TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC 1.. Gia tốc của vật trong chuyển động tịnh tiến... Đặc điểm của chuyển động quay... RÚT KINH NGHIỆM GIỜ DẠY.
Trang 1CHUYỂN ĐỘNG TỊNH TIẾN CỦA VẬT RẮN - CHUYỂN ĐỘNG
QUAY CỦA VẬT RẮN QUANH MỘT TRỤC CỐ ĐỊNH
I MỤC TIÊU
- Phát biểu được định nghĩa chuyển động tịnh tiến và nêu được ví dụ
minh họa
- Viết được công thức định luật II Niu-tơn cho chuyển động tịnh tiến
- Áp dụng được định luật II Niu-tơn cho chuyển động tịnh tiến thẳng, giải
được các bài tập SGK và các bài tập tương tự
II CHUẨN BỊ
HS: Ôn lại định luật II Niu-tơn, tốc độ góc và momen lực
III TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Ổn định lớp
………
………
2 Kiểm tra bài cũ
Thế nào là dạng cân bằng bền, không bền, phiếm định? Vị trí trọng tâm
của vật có vai trò gì với mỗi dạng cân bằng?
3 Bài mới.
Đặt vấn đề: Chuyển động tịnh tiến và chuyển động quay quanh 1 trục cố
định là 2 chuyển động đơn giản nhất Chúng có đặc điểm gì?
Hoạt động 1: Tìm hiểu chuyển động tịnh tiến của vật rắn.
- Chuyển động của miếng
gỗ là chuyển động tịnh
tiến Đánh dấu 2 điểm A,
B trên miếng gỗ nối lại
thành đoạn thẳng AB, sau
đó kéo miếng gỗ chuyển
động Hãy nhận xét vị trí
của đoạn AB khi miếng
gỗ chuyển động?
- Hãy nêu định nghĩa
chuyển động tịnh tiến?
- Dựa vào định nghĩa đó,
em hãy trả lời câu C1
- Quan sát
- Khi miếng gỗ chuyển động AB chuyển động và
luôn song song với chính nó
- Chuyển động tịnh tiến của một vật rắn là chuyển động trong đó đường nối
2 điểm bất kỳ của vật luôn song song với chính nó
- C1: Là chuyển động
I Chuyển động tịnh tiến của vật rắn.
1 Định nghĩa.
Chuyển động tịnh tiến của 1 vật rắn là chuyển động trong đó đường nối
2 điểm bất kỳ của vật luôn song song với chính nó
2 Gia tốc của vật trong chuyển động tịnh tiến.
Gia tốc của chuyển động tịnh tiến được xác định bằng định luật II Niu-Tơn
Trang 2- Chú ý có chuyển động
tịnh tiến thẳng, cong hoặc
tròn
- Lấy ví dụ?
- Trong chuyển động tịnh
tiến tất cả các điểm trên
vật đều chuyển động như
nhau, nghĩa là đều có
cùng một gia tốc Vì vậy
ta có thể coi vật như một
chất điểm để tính gia tốc
của vật, chúng ta có thể áp
dụng định luật II Niu-tơn
để tìm gia tốc của vật rắn
- Trường hợp vật chuyển
động tịnh tiến thẳng,
chọn Ox cùng hướng
chuyển động, rồi chiếu
phương trình vectơ (1) lên
trục tọa độ đó
- Chiếu lên phương Oy:
tịnh tiến và 2 điểm bất kì
trên vật luôn song song với chính nó
- Thảo luận nhóm để tìm ví dụ
+ HS trả lời
⃗F=m⃗a (1) F=F 1 X+F 2 X+ =ma
F=F 1 Y+F 2Y+ .=0
⃗
a=⃗F
m hay ⃗F=m⃗a
Trong đó:
⃗
F=⃗F1+ ⃗F2+ ⃗F3+ là hợp lực tác dụng lên vật,
m là khối lượng của nó
Hoạt động 2: Tìm hiểu đặc điểm chuyển động quay của vật rắn quanh 1
trục cố định.
- Dùng đĩa momen đánh
dấu 2 điểm, làm cho đĩa
quay 1 góc nào đó Hãy
nhận xét góc quay của 2
điểm trong cùng 1 khoảng
thời gian?
- Nói tổng quát hơn là mọi
điểm của vật đều quay
được cùng 1 góc trong
cùng 1 khoảng thời gian,
tức là mọi điểm của vật có
cùng tốc độ góc
- Vậy có giá trị như thế
- Quan sát TN; suy nghĩ
rút ra nhận xét
+ Hai điểm quay được cùng 1 góc trong cùng một khoảng thời gian
+ Vật quay đều const, vật quay nhanh dền thì
II Chuyển động quay của vật rắn quanh một trục cố định.
1 Đặc điểm của chuyển động quay Tốc độ góc
- Mọi điểm của vật có cùng tốc độ góc
- Vật quay đều const
- Vật quay nhanh dền thì
tăng dần
- Vật quay chậm dền thì
giảm dần
Trang 3nào nếu vật quay đều?
Quay nhanh dần? Chậm
dần?
- Chú ý: tốc độ dài của
một điểm cách trục quay r
được xác định như thế
nào?
tăng dần, vật quay chậm dền thì giảm dần
+ v r tốc độ dài của các điểm có giá trị phụ thuộc khoảng cách từ điểm đó đến trục quay
IV VẬN DỤNG, CỦNG CỐ
+ GV tóm lại nội dung chính của bài
+ Yêu cầu HS về nhà làm các bài tập
+ Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau
V RÚT KINH NGHIỆM GIỜ DẠY