MỘT SỐ VÍ DỤ GÂY HỨNG THÚ HỌC TẬP QUA PHẦN ĐẶT VẤN ĐỀ BÀI HỌC MÔN CÔNG NGHỆ PHỔ THÔNG Tác giả: Phan Duy Kiên – Hoàng Thị Mai Trường THPT Lê Xoay A.. ĐẶT VẤN ĐỀ Công nghệ là một trong
Trang 1MỘT SỐ VÍ DỤ GÂY HỨNG THÚ HỌC TẬP QUA PHẦN ĐẶT VẤN ĐỀ BÀI HỌC
MÔN CÔNG NGHỆ PHỔ THÔNG
Tác giả: Phan Duy Kiên – Hoàng Thị Mai
Trường THPT Lê Xoay
A ĐẶT VẤN ĐỀ
Công nghệ là một trong những môn học đặc trưng không nhằm đào tạo kỹ
sư tương lai hay tạo ra những người chuyên làm về công tác kỹ thuật mà nhằm trang bị cho học sinh những kiến thức cơ bản của công nghệ để các em tiếp xúc
và làm quen với máy móc, thiết bị, biết vận dụng vào trong cuộc sống hàng ngày
Hỗ trợ các em ở các môn học khác giúp các em phát triển toàn diện, lâu dài về đạo đức, trí tuệ, thể chất và các kỹ năng cơ bản góp phần hình thành con người Việt Nam xã hội chủ nghĩa
Việc vận dụng các phương pháp dạy học theo hướng phát huy tính tích cực chủ động học tập của học sinh nhằm không ngừng nâng cao chất lượng học tập
và hiệu quả giờ dạy Để có một tiết dạy đạt hiệu quả giáo viên phải bắt buộc chuẩn bị kĩ mọi mặt: kiến thức, phương pháp, đồ dùng dạy học, đặt vấn đề bài học sao cho hấp dẫn tạo hứng thú tích cực Kết quả học tập của học sinh phải được đánh giá, nhận xét, xếp loại để các em nhận thức rõ học tập đạt ở mức độ nào, những mặt cần rút kinh nghiệm, cần phát huy
Thực tiễn và lí luận đã cho thấy, để dạy học có hiệu quả, giáo viên cần biết cách tận dụng những ưu thế của từng phương pháp dạy học, phù hợp với đặc điểm và điều kiện của giáo viên, học sinh và của nhà trường Cần kế thừa và phát huy thế mạnh của các phương pháp dạy học, sử dụng các thiết bị dạy học phù hợp nhằm làm cho học sinh chủ động, tích cực hơn trong học tập Dưới đây là một số ví dụ về cách đặt vấn đề bài học nhằm gây hứng thú để tiết học đạt hiệu quả cao nhất
B MỘT SỐ VÍ DỤ
1 Ví dụ 1: Bài “Máy tăng âm”- môn Công nghệ 12.(Sử dụng những thiết bị
có sắn )
Đặt vấn đề “Ngày nay khoa học công nghệ phát triển rất nhanh, việc ứng
Trang 2dân dụng không phải là ngoại
lệ Hôm nay chúng ta sẽ tìm
hiểu một thiết bị điện tử dân
dụng là Máy tăng âm ”
GV gọi một học sinh
đứng dậy hát một đoạn của
một bài hát nào đó và sau đó giáo viên đưa cho học sinh đó micro để học sinh hát lại đoạn bài hát vừa rồi bằng micro (micro và âm ly giáo viên chuẩn bị từ trước) sau đó giáo viên yêu cầu các học sinh khác nhận xét qua hai lần hát của học sinh vừa rồi (hát có micro và hát không có micro)
Kết quả đạt được qua nhận xét của các bạn trong lớp là hát qua micro hay hơn, điều chỉnh được âm lượng khi hát,…Giáo viện đưa ra nhận xét và hôm nay thầy cùng các em tìn hiểu về một loại máy đó là “Máy tăng âm”
Qua ví dụ này cho thấy giáo viên cần chuẩn bị những phương tiện, đồ dùng trực quan liên quan đến bài học thật chu đáo để đạt được kết quả cao nhất
2 Ví dụ 2: (Từ những hạn chế của cách làm hiện tại)
Bài: Ứng dụng công nghệ tế bào trong công tác giống – Công nghệ 10.
Đặt vấn đề: “Các phương pháp nhân giống truyền thống như bằng hạt, giâm, chiết, ghép có những nhược điểm nhất định như: thời gian lâu, hệ số nhân giống nhiều, giá thành cao, khả năng kháng dịch bệnh thấp, Để khắc phục được những nhược điểm trên người ta tiến hành Ứng dụng công nghệ sinh học để nhân giống trên quy mô công nghiệp với quy trình chặt chẽ mà chỉ cần một nhóm tế bào, trong một thời gian ngắn có được hàng triệu cây con”
Qua ví dụ này cho thấy, giáo viên cần biết phát hiện và so sánh những cái trong thực tiễn và những cái được ứng dụng công nghệ tiên tiến để đặt vấn đề, dẫn dắt học sinh tim hiểu tri thức mới
3 Ví dụ 3: Kể một mẩu chuyện “Bài 33: Ứng dụng động cơ đốt trong dùng cho ô tô”
Đặt vấn đề: Từ khi xuất hiện động cơ đốt trong do Nicolaus Otto phát minh năm
1876, người ta coi xe hơi ra đời ở thời kỳ này mới là nguồn gốc bởi có hình dáng
Trang 3và động cơ gần với ngày nay nhất Tiêu biểu đó là những chiếc xe do Gottlieb Daimler, Wihehm Maybach hay Karl Benz chế tạo
Thời điểm đánh dấu ôtô bắt
đầu được chú ý đưa vào sản xuất
hàng loạt thành phương tiện di
chuyển là năm 1892 tại Chicago
(Mỹ) Ở đây người ta chứng kiến
một chiếc xe ôtô có 4 bánh, hệ
thống đánh lửa bằng điên, bộ bơm
dầu tự động, đạt vận tốc khoảng
20 km/h
Nước Đức là đất nước đầu tiên đưa ôtô vào sản xuất hàng loạt nhưng Mỹ mới là nơi chứng kiến công nghiệp xe hơi lên ngôi Trong bối cảnh ngành còn sơ khai, người dẫn đất nước cờ hoa chỉ hào hứng vào những chiếc xe hơi xa hoa, đắt tiền mang thương hiệu Cadillac, Pascal thì xuất hiện một nhân vật đi ngược xu hướng, đó là Henry Ford Người sau này trở thành nhân vật tên tuổi nhất nền công nghiệp xe hơi Mỹ
Cùng với châu Âu và châu Mỹ, tại châu Á cũng có một đất nước nổi lên là Nhật Bản Chiếc xe đầu tiên của Nhật Bản có tên Takkuri, do Uchiyama Komanosuke, kỹ sư ôtô đầu tiên của xứ mặt trời mọc sản xuất vào năm 1907 Tuy nhiên, số lượng ít, giá thành cao khiến xe Nhật không thể cạnh tranh được với xe nhập từ Mỹ
Từ năm 1952, Nhật Bản vươn lên mạnh mẽ với các hãng xe hàng đầu thế giới như Toyota, Honda, Nissan xuất khẩu Sở dĩ xe Nhật được ưa chuộng rộng khắp bởi nhỏ gọn, ít tốn nhiên liệu, giá cả hợp lý và đặc biệt bền, ít trục trặc
Đến thời điểm hiện nay, châu Á vẫn là nơi sản xuất nhiều ôtô trên thế giới nhất với sự nổi lên của Hàn Quốc, Trung Quốc, Đài Loan Đây cũng là thị trường hấp dẫn với bất cứ hãng xe nào trên thế giới bởi kinh tế đang trên đà phát triển nóng, dân số đông và lượng xe chưa đạt mức bão hòa
Xu hướng hiện nay ngoài vấn đề tiết kiệm,chất lượng tốt thì người tiêu dùng còn hướng tới yếu tố thiết kế ấn tượng và tính tiện dụng cao Vì thế sự cạnh tranh về mức giá dần mất ý nghĩa, thay vào đó là thỏa mãn và gợi mở nhu cầu khách hàng
4: Ví dụ 4:Khai thác tính liên môn
Bài 21: Nguyên lý làm việc của Động
cơ đốt trong – Công nghệ 11
Trang 4Đặt vấn đề: Môn Vật lý các em đã được tìm hiểu về “Tay quay- Con trượt”: Động cơ đốt trong hoạt động dựa trên nguyên lý đó
Giáo viên đưa ra câu hỏi: Mô tả nguyên tắc hoạt động của nguyên lý tay quay-con trượt: Nguyên lý hoạt động là từ chuyển động tròn đều thành chuyển động thẳng và ngược lại
Hôm nay thầy và các em sẽ tìm hiểu về nguyên lý làm việc của động cơ đốt trong dựa trên nguyên lý tay quay – con trượt
C KẾT LUẬN
Qua thực tế giảng dạy trong những năm qua tôi luôn xác định được mục tiêu trong nhà trường đồng thời cũng hiểu sâu sắc được vai trò của môn trong việc giáo dục học sinh phát hiện ra những mặt hạn chế và có một biện pháp nhằm gây hứng thú cho học sinh học môn Tôi thấy việc nắm vững phương pháp và cách tổ chức
cơ bản về môn cũng như việc xây dựng cho mình một cách tổ chức dạy học vững chắc, tìm ra những giải pháp dạy học phù hợp của môn sẽ có tác dụng và ý nghĩa rất quan trọng trong hoạt động dạy và học, giúp cho giáo viên có một định hướng đúng đắn, phù hợp một cách thức tổ chức giờ học hợp lý giúp cho học sinh hứng thú tìm hiểu, khám phá thế giới một cách say mê, hấp dẫn, góp phần giáo dục nên những con người toàn diện hơn
TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Nguyễn Văn Khôi (chủ biên), Công nghệ 11-Công nghiệp, NXB Giáo dục,
2007
2 Nguyễn Văn Khôi (chủ biên), Công nghệ 12, NXB Giáo dục, 2007
3 Nguyễn Văn Khôi (chủ biên), Công nghệ 10, NXB Giáo dục,2007
4 Mạng internet