Trinh Minh Th... Mô hình Mohr- Coulomb .... Mô hình Hardening-soil ..... ng quá trình lún tính toán tràn D ng Thi n ..... Phía b c giáp Qu ng Ngãi, phía Nam giáp Phú Yên, phía Tây giáp G
Trang 1L I C M N Tôi xin bày t lòng bi t n sâu s c nh t t i th y PGS.TS Tr nh Minh Th
là ng i h ng d n khoa h c, đã đ nh h ng và ch b o t n tình cho tôi trong su t
th i gian làm lu n v n Th y không ch h ng d n tôi hoàn thành lu n v n, mà h n
n a th y đã cho tôi nh ng ki n th c v m t l nh v c khoa h c m i v i nhi u đi u thú v mà tr c đây tôi ch a t ng đ c bi t và có c h i ti p c n Tôi xin chân thành c m n th y PGS.TS V n L ng đã có nh ng góp ý quý báu, nh ng
đ ng viên khích l đ tôi có đ c k t qu t t h n trong quá trình h c t p và trong nghiên c u đ tài lu n v n c a mình Các th y là t m g ng sáng v tinh th n trách nhi m, lòng t n t y, tình yêu ngh và n l c v n lên trong h c t p, nghiên c u khoa h c R t mong ti p t c đ c s ch b o c a các th y trên con đ ng h c t p và nghiên c u khoa h c c a tôi sau này
Tôi chân thành c m n các th y cô giáo và các cán b Phòng ào t o i
h c và sau i h c, Khoa Công trình tr ng i h c Th y L i, B môn a k thu t, th y công cùng t t c các th y cô gi ng d y l p ôn thi cao h c, ti ng Anh B1 khóa 20 đ t 2 t i Vi n Mi n Trung và l p Cao h c CH20C- H2, đã t o đi u ki n
và truy n d y ki n th c cho chúng tôi trong su t quá trình h c t p và th c hi n lu n
v n
Nhân d p này tôi c ng bày t s c m n trân tr ng đ n lãnh đ o, các th y cô giáo cùng các đ ng nghi p trong Vi n ào t o và Khoa h c ng d ng Mi n Trung nói chung và các đ ng nghi p Chi nhánh Bình nh - n i tôi công tác, đã giúp đ ,
t o đi u ki n cho tôi trong su t quá trình h c t p và hoàn thành lu n v n c a mình
Bình nh, tháng 11 n m 2014
Tác gi lu n v n
NG KHOA THI
- -
Trang 2C NG HÒA XÃ H I CH NGH A VI T NAM
c l p – T do – H nh phúc
B N CAM K T Kính g i: Ban Giám hi u tr ng i h c Thu l i
Phòng ào t o H và Sau H tr ng i h c Thu l i
Tôi tên: ng Khoa Thi;
Sinh ngày: 14/12/1976
H c viên l p cao h c: CH20C- H2
Chuyên ngành: Xây d ng công trình th y Mã s : 580202
C quan công tác: Vi n ào t o và Khoa h c ng d ng Mi n Trung
i n tho i: D : 0914.468.618
Theo Quy t đ nh s 2278/Q - HTL, ngày 26/12/2013 c a Hi u tr ng
tr ng i h c Thu L i, v vi c giao đ tài lu n v n và ng i h ng d n cho h c
viên cao h c đ t 4 n m 2013, tôi đã đ c nh n đ tài: “Nghiên c u gi i pháp h p
lý x lý n n đ t y u các công trình ven bi n t nh Bình nh, ng d ng cho công trình Tràn D ng Thi n thu c h th ng ê ông t nh Bình nh” d i s
h ng d n c a th y giáo PGS.TS Trinh Minh Th
Tôi xin cam đoan lu n v n là k t qu nghiên c u c a riêng tôi, không sao chép
c a ai N i dung lu n v n có tham kh o và s d ng các tài li u, thông tin đ c
đ ng t i trên các tài li u và các trang web theo danh m c tài li u tham kh o c a
Trang 3M C L C
M U 1
I Tính c p thi t c a đ tài 1
II M c đích c a đ tài 4
II.1 Ph m vi, đ i t ng nghiên c u 4
II.2 N i dung nghiên c u 5
III Cách ti p c n và ph ng pháp nghiên c u 5
IV N i dung lu n v n 5
Ch ng 1 6
T NG QUAN 6
1.1 Khái ni m v n n đ t y u 6
1.1.1 M t s đ c đi m c a n n đ t y u 6
1.1.2 Các lo i n n đ t y u ch y u và th ng g p 6
1.2 Gi i thi u chung v hi n tr ng đê bi n Vi t Nam, đê bi n Bình nh 6
1.3 Hi n tr ng đ a ch t n n h th ng đê bi n Vi t Nam 8
1.3.1 a ch t n n đê bi n mi n B c 8
1.3.2 a ch t n n đê bi n mi n Trung 9
1.3.3 a ch t n n đê bi n mi n Nam 10
1.4 Th c tr ng đê bi n t nh Bình nh 10
1.5 Các s c th ng g p trong quá trình thi công, v n hành c a công trình trên n n đ t y u 11
1.5.1 S c trong quá trình thi công 12
1.5.2 S c trong quá trình khai thác, v n hành 13
1.6 Các k t qu đã nghiên c u thi t k công trình trên n n đ t y u 15
1.6.1 Các bi n pháp x lý n n đ t y u 15
1.6.1.1 Các bi n pháp x lý v k t c u công trình 16
1.6.1.2 Các bi n pháp x lý v móng 17
1.6.1.3 Các bi n pháp x lý n n 17
1.7 ánh giá chung 19
Ch ng 2 20
Trang 4CÁC PH NG PHÁP X LÝ KHI XÂY D NG CÔNG TRÌNH TRÊN N N
T Y U 20
2.1 Gi i thi u chung 20
2.2 Ph ng pháp làm ch t đ t trên m t b ng c h c 20
2.2.1 Làm ch t đ t b ng đ m r i (đ m đ ng) 21
2.2.2 Làm ch t đ t b ng ph ng pháp đ m l n 22
2.2.3 Làm ch t đ t b ng ph ng pháp đ m rung 23
2.3 Ph ng pháp làm ch t đ t d i sâu b ng ch n đ ng và thu ch n 23
2.3.1 Ph ng pháp nén ch t đ t b ng ch n đ ng 23
2.3.2 Ph ng pháp nén ch t đ t b ng thu ch n 24
2.4 Ph ng pháp gia c n n b ng thi t b tiêu n c th ng đ ng 25
2.5 Ph ng pháp gia c n n b ng n ng l ng n 26
2.6 Ph ng pháp gia c n n b ng v i đ a k thu t và b c th m 26
2.7 Ph ng pháp gia c n n b ng ch t k t dính 27
2.7.1 Gia c n n b ng ph ng pháp tr n vôi 28
2.7.2 Gia c n n b ng ph ng pháp tr n xim ng 28
2.7.3 Gia c n n b ng ph ng pháp tr n bitum 29
2.7.4 Gia c n n b ng keo polyme t ng h p 29
2.8 Ph ng pháp gia c n n b ng dung d ch 29
2.8.1 Ph ng pháp gia c n n b ng dung d ch v a xim ng 30
2.8.2 Ph ng pháp gia c n n b ng dung d ch silicát 30
2.8.3 Ph ng pháp gia c n n b ng nh a bitum 31
2.9 Ph ng pháp v t lý gia c n n đ t y u 32
2.9.1 Gia c n n b ng ph ng pháp đi n th m 32
2.9.2 Gia c n n b ng ph ng pháp đi n hoá h c 33
2.9.3 Gia c n n b ng ph ng pháp nhi t 33
2.10 Ph ng pháp gia c n n đ t y u b ng c c cát, c c vôi, c c đ t - vôi, c c đ t - xim ng, c c cát - xim ng - vôi 34
2.11 Ph ng pháp b ph n áp 36
2.12 Ph ng pháp t ng h s mái 37
2.13 Ph ng pháp nén tr c 38
2.14 Ph ng pháp c k t chân không 39
Trang 52.15 Phân tích, đánh giá l a ch n ph ng pháp h p lý 41
2.15.1 Ph m vi áp d ng các ph ng pháp x lý n n đ t y u 41
2.15.2 Phân tích l a ch n ph ng pháp x lý 43
2.15.2.1 X lý n n b ng c c vôi và c c đ t – vôi 43
2.15.2.2 Bi n pháp x lý n n b ng c c đ t – xi m ng 45
2.16 K t lu n ch ng 2 47
Ch ng 3 49
MÔ HÌNH BÀI TOÁN VÀ PHÂN TÍCH K T QU 49
3.1 Gi i thi u v công trình 49
3.2 i u ki n đ t n n 52
3.2.1 a hình – đ a m o 52
3.2.2 a t ng và tính ch t c lý đ t 53
3.2.3 N c và hi n t ng đ a ch t v t lý 55
3.2.4 Nh n xét 55
3.3 L a ch n ph n m m tính toán 56
3.4 L a ch n mô hình và ph ng pháp tính ng su t- bi n d ng 58
3.4.1 L a ch n mô hình 58
3.4.1.1 Mô hình Mohr- Coulomb 58
3.4.1.2 Mô hình soft-soil: 59
3.4.1.3 Mô hình Hardening-soil 60
3.4.2 Ph ng pháp tính ng su t - bi n d ng 64
3.4.2.1 Các thông s di n t s phân b ng su t lên c c đ t tr n xim ng và đ t 64
3.4.2.2 Ph ng pháp tính toán cho gi i pháp c c đ t tr n xi m ng 66
3.4.3 Nh n xét và k t lu n 83
3.5 Các tr ng h p tính toán 84
3.5.1 L a ch n các tr ng h p tính toán 84
3.5.2 i u ki n biên bài toán 86
3.5.3 Các thông s x lý n n t ng đ ng 86
3.6 Tính toán ph ng pháp x lý h p lý đã l a ch n 89
3.6.1 Tính toán, đánh giá hi n tr ng lún c a công trình 89
Trang 63.6.1.1 Tính toán, đánh giá hi n tr ng lún m t c t đ i di n đ u B c (MC179)89 3.6.1.2 Tính toán, đánh giá hi n tr ng lún m t c t đ i di n đ u Nam
(MC167) 94
3.6.2 Tính toán, x lý n n công trình b ng ph ng pháp c c xi m ng đ t 100
3.6.2.1 Tính toán, x lý n n công trình b ng ph ng pháp c c xi m ng đ t m t c t đ i di n đ u B c (MC179) 101
3.6.2.2 Tính toán, x lý n n công trình b ng ph ng pháp c c xi m ng đ t m t c t đ i di n đ u Nam (MC167) 105
3.7 Phân tích k t qu tính b ng ph ng pháp ph n t h u h n 108
3.7.1 Phân tích k t qu đ u B c (MC179) 108
3.7.2 Phân tích k t qu đ u Nam (MC167) 110
3.7.2 Nh n xét 112
3.8 K t lu n ch ng 3 112
K t lu n và ki n ngh 114
K t lu n 114
Ki n ngh 115
Nh ng t n t i 115
Tài li u tham kh o 117
Ti ng vi t 117
Ti ng Anh 118
Ph l c 119
Trang 7TH NG KÊ CÁC HÌNH V
Hình 1.1 nh ch p hi n tr ng công trình ven bi n Bình nh 8
Hình 1.2 nh s c công trình Kênh Chính HCN Núi M t t nh Bình nh 12
Hình 1.3 nh ch p s c s p mái kè thu c Công trình Kè i Bình, Bình nh 13
Hình 1.4 nh s c s t tr t mái ta luy Công trình nhà máy thu đi n B n V 13
Hình 1.5 nh ch p s c s t lún c ng Bà a trên đê ông, Bình nh 14
Hình 1.6 nh ch p s c Tràn D ng Thi n, h th ng đê ông, Bình nh 14
Hình 1.7 nh ch p s c s t tr t QL1A n m 2009 t i Tuy An, Phú Yên 15
Hình 2.1 Ph ng pháp đ m c h c 21
Hình 2.2 S đ thi t b nén ch t đ t b ng thu ch n 24
Hình 2.3 a, Thi công c c cát; b, B c th m đ ng 25
Hình 2.4 Gia c n n b ng v i a k thu t - B c th m 27
Hình 2.5 S đ n n công trình ph t v a xim ng 30
Hình 2.6 Bi u đ đ tra l ng v a xim ng trong l ph t 30
Hình 2.7 S đ thi t b thi công ph t nh a bitum 32
Hình 2.8 S đ b trí các đi n c c 33
Hình 2.9 S đ b trí thi t b gia c ng đ t b ng nhi t 34
Hình 2.10 S đ thi t b thi công c c xi m ng - đ t 36
Hình 2.11 S đ x lý n n đ t y u b ng b ph n áp 37
Hình 2.12 S đ nguyên lý ph ng pháp c k t chân không 40
Hình 2.13 Thi công b m hút c k t chân không 41
Hình 2.14 Thi công c c xi m ng - đ t 46
Hình 2.15 B trí c c tr n khô 47
Hình 2.16 B trí c c tr n t trên bi n, 47
Hình 3.1 B n đ tuy n ê ông và đ m Th N i (TL: 1/100.000) 50
Hình 3.2 Bi u đ quan tr c lún Tràn D ng Thi n 51
Hình 3.3 Hình nh hi n tr ng Tràn D ng Thi n 52
Hình 3.4 Hình tr h khoan tràn D ng Thi n 54
Hình 3.5 Giao di n ph n m m Plaxis (V8.5) 56
Hình 3.6 L a ch n mô hình bài toán 57
Hình 3.7 Khai báo v t li u cho mô hình tính toán 57
Hình 3.8 Phân b ng su t hi u qu theo ph ng y 58
Hình 3.9 M t ch y mô hình Soft-soil 59
Trang 8Hình 3.10 M t phá ho i Mohr-Coulomb và m t ch y trong không gian S chính.60
Hình 3.11 Quan h ng su t bi n d ng Hyperbol 61
Hình 3.12 M t ch y bi n d ng tr t ti n v m t Mohr-Coulomb 62
Hình 3.13 M t m chi ph i bi n d ng th tích khi nén đ ng h ng 63
Hình 3.14 M t gi i h n t ng quát c a mô hình Hardening-soil 64
Hình 3.15 S phân b ng su t lên c c đ t xim ng và đ t 64
Hình 3.16 Xác đ nh s c ch ng c t trung bình 70
Hình 3.17 Các m t tr t gi đ nh 71
Hình 3.18 Các d ng phá ho i có th c a c c đ t xim ng 72
Hình 3.19 b n ch ng c t không thoát n c c a c c đ t xim ng 72
Hình 3.20 L c tác d ng d c theo m t tr t 75
Hình 3.21 Bi u đ ng su t c t c a c c đ t xim ng 76
Hình 3.22 Quan h ng su t - bi n d ng v t li u xim ng đ t 76
Hình 3.23 Phá ho i kh i 79
Hình 3.24 Phá ho i c t c c b 79
Hình 3.25 S đ tính toán bi n d ng 81
Hình 3.26 ng su t phân b đ u b t đ u t đ sâu 2/3 chi u dài c c đ t xim ng 83
Hình 3.27 nh ch p tràn D ng Thi n 84
Hình 3.28 M t c t tính toán đ u B c tràn D ng Thi n 85
Hình 3.29 M t c t tính toán đ u Nam tràn D ng Thi n 85
Hình 3.30 Mô hình phân tích đ u B c (ch a gia c n n) 90
Hình 3.31 L i ph n t phân tích đ u B c (ch a gia c n n) 90
Hình 3.32 Áp l c n c l r ng đ u B c (ch a gia c n n) 91
Hình 3.33 K t qu đ lún c k t đ u B c tràn đ n n m 2000 (tr ng h p 1) 92
Hình 3.34 K t qu đ lún c k t đ u B c đ n n m 2010 (tr ng h p 2) 93
Hình 3.35 K t qu đ lún c k t đ u B c tràn đ n n m 2014 (tr ng h p 3) 94
Hình 3.36 Mô hình phân tích đ u Nam (ch a gia c n n) 95
Hình 3.37 L i ph n t phân tích đ u Nam (ch a gia c n n) 95
Hình 3.38 Áp l c n c l r ng đ u Nam (ch a gia c n n) 96
Hình 3.39 K t qu đ lún c k t đ u Nam tràn đ n n m 2000 (tr ng h p 1) 96
Hình 3.40 K t qu đ lún c k t đ u Nam c a tràn đ n n m 2010 (tr ng h p 2) 97 Hình 3.41 K t qu đ lún c k t đ u Nam tràn đ n n m 2014 (tr ng h p 3) 98
Hình 3.42 ng quá trình lún tính toán tràn D ng Thi n 99
Trang 9Hình 3.43 Mô hình tính toán đ u B c (sau khi x lý c c đ t xi m ng) 102
Hình 3.44 L i ph n t phân tích đ u B c (sau khi x lý b ng c c xi m ng - đ t) 102
Hình 3.45 Áp l c n c ng m đ u B c (sau khi x lý b ng c c xi m ng - đ t) 103
Hình 3.46 K t qu lún c k t đ u B c (tr ng h p 4) 103
Hình 3.47 K t qu tính toán lún đ u B c tràn D ng Thi n 104
Hình 3.48 Mô hình tính toán đ u Nam (sau khi x lý c c xi m ng đ t) 105
Hình 3.49 L i ph n t phân tích đ u Nam (sau khi x lý b ng c c xi m ng - đ t) 106
Hình 3.50 Áp l c n c ng m đ u Nam (sau khi x lý b ng c c xi m ng - đ t) 106
Hình 3.51 K t qu lún c k t đ u Nam (tr ng h p 4) 107
Hình 3.52 K t qu tính toán lún đ u Nam 108
Hình 3.53 K t qu lún đ u B c 109
Hình 3.54 K t qu sau khi x lý c c đ t xi m ng đ u B c 110
Hình 3.55 K t qu tính toán lún đ u Nam 111
Hình 3.56 K t qu sau khi x lý c c đ t xi m ng đ u Nam 111
Trang 10B ng 3.5 B ng thông s v t li u s d ng trong mô hình tính toán đ u B c 100
B ng 3.6 B ng thông s v t li u s d ng trong mô hình tính toán đ u Nam 100
Trang 13Mu Kh n ng kháng u n khi nén c a v t li u c c
Hc c Chi u dài c c đ t xim ng
Cu b n c t không thoát n c trung bình c a đ t sét
Trang 14M U
I Tính c p thi t c a đ tài
Bình nh là m t t nh ven bi n Nam Trung b , n m t a đ t 13042' đ n
14042' V đ B c và 108039' đ n 109022' Kinh đ ông, có di n tích t nhiên 6.026
km2, bao g m thành ph Quy Nh n và 10 huy n, th xã v i dân s kho ng 1,6 tri u
ng i Phía b c giáp Qu ng Ngãi, phía Nam giáp Phú Yên, phía Tây giáp Gia Lai
và phía ông giáp Bi n ông Bình nh cách th đô Hà N i 1.065 km và cách thành ph H Chí Minh 680 km
Là m t trong 5 t nh n m trong vùng tr ng đi m kinh t Nam Trung B v i
đ a lý quan tr ng trong giao l u phát tri n kinh t xã h i, v trí vai trò quan tr ng trong b o v an ninh qu c phòng Bình nh có v trí trung tâm trên các tuy n giao
l u qu c t và liên vùng tuy n tr c B c - Nam và hành lang ông - Tây c a Mi n Trung v i h th ng giao thông t ng đ i phát tri n v i tuy n đ ng s t B c Nam, tuy n đ ng b QL 1A và QL 19, sân bay Phù Cát và c ng Quy Nh n c bi t
t nh có b bi n dài 134 km, vùng lãnh h i 2.500 km2 v i vùng đ c quy n kinh t 40.000 km2 có nhi u tài nguyên ch a đ c khai thác Bình nh c ng là c a ngõ phía ông có s c hút l n đ i v i các t nh Tây Nguyên, Nam Lào và B c CamPuChia là nh ng vùng có ti m n ng to l n v nông lâm s n, cây công nghi p
và khoáng s n
Là m t t nh duyên h i ven bi n, n n kinh t ph thu c ch y u vào s n xu t nông nghi p và khai thác đánh b t thu s n, nh ng do đi u ki n đ t đai b c màu, thiên nhiên kh c nghi t, di n tích đ t có th khai thác đ c không nhi u do v y thu
nh p c a ng i dân còn th p, tình hình ng p l t th ng xuyên x y ra, sau m i mùa
l đ i s ng nhân dân càng khó kh n h n, mùa khô thì n c bi n xâm nh p sâu vào
đ t li n làm nhi m m n đ t canh tác, n c sinh ho t, khôi ph c l i s n xu t,
t ng b c n đ nh cu c s ng nhân dân, t nh đã xác đ nh m c tiêu ph i hoàn ch nh
h th ng thu l i và xây d ng cho đ c các công trình phòng ch ng l , ch ng h n
nh m b o v đ t canh tác, nhà c a
Trang 15Công trình ê ông làm nhi m v ng n m n cho 3.600 ha đ t s n xu t, tiêu úng cho 5.400 ha, thoát l cho 22.500 ha, ph c v giao thông và b o v c dân các
xã thu c ven đ m Th N i thu c huy n Tuy Ph c, huy n Phù Cát và TP Qui Nh n
t nh Bình nh - Là m t tuy n đê quan tr ng nh t c a t nh Bình nh, nó góp ph n trong vi c hoàn thành m c tiêu, nhi m v mà ng b và nhân dân đ t ra và đã
đ c thông qua trong Ngh quy t c a H ND t nh Bình nh
Tuy n đê có chi u dài 47km, xu t phát t c ng ao cá Bác H đi qua đ p dâng Phú Hòa, C u ôi, ch y ven theo đ m Th N i, d c theo sông Hà Thanh và đi qua đ p dâng Cây D a v c u Gò B i, đi qua h l u sông i An v p M i và
k t thúc t i C u Nh n H i Trên tuy n có 05 c u giao thông, 39 c ng d i đê, 04
đ p ng n m n và 18 tràn x l
H u h t h th ng ê ông và các công trình trên tuy n đi qua các c a sông
và ch y ven đ m Th N i Khu v c này v i đi u ki n đ a ch t có ngu n g c tr m tích sông bi n h n h p, là sét và á sét do hi n t ng b i l ng phù sa các con sông, khi thi công xây d ng công trình s làm thay đ i tr ng thái cân b ng t nhiên c a
đ t đá, gây ra s thay đ i ng su t và bi n d ng trong đ t d i công trình và các vùng xung quanh đ c bi t trong n n đ t y u Ph m vi nh h ng và m c đ nh
h ng c a nh ng bi n đ i đó ph thu c vào nhi u y u t , trong đó bao g m y u t
v lo i đ t đá, đ c đi m c a n c d i đ t, ph ng pháp thi công, bi n pháp ch ng
đ
Nghiên c u bi n pháp x lý h p lý n n đ t y u là m t trong nh ng yêu c u quan tr ng trong quá trình thi t k và thi công công trình ven bi n Bình nh Vi c
hi u bi t đ y đ v nh ng đ c tính, đi u ki n ng d ng c a bi n pháp x lý n n khi thi t k , thi công s góp ph n đ m b o s làm vi c n đ nh c a các công trình đ c xây d ng
tài t p trung phân tích các đ c tính c a đ t, mô hình hoá s thay đ i tr ng thái ng su t c a n n đ t bên d i công trình, nh ng bi n d ng c a m t đ t và các công trình lân c n Nghiên c u và đ xu t gi i pháp thi công, gi i pháp ch ng đ đ
Trang 16không gây m t n đ nh cho công trình, h n ch s t lún m t đ t, đ y n i công trình
và đ m b o đi u ki n làm vi c bình th ng c a công trình tài có ý ngh a khoa
h c và th c ti n cao trong đi u ki n hi n nay khi h th ng đê ven bi n Bình nh đang có ch tr ng m r ng, nâng c p đ ng phó v i n c bi n dâng do bi n đ i khí h u
Xu t phát t th c tr ng đê bi n c a Vi t Nam nói chung và đê bi n Bình
nh nh đã nêu trên d n đ n nhu c u t t y u ph i nâng c p h th ng đê bi n,
Chính ph đã có Quy t đ nh s 667/Q -TTg, ngày 27/5/2009 "v vi c phê duy t
ch ng trình c ng c , nâng c p h th ng đê bi n t Qu ng Ngãi đ n Kiên Giang",
trong đó có đê bi n Bình nh Tr c th c tr ng trên, c n có các nghiên c u, đánh giá m t cách chính xác nguyên nhân h h ng, xu ng c p c a các tuy n đê, công trình trên đê đ có bi n pháp x lý h u hi u
Qua các k t qu đánh giá và phân tích thì nguyên nhân s c công trình khi xây d ng đê nh s t, tr t, lún nhi u, lún không đ u…vv, thì nguyên nhân chính là
do n n đê y u, bi n pháp x lý n n và thân đê không h p lý, t c đ thi công quá nhanh…
Hi n nay có m t s ph ng pháp x lý n n đ t y u nh sau: ào b m t
ph n đ t y u thay th b ng cát thoát n c t t; Gia t i tr c làm ch t đ t đ ng th i
đ y n c ra kh i đ t, làm c c cát trong n n đ t; Các gi i pháp c ng hoá đ t y u
b ng các ph gia vô c ho c h u c ; Các bi n pháp gia c ng n n đ t y u b ng các
v t li u nh v i đ a k thu t, l i đ a k thu t, l i s i th y tinh; Ph ng pháp c
k t đ t b ng ph ng pháp đi n th m Tuy các ph ng pháp trên đã đ c áp d ng nhi u trong th c t nh ng tính hi u qu ch a cao, th i gian thi công ch m, không kinh t đ c bi t là v i đê bi n, m t c t ngang l n và đê r t dài
G n đây, nhi u công ngh x lý n n đ t y u nh công ngh c k t hút chân không đ làm ch t n n đ t y u, công ngh gia c n n đ t y u b ng c c cát, c c vôi,
c c đ t - vôi, c c đ t - xim ng, c c cát - xim ng - vôi, đã đ c áp d ng thành công các n c tiên ti n, các công ngh này c ng đã b c đ u đ c áp d ng Vi t
Trang 17Nam Tuy nhiên, tính ch t c lý đ t, đi u ki n th c t c a t ng đ a ph ng là không
gi ng nhau
i v i các công trình ven bi n Bình nh nói chung và h th ng ê ông
c a t nh Bình nh nói riêng, các nhà Qu n lý, nhà t v n đang b i r i đ có th l a
II.1 Ph m vi, đ i t ng nghiên c u
Nghiên c u chuy n v c a công trình trên n n đ t y u vùng ven bi n Bình
nh, l a ch n gi i pháp x lý n n móng h p lý thông qua vi c phân tích, so sánh
đi u ki n áp d ng c a các ph ng pháp x lý n n đ t y u
Tính toán x lý n n móng công trình b ng ph ng pháp đã l a ch n
tài l a ch n công trình đi n hình xây d ng trên n n đ t y u là tràn D ng Thi n trên h th ng ê ông t nh Bình nh đ phân tích, đánh giá
Trang 18II.2 N i dung nghiên c u
Nghiên c u chuy n v c a công trình qua các giai đo n làm vi c b ng cách phân tích c k t đ t n n trên ph n m m Plaxis, so sánh v i k t qu quan tr c th c t
t đó đánh giá đ tin c y c a k t qu tính toán, tính toán d báo lún công trình trong
Ch ng 2 Các ph ng pháp x lý khi xây d ng công trình trên n n đ t y u
Ch ng 3 Mô hình bài toán và phân tích k t qu
K t lu n và ki n ngh
Trang 19C h ng 1
T NG QUAN 1.1 Khá i ni m v n n đ t y u
1.1.1 M t s đ c đi m c a n n đ t y u
Thu c lo i n n đ t y u th ng là đ t sét có l n nhi u h u c ; S c ch u t i bé (0,5÷1kg/cm2); t có tính nén lún l n (a>0,1 cm2
/kg); H s r ng e l n (e>1,0);
s t l n (B>1); Mô đun bi n d ng bé (E<50kg/cm2); Kh n ng ch ng c t (C) bé,
kh n ng th m n c bé; Hàm l ng n c trong đ t cao, đ bão hòa n c G>0,8, dung tr ng bé
1.1.2 Các lo i n n đ t y u ch y u và th ng g p
- t sét m m: G m các lo i đ t sét ho c á sét t ng đ i ch t, tr ng thái bão hòa n c, có c ng đ th p;
ch y g i là cát ch y;
- t bazan: là lo i đ t y u có đ r ng l n, dung tr ng khô bé, kh n ng
th m n c cao, d b lún s t
1.2 Gi i thi u chung v hi n tr ng đê bi n Vi t Nam, đê bi n Bình nh
N c ta có kho ng 3.260km đê bi n tr i dài trên ba mi n B c, Trung, Nam
có l ch s hình thành, đ c tr ng khí h u, s c thái đ a hình, đ a ch t riêng bi t ê
bi n th ng xuyên ch u tác đ ng c a th y tri u, sóng gió, đ c bi t là khi có bão l n nên đê bi n còn nhi u t n t i, nh t là vi c n đ nh lâu dài tr c nguy c thiên tai ngày càng kh c li t và đòi h i vi c phát tri n b n v ng đa m c tiêu
H th ng đê bi n, đê c a sông còn t n t i nh ng đi m chính sau:
Trang 20- Nhi u tuy n đê bi n, đê c a sông ch a đ c đ u t c ng c , nâng c p l i
th ng xuyên ch u tác đ ng c a sóng, th y tri u, thiên tai nên ti p t c b xu ng c p nghiêm tr ng
- M t s tuy n đê nh l , manh mún ch a khép kín tuy n nên h n ch v
hi u qu
- Nhi u tuy n đê, kè bi n ch a đ c đ u t đ ng b (tr c đê không có r ng phòng h , không có công trình b o v bãi) Th ng kê m i nh t cho th y, đê bi n t
Qu ng Ninh đ n Qu ng Nam dài 1.450km, trong đó có kho ng 600km ch a đ c
c i t o, nâng c p ho c ch a đ c đ m b o cao trình theo thi t k Trong s này, hàng lo t đi m đen d v , xu ng c p đã xu t hi n H th ng đê bi n các t nh t
Qu ng Ngãi đ n Kiên giang bao g m 54 tuy n đê, trong đó, t nh Qu ng Ngãi có 6 tuy n, Bình nh 4 tuy n, Phú Yên 3 tuy n, Khánh Hòa 4 tuy n, Ninh Thu n 3 tuy n, Bình Thu n 6 tuy n, Bà R a – V ng Tàu 6 tuy n, TP H Chí Minh 1 tuy n,
Ti n Giang 2 tuy n, B n Tre 3 tuy n, Trà Vinh 3 tuy n, Sóc Tr ng 3 tuy n, B c Liêu 2 tuy n, Cà Mau 3 tuy n và Kiên Giang 4 tuy n V i chi u dài g m 518 km đê
bi n và 326 km đê c a sông Nhi u tuy n đê bi n, đê c a sông hi n v n ch a đ
kh n ng phòng ch ng thiên tai, khi ph i ch u tri u c ng và bão th ng b thi t h i
l n Các tuy n đê bi n, đê sông c ng ch a khép kín, nhi u đo n đê còn thi u c u,
c ng, do đó ch a ch đ ng trong tiêu úng, tiêu phèn, h n ch hi u qu ng n m n,
gi ng t cho nuôi tr ng th y s n và k t h p giao thông bi n Chính vì v y, vi c tri n khai ch ng trình c ng c , nâng c p h th ng đê bi n là r t c n thi t và c p bách
- Bãi bi n nhi u n i liên t c b h th p gây s t l chân kè, xâm th c vào thân
đê làm h h ng đê
- M c b o đ m an toàn th p, không có kh n ng ch ng l i thiên tai k t h p tri u c ng Theo d đoán c a các nhà chuyên môn, hi n nay đê bi n c a Vi t Nam
ch ch u đ c gió bão m nh c p 9 và tri u trung bình, n u bão m nh h n và k t h p
v i tri u c ng thì nguy c v đê nhi u tuy n xung y u là đi u khó tránh kh i
Trang 21- ê đ c đ p trên n n đ a ch t t nhiên m m y u ch a đ c x lý tri t đ
Vì th c m i mùa m a bão đ n, ng i dân vùng ven bi n l i s ng trong c nh n m
n p lo s tr c nguy c v đê, ch y l Qua đánh giá, phân tích các nguyên nhân gây h h ng đê g n đây thì nguyên nhân chính là do đê n m trên đ a ch t n n m m
D c theo d i b bi n mi n B c Vi t Nam là các thành t o tr m tích tr thu c
th ng Haloxen h đ t , ngu n g c tr m tích bi n và sông - bi n h n h p, thành
ph n tr m tích h t v n v i u th là nhóm sét - cát - b i, đ t có ki n trúc sét - b i, cát - b i, c u t o phân l p Do nh h ng c a h b i tích sông bi n t i vùng b bi n hình thành t ng b i tích h t thô tích t khá dày d i các d ng c n cát, đ n cát và bãi cát m ng ven b , kéo dài nh liên t c
Ho t đ ng c a sóng và gió bi n đã nh h ng tr c ti p vào quá trình tr m tích, làm thay đ i thành ph n, tính ch t, s phân b và th n m c a các l p đ t d n
đ n tính ch t, đ b n, tr ng thái c a các l p đ t ch a n đ nh, m c đ nén ch t còn
th p, nh t là đ i v i các l p đ t phân b ngoài đê
Trang 22Theo tài li u thu th p đ c các t nh ven bi n mi n B c, đê bi n n m trên l p
1.3.2 a ch t n n đê bi n mi n Trung
N n đê bi n mi n Trung thay đ i theo nhi u tuy n, t i các vùng đ m phá n n
g n gi ng n n đê bi n mi n B c, thành ph n mùn và cát m n nhi u, các vùng còn l i thành ph n cát nhi u h n a t ng khu v c có chung m t đ c đi m là hình thành t quá trình b i tích sông - bi n và đ m l y trên n n đá g c v i chi u dày t ng tr m tích r t l n t 30 - 50 m
á n n: Bao g m các thành t o Triat, Th ng gi a, h t ng Mang Giang MG) và các ph c h xâm nh p Vân Canh pha 3 (γT2-3 VC3) Thành ph n th ch
(T2-h c bao g m: riolit forfia, daxit fenzit, cu i k t, cát k t, cát k t ackoz, cát b t k t, phi n silic, granit sáng màu h t không đ u, granit xienit Di n l c a chúng là dãy núi Bà phía B c khu v c d án, dãy núi cao trên bán đ o Ph ng Mai kéo dài t
Nh n Lý đ n Nh n H i và dãy núi cao t Ph c Thành đ n ph ng Tr n Quang
Di n, Bùu Th Xuân, Nh n Phú, ng a Trong khu d án l p đá n n b các l p
tr m tích hi n đ i bao ph bên trên v i đ sâu kho ng 30 ÷ 50m
L p ph t : Ch y u là thành t o tr m tích sông bi n và tr m tích đ m
l y amQ22: Thành ph n ch y u là bùn, cát pha h t m n ch a nhi u h u c và các
l p cát - cu i s i xen k p, b t á sét tu i Pleixtocen mu n (amQIII3)
Nhìn chung đ a ch t d c tuy n công trình ch y u là b i tích sông bi n trên
n n đá g c v i chi u dày r t l n 30 ÷ 40m, kh n ng ch u l c r t y u, k t c u r i r c
r t d b xói mòn, r a trôi, do v y c n có bi n pháp công trình phù h p đ ch ng lún
và ch ng xói cho công trình
Trang 23có cao đ ph bi n (0,5÷1,0)m, có nhi u bãi b i
Khu v c này là m t d i h p g m các d ng bãi cát, đ n cát, c n cát ch y liên
t c t c a sông Sài Gòn d c theo b bi n ông và b bi n Tây kéo dài t i t n Hà Tiên, càng v sát bi n l p cát càng dày, càng vào sâu trong đ t li n l p cát vàng càng v t nh n Các hình tr các h khoan có đ sâu đ t đ n 40m, cho bi t l p cát
h t m n kém ch t d bi n thành d ng cát ch y ho c bùn cát khi có tác đ ng l c c
h c, th ng có đ dày (8÷10)m, d i là t ng sét mùn dày kho ng (15÷16)m, d i cùng là t ng sét d o c ng T ng b i tích tr đây có chi u sâu trên 50m Móng công trình th ng n m trên l p cát h t m n - bùn sét kém ch t có ch a nhi u mu i hoà tan, l p này có chi u dày thay đ i và n m trên t ng sét bùn không n đ nh công trình n đ nh ph i x lý nâng cao s c ch u t i c a l p này ho c truy n t i
xu ng t ng sét c ng n m sâu bên d i Nói chung, tuy n đê n m cách b bi n h n (300÷1000)m, tr m t s đo n b t c p nh Gành Hào, Nhà Mát, M Long đi quá sát bi n, ch u tác đ ng tr c ti p c a sóng và dòng ch y ven b nên c n ph i có bi n pháp gia c b o v b [16]
Tóm l i, n n đê bi n và đê c a sông trên đ a bàn c n c tuy có khác nhau
nh ng đ u thu c n n y u đ n r t y u Mu n đê làm vi c n đ nh và lâu dài thì đi đôi v i các gi i pháp b o v mái đê, thân đê, chân đê, bãi tr c, bãi sau đê c n ph i
có gi i pháp x lý n n đê h p lý
1.4 Th c tr ng đê bi n t nh Bình nh
Bình nh có 134km chi u dài b bi n, có 76,4km là có đê g m có b n h
th ng đê ven bi n: h th ng Tam Quan - Ch ng Hòa, Hoài H ng - Hoài M ,
v nh n c ng t và h th ng đê ông Các tuy n đê đ c các đ a ph ng xây d ng
Trang 24m t cách t phát t nh ng n m 1980 theo nhu c u ng n m n, gi ng t ch y u t i các c a sông l n; bao g m sông L i Giang, sông La Tinh, sông Kôn và sông Hà Thanh ê bi n Bình nh không n m ngoài th c tr ng chung c a h th ng đê bi n
c a c n c Tuy n đê bi n c a c a sông Kôn và sông Hà Thanh hình thành nên h
th ng ê ông - là m t tuy n đê quan tr ng b c nh t trong h th ng đê bi n Bình
nh H th ng này n m ven m Th N i, dài 47 km, qua các huy n Tuy Ph c, Phù Cát, và TP Quy Nh n, làm nhi m v ng n m n gi ng t h n 3.200 ha, tiêu úng 5.400 ha, tháo l kho ng 22.500 ha và b o v h n 200 nghìn dân Ng n m n tri u
c ng vào mùa khô t n su t P=10%, ch ng đ c l s m, l mu n t n su t P=10%,
gi ng t tiêu úng, tháo l
Công trình đê ng n m n khu đông ( ê ông) có t ng chi u dài 47km, trong
h th ng có nhi u công trình qua quá trình s d ng đã b h h ng và xu ng c p, không đ m b o đ c yêu c u đ ra Nhà n c đ u t kinh phí đ tu s a, hoàn ch nh
t ng ph n d án và ti n đ n hoàn ch nh toàn b 47 km đê nh trong quy t đ nh s
4611/Q -UB ngày 18 tháng 11 n m 2002 c a UBND t nh Bình nh "v vi c phê duy t d án hoàn ch nh đê ông" và Quy t đ nh s 667/Q -TTg, ngày 27 tháng 05
n m 2009 "v vi c phê duy t Ch ng trình c ng c , nâng c p h th ng đê bi n t
Qu ng Ngãi đ n Kiên Giang" [14]
1.5 Các s c th ng g p trong quá trình thi công, v n hành c a công trình trên n n đ t y u
N n đ t y u là n n đ t không đ s c ch u t i, không đ đ b n và bi n d ng nhi u, do v y không th làm n n thiên nhiên cho các công trình xây d ng
Khi xây d ng các công trình c u đ ng, dân d ng, th y l i, th ng g p các
lo i n n đ t y u, tùy thu c vào tính ch t c a các l p đ t y u, đ c đi m c u t o c a công trình mà ng i ta dùng các ph ng pháp x lý n n móng cho phù h p đ t ng
s c ch u t i c a n n móng, gi m đ lún, đ m b o đi u ki n khai thác bình th ng cho công trình
Trang 25Tuy nhiên, v n đ đánh giá, x lý n n đ t y u là h t s c ph c t p và b ng nhi u bi n pháp khác nhau N u x lý không tri t đ n n đ t y u s gây nên s c công trình trong quá trình thi công và v n hành
1.5.1 S c trong quá trình thi công
Trong quá trình thi công xây d ng công trình n u g p n n đ t y u mà x lý không k p th i thì d n đ n nh ng h u qu đáng ti c có th x y ra; i v i công trình t m có th gây bi n d ng k t c u d n đ n phá h y; các s c th ng g p: s t
tr t mái d c, s t lún đ ng thi công gây khó kh n trong công tác v n chuy n, s t lún dàn giáo - ván khuôn; đây c ng chính là nguyên nhân c b n d n đ n các v tai
n n lao đ ng x y ra trong quá trình thi công xây d ng công trình; i v i các k t
c u c a công trình chính, trong quá trình thi công g p n n đ t y u đòi h i bi n pháp
kh c ph c r t t n kém và m t nhi u th i gian, công s c N u không kh c ph c k p
th i s d n đ n h u qu khó l ng trong quá trình thi công và v n hành công trình
Trang 26Hình 1.3 nh ch p s c s p mái kè thu c Công trình Kè i Bình, Bình nh
Hình 1.4 nh s c s t tr t mái ta luy Công trình nhà máy thu đi n B n V
1.5.2 S c trong quá trình khai thác, v n hành
Lý thuy t và th c ti n đã cho th y: các công trình đ c xây d ng trên đ t
y u th ng g p 2 lo i s c lún s p - tr t tr i (do c ng đ ch ng c t c a đ t y u phía d i không đ ch u đ c t i tr ng công trình) và lún kéo dài (do quá trình c
k t c a đ t y u kéo dài) Lún s p - tr t tr i d n đ n phá h ng hoàn toàn c u t o
n n đ p khi n ph i đào b và đ p l i Còn lún kéo dài thì c u t o công trình c b n
v n đ c duy trì, mà ch nh h ng đ n cao đ n n, d n đ n ph i bù ph trong quá trình đ a công trình vào khai thác s d ng
i v i m t s công trình có c a van (các c ng, tràn công trình th y l i), trong quá trình khai thác, v n hành n u công trình b lún và lún không đ u d n đ n
Trang 27vi c v n hành các c a van h t s c khó kh n; lý do công trình b nghiên, tr ng l c và
l c kéo c a b l ch tâm tác d ng lên các hèm phai s gây khó kh n cho vi c đóng
m c a van d n đ n mài mòn và phá h y các k t c u ch n n c
D i đây là m t vài hình nh c th minh h a s c công xây d ng công trình đã v n hành g p n n đ t y u
Hình 1.5 nh ch p s c s t lún c ng Bà a trên đê ông, Bình nh
Hình 1.6 nh ch p s c Tràn D ng Thi n, h th ng đê ông, Bình nh
Khe lún tách
ra r ng 28cm
Trang 28Hình 1.7 nh ch p s c s t tr t QL1A n m 2009 t i Tuy An, Phú Yên
1.6 Các k t qu đã nghiên c u thi t k công trình trên n n đ t y u
Cho đ n nay n c ta, vi c xây d ng công trình trên đ t y u v n là m t v n
đ t n t i và là m t bài toán khó đ i v i ng i làm công tác xây d ng, đ t ra nhi u
v n đ ph c t p c n đ c nghiên c u x lý nghiêm túc, đ m b o s n đ nh và đ lún cho phép c a công trình
Khi thi công các công trình xây d ng g p các lo i n n đ t y u, tùy thu c vào tính ch t c a l p đ t y u, đ c đi m c u t o c a công trình mà ng i ta dùng ph ng pháp x lý n n móng cho phù h p đ t ng s c ch u t i c a n n đ t, gi m đ lún,
đ m b o đi u ki n khai thác bình th ng cho công trình
Trong th c t xây d ng, có r t nhi u công trình b lún, s p khi xây d ng trên
n n đ t y u do nh ng bi n pháp x lý không đ t hi u qu , không đánh giá chính xác
đ c các tính ch t c lý c a n n đ t đ làm c s và đ ra các gi i pháp x lý n n móng phù h p ây là m t v n đ h t s c khó kh n, đòi h i s k t h p ch t ch
gi a ki n th c khoa h c và kinh nghi m th c t đ gi i quy t, gi m đ c t i đa các
s c , h h ng c a công trình khi xây d ng trên n n đ t y u [5]
1.6.1 Các bi n pháp x lý n n đ t y u
K thu t c i t o đ t y u thu c l nh v c đ a k thu t, nh m đ a ra các c s lý thuy t và ph ng pháp th c t đ c i thi n kh n ng t i c a đ t sao cho phù h p v i yêu c u c a t ng lo i công trình khác nhau
Trang 29V i các đ c đi m c a đ t y u nh trên, mu n đ t móng công trình xây d ng trên n n đ t này thì ph i có các bi n pháp k thu t đ c i t o tính n ng ch u l c c a
nó N n đ t sau khi x lý g i là n n nhân t o
Vi c x lý khi xây d ng công trình trên n n đ t y u ph thu c vào đi u ki n
nh : c đi m công trình, đ c đi m c a n n đ t… V i t ng đi u ki n c th mà
k t c u t nh đ nh ho c phân c t các b ph n c a công trình b ng các khe lún đ kh
đ c ng su t ph phát sinh trong k t c u khi x y ra lún l ch ho c lún không đ u
- Làm t ng kh n ng ch u l c cho k t c u công trình đ đ s c ch u các ng
l c sinh ra do lún l ch và lún không đ u b ng các đai bê tông c t thép đ t ng kh
n ng ch u ng su t kéo khi ch u u n, đ ng th i có th gia c t i các v trí d đoán
xu t hi n ng su t c c b l n
Trang 301.6.1.2 Các bi n pháp x lý v móng
Khi xây d ng công trình trên n n đ t y u, ta có th s d ng m t s ph ng pháp x lý v móng th ng dùng nh :
- Thay đ i chi u sâu chôn móng nh m gi i quy t s lún và kh n ng ch u t i
c a n n; Khi t ng chi u sâu chôn móng s làm t ng tr s s c ch u t i c a n n đ ng
th i làm gi m ng su t gây lún cho móng nên gi m đ c đ lún c a móng; ng
th i t ng đ sâu chôn móng, có th đ t móng xu ng các t ng đ t phía d i ch t
h n, n đ nh h n Tuy nhiên vi c t ng chi u sâu chôn móng ph i cân nh c gi a 2
y u t kinh t và k thu t
- Thay đ i kích th c và hình dáng móng s có tác d ng thay đ i tr c ti p áp
l c tác d ng lên m t n n, và do đó c ng c i thi n đ c đi u ki n ch u t i c ng nh
đi u ki n bi n d ng c a n n Khi t ng di n tích đáy móng th ng làm gi m đ c áp
l c tác d ng lên m t n n và làm gi m đ lún c a công trình Tuy nhiên đ t có tính nén lún t ng d n theo chi u sâu thì bi n pháp này không hoàn toàn phù h p
- Thay đ i lo i móng và đ c ng c a móng cho phù h p v i đi u ki n đ a
ch t công trình: Có th thay móng đ n b ng móng b ng, móng b ng giao thoa, móng bè ho c móng h p; tr ng h p s d ng móng b ng mà bi n d ng v n l n thì
c n t ng thêm kh n ng ch u l c cho móng; c ng c a móng b n, móng b ng càng l n thì bi n d ng bé và đ lún s bé Có th s d ng bi n pháp t ng chi u dày móng, t ng c t thép d c ch u l c, t ng đ c ng k t c u bên trên, b trí các s n
Trang 31s d ng l i n n c h c và s d ng thu c n sâu, ph ng pháp làm ch t b ng gi ng cát, các lo i c c (c c cát, c c xi m ng đ t, c c vôi ), ph ng pháp v i đ a k thu t,
ph ng pháp đ m cát đ gia c n n b ng các tác nhân c h c S d ng t i tr ng
đ ng khá ph bi n v i đi u ki n đ a ch t đ t cát ho c đ t s i nh dùng máy đ m rung, đ m l n C c không th m nh c c tre, c c c tràm, c c g ch c th ng đ c
áp d ng v i các công trình dân d ng S d ng h th ng l i n n c h c ch y u áp
d ng đ gia c đ t trong các công trình xây m i nh đ ng b và đ ng s t S
d ng thu c n sâu tuy đem l i hi u qu cao trong th i gian ng n, nh ng không thích
h p v i đ t sét và đòi h i tính chuyên nghi p c a nhà xây d ng
- Ph ng pháp v t lý: G m các ph ng pháp h m c n c ng m, ph ng pháp dùng gi ng cát, ph ng pháp b c th m, đi n th m
- Ph ng pháp nhi t h c Là m t ph ng pháp đ c đáo có th s d ng k t
h p v i m t s ph ng pháp khác trong đi u ki n t nhiên cho phép S d ng khí nóng trên 800o đ làm bi n đ i đ c tính lí hóa c a n n đ t y u Ph ng pháp này
ch y u s d ng cho đi u ki n đ a ch t đ t sét ho c đ t cát m n Ph ng pháp đòi
h i m t l ng n ng l ng không nh , nh ng k t qu nhanh và t ng đ i kh quan
- Các ph ng pháp hóa h c Là m t trong các nhóm ph ng pháp đ c chú
ý trong vòng 40 n m tr l i đây S d ng hóa ch t đ t ng c ng liên k t trong đ t
nh xi m ng, th y tinh, ph ng pháp Silicat hóa… ho c m t s hóa ch t đ c bi t
ph c v m c đích đi n hóa Ph ng pháp xi m ng hóa và s d ng c c xi m ng đ t
Trang 32t ng đ i ti n l i và ph bi n Trong vòng ch a t i 20 n m tr l i đây đã có nh ng nghiên c u tích c c v vi c thêm c t cho c c xi m ng đ t S d ng th y tinh ít ph
bi n h n do đ b n c a ph ng pháp không th c s kh quan, còn đi n hóa r t ít dùng do đòi h i t ng đ i v công ngh
- Ph ng pháp sinh h c Là m t ph ng pháp m i s d ng ho t đ ng c a vi sinh v t đ làm thay đ i đ c tính c a đ t y u, rút b t n c úng trong vùng đ a ch t công trình ây là m t ph ng pháp ít đ c s quan tâm, do th i gian thi công
t ng đ i dài, công ngh liên quan đ n nhi u l nh v c ph c t p, nh ng l i đ c khá nhi u ng h v ph ng di n kinh t
- Các ph ng pháp th y l c ây là nhóm ph ng pháp l n nh là s d ng
c c th m, l i th m, s d ng v t li u composite th m, b c th m, s d ng b m chân không, s d ng đi n th m Các ph ng pháp phân làm hai nhóm chính, nhóm m t
ch y u mang m c đích làm khô đ t, nhóm này th ng đòi h i m t l ng t ng đ i
th i gian và còn khiêm t n v tính kinh t Nhóm hai ngoài m c đích trên còn mu n
m n l c nén th y l c đ gia c đ t, nhóm này đòi h i cao v công ngh , th i gian thi công gi m đi và tính kinh t đ c c i thi n đáng k Ngoài ra còn có các ph ng pháp m i đ c nghiên c u nh rung h n h p, đâm xuyên, b m cát…
gi i pháp phù h p có liên quan./
Trang 33Ch ng 2 CÁC PH NG PHÁP X LÝ KHI XÂY D NG CÔNG TRÌNH TRÊN N N
T Y U 2.1 Gi i thi u chung
Các ph ng pháp x lý n n đ t y u g m nhi u lo i, c n c vào đi u ki n đ a
ch t, nguyên nhân và đòi h i v i công ngh kh c ph c K thu t c i t o n n đ t y u thu c l nh v c đ a k thu t, nh m đ a ra các c s lý thuy t và ph ng pháp th c t
đ c i thi n kh n ng t i c a đ t sao cho phù h p v i yêu c u c a t ng lo i công trình khác nhau
V i các đ c đi m c a đ t y u nh trên, mu n đ t móng công trình xây d ng trên n n đ t này thì ph i có các bi n pháp k thu t đ c i t o tính n ng ch u l c c a
nó N n đ t sau khi x lý g i là n n nhân t o
Vi c x lý khi xây d ng công trình trên n n đ t y u ph thu c vào đi u ki n
nh : c đi m công trình, đ c đi m c a n n đ t, giá thành công trình… V i t ng
đi u ki n c th mà l a ch n các bi n pháp x lý h p lý Có nhi u bi n pháp x lý khi g p n n đ t y u, d i đây lu n v n xin gi i thi u m t s gi i pháp c th
2.2 Ph ng pháp làm ch t đ t trên m t b ng c h c
Làm ch t b ng ph ng pháp c h c là m t trong nh ng ph ng pháp đ c
s d ng t lâu trên th gi i B n ch t c a ph ng pháp là dùng các thi t b c gi i
nh xe lu, búa đ m, máy đ m rung đ làm ch t đ t Các y u t chính nh h ng
đ n kh n ng làm ch t đ t g m đ m c a đ t, công đ m h p lý, thành ph n h t, thành ph n khoáng hoá, nhi t đ c a đ t, ph ng th c tác d ng t i tr ng làm
ch t đ t c n xác đ nh đ m t t nh t ng v i giá tr kh i l ng th tích khô l n nh t,
Trang 34do đ c đ m ch t nên các ch tiêu v đ b n c a đ t t ng lên đáng k Tính bi n
d ng và tính th m gi m đi
Hi n nay ph ng pháp này đ c s d ng r ng rãi trong xây d ng đ ng giao thông, sân bay, các công trình thu l i, xây d ng dân d ng và công nghi p Các ph ng pháp làm ch t trên m t b ng ph ng pháp c h c th ng dùng là làm
ch t đ t b ng đ m r i, đ m l n và đ m rung
Ph ng pháp đ n gi n nh t là đ m n n b m t, có th áp d ng cho c công trình đ t đ p m i l n n n t nhiên Tuy nhiên, khi tác d ng t i tr ng lên n n đ t, ch
đi r i l i nhi u l n t đ cao 10 đ n 40m Ph ng pháp này gây ra sóng xung kích
và làm ch t đ t h t thô không bão hoà Còn v i đ t bão hoà thì sóng xung kích có
Trang 35th gây ra hi n t ng hoá l ng đ t cát - t ng t nh cát ch y, sau đó đ t c k t và
đ c đ m ch t nhanh Các nhân t nh h ng đ n ph ng pháp này g m có công
đ m (kh i l ng và chi u cao r i c a đ m), s l n đ m r i (th ng t 3 đ n 10 l n)
và kho ng cách đ m r i trên m t đ t (5 đ n 15 m) Cu i cùng b m t đ t xu t hi n nhi u h l n, các h này s đ c l p kín b ng cát và đ m ch t ho c san ph ng b
m t t i ch
* u nh c đi m c a ph ng pháp
Ph ng pháp đ m đ ng có th đ m ch t đ t đ sâu 5m, th ng đ c dùng cho nh ng công trình có quy mô v a ph i và s d ng các thi t b thông th ng (c n
c u, kh i đ m b ng thép ho c gang)
2.2.2 Làm ch t đ t b ng ph ng pháp đ m l n
*N i dung ph ng pháp
Dùng đ m l n, xe lu đ làm ch t đ t Ph ng pháp này th ng đ c s d ng khi làm đê, đ p Tu thu c vào tr ng l ng xe lu và s l n đ m mà chi u sâu làm
ch t đ t có th đ t (0,5÷0,6)m Khi dùng đ m l n có m t nh n, do chi u dày l p đ t
đ c đ m nh nên hi u su t đ m th ng th p, ch t l ng đ m không đ u
* u nh c đi m c a ph ng pháp
Ph ng pháp đ c s d ng r ng rãi khi xây d ng công trình trên n n đ p m i,
t n d ng đ c toàn b đ t n n thiên nhiên i v i các công trình đ p b ng đ t có quy mô l n dùng đ m l n m t nh n là không hi u qu i v i các lo i đ t dính
d ng c c thì dùng đ m l n chân dê mang l i hi u qu cao h n, ch t l ng đ m đ u
h n và t o ra m t nháp liên k t t t gi a các l p đ t đ m v i nhau Hi n nay, ng i
Trang 37ch n đ ng c ng t ng lên
2.3 2 Ph ng pháp nén ch t đ t b ng thu ch n
*N i dung ph ng pháp
V a phun n c, v a t o ch n đ ng tác d ng vào cát Khi đó l c dính gi a các
h t gi m đi, các h t l n s l ng xu ng còn các h t nh s n i lên, hình thành chuy n
đ ng xo n c làm phát sinh c p ph i h t m i và nh v y s hình thành c p ph i t t
nh t c a đ t tr ng thái nén ch t
thi công nén ch t đ t b ng ph ng pháp thu ch n, ng i ta đóng vào trong đ t nh ng ng thép đ ng kính (19÷25)mm và có đ u nh n, ph n ng d i dài kho ng (50÷60)cm, có đ c l xung quanh v i đ ng kính (5÷6)mm L i d ng
s c n c cao áp đ đ a ng thép và máy ch n đ ng đ n đ sâu thi t k và cho máy
ch n đ ng làm vi c, nén ch t đ t t d i lên trên, m i đo n làm ch t th ng (30÷40)cm trong kho ng th i gian (40÷120) giây Sau khi làm ch t đ c l p th
nh t thì l i nâng máy đ m lên làm ch t l p th hai và nh v y l n l t cho đ n khi lên đ n m t đ t
Hình 2.2 S đ thi t b nén ch t đ t b ng thu ch n
* u nh c đi m c a ph ng pháp
i v i n n cát nhân t o có chi u dày c n nén ch t l n thì ng i ta dùng
ph ng pháp thu ch n
Trang 382.4 Ph ng pháp gia c n n b ng thi t b tiêu n c th ng đ ng
Bi n pháp này ch y u áp d ng cho các n n đ t lo i sét y u có h s th m
nh Nh ng n n đ t nh v y thì quá trình c k t c n nhi u th i gian
B n ch t c a ph ng pháp là dùng các thi t b tiêu n c th ng đ ng k t h p
v i t i tr ng ngoài làm cho n c l r ng trong n n đ t thoát ra theo ph ng ngang
v phía các thi t b tiêu n c, sau đó ch y t do h ng ra ngoài Quá trình này làm cho chi u dài đ ng th m đ c rút ng n và gi m th i gian hoàn toàn c k t
Ph ng pháp này g m có các thi t b tiêu n c th ng đ ng là gi ng cát, c c cát, b c
th m và các thi t b tiêu n c th ng đ ng ch t o s n
Hi n nay, các thi t b tiêu n c th ng đ ng đang đ c s d ng r ng rãi trong n c c ng nh trên th gi i
Bi n pháp đ c s d ng nhi u nh t hi n nay là dùng b c th m đ gia c n n
đ t y u trong xây d ng công trình giao thông, xây d ng dân d ng nh nhi u đo n
đ ng tránh qua th xã, th tr n trên qu c l 1A đã s d ng b c th m và cho hi u
qu r t cao
Tuy nhiên, vi c s d ng các thi t b tiêu n c th ng đ ng c ng có nh ng u
nh c đi m riêng [6]
Hình 2.3 a, Thi công c c cát; b, B c th m đ ng
Trang 392.5 Ph ng pháp gia c n n b ng n ng l ng n
B n ch t c a ph ng pháp là s d ng n ng l ng n đ nén ch t đ t Trong
ph m vi b m t và chi u dày c a l p đ t y u c n c i t o, đ t các qu mìn theo
m ng l i tam giác đ u Khi mìn n đ ng lo t, nh ng gi ng đ c n ng l ng n
t o s nén đ t ra xung quanh gi ng, kích th c và kho ng cách gi a các gi ng đ c tính toán đ đ m b o nén ch t đ t đ n đ ch t c n thi t m t cách t ng đ i Sau khi
n , các gi ng đ c l p và làm ch t l i b ng cát hay các v t li u thô khác S c ch u
t i c a đ t n n đ c t ng lên có th đ n thu n nh s c n ép làm cho các h t đ t
đ c s p x p ch t xít l i và c ng có th do quá trình c k t th m qua các gi ng cát khi đi u ki n đ a ch t công trình cho phép
th b trí đ ng th m th ng đ ng đ t ng t c đ c k t Ph ng pháp này th ng dùng đ x lý n n đ ng đ p trên n n đ t y u Ph ng pháp b c th m (PVD) có tác
d ng th m th ng đ ng đ t ng nhanh quá trình thoát n c trong các l r ng c a đ t
y u, làm gi m đ r ng, đ m, t ng dung tr ng K t qu là làm t ng nhanh quá trình
c k t c a n n đ t y u, t ng s c ch u t i và làm cho n n đ t đ t đ lún quy đ nh trong th i gian cho phép Ph ng pháp b c th m có th s d ng đ c l p, nh ng trong tr ng h p c n t ng nhanh t c đ c k t, ng i ta có th s d ng k t h p
đ ng th i bi n pháp x lý b ng b c th m v i gia t i t m th i, t c là đ p cao thêm
n n đ ng so v i chi u dày thi t k 2 ÷ 3m trong vài tháng r i s l y ph n gia t i đó
đi th i đi m mà n n đ ng đ t đ c đ lún cu i cùng nh tr ng h p n n đ p không gia t i
B c th m đ c c u t o g m 2 ph n: Lõi ch t d o (hay bìa c ng) đ c bao ngoài b ng v t li u t ng h p (th ng là v i đ a k thu t Polypropylene hay Polyesie
Trang 40L p v i đ a k thu t b c ngoài là Polypropylene và Polyesie không d t hay v t
li u gi y t ng h p, có ch c n ng ng n cách gi a lõi ch t d o và đ t xung quanh,
đ ng th i là b ph n l c, h n ch cát h t m n chui vào làm t c thi t b Lõi ch t d o
có 2 ch c n ng: V a đ l p bao b c ngoài và t o đ ng cho n c th m d c chúng ngay c khi áp l c ngang xung quanh l n N u so sánh h s th m n c gi a b c
th m PVD v i đ t sét bão hòa n c cho th y r ng, b c th m PVD có h s th m (K=1x10-4m/s) l n h n nhi u l n so v i h s th m n c c a đ t sét (K=10x10-
5m/ngày đêm) Do đó, các thi t b PVD d i t i tr ng nén t c th i đ l n có th ép
n c trong l r ng c a đ t thoát t do ra ngoài [6]
Hình 2.4 Gia c n n b ng v i a k thu t - B c th m
2.7 Ph ng pháp gia c n n b ng ch t k t dính
B n ch t c a các ph ng pháp này là đ a vào n n đ t các v t li u k t dính nh