Tín dụng chứng từ trong thanh toán quốc tế tại ngân hàng thương mại cổ phần ngoại thương chi nhánh nam sài gòn

TTV Thanh toán viên SWIFT Society for Worldwide Interbank Financial Telecommunication UCP Uniform Custom and Practice for Documentary Credits... - Ngân hàng chuy n ti n là ngân hàng mà

B GIÁO D C VÀ ÀO T O

NGUY N THÙY TRANG MSSV: 40664323

GIÁO VIÊN H NG D N KHOA H C

TH C S PHAN TH MINH HU

Niên khóa: 2006 – 2010

M C L C

L i m đ u 1

CH NG 1: T NG QUAN V THANH TOÁN QU C T , TÍN D NG CH NG T VÀ HI U QU CÔNG TÁC THANH TOÁN XU T NH P KH U B NG PH NG TH C TÍN D NG CH NG T 4

1.1 Nh ng v n đ c b n v thanh toán qu c t 5

1.1.1 Khái ni m 5

1.1.2 Các đi u ki n thanh toán qu c t 5

1.1.2.1 i u ki n ti n t 5

1.1.2.2 i u ki n đ a đi m thanh toán 5

1.1.2.3 i u ki n th i gian thanh toán 5

1.1.2.4 i u ki n ph ng th c thanh toán 5

1.1.3 Vai trò c a ho t đ ng thanh toán qu c t c a các Ngân hàng th ng m i 5

1.1.3.1 i v i ho t đ ng kinh t đ i ngo i 5

1.1.3.2 i v i ho t đ ng kinh doanh c a Ngân hàng th ng m i 6

1.1.4 Các ph ng th c thanh toán qu c t 6

1 1.4.1 Ph ng th c chuy n ti n 6

1.1.4.2 Ph ng th c nh thu 7

1.1.4.3 Ph ng th c tín d ng ch ng t 7

1.1.4.4 Ph ng th c khác 8

1.2 C s lý lu n v ph ng th c thanh toán tín d ng ch ng t 9

1.2.1 nh ngh a 9

1.2.2 C s pháp lý 9

1.2.2.1 UCP 600 9

1.2.2.2 Incoterms 2000 10

1.2.3 Các bên tham gia 11

1.2.4 Quy trình nghi p v thanh toán LC 12

1.2.5 N i dung th tín d ng 13

1.2.6 Phân lo i th tín d ng 14

1.2.7 u, nh c đi m c a ph ng th c tín d ng ch ng t 14

1.3 Hi u qu công tác thanh toán xu t nh p kh u theo ph ng th c tín d ng ch ng t qua Ngân hàng th ng m i 15

1.3.1 Các ch tiêu đánh giá hi u qu t phía ngân hàng 15

1.3.2 Các ch tiêu đánh giá hi u qu t phía khách hàng 16

CH NG 2: GI I THI U T NG QUAN V NGÂN HÀN G TH NG M I C PH N NGO I TH NG VI T NAM 18

2.1 Gi i thi u t ng quan v h th ng Ngân hàng VCB 19

2.1.1 L ch s hình thành và quá trình phát tri n 19

2.1.2 Thành t u đ t đ c 20

2.1.3 Ngành ngh kinh doanh 20

2.1.4 S n ph m kinh doanh 21

2.1.5 C c u t ch c 22

2.2 Gi i thi u t ng quan v Chi nhánh Ngân hàng Ngo i th ng chi nhánh Nam Sài Gòn 23

2.2.1 L ch s hình thành và quá trình phát tri n 23

2.2.2 C c u t ch c 23

2.2.3 Ch c n ng nhi m v các phòng ban 25

2.2.4 K t qu kinh doanh 27

CH NG 3: TH C TR NG THANH TOÁN TÍN D NG CH NG T T I NGÂN HÀNG TH NG M I C PH N NGO I TH NG CHI NHÁNH NAM SÀI GÒN 30

3.1 Quy trình thanh toán tín d ng ch ng t t i VCB Nam Sài Gòn 31

3.1.1 Quy trình thanh toán xu t kh u 31

3.1.1.1 Quy trình 31

3.1.1.2 ánh giá 36

3.1.2 Quy trình thanh toán nh p kh u 38

3.1.2.1 Quy trình 38

3.1.2.2 ánh giá 43

3.2 Th c tr ng ph ng th c tín d ng ch ng t t i VCB Nam Sài Gòn 44

3.2.1 Doanh s 44

3.2.2 S li u ho t đ ng 47

3.2.2.1 Thanh toán xu t b ng ph ng pháp tín d ng ch ng t 47

3.2.2.2 Thanh toán nh p b ng ph ng pháp tín d ng ch ng t 48

3.2.2.3 T tr ng các ph ng th c thanh toán tín d ng ch ng t 49

3.2.3 S li u k ho ch 51

3.2.4 Phí 52

3.3 ánh giá hi u ho t đ ng thanh toán b ng ph ng th c tín d ng ch ng t 53

3.3.1 Thành qu đ t đ c 53

3.3.2 H n ch và nguyên nhân 54

3.3.2.1 Nguyên nhân ch quan 54

3.3.2.2 Nguyên nhân khách quan 56

CH NG 4: NH NG GI I PHÁP NÂNG CAO HI U QU CÔNG TÁC THANH TOÁN XUT NH P KH U THEO PH NG TH C TÍN D NG CH NG T QUA NGÂN HÀNG NGO I TH NG VI T NAM 60

4.1 nh h ng phát tri n c a VCB trong th i gian t i 61

4.1.1 Ph ng h ng 61

4.1.2 Nhi m v 61

4.2 M t s gi i pháp 62

4.2.1 Hoàn thi n quá trình thanh toán xu t nh p kh u 62

4.2.1.1 Quy trình thanh toán L/C nh p 62

4.2.1.2 Quy trình thanh toán L/C xu t 64

4.2.2 Gi i pháp v qu n lý đào t o 65

4.2.3 Gi i pháp v công ngh 65

4.2.4 Gi i pháp v Marketing 66

4.2.5 Gi i pháp v vi c l a ch n và phát tri n ngân hàng đ i lý 67

4.3 M t s ki n ngh 68

4.3.1 i v i nhà n c 68

4.3.2 i v i ngân hàng nhà n c 69

4.3.3 i v i doanh nghi p xu t nh p kh u 70

K t lu n 71

Tài li u tham kh o 72

Ph l c

DANH M C S

S đ 1.1: Quy trình nghi p v thanh toán L/C 12

S đ 2.1: C c u t ch c NHTMCPNT 22

S đ 2.2: C c u t ch c VCB chi nhánh Nam Sài Gòn 24

S đ 3.1: Quy trình thanh toán xu t kh u 31

S đ 3.2: Quy trình thanh toán nh p kh u 38

DANH M C B NG

B ng 2.1: K t qu ho t đ ng kinh doanh VCB chi nhánh Nam Sài Gòn 27

B ng 3.1: Doanh s Thanh toán XNK t i VCB chi nhánh Nam Sài Gòn 45

B ng 3.2 Doanh s thanh toán xu t kh u b ng ph ng th c TDCT 47

B ng 3.3 Doanh s thanh toán nh p kh u b ng ph ng th c TDCT 48

B ng 3.4 Doanh thu các ph ng th c thanh toán TDCT 49

B ng 3.5: T tr ng các ph ng th c thanh toán TDCT 50

B ng 3.6: Doanh s thanh toán XNK n m 2009 so v i s li u k ho ch 51

B ng 3.7: Phí thu đ c t d ch v TDCT 52

TTV Thanh toán viên

SWIFT Society for Worldwide Interbank Financial

Telecommunication) UCP Uniform Custom and Practice for Documentary Credits

L i m đ u

1 Lý do ch n tài:

Cùng v i xu th m c a h i nh p kinh t th gi i, ho t đ ng kinh t nói chung và ho t đ ng kinh t đ i ngo i nói riêng ngày càng m r ng S giao l u buôn bán hàng hóa gi a các qu c gia khác nhau v i kh i l ng ngày m t l n đã đòi

h i quá trình th tr ng hàng hóa xu t nh p kh u ph i nhanh chóng thu n ti n cho các bên

Sau th i gian th c t p t i phòng Thanh toán qu c t - Ngân hàng Ngo i

th ng chi nhánh Nam Sài Gòn, em nh n th y TDCT là ph ng th c TTQT đ c

áp d ng ph bi n và an toàn nh t hi n nay, đ c bi t là trong thanh toán hàng hóa

xu t nh p kh u Trong n m qua VCB Nam Sài Gòn đã không ng ng đ i m i và nâng cao các nghip v thanh toán c a mình đ ph c v t t cho khách hàng Cùng

v i chính sách kinh t đ i ngo i ngày càng m r ng, thông thoáng c a Chính ph ,

ho t đ ng xu t nh p kh u ngày càng phát tri n Do đó, hình th c thanh toán TDCT ngày càng đ c phát tri n và hoàn thi n h n

Xu t phát t v n đ nêu trên, em quy t đ nh ch n đ tài: “Tín d ng

ch ng t trong thanh toán qu c t t i Ngân hàng Th ng m i c ph n Ngo i

th ng Vi t Nam chi nhánh Nam Sài Gòn” cho khóa lu n t t nghi p này

3 Ph ng pháp nghiên c u:

Vi c phân tích đánh giá đ c thông qua:

T các s li u báo cáo do ngân hàng cung c p, tham kh o các sách chuyên ngành, thông tin t b áo, t p chí, m t s trang web, và chuyên đ t t nghi p các khóa tr c…

Ph ng pháp thu th p thông tin:

Ph ng pháp quan sát

Quan sát tình hình th c t công tác tín d ng t i ngân hàng nh m n m b t

nh ng ki n th c c b n liên quan đ n nghi p v thanh toán TDCT c a Ngân hàng

Ho t đ ng tín d ng tài tr xu t nh p kh u c a ngân hàng ngo i th ng Chi nhánh Nam Sài Gòn

N i dung nghiên c u:

5 K t c u chuyên :

Ngoài ph n m đ u và k t lu n, chuyên đ đ c k t c u trong 4 ch ng:

Ch ng 1: T ng quan v thanh toán qu c t , tín d ng ch ng t và hi u

qu công tác thanh toán xu t nh p kh u b ng ph ng th c tín d ng ch ng t

Ch ng 2: Gi i thi u t ng quan v ngân hàng ngo i th ng Vi t Nam

Ch ng 3: Th c tr ng thanh toán tín d ng ch ng t t i ngân hàng

th ng m i c ph n Ngo i th ng chi nhánh Nam Sài Gòn

Ch ng 4: Nh ng gi i pháp nâng cao hi u qu công tác thanh toán xu t

nh p kh u theo ph ng th c tín d ng ch ng t

1.1 Nh ng v n đ c b n v thanh toán qu c t

1.1.1 Khái ni m

TTQT là vi c chi tr các ngh a v ti n t phát sinh trong các quan h kinh t ,

th ng m i, tài chính, tín d ng gi a cac t ch c kinh t , t ch c xã h i, các cá nhân các qu c gia khác nhau

1.1.2 Các đi u ki n thanh toán qu c t

1.1.2.1

i u ki n này quy đ nh vi c s d ng đ ng ti n nào đ thanh toán trong h p

đ ng ngo i th ng và hi p đ nh ký k t gi a các n c ng th i đi u ki n này c ng

đ nh cách x lý khi giá tr đ ng ti n đó bi n đ ng

i u ki n ti n t

1.1.2.2

a đi m thanh toán đ c quy đ nh r̃ trong h p đ ng ký k t gi a các bên

a đi m thanh toán có th là n c nh p kh u ho c n c ng i xu t kh u hay có

TTQT là khâu then ch t , cu i cùng đ khép kín m t chu trình mua ba n hàng hóa ho c trao đ i d ch v gi a các t ch c, cá nhân thu c các qu c gia khác nhau

TTQT là c u n i trong m i quan h kinh t đ i ngo i , n u không có ho t

đ ng thanh toán qu c t thì không có ho t đ ng kinh t đ i ngo i

ng th i , ho t đ ng TTQT góp ph n h n ch r i r o trong quá trình th c

hi n h p đ ng ngo i th ng

1.1.3.2

Thu h́t thêm đ c khách hàng có nhu c u giao d ch qu c t áp ng t t

h n nhu c u c a khách hàng trên c s nâng cao uy tín c a ngân hàng

i v i ho t đ ng kinh doanh c a Ngân hàng

ti n cho khách hàng theo yêu c u

 Các bên tham gia

- Ng i yêu c u chuy n ti n (Remitter)

- Ng i th h ng (Beneficiary)

- Ngân hàng nh n y nhi m chuy n ti n (Remitting bank)

- Ngân hàng tr ti n (Paying bank)

- Trong tr ng h p tr ti n hàng hóa xu t kh u n c ngoài

- Thanh toán hàng hóa trong lnh v c th ng m i và các chi phí liên quan

đ n xu t nh p kh u hàng hóa, chuy n v n ra n c ngoài đ đ u t ho c chi tiêu

 Tr ng h p áp d ng

Th nh t, ng i bán và ng i mua tin c y l n nhau ho c có quan h liên doanh v i nhau, ho c gi a công ty m công ty con, ho c gi a các chi nhánh c a cùng m t công ty v i nhau

Th hai, hàng mua bán l n đ u mang tính ch t chào hàng

Th ba, hàng đ ng khó tiêu th

 Các bên tham gia g m 4 bên:

- Ng i nh thu là bên giao ch th nh thu

- Ngân hàng chuy n ti n là ngân hàng mà ng i nh thu đã giao ch th nh thu

- Ngân hàng thu là bt k m t ngân hàng nào ngoài ngân hàng chuy n ti n

ây là ph ng th c thanh toán quan tr ng và ch y u t i NHTM hi n nay Tín d ng ch ng t đ c g i v i nhi u tên khác nhau nh : Letter of Credit, Credit, Document Credit Vi t Nam ngoài tên là tín dung ch ng t còn đ c g i là L/C,

- ng ti n s d ng trong thanh toán biên gi i là đ ng n i t , đ ng ti n c a

n c có chung biên gi i ho c đ ng ngo i t m nh

c đi m c a thanh toán biên gi i

- Ph ng th c giao d ch đ c x lý tr c ti p gi a hai ngân hàng

- Ngân hàng đ c phép ho t đ ng thanh toán biên gi i đ c tr c ti p giao

dch m tài kho n, th c hi n các nghi p v liên quan v i ngân hàng n c có chung biên gi i

- Ngân hàng đ c th c hi n thanh toán biên gi i trên c s các đi u ki n sau:

i u ki n c a thanh toán biên gi i

- Chính ph , ngân hàng nhà n c đã cho phép ngân hàng đó thanh toán biên

gi i v i n c b n

- ã có hip đ nh ho c v n b n pháp lý đ c ký k t chính th c gi a ngân hàng đó v i ngân hàng n c b n

- Ngân hàng đó có đ cán b có trình đ c n thi t v chuyên môn, ngo i ng

và công c ph ng ti n làm vi c giao d ch v i ngân hàng b n

 Ph ng th c ghi s (open account-compte ouvert)

Ph ng th c ghi s là ph ng th c thanh toán mà trong đó t ch c xu t

kh u khi xu t kh u hàng hoá, cung ng d ch v thì ghi n cho bên nh p kh u vào

m t cu n s riêng c a mình và vi c thanh toán các kho n n này đ c th c hi n trong th i k nh t đ nh (hàng tháng, quý)

 Ph ng th c giao ch ng t nh n ti n ( ca sh against

documents – cash on delivery)

Ph ng th c CAD là ph ng th c thanh toán trong đó t ch c nh p kh u, trên c s h p đ ng mua bán, yêu c u ngân hàng bên xu t kh u m cho mình m t tài kho n tín thác (trust account) đ thanh toán ti n cho t ch c xu t kh u, khi nhà

xu t kh u xu t trình đ y đ ch ng t nh đã th a thu n

 Ph ng th c th y thác mua (authority to purchase )

Ngân hàng bên nhà nhp kh u, theo yêu c u c a nhà xu t kh u, vi t th cho ngân hàng đ i lý t i n c xu t kh u đ yêu c u ngân hàng này thay m t mình mua

h h i phi u do nhà xu t kh u ký phát cho bên nh p kh u

1.2 C s lý lu n v ph ng th c thanh toán tín

d ng ch ng t

1.2.1 nh ngh a

Ph ng th c TDCT là m t s th a thu n trong đó m t ngân hàng (ngân hàng

m th tín d ng) theo yêu c u c a khách hàng (ng i yêu c u m th tín d ng) s

UCP 600 (Uniform Custom and Practice for Documentary Credits)

xu t b n n m 1933 sau đó đ c s a đ i và b sung qua các n m 1951,1962,1974,1983 (th ng g i là UCP 400) và n m 1993 (UCP 500) có giá

tr hi u l c k t ngày 1/1/1994 G n đây nh t là ngày 25/10/2006 ICC đã công

b UCP 600 có hi u l c k t ngày 1/7/2007



Th nh t, v hình th c, UCP 600 đ c b c c l i v i 39 đi u kho n (so

v i 49 đi u kho n c a UCP 500), trong đó b sung nhi u đ nh ngh a và gi i thích thu t ng m i đ làm r̃ ngh a c a các thu t ng còn gây tranh cãi trong b n UCP 500

M t s đi m khác nhau c b n gi a UCP 500 và UCP 600:

Th hai, UCP 600 đã quy đ nh r̃ th i gian cho vi c t ch i ho c ch p

nh n các ch ng t xu t trình là kho ng th i gian c đ nh “5 ngày làm vi c ngân hàng” (five banking days) UCP 500, kho ng th i gian này đ c quy đ nh không rõ ràng là “Thi gian h p lý” (Reasonable Time) và “Không ch m tr ” (Without delay) đ ki m tra ch ng t và thông báo ch ng t b t h p l

Th ba, UCP 600 đã đ a ra quy đ nh m i v đ a ch c a ng i yêu c u m

s d ng r ng rãi trên toàn th gi i Incoterms quy đ nh nh ng quy t c có liên quan

đ n giá c và trách nhi m c a bên bán và bên mua trong m t ho t đ ng th ng m i

qu c t

Incoterms quy đ nh các đi u kho n v giao nh n hàng hoá, trách nhi m c a

đ m trách các chi phí v th t c h i quan, b o

hi m hàng hoá, ai ch u trách nhi m v nh ng t n th t và r i ro c a hàng hoá trong quá trình v n chuy n , th i đi m chuy n giao trách nhi m v hàng hoá

Incoterms 2000 là phiên b n m i nh t c a Incoterms, đ c Phòng th ng

m i Qu c t (ICC) ch nh lý và có hi u l c k t ngày 1 tháng 1 n m 2000

Incoterms 2000 bao g m có 13 đi u ki n giao hàng m u, chia thành 4 nhóm:

C, D, E, F Trong đó, nhóm E g m 1 đi u ki n (EXW), nhóm F g m 3 đi u ki n (FCA, FAS, FOB), nhóm C g m 4 đi u ki n (CFR, CIF, CPT, CIP) và nhóm D g m

5 đi u ki n (DAF, DES, DEQ, DDU, DDP)

1.2.3 Các bên tham gia

 Ng i xin m L/C ( Applicant): Thông th ng là ng i mua, t ch c nh p kh u

 Ng i h ng l i (Beneficiary): là ng i bán hay là ng i

xu t kh u

(The Issuing Bank): là ngân hàng ph c v ng i nh p kh u, bên n c

ng i nh p kh u, cung c p tín d ng cho nhà nh p kh u và là ngân hàng th ng

đ c hai bên nh p kh u và xu t kh u th a thu n, l a ch n và đ c quy đ nh trong h p đ ng th ng m i

 Ngân hàng thông báo th tín d ng (The A dvising Bank): là ngân hàng ph c v nhà xu t kh u, thông báo cho nhà xu t kh u bi t

th tín d ng đã m Ngân hàng này th ng là n c ng i xu t kh u và có th

là ngân hàng chi nhánh ho c đ i lý c a ngân hàng phát hành th tín d ng

 Ngân hàng xác nh n (The Confirming Bank): là ngân hàng xác nhn trách nhi m c a mình s cùng ngân hàng m th tín d ng, b o

đ m vi c tr ti n cho bên xu t kh u trong tr ng h p ngân hàng m th tín d ng không đ kh n ng thanh toán

 Ngân hàng thanh toán (The Paying Bank): có th là ngân hàng m th tín d ng ho c có th là ngân hàng khác do ngân hàng m th tín

d ng ch đ nh thay mình thanh toán tr ti n hay chi t kh u h i phi u cho ng i

xu t kh u

 Ngân hàng th ng l ng (The Negotiating Bank): là ngân hàng đ ng ra th ng l ng b ch ng t và th ng c ng là ngân hàng thông báo L/C

 Ngân hàng chuy n nh ng (The Transfering Bank):

Ngân hàng ch đ nh (The Nominated Bank), Ngân hàng hoàn tr (The Reimbursing Bank), Ngân hàng đòi ti n (The Claiming bank), Ngân hàng ch p

nh n (The Accepting Bank), Ngân hàng chuy n ch ng t (The Remitting Bank)

1.2.4 Quy trình nghi p v thanh toán L/C

S đ 1.1: Quy trình nghi p v thanh toán L/C

(1) Hai bên xu t kh u và nh p kh u ký h p đ ng th ng m i

(2) Ng i nh p kh u làm th t c yêu c u ngân hàng m L/C m L/C cho ng i xu t kh u th h ng

Ngân hàng m

L/C

Ngân hàng thông báo L/C

Ng i nh p kh u Ng i xu t kh u

(3) (7)

(8) (2) (11 (10 (9) (6) (4)

(5) (1)

(3) Ngân hàng m L/C m L/C theo yêu c u c a ng i nh p kh u và chuy n L/C sang ngân hàng thông báo đ báo cho ng i xu t kh u bi t

(4) Ngân hàng thông báo L/C thông báo cho ng i xu t kh u bi t r ng L/C đã m

(5) D a vào n i dung c a L/C, ng i xu t kh u giao hàng cho ng i

N u không phù h p thì t ch i thanh toán

(9) Ngân hàng thông báo ghi có và báo có cho ng i xu t kh u

(10) Ngân hàng m L/C trích tài kho n và báo n cho ng i nh p kh u (11) Ng i nh p kh u xem xét ch p nh n tr ti n và ngân hàng m L/C trao b ch ng t đ ng i nh p kh u có th nh n hàng

- Nh ng n i dung v v n t i, giao nh n hàng hóa

- Th tín d ng không th h y ngang (Irrevocable L/C)

- Th tín d ng không th h y ngang có xác nh n (Confirmed Irrevocable L/C)

- Th tín d ng không th h y ngang mi n truy đòi ( Irrevocable L/C without Recourse)

- Th tín d ng chuy n nh ng (Tranferable L/C)

- Th tín d ng tu n hoàn (Revolving L/C)

- Th tín d ng giáp l ng ( back to back L/C)

- Th tín d ng d phòng (Stand – by L/C)

- Th tín d ng thanh t oán d n (Deferred Payment L/C) Th tín

d ng v i đi u kho n đ (Red clause Letter of Credit)

- Th tín d ng đ i ng (Reciprocal Letter of Credit)

1.2.7 u, nh c đi m c a ph ng th c tín d ng

ch ng t

Ph ng th c thanh toán L/C gíp ng i mua có th m r ng ngu n cung

c p hàng hóa cho mình mà không ph i t n th i gian, công s c trong vi c tìm đ i tác uy tín và tin c y

i v i ng i mua

c đ m b o thanh toán v i b ch ng t h p l

i v i ng i bán

Th c hi n ngh a v thanh toán này, ngân hàng thu đ c các kho n phí th

t c Ngoài ra, ngân hàng còn thu h́t đ c m t kho n ti n khá l n (khi có ký

qu ) Khi th c hi n nghi p v ngày, ngân hàng còn th c hi n đ c m t s nghi p v khác nh cho vay xu t kh u, b o lãnh, xác nh n, mua bán ngo i t …

h n n a thông qua nghi p v này uy tín và vai trò c a ngân hàng trên th tr ng tài chính qu c t đ c c ng c và m r ng

i v i ngân hàng phát hành

 Nh c đi m:

- Nh c đi m l n nh t c a hình th c thanh toán này là quy trình thanh toán rt t m , máy móc, các bên ti n hành đ u r t th n tr ng trong khâu

l p và ki m tra ch ng t Ch c n có m t sai sót nh trong vi c l p và ki m tra

ch ng t c ng là nguyên nhân đ t ch i thanh toán i v i ngân hàng phát hành, sai sót trong vi c ki m tra ch ng t c ng d n đ n h u qu r t l n

1.3.1 Các ch tiêu đánh giá hi u qu t phía ngân hàng

 Quy mô ho t đ ng thanh toán xu t nh p kh u qua ngân hàng là kh n ng ngân hàng có th m r ng ho t đ ng thanh toán c a mình thông qua t ng tr ng s món giao d ch

 Doanh s giao d ch hàng xu t nh p kh u

 S t ng lên v s l ng các chi nhánh tr c ti p đ c

phép tham gia thanh toán xu t nh p kh u

Tuy nhiên trong mt s tr ng h p s t ng lên c a 3 y u t trên không

đ ng đ u có th s món giao d ch gi m nh ng doanh s giao d ch t ng và ng c

l i ho c s l ng các chi nhánh tr c ti p tham gia thanh toán t ng nh ng giá tr thanh toán gim Do v y, trong các tr ng h p c th tùy thu c m c đ quan

tr ng c a các ch tiêu đ a ra các k t lu n h p lý

 Thu nh p t ho t đ ng thanh toán xu t nh p kh u qua

ngân hàng

Thu nh p ròng t ho t đ ng thanh toán xu t nh p kh u qua ngân hàng là

ch tiêu t ng h p, đánh giá ch t l ng c a ho t đ ng d ch v đó Ch tiêu trên

đ c tính theo công th c sau:

Thu nh p ròng t H TTXNK = Thu nh p H TTXNK - Chi phí cho H TTXNK

Thu nh p t ho t đ ng thanh toán XNK là s phí d ch v thu đ c qua

ho t đ ng đó

- S phí d ch v thu đ c

- Trong tr ng h p ngân hàng m L/C ho c chi t kh u ch ng t

ng i ta ch́ ý: Phí d ch v + Chênh l ch t giá

Chi phí c a ho t đ ng thanh toán

1.3.2 Các ch tiêu đánh giá hi u qu t phía khách hàng

Phí thanh toán hay phí m L/C

 S thu n ti n trong vi c thanh toán xu t nh p kh u

qua ngân hàng

a đi m giao d ch ngân hàng g n hay xa đ i v i n i làm vi c c a h

Th i gian giao d ch trong ngày có phù h p v i l ch làm vi c c a khách hàng không Và quan trng h n là th i gian cung c p d ch v ngoài gi cho khách hàng có đi u ki n khó kh n v th i gian khi có nhu c u giao d ch đ t xu t

T l ký qu khi m L/C cao hay th p

Thái đ ph c v c a nhân viên giao d ch t t hay không

C s v t ch t t i đ a đi m giao d ch ti n nghi hay không

Ngoài ra ph m vi thanh toán XNK ca ngân hàng đó nó ph thu c vào quan h đ i lý v i các ngân hàng n c ngoài r ng hay h p

Trên đây là c s lý lu n cho ta m t cái nhìn t ng quan v ph ng th c TDCT trong TTQT ây là ph ng th c thanh toán quan tr ng và ch y u t i NHTM hi n nay, do đó vi c hi u và v n d ng quy trình, n i dung c ng nh c s pháp lý ca ph ng th c thanh toán này là r t quan tr ng đ đi vào phân tích

ho t đ ng TTQT b ng ph ng th c TDCT

CH NG 2: GI I THI U T NG

Ch ng 2 t p trung gi i thi u t ng quan v :

Ngân hàng th ng m i c ph n Ngo i th ng Vi t Nam và Ngân hàng Ngo i

th ng chi nhánh Nam Sài Gòn

2.1 Gi i thi u t ng quan v h th ng Ngân hàng VCB

2.1.1 L ch s hình thành và quá trình phát tri n

Ngân hàng c ph n th ng m i Ngo i th ng Vi t Nam v i

Tên giao d ch là Vietcombank

Tên ti ng Anh Joint Stock Commercial Trade for Bank

c chính th c thành l p t ngày 01/04/1963

- Là NHTM đ u tiên t i Vi t Nam qu n lý v n t p trung

- Là trung tâm thanh toán ngo i t liên NH c a trên 100 NH trong n c và các chi nhánh NH n c ngoài t i Vi t Nam, ho t đ ng kinh doanh ngo i

t luôn chi m t tr ng l n nh t trên th tr ng ngo i t liên ngân hàng

- Là thành viên c a:

+ Hi p h i ngân hàng Vi t Nam

+ Hi p h i ngân hàng Châu Á

+ T ch c thanh toán toàn c u Swift

+ T ch c th qu c t Visa, Master Card

Là NHTM đ u tiên phát hành và thanh toán th qu c t Visa, Mastercard và

là đ i lý thanh toán th l n nh t t i Vi t Nam: Visa, American Express, Mastercard, JCB Hi n là Ngân Hàng đ c quy n phát hành th American Express t i Vi t Nam

Hi n nay, Vietcombank (VCB) đã v n cánh tay t i m i mi n đ t n c v i hàng lo t các chi nhánh đã đ c xây d ng và m r ng t i các t nh và thành ph l n trong c n c nh : Hà N i, TP.HCM, à N ng, Vinh, Hu , C n Th , Cà Mau,…

ng th i, VCB đã th c hi n r t nhi u d án l n nh trên kh p m i mi n đ t n c

c ng nh h p tác đ u t qu c t làm l i cho ngân sách nhà n c hàng tr m ngàn t

đ ng Không nh ng ch ch́ tr ng phát tri n trong n c, VCB còn luôn m r ng quan h đ i lý v i các ngân hàng trên th gi i

Tr i qua 47 n m xây d ng và tr ng thành, tính đ n th i đi m cu i n m

2009, NHTMCPNT đã phát tri n l n m nh theo mô hình ngân hàng đa n ng v i đ i

ng cán b g n 6.500 ng i Ngoài ra, NHTMCPNT còn tham gia góp vn, liên

t v i các đ n v trong và ngoài n c trong nhi u lãnh v c kinh doanh

khác nhau nh kinh doanh bo hi m, b t đ ng s n, qu đ u t … T ng tài s n c a NHTMCPNT t i th i đi m cu i n m 2007 lên t i kho ng 170 nghìn t VND (t ng

Trong n m 1998, VCB đ c ba ngân hàng c a M cùng trao t ng: “Ch ng

nh n ch t l ng ph c v t t”

N m 2003, NHTMCPNT đ c Nhà n c trao t ng Huân ch ng c l p h ng 3

N m 2003, NHTMCPNT đ c t p chí EUROMONEY bình ch n là ngân hàng t t nh t n m 2003 t i Vi t Nam

N m 2003, s n ph m th Connect 24 c a NHTMCPNT là s n ph m ngân hàng duy nh t đ c trao gi i th ng “Sao vàng t Vi t”

N m 2004, NHTMCPNT đ c t p chí The Banker bình ch n là “ Ngân hàng

t t nh t Vi t Nam” n m th 5 liên ti p, đó là m t thành t u tuy t v i

N m 2005, NHTMCPNT đ c trao gi i th ng “Sao Khuê 2005” do Hi p

h i doanh nghi p ph n m m Vi t Nam(VINASA)

N m 2006, NHTMCPNT vinh d là 1 trong 4 đ n v đ c trao danh hi u

“ i n hình sáng t o” trong H i ngh qu c gia v th́c đ y sáng t o Vi t

N m 2007, NHTMCPNT đ c trao t ng gi i th ng Th ng hi u m nh Vi t Nam 2006 do Thi báo Kinh t và C c x́c ti n B Th ng m i t ch c và NHTMCPNT đ c b u ch n là “Ngân hàng cung c p d ch v ngo i h i cho doanh nghi p t t nh t n m 2007” do t p chí Asia Money bình ch n

N m 2008, NHTMCPNT đ c Nhà n c trao t ng Huân ch ng H Chí Minh

2.1.3 Ngành ngh kinh doanh

 Huy đ ng v n: bao g m ti n g i, phát hành ch ng ch ti n g i, trái phi u, k phi u, gi y t có giá, vay v n c a các t ch c tín d ng trong và ngoài

n c, vay v n c a NHNN…

 Ho t đ ng tín d ng: c p tín d ng d i hình th c cho vay, chi t

kh u th ng phi u và các gi y t có giá khác, b o lãnh NH, cho thuê tài chính

 D ch v thanh toán và ngân qu : bao g m m tài kho n, các

ph ng ti n thanh toán trong và ngoài n c, th c hi n d ch v thu h , chi h , d ch

v thu và phát ti n m t, ngân phi u thanh toán cho khách hàng

 Các ho t đ ng khác: bao g m các ho t đ ng góp v n, mua c phi u, tham gia th tr ng ti n t , th c hi n các nghi p v mua bán gi y t có giá

b ng ti n t và VND, kinh doanh ngo i h i và vàng, nghi p v u thác và đ i lý, cung ng d ch v b o hi m, kinh doanh các nghi p v ch ng khoán thông qua công

ty tr c thu c, cung ng d ch v t v n tài chính, ti n t , cung ng d ch v b o qu n

hi n v t quý, gi y t có giá, cho thuê t két, c m đ

2.1.4 S n ph m kinh doanh

- D ch v tài kho n

- D ch v huy đ ng v n (ti n g i ti t ki m, trái phi u, k phi u)

- D ch v cho vay (ng n, trung, dài h n)

2.1.5 C c u t ch c

S đ 2.1: C c u t ch c Ngân hàng th ng m i c ph n Ngo i th ng

2.2 Gi i thi u t ng quan v Ngân hàng Ngo i

th ng chi nhánh Nam Sài Gòn

2.2.1 L ch s hình thành và quá trình phát tri n

V i m c đích tìm ki m nh ng gi i pháp đ phát tri n kinh t vào nh ng n m

đ u c a th p k 90 Vi t Nam, Chính ph đã phê duy t d án thành l p KCX đ u tiên c a Vi t Nam vào ngày 25/11/1991 là KCX Tân Thu n - TP.HCM

quá trình xây d ng và phát tri n khu ch xu t đ c thu n l i thì c n ph i

có m t ngân hàng đ m nhi m vi c chuy n v n t ngoài vào và th c hi n các d ch

v ngân hàng nh ; m tài kho n ti n g i, thanh toán, chuy n ti n, c p tín d ng, thu

đ i ngo i t m t cách t t nh t cho các nhà đ u t và cho các công ty, xí nghi p trong Khu ch xu t

Do đó, ngày 25/01/1993, Thng đ c NHNN Vi t Nam đã ra Q s 24/NHQ giao cho NHTMCPNT Vi t Nam m chi nhánh t i các khu ch xu t

Vi t Nam Th c hi n quy t đ nh này, ngày 26/3/1993 T ng giám đ c NHTMCPNT

VN đã ra Q s 70/TCCB v vi c thành l p VCB Tân Thu n

Theo ch th c a lãnh đ o, VCB Tân Thu n đ c thành l p ngày 25/09/1993,

tr s đ t t i KCX Tân Thu n, Q7, TP.HCM Là chi nhánh đ u tiên ph c v cho các nhà đ u t trong và ngoài Khu ch xu t., đây là khu ch xu t đu c coi là thành công

nh t khu v c ông Nam Á trong th p k 90

T ngày chính th c đi vào ho t đ ng đ n nay, VCB Nam Sài Gòn đã tr i qua không ít khó kh n do h th ng nh ng qui đ nh v ho t đ ng c a Ngân hàng t i Khu

ch xu t h u nh không có Tuy nhiên, qua 17 n m v a kinh doanh v a m r ng cho đ n nay có th nói VCB Nam Sài Gòn đã th c s tr v ng trong Khu ch xu t

Hi n t i, VCB Nam Sài Gòn là m t trong nh ng chi nhánh l n trong h th ng Vietcombank v i 167 cán b công nhân viên, 1 h i s chính t i KCX TT, Q7, TP.HCM , và 4 phòng giao dch tr c thu c

2.2.2 C c u t ch c

S đ 2.2: C c u t ch c VCB Nam Sài Gòn

Phòng GD Bình Minh Phòng GD M Toàn

Phòng ngân qu Phòng quan h khách hàng

Phòng thanh toán qu c t Phòng qu n lý n

Phòng qu n lý r i ro tín d ng Phòng vi tính

Phòng GD Phú M H ng Phòng GD Nhà R ng

2.2.3 Ch c n ng, nhi m v các phòng ban

 Ban giám đ c:

G m 1 giám đ c và hai phó giám đ c Ban giám đ c do VCB Trung ng b nhi m Giám đ c là ng i quy t đ nh toàn b m i ho t đ ng c a ngân hàng, đ ng

th i ph i ch u trách nhi m tr c NHTMCPNT Vi t Nam và pháp lu t v m i quy t

đ nh c a mình Phó giám đ c cùng Giám đ c đi u hành và qu n lý m i ho t đ ng

c a Ngân hàng, thay m t Giám đ c đi u hành, qu n lý Ngân hàng khi Giám đ c

v ng m t, đ ng th i c ng ch u trách nhi m v nh ng quy t đ nh c a mình

 Phòng Hành chính Nhân s :

G m 21 ng i, nghiên c u, th c hi n các ch tr ng chính sách c a ng, Nhà

n c và đ a ph ng v công tác và t ch c cán b , đào t o, xây d ng mô hình t

ch c b máy và cán b chi nhánh, qu n tr c quan, v n th , tuy n d ng lao đ ng,

s p x p, b trí cán b , qu n lý ki m tra chi tiêu qu l ng đ́ng quy đ nh

ro có trách nhi m giám sát và QL danh m c đ u t , tr c ti p tham gia đ n quy trình

c p tín d ng đ n KH

 Phòng thanh toán qu c t :

G m 10 ng i, có ch c n ng th c hi n và phát tri n nghi p v thanh toán xu t nh p

kh u t i VCB Nam Sài Gòn giúp ngân hàng hòa nh p vào ho t đ ng TTQT t o uy tín đ i v i khách hàng trong và ngoài n c Thi t l p và phát tri n quan h v i các

đ nh ch tài chính qu c t , tham m u cho BG v các ho t đ ng TTQT m trách công tác thanh toán M u d ch, Phi m u d ch

 Phòng k toán:

G m 22 ng i, ph n ánh và ki m tra toàn b ho t đ ng kinh doanh, d ch v phát sinh trong Ngân hàng, hoch toán các nghi p v kinh doanh c a Ngân hàng m trách th c hi n toàn b nghi p v k toán: ŕt, chuy n ti n trong và ngoài n c, ti t

ki m, thanh toán bù tr liên ngân hàng, ti n vay, ti n g i các t ch c tín d ng

G m 04 ng i, làm nhi m v kinh doanh ngo i t , theo d̃i tham m u lãi su t, h

th ng báo cáo hàng tháng, hàng quý, hàng n m

 Phòng kinh doanh d ch v

G m 15 ng i, có nhi m v đ m trách công vi c m tài kho n cá nhân, phát hành

th ATM, các lo i th tín d ng và qu n lý h th ng máy ATM c a chi nhánh

 Phòng giao d ch Phú M H ng, Nhà R ng, M Toàn, Bình Minh

Th c hi n t t c các nghi p v phát sinh nh vay v n, thanh toán và các d ch v khác Tr ng h p v t m c th m quy n c a mình thì phòng giao d ch làm t trình chuy n v H i s đ th c hi n tái th m đ nh

+/- % so

v i n m

tr c

Th c hi n 31/12/2009

+/- % so

v i n m

tr c

T ng ngu n v n huy đ ng 4.102,0 33,8% 5.500,0 34,1% Huy đ ng t i ch 3.570,0 49,4% 4.887,0 36,9%

L i nhu n tr c thu & DPRR 176,0 23,0% 192,65 9,5%

L i nhu n sau thu & DPRR 80,4 -12,4% 192,65 140,0%

T l thu t d ch v /t ng thu nh p 11,5% 19,3%

Ngu n: Báo cáo k t qu ho t đ ng kinh doanh n m 2009

N m 2009, n n kinh t trong n c nói chung và ngành ngân hàng nói riêng

đã có nhi u bi n chuy n tích c c m c dù v n ch u nhi u nh h ng c a cu c kh ng

ho ng tài chính và suy gi m kinh t th gi i Các ngành kinh t b t đ u có d u hi u

tr ng, trong t ng giai đ an;

 i u hành linh h at nghi p v th tr ng m , cho vay tái c p v n đ

ki m sóat l ng ti n cung ng, đ m b o kh n ng thanh tóan cho h th ng các TCTD và n đ nh th tr ng ti n t ;

 Th c hi n vi c hóan đ i ng ai t đ gi m b t tình tr ng m t cân đ i

gi a ngu n v n và s d ng v n VND ng ai t c a NHTM, đ ng th i NHNN b sung thêm ngu n ng ai t đ có th can thi p vào th tr ng ng ai h i khi c n thi t;

 i u hành chính sách t giá linh h at phù h p v i tín hi u c a th

tr ng

u n m tình hình th tr ng ti n t trong n c khá n đ nh (NHNN gi m lãi

su t c b n t 8.5%/n m xu ng còn 7%/n m và m c lãi su t này áp d ng t tháng 02/2009 đ n tháng 11/2009), lãi su t cho vay và huy đ ng VND c a các NHTM khá

đ ng đ u và m c phù h p Tuy nhiên vào giai đo n cu i n m, lãi su t huy đ ng

v n đi u ch nh theo xu h ng t ng Trong đó lãi su t huy đ ng VND liên t c t ng trong nh ng tháng g n cu i n m ; đ c bi t trong tháng 10/2009 và đ u tháng 11/2009, lãi sut huy đ ng VND đã t ng 0,2 % - 0,99%/n m so v i tháng 9/2009

Hi n nay, m c lãi su t huy đ ng VND cao nh t là 10,49%/n m; cùng v i lãi su t c

b n t ng t 7%/n m lên 8%/n m Lãi su t cho vay s n xu t kinh doanh t i đa là 12%/n m Lãi su t cho vay th a thu n c a các TCTD đ i v i các nhu c u ph c v

đ i s ng t 14% đ n kh ang 17%/n m Các NHTM c nh tranh r t gay g t trong

vi c huy đ ng v n vào nh ng tháng cu i n m đ đ m b o an toàn thanh kho n

u n m 2009 chính sách tín d ng c a Ngân hàng Nhà n c đ c n i l ng

đ khuy t khích phát tri n kinh t nh ng sang đ n quý III/2009 l i b h n ch t c đ

t ng tr ng đ ki m soát l m phát

Các ho t đ ng d ch v ngân hàng ti p t c phát tri n Trong đó, k t th́c n m

ho t đ ng 2009, ph n l n các NHTMCP (h i s chính) đã hoàn thi n và phát tri n ngân hàng lõi – corebanking Dch v th ATM ti p t c m r ng và t ng tr ng khá tuy nhiên vn còn t n t i nh ng h n ch nh t đ nh nh : ti n ích c a th ch a đ c khai thác và s d ng t i đa, ng i s d ng ch y u s d ng đ ŕt ti n m t, các liên minh th v n ch a k t n i thành h th ng th ng nh t…

V i b dày kinh nghi m và uy tín su t 47 n m ho t đ ng VCB đã là th ng hi u đáng tin c y và quen thu c v i m i đ i t ng khách hàng Vi t Nam đ c bi t trong

l nh v c kinh doanh qu c t t n d ng th m nh th ng hi u này cùng s n i l c h t mình c a đ i ng cán b công nhân viên nhi t tình và chuyên nghi p VCB Nam Sài Gòn không ch hoàn thành ch tiêu mà h i s chính giao mà còn luôn trong top đ u

v ho t đ ng TTQT c a NHTMCPNT ó là ti n đ quan tr ng đ VCB Nam Sài Gòn th c hi n và phát tri n ho t đ ng thanh toán xu t nh p kh u

3.1 Quy trình thanh toán tín d ng ch ng t t i VCB

chi nhánh Nam Sài Gòn

3.1.1 Quy trình thanh toán xu t kh u

3.1.1.1

Trong nghi p v này VCB th c hi n ch c n ng là Ngân hàng thông báo toàn

b nghi p v đ c chia thành hai m ng

Quy trình

- Thông báo L/C, thông báo tu chnh L/C

- Ti p nh n, ki m tra, g i ch ng t và đòi ti n

Có th khái quát nghi p v thanh toán L/C hàng xu t qua s đ d i đây

S đ 3.1: Quy trình thanh toán xu t kh u

Ngân hàng

n c ngoài