ĐỔI mới PHƯƠNG PHÁP tập LUYỆN GIÚP học SINH lớp 8 PHÁT HUY NĂNG lực học tốt môn THỂ dục

Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủđộng sáng tạo của học sinh, phù hợp với từng đặc điểm lớp học, môn học, bồidưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kĩ

MỤC LỤC

Trang Phần I MỞ ĐẦU.

Phần II NỘI DUNG ĐỀ TÀI.

2 Sau khi áp dụng các phương pháp trên vào giảng dạy ở trường 23

PHẦN I MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Giáo dục thể chất là một mặt của giáo dục toàn diện, đồng thời là một bộ phậnkhông thể tách rời của sự nghiệp giáo dục của Đảng và nhà nước ta Sự nghiệp giáodục nói chung và giáo dục thể chất nói riêng đã góp phần rất quan trọng trong việcđào tạo thế hệ trẻ phát triển toàn diện hoàn thiện về nhân cách, trí tuệ và thể lực đểphục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước, giữ vững và tăngcường an ninh quốc phòng

Tầm quan trọng của TDTT thể hiện rõ trong tư tưởng và việc làm của Chủ tịch

Hồ Chí Minh – Người dạy “ Giữ gìn dân chủ, xây dựng nước nhà, gây đời sốngmới, việc gì cũng cần đến sức khỏe mới thành công”

Đổi mới phương pháp dạy học là một vấn đề đã được đề cập và bàn luậnsôi nổi từ nhiều thập kỷ qua Toàn bộ giáo viên đã không ngừng nghiên cứu tiếpthu những thành tựu mới của lí luận dạy học hiện đại để đưa nền giáo dục nước

ta ngày một hiện đại hơn, đáp ứng được yêu cầu học tập ngày càng cao của nhândân Phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủđộng sáng tạo của học sinh, phù hợp với từng đặc điểm lớp học, môn học, bồidưỡng phương pháp tự học, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn,tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui hứng thú học tập cho học sinh

Trong thực tế việc giảng dạy thể dục cho học sinh lớp 8 còn gặp khókhăn Các em bước đầu làm quen học và tập luyện một số môn học mới nhưnhảy xa, nhảy cao…các môn học này đòi hỏi các em phải tự tin phát huy nănglực bản thân tâp luyện mới đạt kết quả tốt nhưng các em còn nhút nhát, thiếu tựtin chưa phát huy được năng lực bản thân Làm thế nào để các em tự tin, pháthuy năng lực của bản thân trong tập luyện để học tốt môn học cũng như thíchtham gia các môn thể dục phát triển thể lực mà không sao nhãng các môn họckhác là điều băn khoăn đối với giáo viên thể dục

Để giúp học sinh lớp 8 tự tin phát huy năng lực bản thân trong tâp luyện đểhọc tốt môn thể dục thì ngay từ khi mới bắt đầu môn học, giáo viên đã phải suy

nghĩ tìm tòi phương pháp tập luyện phù hợp để giúp học sinh tự tin phát huynăng lực tâp luyện học tốt môn học nhằm nâng cao sức khỏe phát triển tố chất

và đạt thành tích cao Tôi mạnh dạn suy nghĩ tìm tòi một số phương pháp tậpluyện có hiệu quả phù hợp với học sinh lớp 8 giúp các em TỰ TIN PHÁT HUYNĂNG LỰC học tốt môn thể dục Qua việc giảng dạy và đúc kết được nhiềukinh nghiệm nên tôi chọn đề tài “ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP TẬP LUYỆN GIÚP HỌC SINH LỚP 8 PHÁT HUY NĂNG LỰC HỌC TỐT MÔN THỂ DỤC”.

2 Mục đích nghiên cứu của đề tài

- Tổ chức tập luyện một cách hợp lí và khoa học sao cho giờ học làm nảysinh sự tự tin, hứng thú trong hoạt động tập luyện của học sinh Qua đó trang bịcho học sinh một số kiến thức kỹ năng cơ bản phổ thông nhất theo nội dung cơbản của chương trình Nhằm nâng cao năng lực tập luyện, giúp các em chủ động

- Tạo cho các em sự tự tin, say mê, hứng thú trong môn học

- Giúp các em rèn luyện thân thể tốt, có sức khoẻ đảm bảo trong việc họctập

- Sử dụng phương pháp phù hợp với lứa tuổi các em đảm bảo tính vừa sức,hấp dẫn

- Thông qua việc tập luyện giúp học sinh thấy rõ mục đích của học thểdục, đồng thời góp phần nâng cao chất lượng giáo dục

3 Phạm vi nghiên cứu – Đối tượng nghiên cứu

- Học sinh lớp 8 trung học cơ sở

- Rèn luyện thân thể trong nhà trường và luyện tập ở nhà

4 Phương pháp nghiên cứu và tiến hành

4.1 Phương pháp nghiên cứu

- Tham khảo tài liệu

- Hướng dẫn tập luyện, đúc kết kinh nghiệm

- Kiểm tra kết quả chất lượng học sinh

- Phương pháp sử dụng “trò chơi”

- Phương pháp thi đua, khen thưởng các thành tích trong thể dục thể thao…

PHẦN II NỘI DUNG ĐỀ TÀI

I/ CƠ SỞ LÍ LUẬN

1 Mục tiêu TDTT trong trường THCS:

- Mục tiêu TDTT trong trường THCS giúp học sinh biết được một số kiếnthức, kĩ năng cơ bản để tập luyện giữ gìn sức khỏe, nâng cao thể lực

- Góp phần rèn luyện nếp sống lành mạnh, tác phong nhanh nhẹn, kỉ luật,thói quen tự giác tập luyện thể dục thể thao, giữ gìn vệ sinh

- Có sự tăng tiến về thể lực, đạt tiêu chuẩn rèn luyện thân thể và thể hiệnkhả năng – năng lực của bản thân về thể dục thể thao

- Biết vận dụng ở mức nhất định những điều đã học vào nếp sinh hoạt ởtrường và ngoài nhà trường

Thông qua các hoạt động thể dục thể thao rèn luyện cho học sinh tác phongkhỏe mạnh, nhanh nhẹn, tính kỉ luật và một số phẩm chất đạo đức cần thiếtchính là góp phần chuẩn bị cho thế hệ trẻ có nếp sống lành mạnh, tốt đẹp Gópphần giáo dục đào tạo thế hệ trẻ trở thành những con người có ích cho xã hội,chuẩn bị về thể lực và nếp sống cho người lao động tương lai thực hiện sựnghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

2 Đặc điểm tâm sinh lí lứa tuổi học sinh trung học cơ sở :

Muốn giảng dạy được tốt trước hết người giáo viên phải nắm được đặcđiểm tâm sinh lý phát triển thể chất của học sinh lớp 8

2.1 Đặc điểm tâm lí:

Lứa tuổi học sinh THCS nói chung và học sinh lớp 8 nói riêng là lứa tuổiquá độ và là giai đoạn rất nhạy cảm, có sự phát triển đặc biệt mạnh mẽ, linh hoạtcủa các đặc tính nhân cách Các em luôn mong muốn thử sức mình theo cácphương hướng khác nhau, nên hành vi của các em phức tạp và mâu thuẫn

Vì vậy cần phải thường xuyên giám sát và giáo dục cho phù hợp trên cơ sởphát huy tính tích cực, sáng tạo, biết điều chỉnh và tổ chức hoạt động, tạo điềukiện phát triển tốt các khả năng – năng lực cho các em

2.2.Đặc điểm sinh lí

* Hệ thần kinh:

Não bộ đang thời kì hoàn chỉnh, hoạt động của thần kinh chưa ổn định,hưng phấn chiếm ưu thế Do đó khi học tập các em dễ tập trung tư tưởng, nhưngnếu thời gian kéo dài, nội dung nghèo nàn, hình thức hoạt động đơn điệu, thìthần kinh sẽ chóng mệt mỏi và dễ phân tán sức chú ý

Vì vậy nội dung tập luyện phải phong phú, phương pháp dạy học, tổ chứcgiờ học phải linh hoạt, giảng giải và làm mẫu có trọng tâm, chính xác Ngoài racần tăng cường tập luyện thể dục thể thao ngoài giờ và các hình thức vui chơikhác để làm phong phú khả năng hoạt động và phát triển các tố chất thể lực mộtcách toàn diện

* Hệ vận động:

- Đối với hệ xương: Hệ xương đang trong giai đoạn phát triển mạnh vềchiều dài Hệ xương sụn tại các khớp đang đòi hỏi điều kiện tốt để phát triển vàhoàn thiện

Giáo dục thể chất có tác dụng tốt đến sự phát triển của hệ xương nhưngphải chú ý đến tư thế, đến sự cân đối trong hoạt động để tránh phát triển sai lệchcủa hệ xương và kìm hãm sự phát triển về chiều dài

- Đối với hệ cơ: Hệ cơ của các em phát triển chậm hơn sự phát triển của hệxương, chủ yếu là phát triển về chiều dài, thiết diện cơ chậm phát triển Do sựphát triển không đồng bộ, thiếu cân đối nên các em không phát huy được sứcmạnh và chóng mệt mỏi

Vì vậy cần chú ý tăng cường phát triển cơ bắp và phát triển toàn diện

* Hệ tuần hoàn:

Tim phát triển chậm hơn so với sự phát triển mạch máu, sức co bóp yếu,khả năng điều hòa hoạt động của tim chưa ổn định nên khi hoạt động quá căngthẳng sẽ chóng mệt mỏi

Vì vậy tập luyện thể dục thể thao thường xuyên sẽ ảnh hưởng tốt đến hoạtđộng của hệ tuần hoàn, hoạt động của tim dần dần được thích ứng Nhưng trongquá trình tập luyện cần phải đảm bảo nguyên tắc vừa sức và nguyên tắc tăng tiếntrong giáo dục thể chất, tránh hoạt động quá sức và đột ngột

3 Cơ sở khoa học của giáo dục thể chất trong trường THCS

Hệ quả của giáo dục thể chất gắn liền với đặc điểm giải phẫu sinh lí, tâm líhọc và đặc điểm phát triển tố chất thể lực ở mỗi lứa tuổi con người, Tố chất thểlực bao gồm tố chất nhanh, tố chất mạnh, tố chất bền

Tố chất thể lực là sự biểu hiện tổng hợp của hệ thống chức năng các cơquan cơ thể, tố chất thể lực tăng trưởng theo sự tăng trưởng của lứa tuổi Sự tăngtrưởng này có tốc độ nhanh, biên độ lớn trong thời kì dậy thì Giai đoạn lứa tuổikhác thì tố chất thể lực phát triển khác, tức là trong cùng một lứa tuổi tố chất thểlực khác phát triển thay đổi cũng không giống nhau

Qua việc nắm rõ mục tiêu, nhiệm vụ giáo dục thể chất, đặc điểm tâm sinh

lí lứa tuổi học sinh người giáo viên thể dục phải tìm tòi sáng tạo đổi mới phươngpháp giảng dạy giúp học sinh tự tin hứng thú học tập góp phần nâng cao chấtlượng giáo dục toàn diện

II/ TÌNH HÌNH THỰC TẾ

1 Kết quả thực tế:

Qua kết quả khảo sát, điều tra trước khi áp dụng đề tài với 123 học sinhlớp ( 8A, 8B, 8C, 8D, 8E) trường THCS Đông Thái tôi thấy như sau:

STT LỚP SĨ SỐ Sức khỏe yếu

Chưa tự tin phát huy năng lực bản thân

Tự tin phát huy năng lực bản thân

2 Nguyên nhân của thực tế trên:

Học sinh lớp 8 bước đầu làm quen học và tập luyện một số môn học mớinhư nhảy xa, nhảy cao…các môn học này đòi hỏi các em phải tự tin phát huynăng lực bản thân tâp luyện mới đạt kết quả tốt nhưng các em còn bỡ ngỡ, nhútnhát, thiếu tự tin, học thụ động, chưa phát huy được năng lực bản thân nên kếtquả thành tích chưa cao

III/ NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH

Đổi mới cách thực hiện phương pháp dạy học là vấn đề then chốt củachính sách đổi mới giáo dục và một trong những định hướng đổi mới phươngpháp dạy học là đổi mới theo hướng kết hợp một cách nhuần nhuyễn và sáng tạocác phương pháp dạy học khác nhau sao cho vừa đạt được mục tiêu dạy học vừaphù hợp với đối tượng và điều kiện thực tiễn Đặc trưng chủ yếu của tập luyệnthể dục thể thao là hình thành kỹ năng kỹ xảo vận động và phát triển các phẩmchất thể lực nhằm đặt cơ sở cho năng lực làm việc về thể lực cũng như trí óc

Do vậy về phương pháp giảng dạy phải phối hợp chặt chẽ giữa giờ học thể dụcvới các hoạt động TDTT ngoài giờ học tại nhà trường và ở gia đình của học

sinh Có làm được như vậy mới làm nảy sinh sự ham muốn hoạt động tập luyệncủa học sinh đảm bảo khả năng bảo vệ và tăng cường thể chất cho các em.

1 Hoạt động chính khóa

Trong môn thể dục, để có một tiết học đạt kết quả cao, tạo cho các em niềmsay mê, hứng thú trong học tập, tập luyện, nắm vững được nội dung bài học,không cần ghi lý thuyết, thực hiện động tác một cách chính xác, hoàn hảo,không có dấu hiệu mệt mỏi, chán nản tập luyện cho có, cho xong, phải đảm bảotốt chất lượng môn học Muốn đạt được những yêu cầu trên, cần phải có nhữngphương pháp đổi mới thiết yếu sau :

1.1 Phương pháp soạn giáo án

Giáo án là tài liệu phục vụ giảng dạy trên lớp hoặc các giờ luyện tậpTDTT Giáo án phải thể hiện rõ mục đích, nhiệm vụ giáo dục, nội dung, phươngpháp giảng dạy, tổ chức sư phạm và các điều kiện đảm bảo Giáo án phải đảmbảo hệ thống nhằm thực hiện tốt các mục tiêu giáo dục, thông qua giờ học để bồidưỡng kiến thức kĩ năng, phát triển thể lực cho học sinh, tạo ra mối liên hệ giữacác kiến thức kĩ năng vận động của bài học trước và sau Chính vì vậy ngườigiáo viên phải đổi mới phương pháp soạn giáo án

Cụ thể là:

- Giáo viên phải căn cứ vào nội dung theo phân phối chương trình để soạngiáo án Khi soạn giáo án, người giáo viên phải nắm rất chắc và cân đối cácphần, tiến hành phân tích các bước thực hiện, lựa chọn các phương pháp thíchhợp để lên lớp Có thể bổ sung bài tập hoặc đảo, sắp xếp lại nội dung tạo ra bàidạy sinh động, hấp dẫn học sinh hứng thú tập luyện

- Khi soạn bài, người giáo viên cần dự đoán các tình huống, từ đó chuẩn bịcác biện pháp phòng ngừa hợp lí để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho học sinh Cầndựa vào thực tế của địa phương nhà trường và tình trạng học sinh để nêu ra mụctiêu, nhiệm vụ, nội dung bài học cho phù hợp và sát với thực tế

- Cần đổi mới bài soạn, khi soạn giáo viên cần soạn các bài dạy theo ýtưởng mới, sau đó mạnh dạn áp dụng thử nghiệm Có thể có bài thành công cũng

có bài chưa thành công nhưng từ đó người giáo viên sẽ rút ra được kinh nghiệm

và dần dần hình thành được phương pháp dạy học mới

Ví dụ:

Tiết 59

NHẢY CAO – TTTC( CẦU LÔNG )I.Mục tiêu:

ND1:Nhảy cao: Ôn một số động tác bổ trợ( nhảy cao ) Tiếp tục hoàn thiện các

giai đoạn kỹ thuật nhảy cao kiểu “ Bước qua “

-Chú ý : Kỹ thuật các giai đoạn và thành tích ( mức xà ).

-Trò chơi: Nhảy cừu

ND2: TTTC ( Cầu lông ): Ôn xoay vợt theo hình số 8 xuôi – ngược

Học đỡ - đánh trả các kiểu giao cầu Đấu tập

- Trò chơi: Ai nhanh hơn

-Tập cho học sinh có phản xạ nhanh

Yêu cầu: - Thực hiện tốt mục tiêu đề ra

- Học sinh tiếp tục củng cố các kĩ thuật của động tác với tinh thần tập luyện sôi nổi và nghiêm túc

- HS nắm được và thực hiện ở mức độ tương đối các kỹ thuật Biết vận dụng để tự học, tự tập hàng ngày ở nhà

II Địa điểm - phương tiện:

- Tại sân trường - Còi, Cột xà đệm nhảy cao, vợt lưới cầu lông - tranh, ảnh,clip - HS trang phục gọn gàng, giầy thể thao

III – Tiến trình dạy học

-Kiểm tra sĩ số học sinh.

.Phổ biến nội dung yêu cầu bài

+ đá lăng trước - sau

+ đá lăng sang ngang

GV quan sát, uốn nắn sửa sai-Đội hình 4 hàng ngang so le tập các động tác khởi động

+Ôn: Hoàn thiện kỹ thuật nhảy

cao kiểu” bước qua”

2 TTTC môn Cầu lông

- Ôn xoay vợt theo hình số 8

- GV cho học sinh xem tranh ảnh động tác

- GV phân tích kỹ thuật và tập mẫu

- GVcho học sinh ôn tập các động tác-Đội hình tập luyện

- GVtheo dõi sửa động tác sai cho h/s

-Đội hình Sân đấu tập

- GV đi lại giữa 4 nhóm đôn đốc nhắc nhở việc học của các em và sửa động

tác sai cho học sinh

- Trò chơi: Ai nhanh hơn

-Ôn toàn bộ bài đã học trong ngày

-“Giải tán – khoẻ”

1.2 Phương pháp tổ chức tập luyện

Tổ chức tập luyện thể dục là biện pháp quan trọng để tiến hành tâp luyệnđạt hiệu quả cao và có ý nghĩa giáo dục rất lớn Tổ chức giờ thể dục được bắtđầu từ di chuyển học sinh từ lớp ra sân tập luyện, được thể hiện dưới nhiều hìnhthức.

Tổ chức giờ học là cách sắp xếp đội hình tập chung, đội hình tập luyện,phân chia tổ nhóm, tìm cán sự chỉ huy

Tổ chức giờ học thể dục phải phát huy được tính lao động tự phục vụ củahọc sinh, học sinh càng lớn thì yêu cầu càng cao để thể hiện rõ năng lực của bảnthân

Thông thường mỗi lớp học chỉ có một cán sự môn thể dục( thường là emlớp trưởng) Cán sự có nhiệm vụ tập trung lớp, điều khiển, chỉ huy tập luyện hỗtrợ giúp giáo viên trong tiết học Cán sự môn là em có tính nhanh nhẹn , tháovát, năng động và đặc biệt là rất tự tin chỉ huy các bạn Còn các em khác thụđộng tuân theo, nhiều em quá nhút nhát tay chân còn vụng về trong khi tập Nếutiết học nào cũng chỉ có em cán sự đó chỉ huy thì em rất mệt, còn các em kháclại thụ động nên tôi thay đổi phương pháp tổ chức tiết dạy Đó là:

Cách đổi mới:

Để rèn luyện sự tự tin, năng động cho từng em thì mỗi lớp không chỉ cómột em làm cán sự mà trong từng tiết học theo số thứ tự mỗi em sẽ làm cán sựmột giờ học

Cách thực hiện: Những tiết đầu giáo viên làm mẫu, hướng dẫn cách chỉ huy ,

điều khiển tiết học một cách chuẩn mực, học sinh cả lớp quan sát ghi nhớ Tiếtsau đó đến em lớp trưởng làm cán sự chỉ huy, các em khác quan sát ghi nhớ.Các tiết tiếp theo cứ theo thứ tự các em khác lần lượt làm cán sự Lúc đầu nhiều

em nhút nhát không làm được và không dám làm nhưng được sự động viên của

cô giáo và sự giúp đỡ của các bạn trong lớp các em đã mạnh dạn tự tin làm chỉhuy rất tốt Cho đến hiện giờ học sinh nào trong các lớp tôi dạy đều có khả năngchỉ huy Qua việc được làm cán sự các em thấy mình đươc đặt vào vị trì caohơn, có sự ảnh hưởng liên quan đến các bạn trong lớp, vì vậy các em phải tự rèn