻ Việc sản xuất

các thiết bị thay thế như vậy có thể nói Việt Nam vẫn chưa đủ khả năng và kinh

nghiệm, nên quy chế quy định như vậy là chưa phù hợp đối với tình hình đấu

thầu mua sắm thiết bị toàn bộ tại Việt Nam hiện nay Xét về thực tế, chúng ta

chỉ có thể “… mua sắm các vật tư thiết bị phù hợp với trình độ sản xuất của Việt

Nam” chứ không thể “… mua sắm các thiết bị vật tư mà Việt Nam có khả năng

sản xuất thay thế và gia công”

− Những yếu tố kinh tế – xã hội:

Trong môi trường kinh doanh, những yếu tố kinh tế – xã hội dù ở bất kì

cấp độ nào cũng có vai trò quan trọng và quyết định hàng đầu Bởi vì hệ thống

tổ chức quản lý và những thiết kế trong hệ thống đó có ảnh hưởng trực tiếp và

quyết định đến chiều hướng cũng như cường độ những hoạt động kinh tế

Nước ta sau khi chuyển sang cơ chế thị trường đã có những tăng trưởng

vượt bậc Tốc độ tăng trưởng hàng năm của nền kinh tế cao đã làm cho các nhà

đầu tư yên tâm Đồng thời, nước ta cũng là một nước đang trong quá trình xây

dựng và phát triển cơ sở hạ tầng, kinh tế kỹ thuật Do đó cơ hội mở ra cho các

nhà đầu tư là rất lớn với hàng loạt các công trình từ Bắc vào Nam Ngoài ra, nền

kinh tế tăng trưởng và phát triển ổn định đã tạo được sự ổn định cho hệ thống

tiền tệ Tỷ lệ lạm phát đã được duy trì ở mức thấp Cùng với đó là những ưu đãi

của ngân hàng dành cho các nhà đầu tư Vậy nền kinh tế mở đã tạo nhiều điều

kiện thuận lợi và ưu đãi cho các nhà đầu tư

Tuy nhiên, đây cũng là con dao hai lưỡi Ví dụ: khi tình hình tiền tệ có

biến động, ưu đãi của ngân hàng dành cho các nhà đầu tư không còn nữa và khi

đó, tình hình vay vốn của doanh nghiệp sẽ khó khăn hơn, nguồn vốn vay của

doanh nghiệp sẽ bị thu hẹp lại

Do đó, tất cả các doanh nghiệp cần phải nghiên cứu tình hình kinh tế – xã

hội một cách khách quan và cẩn thận Bởi vì đây chính là những yếu tố tạo ra

thời cơ cho doanh nghiệp, song đồng thời cũng là những yếu tố tạo ra nguy cơ

đối với doanh nghiệp

− Công nghệ: Ít có ngành công nghiệp và hãng nào mà lại không phụ

thuộc vào cơ sở công nghệ ngày càng tinh vi Chắc chắn sẽ có nhiều công nghệ

tiên tiến tiếp tục sinh ra, tạo ra những cơ hội và nguy cơ đến doanh nghiệp

O B

Các nhân tố kỹ thuật - công nghệ ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng, giá

thành, tiến độ thi công các công trình Ngoài ra nó còn ảnh hưởng đến uy tín của

các nhà thầu bởi vì mức độ cơ giới hoá trong xây dựng được chủ đầu tư đánh giá

rất cao Chính vì vậy, nếu muốn thắng thầu trong cạnh tranh, công ty Phương

Nam cần chú ý đến những đặc tính của máy móc thiết bị và công nghệ như sau:

• Tính hiện đại của trang thiết bị, công nghệ: Biểu hiện ở các thông

số như hãng sản xuất, năm sản xuất, công suất, giá trị còn lại… của thiết bị

• Tính đồng bộ: Thiết bị hoạt động tốt phải đảm bảo sự phù hợp giữa

các thiết bị công nghệ với các điều kiện địa lý, khí hậu, thuỷ văn,

phương pháp sản xuất và sự phù hợp giữa chất lượng, độ phức tạp của sản phẩm với giá cả của sản phẩm do công nghệ đó sản xuất ra

• Tính hiệu quả: Thể hiện về trình độ sử dụng máy móc thiết bị của

doanh nghiệp, từ đó tác động đến hiệu quả sản xuất kinh doanh và khả năng huty động tối đa nguồn lực vật chất sẵn có phục vụ cho mục đích cạnh tranh

• Tính đổi mới: Là một trong những yếu tố tăng cường khả năng

cạnh tranh của doanh nghiệp

Đặc biệt trong những năm gần đây, công nghệ thông tin đã được tăng

cường áp dụng trong các doanh nghiệp Con người sử dụng tin học để điều hành

một loạt những thiết bị máy móc để sản xuất, vận chuyển, kiểm tra và điều

chỉnh Trong xây dựng, sản xuất được tự động hoá sẽ sử dụng những công cụ tin

học được gọi là chương trình hoá Các bước đưa tin học vào chương trình hoá

được biều hiện qua sơ đồ sau:

Sơ đồ: Các bước đưa tin học vào chương trình hoá

b) Môi trường tác nghiệp:

− Đối thủ cạnh tranh:

Sự hiểu biết về đối thủ cạnh tranh có một ý nghĩa quan trọng đối với các

doanh nghiệp Các đối thủ cạnh tranh nhau quyết định tính chất, mức độ tranh

đua hoặc thủ thuật giành ưu thế trên thị trường Do đó các doanh nghiệp cần

phân tích từng đối thủ cạnh tranh để nắm và hiểu được phản ứng và hành động

mà họ có thể thông qua Từ đó có biện pháp hữu hiệu để phát huy vị thế của

mình và giành chiến thắng trong cạnh tranh

Hiện nay, trên thị trường xây dựng có rất nhiều doanh nghiệp, cả trong và

ngoài nước cùng tham gia, làm tăng tính chất và quy mô cạnh tranh trong ngành

Thông tin ra

Kiểm tra và thử nghiệm hệ thống

Chuyển đổi Đánh giá

O B

Song trên thị trường xây dựng của cả nước ta hiện nay, có một số doanh nghiệp

(tổng công ty lớn) dẫn đầu, nên hoạt động cạnh tranh diễn ra gay gắt giữa những

doanh nghiệp yếu thế hơn Nếu như các doanh nghiệp ở vị thế dẫn đầu thường

sử dụng phương thức cạnh tranh bằng giá dự thầu, chất lượng công trình, tiến độ

thi công để giành được dự án thi công, thì ngược lại, các doanh nghiệp nhỏ như

công ty Phương Nam thường tránh việc cạnh tranh bằng giá dự thầu, mà thường

thông qua chất lượng các công trình đã xây dựng và chất lượng các công trình

đang thi công

Tuy nhiên nếu chỉ nhìn vào thực tế, vào vị thế bé nhỏ của công ty mà lơ là

việc nghiên cứu, tìm hiểu những đối thủ cạnh tranh mạnh trong ngành thì đó là

một điều sai lầm Công ty vẫn phải liên tục tìm hiểu và phân tích đối thủ cạnh

tranh nhằm định ra những đường lối đúng đắn cho công ty, từ đó đưa ra những

giải pháp làm tăng khả năng cạnh tranh, tăng xác suất thắng thầu cho công ty

Bảng giá trị sản lượng sản xuất kinh doanh giai đoạn 2000- 2002

Đơn vị: 1000đ S

Tæng c«ng ty x©y dùng S«ng §µ

C«ng ty x©y dùngvµ

th−¬ng m¹iPh−¬ng Nam

Có thể nói, nếu so sánh giá trị sản xuất kinh doanh của công ty xây dựng

và thương mại Phương Nam với hai tổng công ty trên thì quả là một sự so sánh

khập khiễng vô cùng Song điều quan trọng ở đây chính là sự so sánh mức độ

tăng trưởng của công ty so với các công ty trên, để từ đó công ty có thể rút ra

được những kết luận thiết yếu, đưa ra được những bài học cho mình và từ đó

làm mục tiêu cho các giai đoạn phát triển sau

Từ biểu đồ trên ta thấy, mặc dù quy mô của công ty Phương Nam nhỏ

hơn so với các Tổng công ty trên, nhưng tốc độ tăng trưởng thì không thua kém

gì so với các bậc đàn anh trong làng xây dựng Đặc biệt trong năm 2001, công ty

đã dẫn đầu trong số ba công ty về tốc độ tăng trưởng Nếu cứ giữ nguyên tốc độ

tăng trưởng như vậy thì chỉ trong một thời gian ngắn về sau, công ty Phương

Nam có thể tự tin so sánh với các công ty lớn hơn mình và được thành lập lâu

hơn mình