TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU Sơ đồ quá trình tạo thành nước tiểu ở một đơn vị chức năng của thận... Sự tạo thành nước tiểu gồm những quá trình nào?. Sự tạo thành nước tiểu gồm 3 quá trình + Lọc m
Trang 1GIẢI PHẪU SINH LÝ TRẺ EM
Trang 2CHƯƠNG IX:
DA VÀ TIẾT NiỆU
Trang 3VËy da cã cÊu t¹o vµ chøc n¨ng nh thÕ nµo ?I- DA
Trang 41 CÊu t¹o cña da
Da cÊu t¹o gåm 3 líp:
Líp biÓu b×: TÇng sõng, tÇng tÕ bµo sèng
Líp b×: cã c©u t¹o tõ c¸c sîi m« liªn kÕt bÖn chÆt
Líp mì: cã chøc n¨ng dù tr÷ vµ c¸ch nhiÖt
Trang 5I CẤU TẠO CỦA DA.
Líp biÓu b×
Líp b×
Líp mì díi da Da
TÇng tÕ bµo sèng (2) TÇng sõng (1)
Thô quan (8) TuyÕn nhên (7) C¬ co ch©n l«ng (5) L«ng vµ bao l«ng (6) TuyÕn må h«i (3) D©y thÇn kinh (4) M¹ch m¸u (9) Líp mì (10)
Trang 6Mét sè mµu da ë ngêi:
Trang 7I.Cấu tạo của da:
2.Lớp bì:
?Vì sao ta nhận biết đợc nóng lạnh,
độ cứng,mềm của vật mà ta tiếp xúc? Trả lời:
Do cơ quan thụ cảm nằm dới
da.
1 2
3 4
5
Trang 81.CÊu t¹o cña da:
-Trêi nãng:Mao m¹ch díi da d·n,
tuyÕn må h«i tiÕt nhiÒu må h«i.
-Trêi l¹nh:Mao m¹ch co l¹i, c¬
ch©n l«ng co
Da tiÕt må h«i
Trang 91.CÊu t¹o cña da:
Trang 10Mét sè s¶n phÈm cña da Tãc L«ng mµy,l«ng mi Mãng tay
CÊu t¹o vµ chøc N¨ng cña da
Trang 111.CÊu t¹o cña da:
Có nên trang điểm bằng cách lạm dụng kem phấn , nhổ bỏ lông mày ,
dùng bút chì kẻ lông mày tạo dáng không ?
Trang 12Cấu tạo (A) Chức năng (B)
Cơ quan thụ cảm
-Tiếp nhận kích thích của môi trường.
-Điều hoà nhiệt và bài tiết
Trang 14MéT Sè BÖNH NGOµI DA TH¦êng gÆp
Tæn th¬ng do ¸nh s¸ng Sarcom Kaposi
Trang 15MéT Sè BÖNH NGOµI DA TH¦êng gÆp
Môn trøng c¸
Báng da
Trang 162 Đặc điểm da trẻ em
Da trẻ em thường mềm mại, mịn do lớp tế bào
sừng mỏng, sợi cơ & sợi đàn hồi phát triểnyếu, trong da có nhiều mao mạch
This image cannot currently be displayed.
Trang 173 Vệ sinh da cho trẻ em
* Giữ gìn da trẻ sạch sẽ nhất là trẻ nhỏ (tại
sao phải vệ sinh da cho trẻ?).
Không nên mặc quần áo ẩm ướt cho trẻ (tại sao?).
Tắm rửa thường xuyên cho trẻ bằng nước
sạch, có chậu tắm riêng, mùa lạnh cần tắm
nước nóng cho trẻ, khi tắm kì cọ phải nhẹ
nhàng tránh làm xây xát da trẻ, tắm xong cần lau ngay để tránh nhiễm lạnh Mùa đông nếu không tắm thường xuyên cần lau rửa hàng
ngày cho trẻ, khi lau rữa cần chú ý tới các kẻ, nếp gấp, bộ phận sinh dục.
Trang 183 Vệ sinh da cho trẻ em
* Hàng ngày cần quan sát khắp thân mình của trẻ để
kịp thời phát hiện các vết xước, vết tấy đỏ, sựthay đổi sắc tố da vàxử lý kịp thời (cách xử lýnhư thế nào?) Đồng thời cần chú ý đến móngtay, móng chân trẻ
* Giáo dục cho trẻ một số thói quen vệ sinh giữ gìn
Trang 193 Vệ sinh da cho trẻ em
• Cần chú ý đến quần áo, khăn mũ, giày dép
cho trẻ
• Quần áo phải phù hợp theo mùa, lứa tuổi,
giới tính (lựa chọn vải may, vừa tầm cở của trẻ)
• Mũ dùng cho trẻ phải phù hợp theo mùa, trẻ
nhỏ ít tháng không nên đội mũ liên tục khi ở trong nhà (tại sao?)
• Giày dép cho trẻ phải mềm, vừa chân, mùa
lạnh cần cho trẻ đi tất (vớ) hoặc dép để
tránh nhiễm lạnh da bàn chân
Trang 20Thận phải
ống dẫn nước tiểu
Bóng đái
Trang 21Hệ bài tiết nước tiểu có cấu tạo như thế nào?
- Hệ bài tiết nước
Trang 22Mình chưa biết nước tiểu được hình thành từ đâu và thải ra ngoài như thế nào?
GIÚP MÌNH VỚI!
BẠN LÀM SAO VẬY?
Trang 23BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
QUÁ TRÌNH
LỌC MÁU
QUÁ TRÌNH HẤP THỤ LẠI
QUÁ TRÌNH BÀI TIẾT TIẾP
1 TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU
Sơ đồ quá trình tạo thành nước tiểu ở một đơn vị chức năng của thận
Trang 24BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
HẤP THỤ LẠI
- Có sử dụng năng lượng ATP
-Các chất được hấp
thụ lại:
+Chất dinh dưỡng +Nước
+Các ion Na + , Cl -
BÀI TIẾT TIẾP
-Có sử dụng năng lượng ATP
-Các chất được bài tiết tiếp:
+ axit uric, creatin… + Các chất thuốc + ion thừa: H + , K + …
1 TẠOTHÀNH NƯỚC TIỂU
protein lớn hơn nên
vẫn ở lại trong máu
0
Trang 25Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Thảo luận nhóm
1 TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU
1 Sự tạo thành nước tiểu gồm những quá trình nào? Chúng diễn ra ở đâu?
2 Thành phần nước tiểu đầu khác với máu ở chỗ nào?
3 Nước tiểu chính thức khác với nước tiểu đầu ở chỗ nào?
3 v ấn đề
BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 26Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Thảo luận nhóm
1 TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU
1 Sự tạo thành nước tiểu gồm những quá trình nào? Chúng diễn ra ở đâu?
Sự tạo thành nước tiểu gồm 3 quá trình + Lọc máu ở nang cầu thận Tạo nước tiểu đầu
+ Hấp thụ lại + Bài tiết tiếp Ở ống thận Nước tiểu chính thức
BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 27Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Thảo luận nhóm
1 TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU
2 Thành phần nước tiểu đầu khác với máu ở chỗ nào?
Trang 28Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Thảo luận nhóm
1 TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU
3 Nước tiểu chính thức khác với nước tiểu đầu ở chỗ nào?
Đặc điểm Nước tiểu
đầu
Nước tiểu chính thức
Nồng độ các chất hoà tan
Chất độc, chất cặn bã
Chất dinh dưỡng
Có nhiều Gần như không
BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 29KẾT LUẬN
Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
1 TẠO THÀNH NƯỚC TIỂU
Sự tạo thành nước tiểu gồm 3 quá trình:
- Quá trình lọc máu (ở cầu thận) tạo ra nước tiểu đầu.
- Quá trình hấp thụ lại những chất cần thiết (ở ống thận)
- Quá trình bài tiết tiếp chất thừa, chất thải (ở ống thận).
Tạo thành nước tiểu chính thức.
BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 30EM CÓ BIẾT
Hiện tượng gì sẽ xảy ra
nếu màng lọc bị tổn
thương?
Vi khuẩn thường làm các quản cầu bị thương
tổn và trở nên dễ thấm hơn làm cho prôtêin và các tế bào máu nguyên vẹn cũng vào nước tiểu, gây ra hiện tượng đái đường, đái ra máu…
Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 31EM CÓ BIẾT
Cơ chế hoạt động của thận và
của thận nhân tạo ?
Ở thận nhân tạo cơ chế
Trang 32Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Nước tiểu được thải
ra ngoài như thế nào?
HÃY CÙNG THEO DÕI ĐOẠN PHIM SAU
Chú ý đường đi của nước tiểu
BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 33BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
2 THẢI NƯỚC TIỂU
HÃY MÔ TẢ ĐƯỜNG ĐI CỦA NƯỚC
TIỂU CHÍNH THỨC
LÀM BÀI TẬP SAU
Trang 34Nước tiểu chính thức đổ vào bể thận, qua ống dẫn nước tiểu xuống tích trữ ở bóng đái, rồi được thải ra ngoài nhờ hoạt động của cơ vòng ống đái, cơ bóng đái và cơ bụng
KẾT LUẬN
Bài 39 BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
2 THẢI NƯỚC TIỂU
BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 35cơ thể chỉ xảy ra vào những lúc nhất định
Có sự khác nhau đó là
do đâu ?
Trang 36CÓ SỰ KHÁC NHAU ĐÓ LÀ DO
+ Máu tuần hoàn liên tục qua thận để lọc tạo thành
nước tiểu (không theo ý muốn)
+ Nước tiểu chính thức được tích trữ trong bóng đái khi lên tới 200ml, đủ áp lực để gây cảm giác muốn đi tiểu Nếu cơ vòng mở ra (có sự phối hợp
co của cơ bóng đái và cơ bụng) nước tiểu mới
thoát ra ngoài
Trang 37KHÓ ĐIỀU KHIỂN PHẢN
XẠ ĐI TIỂU
Trang 38GHI NHỚ
2- Nước tiểu chính thức đổ vào bể thận, qua ống dẫn nước tiểu xuống tích trữ ở bóng đái, rồi được thải ra ngoài nhờ hoạt động của cơ vòng ống đái, cơ bóng đái và cơ bụng.
1- Sự tạo thành nước tiểu gồm 3 quá trình:
- Quá trình lọc máu (ở cầu thận) tạo ra nước tiểu đầu.
- Quá trình hấp thụ lại những chất cần thiết (ở ống thận)
- Quá trình bài tiết tiếp chất thừa, chất thải (ở ống thận).
Tạo thành nước tiểu chính thức.
BÀI TIẾT NƯỚC TIỂU
Trang 39Điền vào vào sơ đồ tóm tắt sự hình thành
nước tiểu dưới đây cho chính xác
( Nước tiểu đầu, trừ tế bào máu và prôtêin,
các chất không cần thiết và chất có hại)
Máu
Lọc máu qua màng lọc
( ……… 1 ………… )
Áp lực máu (cơ chế khuyếch tán)
(…… 2 …)
Hấp thụ lại
(chất dinh dưỡng, nước, muối khoáng…)
Bài tiết tiếp
( ………… 3 ………… )
Nước tiểu chính thức
Trang 40Bài tiết tiếp
Hấp thụ lại (chất dinh dưỡng, nước, muối
Trang 413- ĐẶC ĐiỂM CƠ QUAN BÀI TiẾT NƯỚC TiỂU
Ở TRẺ EM
•Thận: ở trẻ em có đặc điểm khác người lớn về kíchthước, trọng lượng
•Chức năng sinh lý của thận phát triển theo từng lứa tuổi,chức năng lọc nước tiểu còn hạn chế,
* Bàng quang: khối lượng & kích thước cũng thay đổi
theo từng lứa tuổi
* Việc tiểu tiện ở trẻ em còn mang tính chất không chủ định, số lần tiểu trong ngày thay đổi theo lứa tuổi Số lần tiểu trong ngày giảm dần là do bàng quang lớn dần, có
khả năng chứa nhiều nước hơn
Càng lớn sự tiểu tiện của trẻ chủ định hơn do hệ thần kinh
đã trưởng thành và do giáo dục
Trang 424- HiỆN TƯỢNG ĐÁI DẦM Ở TRẺ VÀ CÁCH KHẮC
PHỤC
* Hiện tượng đái dầm ở trẻ em:
- Hiện tượng đái dầm ở trẻ em có thể do
nhiều nguyên nhân khác nhau như:
+ Bệnh lý (khi trẻ > 3 tuổi mà hiện tượng đái dầm vẫn thường xẩy ra)
+ Tâm lý hoặc rối loạn thần kinh chức năng (Ta chỉ xét về mặt rối loạn thần kinh chức
năng)
- Hiện tượng đái dầm xẩy ra do sự kiểm soát của vỏ não đối với sự tiểu tiện bị rối loạn.
Trang 434- HiỆN TƯỢNG ĐÁI DẦM Ở TRẺ VÀ CÁCH KHẮC
PHỤC
* - Hiện tượng đái dầm xẩy ra ở trẻ là do:
+ Chế độ sinh hoạt không hợp lý như: ăn uống
nhiều nước trước khi đi ngủ, thức ăn kích thích làm giấc ngủ không bính thường.
+ Do trẻ ham chơi nhịn tiểu quên tiểu dẫn đến đái dầm khi ngủ (ban đêm).
+ Do hậu quả rối loạn thần kinh, tâm lý ở trẻ em (qua cơn hoảng loạn)
Trang 444- HiỆN TƯỢNG ĐÁI DẦM Ở TRẺ VÀ CÁCH KHẮC
PHỤC
* Cách khắc phục hiện tượng đái dầm ở trẻ em.
Tránh những nguyên nhân gây kích thích như; mệt mỏi, lo âu Cần tạo điều kiện có giấc ngủ đầy đủ, ngủ sâu.
Chú ý đến chế độ ăn uống nhất là lượng nước
uống vào buổi chiều.
Chú ý đánh thức trẻ trước lúc đái dầm (ban đêm)
và luyện tập việc tiểu tiện có chủ định cho trẻ.
Trang 454- HiỆN TƯỢNG ĐÁI DẦM Ở TRẺ VÀ CÁCH KHẮC
PHỤC
Khi trẻ đái dầm không nên la mắng làm trẻ xấu
hổ hoặc hoảng sợ vì điều đó có thể làm cho trẻ
càng đái dầm thường xuyên hơn & có thể dẫn đến chấn thương tâm lý (tránh sư trừng phạt, phê bình khi trẻ đái dầm).
Người lớn (cha mẹ, cô giáo mầm non) khi thấy trẻ đái dầm cần bình tỉnh tìm hiểu nguyên nhân để
chữa trị kịp thời, đồng thời cần tạo cho trẻ cảm
giác yên tâm và tìm mọi biện pháp tác động tốt
đến hệ thần kinh để giúp trẻ khắc phục hiện tượng này.
Trang 465- VỆ SINH CƠ QUAN TiẾT NiỆU CỦA TRẺ
Giáo dục trẻ không nên nhịn tiểu (nếu nhịn tiểu
sẽ ức chế tiểu tiện gây nên táo bón).
Hình thành phản xạ có điều kiện về việc tiểu
tiện ngay từ khi còn nhỏ (khi trẻ 2 tháng).
Cần quan tâm đến những trẻ đái dầm một cách
tế nhị.
Chăm sóc, giữ gìn, vệ sinh cơ quan tiết niệu của trẻ nhất là trẻ em gái (tại sao?), nêu ví dụ
Trang 47CHÚC CÁC EM HỌC TỐT
Xin chân thành cám ơn
diepnga@gmail.com
