Yêu cầu đề tài Để quản lý khách sạn phải thực hiện các công việc sau: - Thu nhận thông tin về nhân viên: Số hiệu, tên, địa chỉ, điện thoại… - Thu nhận thông tin về khách hàng: Số hiệu, t
Trang 1I Trờng đại học vinh
Trang 2Mục Lục
Lời Nói Đầu 2
Nội dung đề tài 3
Phần I: Tổng quan về đề tài 4
1.Mục đích chọn đề tài 4
2.Yêu cầu đề tài 5
3.Mô tả hệ thống cũ 5
Phần II:Phân tích và thiết kế hệ thống 6
1.u và nhợc điểm của hệ thống cũ 6
2.Yêu cầu của hệ thống mới 6
3.Thiết kế hệ thống mới 7
3.1.Yêu cầu chung 7
3.2.Thông tin đầu vào của hệ thống 7
3.3.Thông tin đầu ra của hệ thống 8
3.4.Các chức năng của hệ thống 8
3.5.Biểu đồ phân cấp chức năng 9
3.6.Sơ đồ luồng dữ liệu 10
3.6.1.Sơ đồ luồng dữ liệu mức ngữ cảnh 10
3.6.2.Sơ đồ luồng dữ liệu mức đỉnh 11
3.6.3.Sơ đồ luồng dữ liệu mức dới đỉnh 12
4.Chuẩn hóa thực thể 14
5.Sơ đồ thực thể liên kết 16
6.Thiết kế các tệp cơ sở dữ liệu 17
7.Lựa chọn ngôn ngữ cài đặt 22
Phần III: Cài đặt chơng trình 23
1.Giao diện chính 23
2.Chức năng đổi mật khẩu 24
3.Cập nhật thông tin nhân viên 25
4.Cập nhật thông tin khách hàng 26
Trang 35.Cập nhật thông tin phòng 27
6.Cập nhật thông tin mặt hàng 28
7.Xem thông tin khách đã đăng ký phòng 29
8.Chức năng thanh toán tiền phòng 30
9.Tìm kiếm thông tin khách hàng 31
10.Thống kê phòng 32
11.Một số mẫu in 33
Nhận xét 35
Kết luận 36
Tài liệu tham khảo 37
Trang
Sinh viên thực hiện Trần thanh Hiệp
3
Trang 4Lời nói đầu
Khi xã hội ngày càng phát triển, các phơng thức quản lý truyền thống sẽ trở nên cồng kềnh và khó có thể đáp ứng đợc những yêu cầu ngày càng cao Để xử lý thông tin một cách nhanh chóng chính xác và hiệu quả, đòi hỏi phải có sự hỗ trợ của một công cụ hiện đại đó chính là công nghệ thông tin Sự phát triển của công nghệ thông tin đã tác
động mạnh mẽ đến các hoạt động xã hội làm thay đổi cách nhìn sâu sắc đến phong cách sống và làm việc của con ngời Công nghệ thông tin đã trở thành trụ cột chính của nền kinh tế và nghiên cứu khoa học đợc nhiều ngời quan tâm Phạm vi ứng dụng của công nghệ thông tin càng đợc mở rộng trên nhiều lĩnh vực: truyền thông, đo lờng, tự động hóa, quản lý các hoạt động của con ngời và xã hội Những lợi ích mà các phần mềm ứng dụng mang lại đáng kể nh: lu trữ, xử lý, tìm kiếm thông tin nhanh, chính xác, khoa học, nhằm giảm bớt nhân lực, công sức, tiền của và hiệu quả công việc đợc nâng cao một cách
rõ rệt
Những thành tựu về tin học hoá công tác quản lý mang lại hiệu quả thiết thực tạo
ra những phơng pháp quản lý mới giúp cho các nhà quản lý có tầm nhìn bao quát, nắm bắt kịp thời những thông tin và yêu cầu xử lý thông tin Do vậy, một vấn đề lớn đợc đặt
ra là làm thế nào để khai thác hết công suất các máy tính và làm thế nào để tin học thực
sự hữu ích trong cuộc sống
Trong đề tài “Quản lý khách sạn” em đã đi sâu vào tìm hiểu những vấn đề về
khách sạn và đã cố gắng nghiên cứu tài liệu để hoàn thành các yêu cầu đặt ra Đề tài này
đợc khảo sát thực tế tại khách sạn Sơn Thủy, cung cấp phòng nghỉ, phục vụ ăn uống và các dịch vụ khác…
Em xin chân thành cảm ơn sự tận tình giúp đỡ của thầy giáo Thạc sĩ: Đặng Hồng Lĩnh, ban lãnh đạo, nhân viên khách sạn Sơn Thủy và các thầy cô giáo trong khoa CNTT
đã động viên, giúp đỡ chúng em trong suốt quá trình qua Nhng vì khả năng và thời gian còn hạn chế nên quá trình phân tích thiết kế hệ thống, cài đặt chơng trình quản lý còn có những chỗ cha tối u và không thể tránh khỏi những thiếu sót Rất mong đợc sự góp ý, bổ sung của các thầy cô giáo và các bạn để chơng trình đợc hoàn thiện hơn
Trang 5Nội dung đề tài:
Phần 1: Tổng quan về đề tài Phần 2: Phân tích và thiết kế hệ thống Phần 3: Thiết kế chơng trình
Trang 6Phần I Tổng quan về Đề TàI
1 Mục đích chọn đề tài
Trong thời đại ngày nay, đặc biệt là vào những năm gần đây, tin học đã thực sự xâm nhập vào đời sống của toàn xã hội, nhu cầu thu nhận, lu trữ, kết xuất và xử lý thông tin ngày càng tăng
Trong xã hội phát triển, thông tin đã thực sự trở thành nguồn tài nguyên quan trọng và to lớn Các mối quan hệ, tính trật tự và tổ chức là những thuộc tính phổ biến của mỗi hệ thống xã hội Hệ thống càng phát triển, tức có nhiều mối liên hệ giữa chúng thì quan hệ càng phức tạp, do đó nội dung thông tin càng phong phú Nếu nh xử lý thông tin
đó bằng phơng pháp thủ công truyền thống thì khá vất vả Do vậy, để xử lý thông tin một cách nhanh chóng, chính xác và có hiệu quả, ngành công nghệ thông tin đã cung cấp cho chúng ta những biện pháp và công cụ cần thiết
Nh vậy, có thể nói công nghệ thông tin đã thâm nhập vào tất cả các ngành trong
đời sống xã hội với một phơng thức hoạt động hoàn toàn mới mẻ, sáng tạo mà không làm mất đi sự chính xác đặc biệt, nó đã đánh dấu một bớc ngoặt trong việc áp dụng tin học vào các hệ thống quản lý
2 Yêu cầu đề tài
Để quản lý khách sạn phải thực hiện các công việc sau:
- Thu nhận thông tin về nhân viên: Số hiệu, tên, địa chỉ, điện thoại…
- Thu nhận thông tin về khách hàng: Số hiệu, tên, địa chỉ, điện thoại…
- Thu nhận thông tin về phòng: Mã phòng, Tên phòng…
- In hoá đơn: Hoá đơn thanh toán tiền phòng
- Thống kê _ In ấn: Thống kê doanh thu trong ngày, doanh thu trong tháng, doanh thu trong năm
Trang 7Cơ cấu tổ chức và hoạt động của khách sạn Sơn Thuỷ đợc chia cho từng bộ phận:
Bộ phận thu ngân, bộ phận tiếp tân, bộ phận phục vụ …
Quy trình quản lý của khách sạn Sơn Thuỷ:
- Khi khách hàng tới đặt phòng bộ phận tiếp tân cung cấp thông tin về các loại phòng, các dịch vụ và giá cả trong khách sạn
- Sau khi khách hàng thoả thuận giá cả, đăng ký đặt phòng, bộ phận tiếp tân thu nhận các thông tin cần thiết về khách hàng nh họ tên, địa chỉ, số điện thoại…
- Sau đó bộ phận phục vụ hớng dẫn khách hàng chỗ nghỉ ngơi, ăn uống và giải trí trong khách sạn
- Khi khách hàng trả phòng nhân viên kiểm tra ngày khách hàng đặt phòng, các dịch vụ đã đợc sử dụng sau đó chuyển cho bộ phận thu ngân tính tiền
- Khách hàng thanh toán trực tiếp bằng tiền mặt với bộ phận thu ngân
- Bộ phận thu ngân viết hoá đơn thanh toán tiền cho khách hàng
Trang
Sinh viên thực hiện Trần thanh Hiệp
7
Trang 8Phần II Phân tích và thiết kế hệ thống
- Khi có yêu cầu công việc tìm kiếm và báo cáo mất thời gian
- Việc cập nhật sửa đổi thông tin thiếu chính xác
- Việc lu chuyển thông tin chậm kém hiệu quả
- Việc quản lý phức tạp vì nhiều ngời tham gia
- Quản lý bằng sổ sách nên việc hoạt động mất thời gian, cần cẩn thận,
tỉ mỉ
2 Yêu cầu của hệ thống mới
- Tạo ra một cơ sở tổ chức chặt chẽ, hiệu quả giảm bớt những lực lợng lao động trong hệ thống
- Việc lu trữ vào ra dữ liệu, tìm kiếm thống kê thông tin nhanh, chính xác hơn
- Hệ thống mới phải khắc phục đợc những hạn chế của hệ thống cũ, đáp ứng yêu cầu của
hệ thống cũ và có nhiều chức năng mới, hiệu quả kinh tế cao, không gây ra những thay
đổi lớn về mặt tổ chức
- Phù hợp với tình hình thực tế của khách sạn
- Cho phép sửa đổi, huỷ bỏ thông tin khi cần thiết
- Cho phép thực hiện tính toán, thiết kế theo yêu cầu
- Giúp ngời sử dụng dễ dàng trong việc truy cập và xử lý thông tin…
- Hệ thống mới phải thực sự chính xác, khoa học và kịp thời
Bên cạnh đó hệ thống cần phải có giao diện thuận lợi, thân thiện và dễ dàng sử dụng đối với ngời dùng
Trang 93 Thiết kế hệ thống mới
3.1 Yêu cầu chung
Một cơ sở dữ liệu (CSDL) đợc thiết kế tốt cho phép chúng ta truy cập nhanh chóng
đến các thông tin cần khai thác, giúp ta tiết kiệm thời gian khi bắt ta xây dựng CSDL đó
và cuối cùng một thiết kế tốt với cấu trúc chặt chẽ sẽ giúp ta rút ra đợc những kết quả nhanh chóng hơn và chính xác hơn
Phần lớn những khó khăn của phân tích hệ thống đều bắt nguồn từ khảo sát Việc mô tả ban đầu (Các yêu cầu thông tin) do ngời quản lý và các cán bộ nghiệp vụ của hệ thống ứng dụng đa ra thờng không rõ ràng và thiếu chính xác Do đó, để có đợc một thiết kế tốt với cấu trúc chặt chẽ, bớc đầu tiên ta phải phân tích hệ thống và đặc tả nó một cách chính xác Sự phân tích này đòi hỏi trớc hết phải xác định đầu ra nghĩa là những thông tin nào cần tạo ra khi giải quyết vấn đề
Sau khi đặc tả đầu ra của hệ thống cần phải phận tích tiếp để xác định đầu vào, đó là những thông tin có thể dùng đợc để giải quyết vấn đề Những điều cần thiết ở đây là tối u hoá lợng thông tin hữu ích thông qua việc trả lời hệ thống câu hỏi, chẳng hạn: Những thông tin nào có thể dùng đợc? Chơng trình truy nhập những thông tin này nh thế nào? Những dữ liệu nào sẽ đợc đa vào khi ngời dùng thực hiện?
Trên cơ sở đó ta mới hình thành các thực thể cần thiết để đa dữ liệu và định nghĩa các trờng sao cho mô tả đầy đủ đối tợng
3.2 Thông tin đầu vào của hệ thống
* Yêu cầu đối với thông tin đầu vào:
Việc tổ chức thông tin đầu vào cho mỗi hệ thống ứng dụng phải đáp ứng đợc các yêu cầu sau:
- Đảm bảo cho phép đáp ứng các thông tin đầu ra chính xác
- Thuận lợi cho quá trình cập nhật, xử lý thông tin
- Đảm bảo tính độc lập về dữ liệu
Trang
Sinh viên thực hiện Trần thanh Hiệp
9
Trang 10* Các thông tin đầu vào:
3.3 Thông tin đầu ra của hệ thống
* Yêu cầu đối với thông tin đầu ra:
- Xử lý, tìm kiếm và thống kê thông tin đáp ứng các yêu cầu của nhà quản lý
- Chuyển hệ thống thông tin mang tính nghiệp vụ và quản lý thuần túy thành các yêu cầu thông tin cụ thể, tờng minh có thể triển khai đợc trên máy tính
- Trên cơ sở phân tích hệ thống đầy đủ có thể đa thêm vào các yêu cầu mới trên cơ sở:
+ Đáp ứng đợc tất cả các yêu cầu thông tin mang tính “bắt buộc”
+ Không mở rộng các thông tin đầu vào, mà chỉ khai thác các thông tin đầu vào một cách triệt để
* Các thông tin đầu ra:
- Các loại báo cáo
Trang 11 Thống kê:
Doanh thu trong ngày
Doanh thu từ ngày đến ngày
Doanh thu trong tháng
Doanh thu trong quý
Doanh thu trong năm
3.7 Biểu đồ phân cấp chức năng.
Biểu đồ phân cấp chức năng là biểu đồ hình cây, trong đó mỗi nút là một chức năng,
nó thể hiện sự phân rã các chức năng của hệ thống Mỗi chức năng đợc biểu diễn bằng hình chữ nhật, trong đó có ghi tên chức năng Kết nối giữa các chức năng phân cấp đợc biểu diễn bằng đoạn thẳng hoặc đờng gấp khúc
D.Thu trong ngàyD.Thu trong thángD.Thu trong quýD.Thu trong năm
Trang 123.8 Sơ đồ luồng dữ liệu
a 3.8.1 Sơ đồ luồng dữ liệu mức ngữ cảnh
Là mức tổng quát nhất đợc xây dựng ở giai đoạn đầu của quá trình phân tích và
đ-ợc dùng để vạch ra biên giới của hệ thống cũng nh ngời phân tích – thiết kế phải xem xét mọi quan hệ của hệ thống, ở mức này ngời phân tích chỉ cần xác định đợc các tác nhân ngoài của hệ thống và coi toàn bộ các xử lý của hệ thống là một chức năng duy nhất, trong biểu đồ cha có kho dữ liệu
Cách xây dựng:
- Xem toàn bộ hệ thống là một chức năng duy nhất (Quản lý khách sạn)
- Xác định tác nhân ngoài gồm:
+ Nhà quản lý+ Nhân viên+ Khách hàng
- Xác định các luồng vào ra với các tác nhân ngoài
- Cha cần kho dữ liệu
Trang 133.8.2 Sơ đồ luồng dữ liệu mức đỉnh
b - Dựa vào BPC
+ Các tác nhân ngoài đợc giữ nguyên
+ Các luồng dữ liệu trao đổi với tác nhân ngoài đợc bảo toàn
+ Có thể thêm các luồng dữ liệu trao đổi giữa các chức năng
d - Xuất hiện kho: Kho dữ liệu
Trang 143.8.3 Sơ đồ luồng dữ liệu mức dới đỉnh
- Xuất hiện kho dữ liệu: Kho thông tin
Biểu đồ:
Cập nhật TT nhân
viênNhâ
Khách hàng
Kho
Cập nhật TT khách hàng
TT nhân viên
TT khách hàng
Trang 15 Phân rã chức năng xử lý
- Chức năng xử lý đợc phân rã thành các chức năng:
+ Xử lý đặt phòng+ Xử lý chuyển phòng+ Xử lý thanh toán
- Xuất hiện kho dữ liệu: Kho xử lý
Nhân viên
Trang 16 Phân rã chức năng Thống kê - In ấn
- Chức năng Thống kê - In ấn đợc phân rã thành các chức năng:
+ Thống kê doanh thu+ Thống kê phòng, mặt hàng+ Thống kê thiết bị đồ dùng+Xuất hiện kho dữ liệu: Kho dữ liệu TK
Quá trình xây dựng các lợc đồ quan hệ dựa trên các kiểu thực thể gồm các bớc sau:
- Liệt kê các thuộc tính cha chuẩn hoá, đợc xác định cho mọi kiểu thực thể
- áp dụng 3 quy tắc chuẩn hoá và tạo ra những quan hệ đợc chuẩn hoá đầy đủ (Danh sách các thực thể)
- áp dụng quy tắc của dạng chuẩn thứ 3 3NF đối với các kiểu thực thể
Nhà quản
Trang 17Tài liệu/kiểu thực thể Phiếu thanh toán
Số CMND
Địa chỉ
Điện thoạiNgày đếnNgày điMã PhòngTên PhòngMã DVTên DV
Mã KHMã MHTên MH
ĐVT
Số lợng
Đơn giá
Mã KHTên KHNgày sinh
Số CMND
Địa chỉ
Điện thoạiNgày đếnNgày đi
Mã PhòngTên Phòng
Mã DVTên DV
Mã KHMã MH
Số lợng
Đơn giá
Mã MHTên MH
ĐVT
Mã KHTên KHNgày sinh
Số CMND
Địa chỉ
Điện thoạiNgày đếnNgày đi
Mã PhòngTên Phòng
Mã DVTên DV
Mã KHMã MH
Số lợng
Đơn giá
Mã MHTên MH
Trang 185 Sơ đồ thực thể liên kết
Trang 205 B¶ng tb_MatHang
Trang 216 B¶ng tb_ThietBi_DoDung
ID_ThietBi_DoDung AutoNumber Long Integer
Trang 229 B¶ng tb_DatPhong
Trang 2312 B¶ng tb_ThanhToan
14 B¶ng tbChiTiet_DichVu
Trang 247 Lựa chọn Ngôn Ngữ
Có các ngôn ngữ lập trình mạnh và hiện đại nh: Pascal, C, C++, Visual C++, Visual Basic, Java, Net, Mỗi ngôn ngữ đều có những … u thế riêng Tuy nhiên với phạm
vi nghiên cứu của đề tài này em chọn ngôn ngữ Visual Basic 6.0
Sau khi tìm hiểu ngôn ngữ Visual Basic (VB) em nhận thấy VB l một ngôn ngữ lậpàtrình mạnh, cơ bản năng động v có khả năng hỗ trợ mạnh cho lập trình quản lý cơ sở dữàliệu VB l một ngôn ngữ có tính thống nhất, chặt chẽ v có hệ thống kiểm tra tự độngà àtốt Các kỹ thuật lập trình VB đều cung cấp đối tợng Error v tập hợp Error để xử lý lỗi.à
Đối tợng DAO, RDO, ADO của VB hỗ trợ một số tính năng nh thiết kế, thiết lập bất
đồng bộ, cập nhật h ng loạt v đặc biệt ADO còn cung cấp khả năng xử lý tính năngà à
n y tại mọi thời điểm Các kỹ thuật lập trình quản lý cơ sở dữ liệu m VB bao gồm:à à
- Lập trình với mô hình hớng đối tợng DAO (Đối tợng truy cập dữ liệu Data–
Access Object)
- Lập trình với mô hình đối tợng RDO (Đối tợng dữ liệu từ xa Remote Data–
Object)
- Lập trình với mô hình đối tợng ADO(Đối tợng dữ liệu ActiveX Data Object).
Các hệ quản trị cơ sở dữ liệu hiện nay gồm có rất nhiều nh: Foxpro, Microsoft Access,
SQLServer, Oracle, Căn cứ vào những yêu cầu của đề tài em đã lựa chọn hệ quản trị cơ sở dữ liệu Microsoft Access
Hệ quản trị CSDL Access cho phép các đối tợng ADO (ActiveX Data Object) tập các thuộc tính tiên tiến truy cập dữ liệu của nó một cách dễ d ng v tiện lợi cho hầu hếtà àcác ứng dụng, nó phù hợp với một b i toán quản lý.à
Ngoài ra còn có một số công cụ đi kèm khác:
+ TrueDBGridPro: là điều khiển có nhiều tính năng dùng thay cho DataGrid
+ ActiveReports: công cụ tạo báo biểu, thống kê, in ấn …
+ HTML Help Workshop: là công cụ soạn thảo các file chm
Trang 25Phần ba Cài đặt chơng trình
Trang 262 Chức năng thay đổi mật khẩu
Khi đăng nhập vào hệ thống, nếu không muốn dùng mật khẩu cũ nữa hoặc là mật khẩu bị ngời khác biết đợc thì có thể đổi mật khẩu khác
Trang 27Trang
Sinh viªn thùc hiÖn TrÇn thanh HiÖp
27
Trang 283 Cập nhật thông tin nhân viên
Chức năng này dùng để cập nhật thông tin nhân viên
+ Thêm mới: Các thông tin về nhân viên gồm: Mã nhân viên, tên nhân viên, giới tính, ngày sinh, số CMND, chức vụ, địa chỉ, điện thoại…
Trang 29+ Sửa: Các thông tin về nhân viên gồm: Mã nhân viên, tên nhân viên, giới tính, ngày sinh, số CMND, chức vụ, địa chỉ, điện thoại…
+ Xóa: thông tin về nhân viên ra khỏi danh sách
Trang
Sinh viên thực hiện Trần thanh Hiệp
29
Trang 31+ Söa: C¸c th«ng tin phßng khi nhËp sai …
+ Xãa: th«ng tin phßng nghØ ra khái danh s¸ch
Trang
Sinh viªn thùc hiÖn TrÇn thanh HiÖp
31
Trang 32+ Söa: C¸c th«ng tin vÒ mÆt hµng khi cã sai sãt.
+ Xãa: th«ng tin c¸c mÆt hµng ra khái danh s¸ch
Trang 348 Chức năng thanh toán tiền phòng
Chức năng dùng để thanh toán tiền cho khách hàng gồm: Tiền phòng, tiền các mặt hàng, tiền các dịch vụ mà khách hàng đã sử dụng trong thời gian nghỉ tại khách sạn