Kỳ vọng của cha mẹ về sự thành đạt của con cái (ths bùi đình tuân)

Mức độ và biểu hiện kì vọng của cha mẹ đối với sự thành đạt của con cái Sự mong muốn của cha mẹ Cha mẹ nào sinh con ra cũng mong muốn con mình được khoẻ mạnh, lớn lên trở thành ngườ

KÌ VỌNG CỦA CHA MẸ VỀ SỰ THÀNH ĐẠT CỦA CON CÁI

ThS Bùi Đình Tuân*

1 Đặt vấn đề

Là các bậc làm cha làm mẹ, ai cũng mong muốn con mình được thành công và có

vị thế trong xã hội Đặc biệt là ngày nay, với sự phát triển nhanh và mạnh về tất cả các mặt của đời sống xã hội Đời sống vật chất được nâng lên Các gia đình có nhiều điều kiện để chăm sóc cho con mình tốt hơn về vật chất và ở một khía cạnh nào đó là về tinh thần Một cuộc sống đầy đủ và tiện nghi, một trường học nổi tiếng và đắt tiền, những hoạt động vui chơi giải trí đa dạng…Với tất cả các yếu tố đó cha mẹ hi vọng rằng con mình sẽ phát triển một cách tốt nhất, đạt kết quả học tập tốt nhất và có tương lai sáng lạn nhất

Tuy nhiên, không phải cứ dành những điều kiện tốt nhất cho con về vật chất là có thể mong con mình thành thiên tài Trên thực tế, sự kì vọng quá cao của cha mẹ đã trở thành áp lực nặng nề cho con trẻ Các em phải gồng mình lên để có thể làm hài lòng những mong muốn của cha mẹ dù bằng cách này hay cách khác Thậm chí, có những

em cảm thấy bế tắc quá đã tìm đến những biện pháp tiêu cực Hiện tượng này đã được phản ánh rất nhiều trên các báo không chỉ ở Việt Nam mà còn ở nước ngoài Ở Nhật Bản đang nổi lên hiện tượng “Hikikomori, là một bệnh sinh ra từ nền giáo dục và sức

ép của xã hội Theo bộ Sức khoẻ, Lao động và trợ cấp Nhật Bản thì 1,2 triệu người đã trở thành nạn nhân của bệnh này Mầm mống của căn bệnh này có thể là sau 1 lần hỏng thi, bị bắt nạt, không kiếm được một công việc vừa ý… Những người bị căn bệnh này thường nhốt mình trong nhà, khóa trái cửa và cho đó là nơi an toàn; thậm chí

có người đã tìm đến cái chết”38

Ở Việt Nam cũng không ít trường hợp đã rơi vào trạng thái trầm cảm, tìm đến cái chết do không đạt được những mong muốn của cha mẹ Hay thậm chí những đứa trẻ có thể đánh bạn giành bé ngoan, xé vở vì được điểm thấp, nói dối…vì bố mẹ luôn muốn chúng đạt được điểm 10 Những vấn đề trên đã phản ánh

trong các bài viết “Làm hại trẻ vì thành tích”39, “Quan tâm trẻ không đúng cách: hậu

quả khó lường”40, “Tự tử vì… áp lực thi cử”41…

Bên cạnh những bậc cha mẹ quá kì vọng vào con em mình gây ra những hậu quả đáng tiếc; thì ngược lại có người lại luôn hoài nghi vào khả năng của trẻ Chính điều

*

Trường Đại học Sư phạm, Đại học Đà Nẵng

38

VYSA Vietnamese Youth and Student Association in Japan - Các vấn đề của Nhật Bản Hikikomori- lối sống hay căn bệnh.htm

39

Diễn đàn EVA.htm

40

Báo Hà nội mới online

41

N E T L I F E - phong cach song - song phong cach.htm

213

Hình 2: Biể đồ thể hiện sự mong đợi của cha mẹ ở con

mình

90 52

28

81 86 72 86

Con có công việc ổn định

Có địa vị trong xã hội Kiếm được nhiều tiền Phẩm chất nhân cách tốt Gia đình hạnh phúc Học hành giỏi giang Hiếu thảo với cha mẹ

%

đó đã tạo ra ở trẻ sự tự ti, sự nghi ngờ ở chính bản thân mình Điều này cũng làm cản trở sự phát triển của các em và gặp phải những điều bất lợi

Như vậy thì, cha mẹ cần phải làm gì, động viên khuyến khích con em mình như thế nào để các em có thể cảm nhận được cha mẹ quan tâm đến mình nhưng lại không phải là sức ép đối với các em Đó không phải là điều dễ dàng Bởi vì mỗi bậc cha mẹ chăm sóc con mình theo cách riêng Chính vì vậy, mà tác giả tiến hành nghiên cứu đề

tài “Kì vọng của cha mẹ về sự thành đạt của con cái” Thực hiện đề tài này nhằm

tìm hiểu sự kì vọng của các bậc cha mẹ đối với con cái mình như thế nào và những ảnh hưởng của nó lên các em ra sao? Đề tài được thực hiện nghiên cứu ở 10 trường Trung học phổ thông và 100 phụ huynh học sinh trên địa bàn Thành phố Hà Nội Sau đây tác giả xin trình bày vắn tắt kết quả nghiên cứu thực tiễn của đề tài

2 Kết quả nghiên cứu thực tiễn

2.1 Mức độ và biểu hiện kì vọng của cha mẹ đối với sự thành đạt của con cái

Sự mong muốn của cha mẹ

Cha mẹ nào sinh con ra cũng mong muốn con mình được khoẻ mạnh, lớn lên trở thành người có ích cho gia đình và xã hội, đó chính là sự mong muốn về tương lai con mình sẽ thành đạt

Kết quả nghiên cứu cho thấy, có tới 96% số cha mẹ đều kì vọng rằng con mình sau này sẽ là người thành đạt Trong đó, 4% số cha mẹ được điều tra vì một lý do nào đấy mà không có sự kì vọng vào sự thành đạt ở con mình

Qua biểu đồ bên có thể thấy được sự kỳ vọng của cha mẹ đối với con cái họ là rất lớn, mỗi bậc cha mẹ đều có những mong muốn riêng, sự kỳ vọng riêng đối với sự thành đạt của con cái mình trong tương lai Người mong muốn con mình kiếm được nhiều tiền; người mong con mình giỏi giang, có địa vị trong xã hội; có người chỉ mong con cái mình được hạnh phúc và có hiếu với cha mẹ… Điều đó phụ thuộc vào các yếu

tố khác nhau: như năng lực của con cái; nhận thức của cha mẹ; kinh tế gia đình… Kết quả nghiên cứu cho thấy sự mong đợi vào một điều tốt đẹp của các bậc cha

mẹ vào con cái mình là rất lớn Vậy những mong muốn, những kỳ vọng đó của cha mẹ

Hình 3: Biểu đồ thể hiện sự quan tâm của cha mẹ đối với con

70

58

74

46

85

32

0 10 20 30 40 50 60 70 80 90

Đặt ra mục tiêu, kế hoạch cho con

Kiểm tra chặt chẽ thời gian và các mối quan hệ của con

Tạo những điều kiện tốt nhất về vật chất

Đặt ra những phần thưởng để con phấn đấu

Động viên, nhắc nhở con

Trừng phạt con nghiêm khắc khi mắc lỗi

%

Hình 4: Biểu đồ thể hiện lý do dẫn đến sự thất bại ở con 62

15

37

45

0 10 20 30 40 50 60 70

Con chưa

cố gắng

Chưa gặp may mắn

Gia đình khó khăn

Lười, mãi chơi

Bạn bè lôi kéo

Con không có năng lực

có được con cái đáp ứng ở hiện tại và trong tương lai hay không còn phụ thuộc vào sự

cố gắng của con cái; sự quan tâm chăm sóc của cha mẹ kịp thời và phù hợp với mong đợi của con

Sự quan tâm của cha mẹ

Để con mình tiến bộ hơn trong học tập, trong công việc cũng như trong cuộc sống hàng ngày, mỗi bậc cha mẹ đều có những cách quan tâm săn sóc riêng đối với con cái của mình

Kết quả nghiên cứu có 85% số cha mẹ cho rằng để con tiến bộ hơn thì việc động viên, nhắc nhở con là rất cần thiết Tránh việc con cái mải chơi mà quên đi hoặc bỏ bê trong học tập và công việc Trong khi đó, 32% số cha mẹ lại cho rằng để con mình tiến

bộ cần phải trừng phạt nghiêm khắc khi con mắc lỗi

Như vậy, có rất nhiều phương pháp khác nhau trong việc quản lý và giáo dục con cái của mình, mỗi bậc cha mẹ đều chọn cho mình một hay nhiều cách khác nhau dựa vào năng lực của con cái, nhận thức của cha mẹ cũng như điều kiện kinh tế gia đình

Khi con thất bại: phản ứng của cha mẹ, lý giải của cha mẹ

Không phải khi nào cha mẹ cũng cảm thấy hài lòng về con mình, mà sự hài lòng

đó chỉ đạt được khi con cái họ đạt được mục tiêu mong muốn của cha mẹ Khi con cái không đáp ứng được sự mong đợi của cha mẹ, mỗi bậc cha mẹ cũng có những cách cư

xử khác nhau đối với con mình Kết quả điều tra có 32% số cha mẹ cho rằng mình thỉnh thoảng đánh hoặc mắng con mỗi khi con cái mình không đạt được mục tiêu như mong muốn

215

Hình 6: Biểu đồ thể hiện sự quan tâm của cha mẹ

đối với các mối quan hệ của con

46%

45%

7% 2%

Biết rất rõ

Có biết đến Biết ít Không hề biết

Vậy lý do gì khiến con cái họ gặp thất bại trong học tập cũng như trong cuộc sống hàng ngày Các bậc cha mẹ có nhiều cách lý giải khác nhau về sự không thành công đó, có thể do con mình chưa thật sự cố gắng; do con không gặp may; bị bạn bè xấu rủ rê

Kết quả nghiên cứu cho rằng, các lý do chính dẫn đến sự thất bại của con cái mà các bậc cha mẹ đưa ra, đó là, do con cái chưa cố gắng, khả năng của con có thể hơn vậy rất nhiều nhưng do con không nỗ lực phấn đấu Điều kiện kinh tế gia đình khó khăn cũng là lý do mà nhiều cha mẹ cho rằng điều đó ảnh hưởng đến con cái - không

có tiền học thêm, phương tiện phục vụ cho công việc và học tập thiếu thốn, kinh tế khó khăn việc chăm sóc sức khoẻ con cái cũng bị hạn chế Điều đó cũng ảnh hưởng đến học tập và lao động của con Một lý do nữa mà nhiều cha mẹ cho rằng đã dẫn đến sự thất bại của con, đó là, do con cái lười, mải chơi Họ cho rằng con mình có năng lực nhưng do lười, mải chơi mà quên mất việc học dẫn đến học tập giảm sút Bố mẹ bận rộn không có nhiều thời gian để quan tâm đến việc học của con

Khi con thành công: phản ứng của cha mẹ, lý giải của cha mẹ

Kết quả nghiên cứu có đến 93% số cha mẹ cho rằng mình không bao giờ để mặc

kệ hay không nói gì khi con cái đạt được kết quả như mình mong muốn Như vậy, mỗi khi con cái mình đạt được mục tiêu như cha mẹ mong muốn, mỗi người cha mẹ đều có một cách thể hiện sự quan tâm và phản ứng khác nhau với con cái Phần lớn các cha

mẹ đều chọn cách khen ngợi, khuyến khích và đưa ra mục tiêu tiếp theo cho con Để lý giải về điều này, họ cho rằng việc động viên khuyến khích con cái sẽ giúp con nỗ lực phấn đấu hơn nữa, đồng thời thể hiện được sự quan tâm của cha mẹ đối với con cái Phần lớn cha mẹ cho rằng, việc thành công của con cái mình chính là do sự cố gắng ở con, do năng lực của con cộng với sự giúp đỡ của cha mẹ, chiếm 75%

Sự quản lý của cha mẹ về thời gian và các mối quan hệ của con

Ngày nay trong cuộc sống xã hội hiện đại, các bậc cha mẹ không chỉ đơn thuần là người lo lắng về kinh tế để nuôi dưỡng con cái, mà họ còn quan tâm nhiều hơn đến đời sống tinh thần cũng như các mối quan hệ xã hội của con cái mình Nhiều cha mẹ có sự quản lý sát sao về thời gian, học tập, quan hệ bạn bè và đời sống tình cảm riêng tư của con Điều đó đôi khi khiến con cái cảm thấy mình bị theo dõi, mất tự do và cảm giác như bố mẹ không tin tưởng ở mình Nhưng trong môi trường sống hiện nay, nhất là ở các thành phố lớn luôn luôn có những mối hiểm họa mà cha mẹ khó có thể lường trước được (ma tuý; mại dâm; trộm cắp; đua xe; bỏ học ăn chơi đua đòi theo bạn bè ) Điều

đó nói lên một điều rằng, việc quản lý con cái chặt chẽ cũng là có cơ sở, với mong muốn con mình được phát triển một cách toàn diện và tốt nhất

Từ kết quả nghiên cứu cho thấy, hầu hết các vấn đề hàng ngày của con cái đều được cha mẹ quan tâm, nhất là về sức khoẻ, học tập và công việc Về đời sống tình cảm và mối quan hệ bạn bè cũng được các bậc cha mẹ quan tâm nhưng còn hạn chế Một số cha mẹ cho rằng, cũng nên để con cái có một chút riêng tư, cha mẹ không nên quan tâm một cách thái quá khiến con cái bị gò bó, dễ bị ức chế

Sự hài lòng của cha mẹ về con ở thời điểm hiện tại

Sự quan tâm chăm sóc của cha mẹ đối với con cái cùng với những kết quả con cái đạt được, đó là sự thành công hay thất bại trong học tập, công việc và trong cuộc sống hàng ngày Vậy hiện tại các bậc cha mẹ có hài lòng về con cái mình hay không

và ở mức độ như thế nào

Từ kết quả nghiên cứu thấy rằng, mỗi cha mẹ, mỗi gia đình đều có những mong đợi từ kết quả đem lại của con cái mình là khác nhau, do vậy, việc đánh giá về con cái của họ cũng có sự khác nhau, có thể đối với gia đình này kết quả như vậy là hài lòng nhưng với gia đình khác có thể không hài lòng, tuy nhiên, kết quả nghiên cứu cho thấy,

có đến 48% cha mẹ hài lòng về con mình

2.2 Thay đổi của con trước sự kì vọng của cha mẹ

Cảm nhận và phản ứng tức thời của trẻ trước thái độ của cha mẹ khi trẻ thành công

Tâm lý ở mỗi con người mỗi khi đạt được các thành quả lao động rất muốn được mọi người biết đến và chia sẻ niềm vui, nhưng khi phải đối đầu với những thất bại lại

Hình 7: Mức độ hài lòng của cha mẹ đối với con

17%

48%

21%

Rất hài lòng Hài lòng Khá hài lòng

Ít hài lòng Không hài lòng

217

16 33 52

0 10 20 30 40 50 60

%

Bỏ nhà

đi, tránh

né bố mẹ

Bỏ học,

bỏ việc

Đập phá

đồ đạc

Cãi lại bố mẹ Chán nản, khóc

Im lặng

Hình 8: Biểu đồ thể hiện sự phản ứng của trẻ trước thái độ của cha mẹ

khi con thất bại

hết sức là khó khăn, việc chia sẻ những khó khăn thất bại đó với người khác không hề

dễ dàng Điều đó yêu cầu sự nhạy cảm nhận biết từ người thân, bạn bè để chia sẻ kịp thời Trong cuộc sống gia đình cũng vậy, mỗi thành viên luôn cần sự yêu thương và chia sẻ trong mọi hoàn cảnh, con cái cần sự quan tâm của cha mẹ lúc đạt được thành công cũng như gặp sự thất bại Vậy trước sự quan tâm cũng như những phản ứng của cha mẹ trước những thành công của con cái, khi đó con cái của họ sẽ phản ứng lại như thế nào Kết quả điều tra cho thấy, có 90% cha mẹ cho biết khi được cha mẹ khen ngợi động viên khuyến khích, con cái họ tỏ thái độ rất vui vẻ, cảm giác được khích lệ và nói tiếp tục cố gắng Qua đó, ta có thể thấy, bên cạnh việc tạo điều kiện về vật chất để con cái phát triển tốt thì việc quan tâm về mặt tinh thần cũng không kém phần quan trọng Điều đó đã có tác dụng tích cực đến tâm lý của con cái, khiến con cái cảm thấy thoải mái, nhận thấy được sự mong đợi của cha mẹ, người thân khiến mình phải nỗ lực phấn đấu để làm hài lòng cha mẹ Khi con cái đáp ứng được sự mong đợi ở cha mẹ, nếu không được sự đón nhận của cha mẹ đối với sự nỗ lực cố gắng đó, dễ dẫn đến con cái rơi vào trạng thái chán nản, thất vọng hay hụt hẫng

Cảm nhận và phản ứng tức thời của trẻ trước thái độ của cha mẹ khi trẻ thất bại

Khi con cái gặp thất bại trong học tập hay trong công việc, dĩ nhiên làm cha mẹ

ai cũng không muốn điều không tốt xảy ra với con mình Nhưng trước sự thất bại của con mỗi bậc cha mẹ đều có những biểu hiện hay sự phản ứng lại khác nhau, có thể là: nhắc nhở; động viên con lần sau cố gắng hơn, cũng có cha mẹ đánh mắng con; bỏ mặc

kệ không nói gì Với những phản ứng, biểu hiện của cha mẹ khi con cái không đáp ứng được sự mong muốn của cha mẹ, con cái của họ sẽ phản ứng lại như thế nào với cha mẹ

Từ biểu đồ bên cho thấy, phụ thuộc vào tính cách và nhận thức của mỗi người mà

có những cách biểu hiện, những kiểu phản ứng lại với cha mẹ khác nhau Có thể bằng cách này hay cách khác, cũng có thể trẻ phản ứng lại bằng nhiều cách cùng một lúc và 52% trẻ chọn cách im lặng

Cảm nhận và phản ứng của trẻ khi cha mẹ quan tâm, quản lý các mối quan hệ

Nhiều em khi được hỏi cho rằng việc cha mẹ quá quan tâm đến đời sống riêng tư của con làm con cảm thấy bị gò bó, nhiều lúc các em có cảm giác bị ức chế, nặng hơn

là trầm cảm Nhất là sự quản lý chặt chẽ của cha mẹ về thời gian cũng như các mối quan hệ bạn bè của con cái Khiến các em cảm giác như cha mẹ không tin tưởng ở con Phần lớn con cái khi được hỏi đều không thích cách quản lý này của cha mẹ, các em cho rằng mình luôn bị cha mẹ theo dõi, quản lý nghiêm ngặt làm ảnh hưởng đến mối quan hệ bạn bè của con Như vậy, con cái luôn luôn chờ đợi sự quan tâm từ cha mẹ, sự quan tâm của cha mẹ chính là niềm vui, là chỗ dựa để con cái vươn lên trong cuộc sống Sự quan tâm quá nhiều hay quá ít cũng đều không tốt, bởi lẽ, nếu cha mẹ không quan tâm hay quan tâm quá ít khiến cho con cái cảm thấy thiếu thốn tình cảm và có suy nghĩ cha mẹ không thương yêu mình Còn nếu quan tâm quá mức, đến độ quản lý quá nghiêm ngặt thời gian và các mối quan hệ của con, dẫn đến con cái khó chịu, ức chế, cảm thấy chuyện đời tư của mình bị cha mẹ xâm phạm

Sự thay đổi của trẻ trước sự quan tâm của cha mẹ

Trước sự quan tâm của cha mẹ đối với con cái về các mặt như: sức khỏe; học tập; công việc; bạn bè; đời sống tình cảm của con Kết quả điều tra cho biết, các bậc cha

mẹ cho rằng con cái mình có sự thay đổi theo chiều hướng tốt hơn (chiếm 93%), học hành tiến bộ, không chơi bời đàn đúm theo bạn bè Các cha mẹ còn cho rằng, con mình cảm thấy được yêu thương, vui vẻ hơn nhưng phần lớn các em đều không thích

sự can thiệp của cha mẹ về các mối quan hệ bạn bè, nhất là về chuyện tình cảm của con cái Phần lớn các cha mẹ được hỏi cho rằng, trong cuộc sống hàng ngày cũng như trong học tập, con cái luôn có được những thành công cũng như thất bại, cha mẹ phải nắm bắt được để động viên khích lệ con khi con đạt được sự thành công và an ủi mỗi khi con thất bại để con cái mình phấn đấu hơn nữa ở các lần sau Việc cha mẹ bỏ bê con cái đồng nghĩa với việc con cái bỏ bê công việc và học tập Vậy để con cái mình tiến bộ hơn, sự quan tâm chăm sóc của cha mẹ là không thể thiếu được

Mỗi gia đình đều có cách áp dụng riêng đối với con cái của mình, điều đó được các cha mẹ cho là đạt hiệu quả Họ cho rằng, con cái mình không ai hiểu bằng cha mẹ nên việc lựa chọn phương pháp giáo dục cũng như cách quan tâm là khác nhau, điều

đó cho thấy hiệu quả trên 93% cha mẹ cho rằng mỗi khi có sự quan tâm của cha mẹ thì con cái mình tiến bộ hơn trong học tập cũng như cuộc sống

2.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến sự kì vọng của cha mẹ

Sự kỳ vọng của mỗi cha mẹ đối với con cái của mình là hoàn toàn khác nhau Tùy thuộc vào hoàn cảnh kinh tế gia đình, vào nghề nghiệp, trình độ học vấn, độ tuổi của cha mẹ mà mức độ kỳ vọng của cha mẹ đối với con cái là khác nhau

Việc cha mẹ không kỳ vọng hay kỳ vọng quá nhiều vào con cái mình không chỉ ảnh hưởng đến tâm lý hiện tại mà có thể ảnh hưởng đến cả sự thành đạt của con cái trong tương lai Cha mẹ không kỳ vọng khiến con cái có tâm lý ỉ lại trông chờ ở cha

219

mẹ, còn nếu cha mẹ quá kỳ vọng ở con mình sẽ làm con cái cảm thấy căng thẳng, áp lực, có thể ảnh hưởng đến sức khoẻ và sinh hoạt hàng ngày của con

Nhiều cha mẹ nghĩ rằng, việc đáp ứng đầy đủ về vật chất là con mình có thể học tập và phát triển tốt được Điều đó chưa hoàn toàn đúng với xã hội ngày nay, khi con người cần phải được phát triển toàn diện hơn cả về mặt thể chất cũng như tinh thần

Do đó, ngoài việc cha mẹ đáp ứng tốt về kinh tế để con cái có điều kiện tốt nhất cho học tập và rèn luyện, các bậc cha mẹ còn phải chăm sóc con cái về mặt tinh thần để con cái có sự phát triển cân bằng hơn

3 Kết luận và khuyến nghị

3.1 Kết luận

Làm cha mẹ ai cũng mong muốn con mình thành đạt, mong muốn con mình đạt được những điều tốt đẹp để cha mẹ tự hào với anh em dòng họ, với bạn bè hàng xóm Con cái thành đạt chính là sự báo đáp cao cả nhất đối với cha mẹ Cũng chính những

áp lực đó mà nhiều cha mẹ làm mọi cách để con cái mình đạt được những điều mình mong muốn Áp lực của cha mẹ được đẩy sang con cái, từ lúc con sinh ra cho đến khi con trưởng thành Nhất là khi còn là học sinh, cha mẹ luôn tạo mọi điều kiện tốt nhất

về vật chất cũng như tinh thần để con có thời gian học tập và rèn luyện nhằm đáp ứng được yêu cầu của cha mẹ Sự kỳ vọng một điều tốt đẹp ở cha mẹ đối với con cái là rất cao

Cha mẹ nào cũng có những kỳ vọng nhất định ở con mình, chỉ có điều sự kỳ vọng đó ở mức độ nhiều hay ít và liệu có ảnh hưởng đến sự phát triển của con hay không

Sự kỳ vọng phải dựa vào năng lực và khả năng của con, nhiều cha mẹ chỉ áp đặt cho con cái những mục tiêu phải hoàn thành mà chẳng quan tâm gì đến suy nghĩ và nguyện vọng của con Điều đó khiến cho con cái lo lắng, cảm thấy áp lực từ phía cha

mẹ

Ngược lại, cha mẹ cũng không thể không kỳ vọng ở con cái mình, vì như vậy sẽ khiến cho con cái không cố gắng, không có trách nhiệm với bản thân có thể sống cuộc sống buông thả Sự kỳ vọng đối với con cái chỉ ở mức độ vừa phải sẽ khiến con cái nỗ lực hơn trong cuộc sống, cha mẹ xem đó như là động lực để con cái mình phấn đấu Ngoài ra, cha mẹ không nên quá đòi hỏi ở đứa trẻ, mà phải thường xuyên quan tâm chăm sóc, động viên khuyến khích con trong mỗi lần thành công cũng như khi gặp thất bại Đó chính là chỗ dựa tinh thần để con cái cố gắng hơn nữa ở những lần sau, đồng thời điều đó cũng ảnh hưởng rất lớn đến sự thành đạt sau này của con cái Như vậy, kết quả nghiên cứu cho thấy, mức độ kỳ vọng của cha mẹ đối với con cái và sự ảnh hưởng của nó đến sự thành đạt của con cái là đúng với giả thiết nghiên cứu (1) và (3)

đã đưa ra

Như vậy, sự kỳ vọng và mức độ kỳ vọng của cha mẹ đối với con cái đều có những ảnh hưởng tích cực cũng như tiêu cực đến sự thành đạt của con cái trong tương lai Sự kỳ vọng đối với con cái là điều cần thiết ở mỗi người làm cha mẹ, nhưng để sự

kỳ vọng đó trở thành hiện thực các bậc cha mẹ cần phải có sự hiểu biết con cái, thường xuyên trao đổi, quan tâm đến con ở mọi hoàn cảnh Sự kỳ vọng là cần thiết nhưng phải nằm trong khả năng của con mình, việc kỳ vọng phải đi đôi với việc quan tâm, động viên khuyến khích con cái để con cái ngày càng nỗ lực hơn, cố gắng hơn trong học tập cũng như trong công việc

3.2 Khuyến nghị

Thứ nhất: Sự kỳ vọng của cha mẹ đối với con cái là cần thiết để con cố gắng

phấn đấu và sống có trách nhiệm hơn đối với bản thân và gia đình

Thứ hai: Sự kỳ vọng của cha mẹ đối với con cái cần phải phù hợp với khả năng

và năng lực của con Sự kỳ vọng quá lớn ở con sẽ làm cho con cái lo lắng, cảm thấy áp lực

Thứ ba: Để đạt được những mục tiêu mà cha mẹ kỳ vọng ở con cái, mỗi bậc cha

mẹ cần phải thường xuyên quan tâm chăm sóc con cái, nhất là về mặt tinh thần Sự động viên khuyến khích con cái ở mọi hoàn cảnh - khi thành công cũng như thất bại sẽ tạo dựng cho con niềm tin và sự nỗ lực hơn nữa trong cuộc sống

Thứ tư: Một khi cha mẹ không tin hoặc quá tin tưởng vào con đều là không tốt

Cha mẹ quan tâm xem xét mọi lời nói, hành vi của con để có thể "uốn nắn" kịp thời là điều nên làm nhưng cũng nên ở một chừng mực nhất định để không gây khó chịu cho trẻ, nhất là ở lứa tuổi dậy thì

Thứ năm: Cha mẹ phải thường xuyên trò chuyện với con để biết thông tin và

hiểu được sự mong muốn của con, qua đó, có sự can thiệp kịp thời và phù hợp

TÀI LIỆU THAM KHẢO

[1] Trần Anh Châu Giới thiệu một số nghiên cứu về động cơ thành đạt Tạp chí

Tâm lý học số 5, tháng 05/2006

[2] Lê Thanh Hương Một số suy nghĩ về việc đánh giá động cơ thành đạt của con

người Tạp chí Tâm lý học số 3/2004

[3] Nguyễn Thu Lan, (2006) Quan niệm của cha mẹ về sự thành đạt của con cái

Khoá luận

[4] Hoàng Phê, (2003) Từ điển Tiếng Việt NXB Đà Nẵng

[5] Lã Thu Thuỷ Bàn về nhu cầu thành đạt nghề nghiệp Tạp chí tâm lý học, số

6/2005

[6] Raymond J Corsini The Dictinonary of Psychology Bruner/Mazel 1999

Kho Ebook miễn phí

ebookfree247.blogspot.com

Cơ sở Dữ l ệu Hội thảo/Tham luận thuvienhoithao.blogspot.com thuvienthamluan.blogspot.com

CHIA SẺ TRI THỨC