tác động của du lich tơi đời sống văn hóa xã hội của người thái mai chau

mai chau hoa binh

Tác Động Của Du Lịch Đến Đời Sống Văn Hóa - Xã Hội Của Người Thái Ở Mai Châu – Hòa Bình Và Các Giải Pháp Phát Triển (nghiên cứu trường hợp 3 bản: Bản Lác, bản Pom Coọng, bản Văn)

A MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài:

Từ xa xưa trong lịch sử nhân loại, du lịch đã được ghi nhận như một

sở thích, một hoạt động nghỉ ngơi tích cực của con người Ngày nay du lịch đã trở thành một nhu cầu không thể thiếu trong đời sống văn hóa xã hội của các nước

Tuy ra đời muộn hơn so với các ngành kinh tế khác nhưng du lịch lại là ngành có tốc độ phát triển nhanh và lan rộng ra khắp tất cả các nước Bởi vậy mà ngày nay du lịch đã trở thành một hiện tượng kinh tế xã hội phổ biến không chỉ ở các nước phát triển mà còn ở cả các nước đang phát triển trong đó có Việt Nam

Việt Nam ta được “mẹ” thiên nhiên “ưu ái” tạo ra nhiều cảnh đẹp kì

vĩ, thêm vào đó là hệ thống thảm thực vật, hệ sinh thái đa dạng và phong phú với nhiều kiểu rừng tạo nên không khí mát mẻ và khơi gợi sự tìm hiểu từ con người không những thế đất nước hình chữ S ấy lại có một bề dày lịch sử đáng tự hào, một truyền thống văn hóa lâu đời, cùng với các công trình kiến trúc văn hóa từ ngày dựng nước vẫn còn được lưu lại đến ngày hôm nay Tất cả những cái đó đã tạo cho Việt Nam “một khuôn mặt riêng” không lẫn với bất cứ quốc gia nào trên thế giới cũng như trongkhu vực Sự khác lạ đó đã thúc đẩy cho du lịch Việt Nam phát triển và ngày càng mạnh mẽ

Là quốc gia đa dân tộc với 54 dân tộc anh em, mỗi dân tộc khác nhau lại

có những bản sắc văn hóa riêng biệt điều đó tạo nên sự hấp dẫn thu hút

những cảm xúc khác nhau khi đến với từng dân tộc trên đất nước Việt Nam Nếu như nụ cười của những chàng trai cô gái trên dẻo cao nguyên

đá được ví như “mặt trời” được đông đảo du khách biết đến mà khi đến với Sa Pa ai cũng muốn mang theo nụ cười đó đi về nhà, về nơi mình sống… thì nơi đầu nguồn Tây Bắc ấy người ta lại muốn mang điệu “xòe Thái” làm quà cho những ai họ yêu quý Bởi người Thái quan niệm

“Xòe” để cầu cho “ thóc đầy bồ, trâu bò đầy nhà, cho mọi sự an vui” Người Thái sống ở rải rác ở nhiều nơi trên đất nước Việt Nam nhưng có thể nói người Thái ở Hòa Bình là nơi mang nét đặc trưng nhất và cũng là nơi còn giữ nguyên được “bản sắc riêng” của dân tộc mình Người Thái ởHòa Bình nói chung mà đặc biệt là người Thái ở Mai Châu càng giữ đượcnét “nguyên sơ” vốn có của mình Đó chính là nét văn hóa mà du lịch đã biết khai thác tạo thành một sản phẩm du lịch hấp dẫn du khách

Năm 1993 du lịch bắt đầu xâm nhập vào các bản người Thái ở Mai Châu và đây là bước ngoặt làm thay đổi cuộc sống của người dân nơi đây, văn hóa Thái được đông đảo mọi người biết đến thông qua du lịch Bên cạnh những cái đó thì du lịch lại làm ảnh hưởng không nhỏ tới đời sống của người dân nơi đây Khi đến thăm bản của người Thái ở xã Chiềng Châu, huyện Mai Châu, tỉnh Hòa Bình chúng tôi nhận thấy được những điều đó Vì thế chúng tôi làm đề tài:

Tác động của du lịch đến đời sống văn hóa-xã hội của người Thái ở Mai Châu-Hòa Bình và các giải pháp phát triển ( Nghiên cứu trường hợp 3 bản: bản Lác, bản Pom Coọng và bản Văn).

2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu.

Vấn đề nghiên cứu được xây dựng trên cơ sở lý luận cao, có tính chặt chẽ, đầy đủ Không chỉ có vậy, sự thành công của đề tài còn là kết quả nghiên cứu thực tế của cả nhóm

Mục đích :Nghiên cứu tiềm năng du lịch và tác động của du lịch đến đời sống văn hóa xã hội của người Thái ở Mai Châu Hòa Bình từ đó đưa ra các giải pháp giúp du lịch nơi đây phát triển hơn nữa.

Nhiệm vụ

- Tìm hiểu lịch sử hình thành và phát triển văn hóa-xã hội của người Thái

ở Mai Châu-Hòa Bình trước khi có du lịch

- Tìm hiểu quá trình hình thành và phát triển du lịch ở 3 bản: bản Lác, bản Pom Coọng và bản Văn

- Tìm hiểu tác động của du lịch đến đời sống văn hóa-xã hội của người Thái ở Mai Châu hiện tại và tương lai

- Đề xuất các giải pháp phát triển du lịch bền vững , bảo tồn bản sắc văn hóa-xã hội truyền thống tốt đẹp của người Thái ở Mai Châu-Hòa Bình

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu.

-Đối tượng: nghiên cứu về tác động của du lịch tới đời sống văn hóa xã hội của người Thái ở Mai Châu- Hòa Bình

-Phạm vi nghiên cứu:

ở ba bản:bản Văn, bản Pom Coọng ,bản Lác

4 Phương pháp nghiên cứu

-Phân tích tổng hợp bằng phép biện chứng

-Khảo sát thực điạ và điều tra xã hội học

-Thu thập và xử lý thông tin

-Phương pháp nghiên cứu tài liệu

-Phương pháp trưng cầu ý kiến qua bảng hỏi

-Phương pháp phỏng vấn

5 Lịch sử vấn đề.

Ngay từ năm 1964 đã có nhiều tư liệu của Lã Văn Lô về chế độ xã hội

Vạn(1965, 1977), Đặng Thái Hoàng Cầm Trọng (1980), Đức Văn Hoa (1984).v.v Đặc biệt trong thập kỷ chín mươi đã có nhiều công trình nghiên cứu về văn hóa xã hội của người Thái.

Cuốn sách Cơ sở Văn Hóa Việt Nam của PGS.TS Trần Ngọc Thêm đượcban hành 1995 đã nghiên cứu một cách đầy đủ về văn hóa xã hội, các đặctrưng cơ bản, sự hình thành và phát triển văn hóa của các dân tộc, vùng miền trên đất nước Việt Nam trong đó có dân tộc Thái Hay tác phẩm Văn Hóa các dân tộc Tây Bắc Việt Nam của PGS.TS Hoàng Lương cũng nói rất rõ nét về sinh hoạt văn hóa của dân tộc Thái Tuy nhiên các tác phẩm trên đây của các tác giả cũng mới chỉ đi nghiên cứu sâu về một khía cạnh văn hóa, đời sống, tập tục của các dân tộc chứ chưa nêu bật lênđược vấn đề tác động của du lịch đến đời sống văn hóa- xã hội của người Thái Các tác phẩm có tính lý luận chặt chẽ cao nhưng phần nhiều lại thiên về mô tả đời sống sinh hoạt,phong tục và quá trình hình thành, phát triển văn hóa của các tộc người, chính vì vậy nó đã không làm rõ được điều này

Trong các công trình nghiên cứu về văn hóa xã hội- người Thái ở Mai Châu, đáng kể nhất là công trình nghiên cứu của nhiều tác giả do Đặng Nghiêm Vạn làm chủ biên (1988) đã đạt được nhiều thành tựu Ngoài ra còn có một số công trình nghiên cứu khác của Nguyễn Hữu Thước(1988)Lâm Bá Hộ (1992).Dân ca Thái Mai Châu - Hòa Bình của Nguyễn Hữu Thức chủ biên,

Đặng Nghiêm Vạn chỉnh lí và viết lời tựa -Sở VHTT Hà Sơn Bính

Lời tang lễ dân tộc Thái ( Hoàng Trần Nghịch \ Nhà xuất bản VHDT Hà Nội.)

Dân ca nghi lễ người Thái Trắng huyện Phong Thổ, Lai Châu(Đổng Trọng Im sưu tầm, biên soạn chỉng lí và dịch sang tiếng Việt

Tìm hiểu tục cúng vía của người Thái Đen ở Mường Ló (Hoàng Thị Hạnh, Lò Văn Biển, Hoàng Mạnh Hùng NXB VHTT Hà Nội - Songngữ.

Dân ca nghi lễ nông nghiệp của người Thái (Hoàng Lương sưu tầm,biên dịch và soạn thảo) Tuy vậy chưa có một công trình nào đề cập đến tác động của du lịch đối với người Thái ở Mai Châu Hòa Bình

6 Nội dung đề tài: Gồm 3 chương

Chương 1 Cơ sở lí luận và thực tiễn.

1.1.Giới thiệu về Hòa Bình

1.1.1.Điều kiện tự nhiên

1.1.2 Điều kiện kinh tế -Xã hội

1.2.Khái quát về Mai Châu

1.3 Giới thiệu lịch sử hình thành người Thái Việt Nam và người Thái ở Mai Châu-Hòa Bình

1.3.1.Lịch sử hình thành người Thái Việt Nam

1.3.2.Lịch sử hình thành người Thái Mai Châu

Chương 2 Hoạt động du lịch và những tác động của du lịch đến đời sống văn hóa-xã hội của người Thái ở Mai Châu-Hòa Bình.

2.1 Tìm hiểu hoạt động du lịch

2.1.1 Khái niệm hoạt động du lịch,khái niệm du lịch

2.1.2 Các loại hình du lịch

2.2.Các loại hình du lịch ở Mai Châu-Hòa Bình

2.3 Thực trạng và hoạt động du lịch của người Thái ở Mai Châu-Hòa Bình

2.3.1 Thực trạng về hoạt động du lịch của người Thái ở Mai Châu-Hòa Bình

2.3.1.2.Bản Pom Coọng

2.3.1.3.Bản Văn

2.3.2 Tác động của du lịch đến đời sống văn hóa – xã hội người Thái ở Mai Châu

2.3.2.1 Tác động của du lịch tới nhà cửa

2.3.2.2 Tác động của du lịch tới trang phục

2.3.2.3.Tác động của du lịch tới ẩm thực

2.3.2.4.Tác động của du lịch tới mối quan hệ trong gia đình, xã hội

2.3.2.5.Tác động của du lịch tới văn hóa-nghệ thuật

2.3.2.6.Tác động của du lịch tới cơ cấu kinh tế, phân công lao động

2.3.2.7 Tác động của du lịch tới ngôn ngữ

Chương 3 Đề xuất một số giải pháp nhằm đưa du lịch ở Mai Châu phát triển.

3.1 Hướng phát triển của cơ quan chức năng tại địa phương

3.2 Mở thêm các loại hình du lịch mới

3.3 Tăng cường sự kết hợp giữa các cơ quan chức năng để thực hiện pháttriển du lịch

3.4.Tăng cường hoạt động,đầu tư có trọng điểm một số loại hình du lịch

mà địa phương năm ưu thế

3.5.Hợp tác giữa các bản với nhau( đặc biệt là ba bản:bản Lác,bản Pom Coong,bản Văn)

3.6.Tăng cường sự kết hợp giữa các cơ quan chức năng trong tỉnh để thựchiện phát triển du lịch

3.7.Cần có sự tuyên truyền quảng bá-xúc tiến đầu tư trong kinh doanh và phát triển du lịch

3.8.Giải pháp bảo vệ và tôn tạo tài nguyên du lịch

B NỘI DUNG

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN

1.1 Giới thiệu về Hòa Bình

1.1.1 Điều kiện tự nhiên

Vị trí địa lý: Tỉnh Hoà Bình là tỉnh miền núi, nằm ở toạ độ địa lý 200

19' - 210 08' vĩ độ Bắc, 104048' - 105040' kinh độ Ðông, cách thủ đô Hà Nội 73 km Phía Bắc giáp tỉnh Phú Thọ; phía Nam giáp tỉnh Hà Nam, Ninh Bình; phía Ðông giáp tỉnh Hà Tây; phía Tây giáp tỉnh Sơn La, Thanh Hóa Diện tích tự nhiên toàn tỉnh là 4.662,5 km2, chiếm 1,41% tổng diện tích tự nhiên cả nước Các đường giao thông quan trọng trên địa bàn tỉnh như quốc lộ số 6 đi qua các huyện Lương Sơn, Kỳ Sơn, thị

xã Hòa Bình, huyện Tân Lạc, Mai Châu; quốc lộ 15A đi từ huyện Mai Châu nối quốc lộ 6 với các huyện vùng cao tỉnh Thanh Hóa; quốc lộ 12B

đi qua các huyện Tân Lạc, Lạc Sơn, Yên Thuỷ và tỉnh Ninh Bình, nối quốc lộ 6 với quốc lộ 1; quốc lộ 21 đi từ thị trấn Xuân Mai tỉnh Hà Tây qua các huyện Lương Sơn, Kim Bôi, Lạc Thuỷ nối với quốc lộ 12B tại huyện Nho Quan, tỉnh Ninh Bình

Sông ngòi: Hoà Bình có mạng lưới sông suối phân bổ tương đối dày và

đều khắp ở các huyện Sông Ðà là sông lớn nhất chảy qua tỉnh có lưu vực15.000 km2 chảy qua các huyện Mai Châu, Ðà Bắc, Tân Lạc, Kỳ Sơn và thị xã Hòa Bình với tổng chiều dài là 151 km Hồ sông Ðà có dung tích 9,5 tỷ m3 nước; sông Bưởi bắt nguồn từ xã Phú Cường, huyện Tân Lạc, dài 55km; sông Bôi bắt nguồn từ xã Thượng Tiến, huyện Kim Bôi, dài 125km; sông Bùi bắt nguồn từ xã Lâm Sơn huyện Lương Sơn, dài 32km; sông Lãng bắt nguồn từ xã Bảo Hiệu huyện Yên Thuỷ, dài 30km

Sông Bôi: bắt nguồn từ xã Thượng Tiến thuộc huyện Kim Bôi Sông dài khoảng 60 km, chảy qua nhiều dãy núi đá vôi phía nam của tỉnh Hoà Bình rồi đổ vào sông Hoàng Long của tỉnh Ninh Bình

Sông Bưởi: bắt nguồn từ huyện Tân Lạc, Lạc Sơn do các suối Lồ, suối Cái, suối Nhân Nghĩa, suối Yên Phú và nhiều con suối nhỏ khác hội lưu

ở thị trấn Vụ Bản (huyện Lạc Sơn) rồi chảy sang tỉnh Ninh Bình Sông dài khoảng 38 km Lòng sông hẹp, nên vào mùa mưa thường gây ra lụt lội ở hai bên bờ

Sông Mã: đoạn chảy qua địa giới tỉnh Hoà Bình là từ xã Hang Kia đến xãVạn Mai của huyện Mai Châu Hầu hết các suối phía nam huyện Mai Châu đều đổ ra sông Mã

Ðịa hình: Điểm nổi bật của địa hình Hoà Bình là núi cao, chia cắt phức

tạp, độ dốc lớn và theo hướng tây bắc - đông nam, chia thành 2 vùng:Vùng núi cao Tây Bắc: bao gồm các huyện Mai Châu, Đà Bắc, kéo dài

xuống huyện Tân Lạc, Lạc Sơn Núi cao trung bình không quá 1.000 m, ngọn núi cao nhất là Pu Canh (cao 1.373 m) Độ cao trung bình của núi giảm dần xuống phía đông nam như: núi ở xã Bắc Sơn (huyện Tân Lạc) cao 1.136 m, núi ở xã Phú Lương (huyện Lạc Sơn) cao 934 m, núi ở xã

Tự Do (huyện Lạc Sơn) cao 820 m, Núi ở vùng này có cấu tạo bởi đá xâm nhập, chủ yếu là đá granít và gaborô

Vùng núi thấp và đồi phía Đông Nam: bao gồm các huyện Kỳ Sơn,

Lương Sơn, Kim Bôi, Lạc Thuỷ, Yên Thuỷ Địa hình vùng này có sự xen

kẽ giữa địa hình cáttơ và địa hình xâm thực, do đó có nhiều hang động, đất thường bị mất nước Núi cao trung bình 200 - 500 m, bị chia thành nhiều khối rời rạc

Về thổ nhưỡng: Do đặc điểm địa hình và khí hậu nên đất đai Hoà Bình chia thành hai vùng rõ rệt: Vùng núi cao trung bình, gồm đất feralít vàng

đỏ có hàm lượng mùn 6 - 7%; do độ ẩm cao, nhiệt độ thấp, vùng này rất thuận lợi cho phát triển lâm nghiệp Vùng đồi và núi thấp, gồm đất feralítvàng đỏ và vùng cỏ thứ sinh, trong đó đất bạc màu chiếm 45 - 80% Vùng ven sông Đà và các suối khác do hàng năm được bồi một lớp phù

sa khá dày nên rất thuận lợi cho việc trồng lúa, trồng màu

Khí hậu:Hoà Bình có khí hậu nhiệt đới gió mùa, mùa đông lạnh, ít mưa;

mùa hè nóng, mưa nhiều Nhiệt độ trung bình hàng năm trên 23ºC Mưa,

bão tập trung từ tháng 6 đến tháng 9 hàng năm với lượng mưa trung bình hàng năm là1800 - 2200 mm Các hiện tượng gió lốc, mưa đá thường xuyên xảy ra Nhiệt độ trung bình hàng năm là 24,70C; cao nhất 41,20C;

290C; tháng lạnh nhất là tháng 1, nhiệt độ trung bình 15,5-16,50C Tần suất sương muối xảy ra: 0,9 ngày/năm.

Tiềm năng du lịch

Hoà Bình có cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, văn hoá lịch sử phong phú

có thể phát triển du lịch dưới nhiều hình thức Cụ thể, 6 dân tộc anh em: Mường, Kinh, Thái, Tày, Dao, Mông với những nét văn hoá, phong tục tập quán đa dạng, phong phú tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển du lịchvăn hoá và hiện nay nổi tiếng là khu du lịch Bản Lác – Mai Châu Bên cạnh đó, du lịch cảnh quan, sinh thái ở Hoà Bình cũng có rất nhiều tiềm năng để phát triển với hồ sông Đà hùng vĩ, rừng nguyên sinh Thượng Tiến (Kim Bôi), rừng Hang Kia – Pà Cò (Mai Châu), rừng Phu Canh (Đà Bắc), Suối Ngọc – Vua Bà (Lương Sơn)… Ngoài ra, tỉnh Hoà Bình còn nổi tiếng với suối nước nóng Kim Bôi, Lạc Sơn, có núi cao, hồ lớn, khí hậu điều hoà tạo điều kiện cho du lịch nghỉ dưỡng phát triển Trên địa bàn tỉnh có nhiều đền chùa nổi tiếng như chùa Tiên (Lạc Thuỷ), đền Bờ (trên hồ sông Đà)… là nơi thuận lợi cho phát triển du lịch

Với vị trí cửa ngõ vùng Tây Bắc, tiếp giáp với đồng bằng sông Hồng, Hoà Bình còn có thể phát triển nhiều loại hình du lịch như tổ chức hội thảo, hội nghị, nghỉ cuối tuần… là nơi kết nối các tua, tuyến du lịch với các tỉnh lân cận và miền Bắc

1.1.2.Điều kiện kinh tế xã hội

Kinh tế- xã hội:

Đến năm 2010, dân số Hoà Bình đạt 793.471 người, trong đó, số dân trong độ tuổi lao động khoảng 552.635 người, bằng 70,1% dân số toàn tỉnh, hàng năm tạo thêm việc làm cho khoảng 16.200 người lao động

Tăng trưởng kinh tế bình quân 5 năm (2005 – 2010) đạt 12%/năm, Cơ cấu kinh tế năm 2010 so với năm 2005: Tỷ trọng nông, lâm nghiệp, thuỷ sản chiếm 35%, giảm 8,1%; công nghiệp - xây dựng chiếm 31,5%, tăng 8%; dịch vụ chiếm 33,5%, tăng 0,1% Như vậy tăng trưởng kinh tế đạt mức khá cao, các ngành kinh tế đều tăng trưởng khá, chất lượng tăng trưởng được cải thiện, nhiều chỉ tiêu kinh tế xã hội đạt được mức cao, đờisống nhân dân từng bước được nâng lên Cơ cấu kinh tế chuyển biến tích cực, tỷ trọng công nghiệp, xây dựng tăng, cơ cấu thành phần kinh tế xuất hiện những sản phẩm mới với công nghệ tiên tiến hơn trong công nghiệp,dịch vụ, việc chuyển đổi cơ cấu trong sản xuất nông nghiệp cũng có bướctiến nhất định.Thu nhập bình quân đầu người đạt 13,3 triệu đồng, an ninhchính trị khá ổn định đời sống nhân dân ngày càng được nâng cao.

Giao thông Đường bộ

Các đường giao thông quan trọng trên địa bàn tỉnh như quốc lộ 6 đi qua các huyện Lương Sơn, Kỳ Sơn, thành phố Hòa Bình, huyện Tân Lạc, MaiChâu nối liền Hòa Bình với thủ đô Hà Nội và các tỉnh Tây Bắc khác, điểm gần trung tâm Hà Nội nhất trên quốc lộ 6 của Hòa Bình thuộc huyện Lương Sơn là gần 40km ; quốc lộ 15A đi từ huyện Mai Châu nối quốc lộ 6 với các huyện vùng cao tỉnh Thanh Hóa; quốc lộ 12A đi qua các huyện Tân Lạc, Lạc Sơn, Yên Thuỷ và tỉnh Ninh Bình, nối quốc lộ 6 (ở Mãn Đức- Tân Lạc); quốc lộ 12 B chạy qua Lạc Thủy, Kim Bôi, Cao Phong gặp quốc lộ 6 ở ngã ba thị trấn Cao Phong; quốc lộ 21 có điểm đầu

là ngã ba giao cắt với quốc lộ 32, trước cửa ngõ vào thị xã Sơn Tây, điểmcuối là thị trấn Thịnh Long, huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định qua thị trấn Xuân Mai Hà Nội qua các huyện Lương Sơn, Kim Bôi, Lạc Thủy xuống Phủ Lý

An ninh chính trị:

Những năm qua, trên cơ sở quán triệt sâu sắc quan điểm, đường lối của Đảng về thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược: xây dựng và bảo vệ Tổ quốc,Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Hòa Bình đã lãnh đạo, chỉ đạo các cấp, các ngành, địa phương và toàn dân vượt qua mọi khó khăn, thách thức, thực hiện thắng lợi nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội , tăng cường quốc phòng - an ninh ở địa phương; trong đó, công tác quốc phòng, quân sự địa phương đạt kết quả quan trọng Đáng chú ý là, công tác bồi dưỡng, giáo dục kiến thức quốc phòng an ninh cho các đối tượng trên địa bàn được duy trì nghiêm túc, đạt hiệu quả thiết thực Thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận an ninh nhân dân trên địa bàn được củng cố vững chắc, khu vực phòng thủ Tỉnh được coi trọng xây dựng về chiều sâu Chất lượng tổng hợp, trình độ, khả năng sẵn sàng chiến đấu của lực lượng vũ trang địa phương được nâng cao… Những kết quả trên đã trực tiếp góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự, an toàn xã hội, tạo môi trường thuận lợi cho KT-XH phát triển

Tài nguyên du lịch nhân văn:

Nằm ở cửa ngõ vùng Tây Bắc của Tổ quốc, Hoà Bình là một tỉnh miền núi có nền "Văn hoá Hoà Bình" nổi tiếng, cái nôi văn hoá của Người Việt

cổ Điều kiện thiên nhiên, lịch sử văn hoá và con người Hoà Bình đã tạo nên tiềm năng du lịch phong phú, hấp dẫn, gây được những ấn tượng sâu sắc với bạn bè trong nước và quốc tế Hoà Bình có thể được xem là trung văn hoá Mường với bốn Mường nổi tiếng Bi, Vang, Thàng, Động Nhữngbản làng người Mường nằm bình yên bên những triền đồi, thung lũng cạnh những con suối, bên nương lúa, nương ngô, cạnh những thửa ruộng

bậc thang tất cả như được bảo vệ bởi triền núi đá vôi Xứ Mường đã ôm trọn trong lòng bao bí mật về các dòng tộc quan lang có vị thế quyền lực nổi tiếng: Đinh, Quách, Bạch, Hà Những giá trị truyền thống văn hoá được bảo tồn qua các lễ hội, hoạt động văn hoá.

Những nét văn hoá vật chất, văn hoá tinh thần được truyền từ đời này quađời khác và trở thành phong tục tập quán ăn sâu, bám rễ vào từng nếp nghĩ, lối sống của người dân đất Mường như "Cơm đồ, nhà gác, nước vác, lợn thui" và văn hoá ẩm thực với đặc sản là cơm lam, rượu cần Nhiều bản làng của người Mường trở thành những điểm tham quan du lịch Bản mường Giang Mỗ, xã Bình Thanh, huyện Cao Phong với hơn

100 ngôi nhà sàn còn giữ được nguyên bản từ nhà cửa đến nếp sinh hoạt,

hệ thống dẫn nước, cối giã gạo cùng các phong tục tập quán đã thu hút hàng ngàn lượt khách quốc tế từ Pháp, Hà Lan, Tây Ban Nha, Thuỵ Sỹ, Hàn Quốc đến hàng năm Ngoài ra còn có bản Luỹ, xã Phong Phú (huyệnTân Lạc) và bản Trụ, xã Thái Thịnh, thành phố Hoà Bình đã và đang trở thành điểm du lịch đầy hấp dẫn

Bên cạnh đó, bản sắc văn hoá dân tộc Thái góp phần rất quan trọng làm phong phú các sản phẩm du lịch văn hoá, thu hút khách đến du lịch Giống như bản làng của người Mường, người Thái thường sống ở những nơi có sông, suối, núi rừng, phía trước nhà thường là cánh đồng Cùng với kho tàng dân ca, người Thái nổi tiếng bởi các điệu xoè Xoè Thái mộtsản phẩm múa nổi tiếng và cũng là một trong những nét đặc sắc của người Thái Huyện Mai Châu là nơi có nhiều bản du lịch nổi tiếng với các bản Lác, bản Pom Coọng, bản Văn nơi khách du lịch có thể thấy cuộc sống hàng ngày của người dân

thoáng trong những rặng cây cùng với hình ảnh người phụ nữ mặc trang phục truyền thống bên khung cửi dệt vải đã trở nên rất quen thuộc Dệt thổ cẩm của người Thái đã trở thành nét đặc biệt của văn hoá Thái ở Hoà Bình Vào dịp lễ, tết các lễ hội được tổ chức, người dân tập trung tổ chức các hoạt động văn hoá, văn nghệ truyền thống ở đó các chàng trai, cô gái xum vầy bên đống lửa mải mê ca hát, say mê trong điệu xoè truyền

thống

1.2.Huyện Mai Châu

1.2.1.Điều kiện tự nhiên

Huyện Mai Châu nằm ở phía Tây Bắc tỉnh Hòa Bình, là cửa ngõ của Tây Bắc Tiếp giáp với các huyện Mộc Châu (tỉnh Sơn La), Quan Hóa (tỉnh Thanh Hóa), Đà Bắc và Tân Lạc (tỉnh Hòa Bình).Mai Châu vốn là 1 trong 5 châu của phủ Chợ Bờ khi thành lập tỉnh Mường, tiền thân của tỉnh Hoà Bình (năm 1886) Đến năm 1892, Mai Châu là 1 trong 5 châu của Hoà Bình

Trong kháng chiến chống Pháp, Mai Châu là phần phía nam sông Đà của huyện Mai Đà, thuộc Liên khu Việt Bắc từ 4/11/1949 và đến 9/8/1950 mới nhập vào Liên khu 3

Địa hình Mai Châu khá phức tạp, bị chia cắt bởi nhiều hệ thống khe, suối

và núi cao Diện tích tự nhiên của huyện là 519 Km2, với dân số trên 52

000 người, có 22 xã, 1 thị trấn với 137 thôn bản, gồm 7 dân tộc, trong đó chủ yếu là người Thái, Mường, Kinh Dân cư phân bố không đồng đều, tập trung chủ yếu ở vùng trung tâm thị trấn và các thị tứ Trên 85% dân

số làm nghề nông, lâm, ngư nghiệp và buôn bán nhỏ

Là một vùng đất văn hóa, Mai Châu được thiên nhiên ưu đãi với núi non hùng vĩ, trùng điệp, nhiều thảm thực vật xanh đẹp, khí hậu trong lành mátmẻ

Mai Châu còn nổi tiếng về văn hóa dân gian, lễ hội truyền thống mang đậm nét văn hóa các dân tộc anh em cùng với nhiều di tích, danh thắng nổi tiếng, thu hút nhiều khách du lịch Hiện có 12 di tích, danh thắng, trong đó có 5 di tích được bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là :Hang Khoái( Xăm Khóe), Hang Chiều(thị trấn Mai Châu), Hang Nhật, Hang Láng, Hang Mỏ Luông( Chiềng Châu) Đây là những tiềm năng vốn có thuận lợi để phát triển du lịch, thu hút khách thăm quan, nghỉ ngơi, nghỉ dưỡng.

Toàn cảnh Mai Châu-Hòa Bình

1.2.2.Điều kiện kinh tế- xã hội

Cùng với sự phát triển của các huyện, thành phố trong tỉnh, Mai Châu

hiện nay đang bước vào công cuộc đổi mới, phát triển với các chính sách thu hút và khuyến khích đầu tư trong các thành phần kinh tế

kinh tế - xã hội và tài nguyên du lịch nhân văn

Kinh tế:

Trong những năm gần đây, huyện Mai Châu đã có sự chuyển mình về kinh tế, tỉ trọng tiểu thủ công nghiệp, xây dựng, dịch vụ, du lịch và các ngành sản xuất đều tăng, đời sống nhân dân ổn định và từng bước được nâng lên:

Biểu đồ cơ cấu kinh tế huyện Mai Châu

Và các chỉ tiêu khác như năm 2010, tổng sản lượng lương thực đạt

26,357 tấn, bình quân lương thực đầu người đạt 486kg, thu nhập đạt trên

8 triệu đồng/ người/năm Số hộ gia đình đạt văn hóa 7544 hộ chiếm trên 62%, 100% cơ quan, đơn vị, trường học, 44,5% làng bản khu phố đạt tiêuchuẩn văn hóa Tổng giá trị tiểu thủ công nghiệp năm 2010 đạt 47,555 tỷ đồng= 108,5% so với năm 2009 Toàn huyện có đường nhựa đếm trung tâm xã với chiều dài 399 km và 81,305 km giao thông liên xóm

Trên đà phát triển mạnh mẽ như vây tới năm 2012 gía trị sản xuất 6 thángđầu năm đạt 363,59 tỷ đồng, trong đó giá trị sản xuất nông- lâm- thủy sảnđạt 124,59 tỷ đồng, công nghiệp- xây dựng 135 tỷ đồng, thương mại- du lịch đạt 104 tỷ đồng Tổng thu ngân sách trên địa bàn đạt 8,157 tỷ đồng Thực hiện Nghị quyết 11/NQ-CP của Chính phủ, huyện đã đồng thời cùng một lúc thực hiện hàng loạt các giải pháp như cắt giảm đầu tư công,giãn hoãn, điều chuyển vốn đầu tư, tiết kiệm chi thường xuyên, tạm dừngmua sắm tài sản Theo đó, qua 5 đợt điều chuyển vốn theo quyết định củaUBND tỉnh, huyện có 13 dự án phải điểu chỉnh với tổng vốn giảm hơn 16

tỷ đồng, được bổ sung 11 tỷ đồng, dừng hẳn nhiều dự án đã được duyệt báo cáo kinh tế kỹ thuật

cơ cấu dân số và phân công lao động trong nền kinh tế huyện

Bảng 2.3 Tình hình dân số và lao động của xã năm 2010

(người)

Cơ cấu

* Tổng lao động 2710 100,00

Nguồn: Ban thống kê xã Chiềng Châu, năm 2011

Cơ cấu dân dân số và lao động huyện Mai Châu năm 2008

Mai Châu là một huyện vùng cao với nhiều dân tộc sinh sống diện tích

tự nhiên khá lớn 570.127 ha dân số là 52 nghìn người trong đó người Thái chiếm đa số với khoảng 32.240 người chiếm 62%, còn lại là các dântộc khác như: Kinh, Dao, Mường , Mông,…chiếm 38% với khoảng 19.760 người Đây là điều kiện hết sức thuận lợi cho phát triển kinh tế nói chung và du lich nói riêng, đó chính là sự gắn kết cộng đồng chặt chẽ.Nơi đây thuận lợi cho việc tổ chức quản lí, cũng như là động lực để Mai Châu phát triển du lịch văn hóa với nhiều loại hình đa dạng, phong phú, mang đậm bản sắc dân tộc truyền thống

Nhưng cũng nhìn vào một thực tế đó là tuy có tiềm năng phát triển du lịch văn hóa mạnh mẽ như vậy nhưng du lịch ở huyện Mai Châu chưa thực sự phát triển với đúng lợi thế của mình Điều đó thể hiện ngay ở việc Mai Châu chưa thực sự tận dụng được hết nguồn lao động dồi dào cho du lịch mà ở đây chính là người dân tại các bản với tổng số lao động 2.710 người, số lao động làm trong lĩnh vực nông nghiệp là 2.384,8 người chiếm 88% chỉ có 10% làm trong lĩnh vực công nghiệp, dịch vụ-

du lịch

Cơ sở hạ tầng

Điện:Tại các bản của Xã Chiềng Châu đã được nối điện, mỗi bản đều đã

có trạm điện và hòa vào lưới điện quốc gia

Đường: Với nguồn vốn được giải ngân đúng và hiệu quả, năm 2010 vừa qua, Mai Châu đã mở mới và nâng cấp khoảng 13 km đường trục huyện, liên xã; làm mới 7,5 km đường liên xóm, bản; 29 cầu cống; thực hiện cứng hóa đường bằng bê-tông với tổng chiều dài hơn 16 km Với những kết quả và cách làm này, Mai Châu đã trở thành huyện có phong trào phát triển giao thông nông thôn đứng đầu trong các huyện trên địa bàn tỉnh Hòa Bình, hoàn thiện hệ thống đường giao thông trên địa bàn Trong

5 năm (2006 - 2010), huyện Mai Châu đã nâng cấp 59,5 km đường quốc

lộ, 59 km đường tỉnh lộ, 91 km đường huyện, hơn 15,25 km đường liên

xã, gần 329,5 km đường nội xóm Ông Hà Văn Nhiệu, người đầu tiên làm du lịch tại bản Bước, xã Xăm Khòe phấn khởi cho biết: Năm 2010, nhờ sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, nhất là sự nỗ lực của chính quyền huyện mà bản Bước giờ đã 'thay da đổi thịt' Người dân vùng cao nơi đây giờ đã có đường bê-tông để đi, tạo tiền đề cho phát triển kinh tế của toàn huyện Song song với đó là số lượng khách du lịch trong và ngoài nước đến tham quan bản làng cũng dần tăng lên Trước kia, vào mùa du lịch, nhà ông Nhiệu chỉ đón tiếp được khoảng 10 đoàn du lịch đến tham quan Năm 2010, doanh thu làm du lịch của gia đình ông đã tăng lên thêm hơn 10 triệu đồng so với cùng kỳ các năm về trước

Trưởng phòng Hà Hiển Nhiên khẳng định, phát huy những thành công

đó, những bài học kinh nghiệm đã qua, vào năm 2011, Mai Châu quyết tâm vượt qua những khó khăn và thách thức để hoàn thành những công trình làm mới, cải tạo, nâng cấp các tuyến đường nông thôn Trong đó, hoàn thành và làm mới, cải tạo, nâng cấp đường Noong Luông - Hiềng,

xã Noong Luông 4,5 km; đường đến trung tâm xã Hang Kia 26 km; đường Phúc Sạn - Ba Khan kéo dài 13 km, đường thị trấn Mai Châu - Bao La 21,2 km; tuyến quốc lộ 15, đoạn qua thị trấn Mai Châu dài 2,3

km và các công trình cầu treo trên các tuyến đường liên xóm, liên xã Tu sửa thường xuyên đường trục huyện, liên xã hơn 65 km Cứng hóa 20 kmmặt đường bê-tông xi-măng của các xã, thị trấn Hệ thống đường giao thông nông thôn được nâng cấp cứng hóa, phương tiện đi lại thông suốt quanh năm Giao thương hàng hóa, nhất là sản phẩm nông nghiệp theo đóđược đẩy lên một bước, tạo 'đầu ra' của nông sản hàng hóa Số đơn vị

tới 1.428 hộ kinh doanh cá thể Huyện cũng vừa đầu tư 15 tỷ đồng xây dựng chợ nông sản Mai Châu, làm đầu mối trong tiêu thụ nông sản hàng hóa của nông dân trong huyện.

Toàn huyện có đường nhựa đến trung tâm xã với chiều dài 399km và 81,305km đường giao thông liên xóm

-Trường học: Tại xã Chiềng Châu đã xây dựng được 3 hệ thống giáo dục

từ Mầm non, Tiểu Học đến Trung Học Cơ Sở Năm 2008 Trường Tiểu Học Chiềng Châu đã đươc Bộ Giáo Dục công nhận là Trường đạt Chuẩn Quốc Gia Xã Chiềng Châu phấn đấu đến năm 2015 cả 3 hệ thống giáo dục tại địa phương đều được Nhà Nước công nhận đạt Chuẩn Quốc Gia Trạm: Trạm Y tế của xã Chiềng Châu đã được Nhà Nước công nhận đạt chuẩn về Y tế

Tài nguyên du lịch nhân văn

Lễ hội

Là vùng đất cộng cư của nhiều dân tộc với nhiều bản sắc đa dạng, phong phú và độc đáo, hằng năm diễn ra các lễ hội mang đậm bản sắc của các dân tộc Thái , Dao Mông…như lễ hội “Xên Mường”, Lễ mừng “Cơm mới”, lễ “Đăt tên”, lễ hội “gầu tào” và các trò chơi dân gian mang tính cộng đồng như Ném còn, kéo co, ném pao…luôn được dược duy trì, bảo tồn và phát huy

Văn nghệ dân gian

Nơi đây còn lưu giữ nhiều làn điệu dân ca, dân vũ như Hát khắ của dân tộc Thái, hát đối đáp của dâ tộc mường, mông…, du khách có thể được tham gia vào các sinh hoạt cộng đồng như múa xòe, nhảy sạp, trống chiêng cùng với người dân bản địa

ẩm thực

sự ồn ào, náo nhiệt của hố thị với rát nhiều món ăn hiện đại khiến ạn không còn cảm thấy hứng thú, bạn yêu thích và muốn khám phá vă hóa

ẩm thực vùng cao và đặc biệt là của người Thái? Vậy bạn hãy một lần đến với đất và người Mai Châu

không quá cầu kì, nguyên liệu cho mọi món ăn của người Thài Mai Châu đều có sẵn trong tự nhiên, do chính bàn tay họ nuôi, trồng đó là lợn nướng, cá sông, suối hay rất nhiều loại rau rừng mà chỉ ở vùng núi mới

có như rau bò khai, quả lặc lày, rau tẩm bóp, rau xắng…ngoài ra để tạo

sự khác biệt cho ẩm thực người Thái không thể không kể đến thứ gia vị độc đáo đó là hạt mắc khen hay còn gọi là hạt tiêu rừng Nếu có dịp đến với đất Mai Châu, dược đắm minh trong sắc hồng của hoa đào, sắc trắng của hoa Ban, rong đem hội xòe hoa củ các chàng trai cô gái, được ngây nất trong men say nồng của rượu ngô còn thơm mùi bắp mới chắc hẳn du khách sẽ có ấn tươngj mãi không thôi, khách đến rồi đi nhưng chắc chắn quý khách sẽ quay trở lại bởi trong kí ức của họ vẫn còn vương mãi những net văn hóa độc đáo của người Thái và đặc biệt là tấm chân tình, long hiếu khách mà người dân Thái

Người Thái có rất nhiều món đặc sắc như thịt trâu xào rau lặc lày, canh

gà măng chua, hoa chuối đồ…

Hiện nay người dân ở Mai Châu muốn quảng bá món ăn minh tới nhiếu

du khách trong và ngoài nước đã co những nhà hang phuc vụ khách tại bản, giá cả phải chăng

di tích lịch sử

trên địa bàn có 05 di tích lịch sử văn hóa và văn hóa và danh lam thắng cảnh được Bô Văn Hóa Thông Tin công nhận, trong đó có 02 di tích được bảo tang Hòa Bình đầu tư nâng cấp hệ thống chiếu sáng và đường

làng nghề truyền thống

với 137 xóm bản, Mai Châu nổi tiếng có nghề dệt thổ cẩm truyền thống với những sản phẩm phong phú, đa dạng được du khách chọn làm quà lưu niệm khi đến du lịch tại Mai Châu, ngoài ra còn có nghề đan lát, thêu thùa, chế tác nhạc cụ dân tộc, nghề ren đúc tập trung ở các xã tong đâu,

nà phòn, Chiêng Châu, Thị trấn, Pà Cò

2 Giới thiệu lịch sử hình thành của người Thái Việt Nam và người Thái ở Mai Châu – Hòa Bình.

2.1 Lịch sử hình thành người Thái Việt Nam.

Người Thái ở Việt Nam hiện nay có khoảng 1.3 triệu người, tập trung chủ yếu ở các vùng Tây Bắc, Thanh Hóa, Nghệ An Dân tộc Thái có hai ngành là Thái đen và Thái trắng

Theo David Wyatt, trong cuốn "Thailand: A short history", người Thái xuất xứ từ phía nam Trung Quốc, có cùng nguồn gốc với các nhóm dân ítngười bây giờ như choang,Tày, Nùng Dưới sức ép của người Hán và

người Việt ở phía đông và bắc, người Thái dần di cư về phía nam và tây

nam Người Thái di cư đến Việt Nam trong thời gian từ thế kỷ thứ 7 đến thế kỷ thứ 13 Trung tâm của họ khi đó là Điện Biên Phủ (Mường

Thanh) Từ đây, họ tỏa đi khắp nơi ở Đông Nam Á bây giờ như Lào, Thái Lan, bang Shan ở Miến Điện và một số vùng ở đông bắc Ấn Độ cũng như nam Vân Nam

Theo sách sử Việt Nam, vào thời nhà Lý đạo Đà Giang, man Ngưu Hống (tức người Thái) đến từ Vân Nam, đã triều cống lần đầu tiên vào năm

1067 Trong thế kỷ 13, người Ngưu Hống kết hợp với người Ai Lao chống lại nhà Trần và bị đánh bại năm 1280, lãnh tụ Trịnh Giác Mật đầu hàng, xứ Ngưu Hống bị đặt dưới quyền quản lý trực tiếp của quan quân nhà Trần Năm 1337 lãnh tụ Xa Phần bị giết chết sau một cuộc xung đột,

xứ Ngưu Hống bị sáp nhập vào lãnh thổ Đại Việt và đổi tên thành Mương

Lễ, hay Ninh Viễn Lai Châu ngày nay) và giao cho họ Đèo cai quản

chống triều đình, chiếm hai lộ Qui Hóa (Laào Cai) và Gia Hưng (giữa sông Mã và sông Đà), tấn công Mương Mỗi (Sơn La) Đèo Mạnh Vương (con của Đèo Cát Hãn) làm tri châu Năm 1466, lãnh thổ của người Thái được tổ chức lại thành vùng (thừa tuyên) Hưng Hóa, gồm 3 phủ : An Tây(tức Phục Lễ), Gia Hưng và Qui Hóa, 4 huyện và 17 châu.

Những lãnh tụ Thái được gọi là phụ tạo, được phép cai quản một số lãnh địa và trở thành giai cấp quí tộc của vùng đó, như dòng họ Đèo cai quản các châu Lai, Chiêu Tấn, Tuy Phụ, Hoàng Nham; dòng họ Cầm các châu Phù Hoa, Mai Sơn, Sơn La, Tuần Giáo, Luân, Ninh Biên; dòng họ Xa caiquản châu Mộc; dòng họ Hà cai quản châu Mai, dòng họ Bạc ở châu Thuận; họ Hoàng ở châu Việt

Năm 1841 trước sự đe dọa của người Xiêm La triều đình nhà Nguyễn kếthợp ba châu Ninh Biên,Tuần Giáo và Lai Châu bên bờ tả ngạn sông Mekongthành phủ Điện Biên Năm 1880 phó lãnh sự Pháp là Auguste Pavie nhân danh triều đình Việt Nam phong cho Đèo Văn Trị chức tri phủ cha truyền con nối tại Điện Biên; sau khi giúp người Pháp xác định khu vực biên giới giữa Việt Nam với Trung Quốc và Lào, Đèo Văn Trị được cử làm quan của đạo Lai Châu, cai quản một lãnh thổ rộng lớn từ Điện Biên Phủ đến Phong Thổ, còn gọi là xứ Thái Tháng 3, 1948 lãnh thổ này được Pháp tổ chức lại thành Liên bang Thái tự trị, qui tụ tất cả các sắc tộc nói tiếng Thái chống lại Việt Minh

Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, để lấy lòng các sắc tộc thiểu số miền Bắc, Chính phủ Việt Minh thành lập Khu tự trị Thái Mèo ngày 29 tháng

4 năm 1955, Khu tự trị Tày Nùng và vùng tự trị Lào Hạ Yên, nhưng tất

cả các khu này đều bị giải tán năm 1975

Trải qua nhiều thế kỷ, các nhóm tộc Thái dần dần hình thành các sắc thái địa phương khác nhau

2.2 Lịch sử hình thành người Thái Mai Châu.

Cho đến nay lịch sử người Thái ở Mai Châu đã trải qua khoảng 7 thế kỷ Vào thế kỷ 13 một bộ phận người Thái ở huyện Bắc Hà ( Lai Châu) do lang Bôn lãnh đạo đã di cư dọc sông Hồng rẽ sang Sông Đà rồi lập

nghiệp ở vùng Mộc Châu( Sơn La), Mai Châu ( Hòa Bình), Mường Khoòng ( Thanh Hóa) Từ đó đến nay người Thái đã sinh sống và làm việc tại nơi này, tạo nên một nền văn hóa mang đậm sắc dân tộc màu dân tộc

CHƯƠNG2:HOẠT ĐỘNG DU LỊCH VÀ NHỮNG TÁC ĐỘNG ĐẾN ĐỜI SỐNG VĂN HÓA- XÃ HỘI CỦA NGƯỜI THÁI Ở MAI CHÂU-HÒA BÌNH

2.1 Tìm hiểu hoạt động du lịch

2.1.1 Khái niệm hoạt động du lịch

Hoạt động du lịch là hoạt động của khách du lịch, tổ chức, cá nhân kinh doanh du lịch, cộng đồng dân cư và cơ quan, có liên quan tới du lịch

Hoạt động du lịch là hoạt động nghỉ ngơi tích cực của con người.Hoạt động du lịch góp phần vào tái sinh sản xuất sức lao động, phục hồi sức khỏe cho con người Nền sản xuất Xã Hội loài người ngày càng phát triển

và hiện đại, đòi hỏi cường độ lao động, nhịp điệu sinh hoạt của con ngườingày càng trở nên khẩn trương, căng thẳng Thêm vào đó là môi trường công nghiệp hóa, đô thị hóa làm cho ô nhiễm không khí tiếng ồn gia tăng Vì vậy hoạt động du lịch đáp ứng nhu cầu giải trí, chữa bệnh và nghỉ ngơi tăng cường sức khỏe, nâng cao tuổi thọ cho con người

Hoạt động du lịch là hoạt động nhằm nâng cao và làm phong phú hóa kiến thức của loài người và cũng là một hình thức học tập đặc biệt

Thông qua việc du khách sẽ thu thập được nhiều kiến thức bổ ích

Hoạt động du lịch là hoạt động rèn luyện đạo đức tinh thần cho con người, làm tăng thêm lòng yêu quê hương đất nước, yêu đời yêu cuộc sống

2.2.2 Khái niệm du lịch

Ngày nay, du lịch được coi như là một hiện tượng kinh tế xã hội phổ biếnkhông chỉ ở các nước phát triển mà còn cả ở Việt Nam Tuy nhiên cho đến nay, không biết bao nhiêu nhận thức về du lịch vẫn chưa được thống nhất Do hoàn cảnh khác nhau góc độ nghiên cứu khác nhau, mỗi người lại có một cách hiểu về du lịch khác nhau Đúng như một chuyên gia đã

từng nhận định:” có bấy nhiêu tác giả nghiên cứu về du lịch thì có bấy nhiêu định nghĩa”

Theo từ điển bách khoa về du lịch:

Du lịch là tập hợp các hoạt động tích cực của con người nhằm thực

hiệnmột dạng hành trình, là một công nghiệp liên kết nhằm thỏa mãn các nhucầu của khách du lịch…Du lịch là cuộc hành trình mà một bên là người khởi hành với mục đích đã được chọn trước và một bên là những công cụ làm thỏa mãn các nhu cầu của họ”

Định nghĩa của Đại học kinh tế Praha (Cộng hòa Séc):

“Du lịch là tập hợp các hoạt động kỹ thuật, kinh tế và tổ chức liên quan đến cuộc hành trình của con người và việc lưu trú của họ ngoài nơi

ở thường xuyên với nhiều mục đích khác nhau, loại trừ mục đích hành nghề và thăm viếng có tổ chức thường kỳ”

Còn theo luật du lịch Việt Nam thì du lịch được hiểu là các hoạt động có

liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên củamình nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu, giải trí, nghỉ dưỡng trong một khoảng thời gian nhất định.

2.2 Các loại hình du lịch tại Mai Châu-Hòa Bình.

Du lịch thiên nhiên

Được coi là hoạt động du lịch đưa du khách về những nơi có môi trường

tự nhiên trong lành, cảnh quan tự nhiên hấp dẫn…nhằm thỏa mãn nhu cầu đặc trưng của họ

Mai Châu là 1 huyện miền núi của tỉnh Hòa Bình Mai Châu nằm trong 1 thung lũng có địa hình lòng chảo, cảnh quan tự nhiên hấp dẫn, bình yên

và trong lành, đó là vùng đất lí tưởng đối với những du khách muốn tránh

xa cái ồn ào, căng thẳng và không khí ô nhiểm của thành phố với mong muốn tận hưởng sự yên bình, không khí trong lành và cảm nhận sự chân thành, nồng nhiệt và ấm áp giàu tình cảm của con người nơi đây(hình ảnhminh họa)

Bản Lác là bản du lịch đặc trưng nhất của huyện Mai Châu.Cái nhìn chung nhất về Mai Châu có thể được khám phá và tìm hiểu qua truyền thông và bề dày văn hóa cổ của bản Lác.Ba bản :bản Lác, bán Văn, bản Poom Coong la 3 bản nối tiêng làm du lịch lâu đời nhất Mai Châu Người dân bản chủ yếu là người Thái

Bản Lác và bản Pom Coong là hai trong 3 bản làm du lịch sớm nhất ở huyện Mai Châu với môi trường xung quanh bản trong lành, an toan tốt cho sức khỏe và phục hồi chức năng, khí hậu mát mẻ suốt 4 mùa quanh năm, khung cảnh yên tĩnh, thanh bình.Do vậy nơi đây được khá nhiều du khách lựa chọn là điểm đến lý tưởng của mình trong các kì nghỉ Hiện

do điều kiện thuân lơih về môi trường tự nhiên,thiên nhiên hùng vĩ đa dạng phong phú.

Ngoài ra huyện còn có một số điểm du lịch sinh được hình thành, xây dựng và phát triển đã thu hút sự quan tâm của đông đảo du khách, như: Khu du lịch suối khoáng Kim Bôi, khu du lịch V-resort, Thác bạc Long Cung huyện Kim Bôi; khu du lịch Trang trại vịt cổ xanh, , khu du lịch trượt cỏ Minh Hạnh huyện Lương Sơn; khu du lịch thác Thăng Thiên huyện Kỳ Sơn;

Du lịch văn hóa – sinh thái: là hình thức du lịch dựa vào bản sắc văn

hóa dân tộc với sự tham gia của cộng đồng nhằm bảo tồn và phát huy cácgiá trị văn hóa truyền thống

Mai Châu được du khách trong và ngoài nước biết đến là điểm du lịch về văn hoá qua những bản làng Bản Lác xã Chiềng Châu, bản Văn, bản Pom Coọng (thị trấn Mai Châu) là nơi còn lưu giữ được nguyên vẹn những nếp nhà sàn truyền thống của dân tộc Thái đã hình thành nên các điểm du lịch để phục vụ du khách Đến với Mai Châu ngoài việc được tận hưởng không khí trong lành, ngắm cảnh thiên nhiên hùng vĩ và tiếp nhận những tình cảm nồng ấm, thân thiện của người dân nơi đây, du khách còn có điều kiện để tìm hiểu nét văn hoá đặc trưng của dân tộc Thái, Mông qua các hoạt động sinh hoạt văn hoá cộng đồng của người xưa trong các lễ hội: "Cầu mưa" "Xên bản xên Mường", "Chá chiêng" của dân tộc Thái và lễ hội "Gầu tào" của dân tộc Mông Đêm đến bên bếp lửa hồng, hoà trong tiếng nhạc rộn ràng thôi thúc của điệu "Xoè trống chiêng", hay dịu dàng tươi trẻ trong "Mùa xuân bản Thái" du khác còn được những già kể lại truyện xưa, hay truyền lại một vài trong

số hơn 300 câu tục ngữ phản ánh đời sống văn hoá tinh thần của người

dân.Để những tiềm năng sẵn có trở thành thế mạnh có thể khai thác, huyện đã xây dựng kế hoạch dài hạn nghiên cứu, sưu tầm, kiểm kê, bảo tồn và phát huy các di sản văn hoá, di tích lịch của địa phương như: kiến trúc nhà ở, văn hóa văn nghệ dân gian, trang phục, văn hóa ẩm thực để đầu tư, tôn tạo, giữ gìn trở thành sản phẩm văn hoá du lịch Đồng thời, lập quy hoạch xây dựng các điểm bản làng du lịch mới, đầu tư cơ sở hạ tầng, thành lập các đội văn nghệ dân gian và khôi phục các lễ hội truyền thống để phục vụ du khách.

Du lịch cộng đồng : là một loại hình du lịch do chính cộng đồng người

dân phối hợp tổ chức, quản lý và làm chủ để đem lại lợi ích kinh tế và bảo vệ được môi trường chung thông qua việc giới thiệu với du khách các nét đặc trưng của địa phương (phong cảnh, văn hoá…) Du lịch cộng đồng dựa trên sự tò mò, mong muốn của khách du lịch để tìm hiểu thêm

về cuộc sống hàng ngày của người dân từ các nền văn hóa khác nhau Dulịch cộng đồng thường liên kết với người dân thành thị đến các vùng nông thôn để thưởng thức cuộc sống tại đó trong một khoảng thời gian nhất định

Hiện nay hoạt động du lịch ở Mai Châu đang phát triển khá mạnh ,mà loại hình du lịch phát triển mạnh nhất ở đây chính là du lịch cộng đồng

Du lịch công đồng đã có vị trí nhất định và dấu ấn riêng trên bản đồ du lịch của huyện Mai Châu cũng như tỉnh Hòa Bình.Nói đến du lịch cộng đồng thì chúng ta không thể không kể đến khu vực bản Lác-Mai

Châu.Theo già làng Hà Công Nhấm, năm nay 85 tuổi, bản Lác được hìnhthành từ thời nhà Trần - thế kỷ 13, chủ yếu sống bằng nghề lúa nương và dệt thổ cẩm Trong cộng đồng người Việt Nam, dân tộc Thái đông thứ 3,