Giáo trình trí tuệ nhân tạo chapter 1

 Trí tuệ nhân tạo Artificial Intelligence­AI nghiên cứu các phương pháp để xây dựng trí tuệ cho máy khả năng học và suy nghĩ...  70s, bộ nhớ lớn và tốc độ tính toán nâng cao, TTNT vẫn

•Tìm hiểu khoa học trí tuệ nhân tạo nghiên cứu gì? 

•Những vấn đề nào trí tuệ nhân tạo cần quan tâm? 

•Sản phẩm của TTNT là gì? được ứng dụng ở đâu?  

06/11/11 5

Chương 1

T ng quan v khoa h c trí tu nhân ổ ề ọ ệ

T ng quan v khoa h c trí tu nhân ổ ề ọ ệ

M t s v n đ Trí tu nhân t o quan ộ ố ấ ề ệ ạ tâm 

 Trí tuệ nhân tạo (Artificial Intelligence­AI) nghiên cứu  các phương pháp để xây dựng trí tuệ cho máy (khả  năng học và suy nghĩ).

06/11/11 7

1.1 Lịch sử hình thành và phát triển

 Thuật ngữ Trí tuệ nhân tạo được dùng đầu tiên  vào 1961 tại MIT Do M. Minsky đề xuất trong  bài báo “Steps forwards to Artificial 

Intelligence”.

 60s là giai đoạn lạc quan về khả năng làm cho  máy tính biết suy nghĩ. 

 Cụ thể: 

 1961: Chương trình tính tích phân bất định

 1963: Các chương trình Heuristics: Chương trình chứng minh các định lý hình học không gian có tên là “tương tự”, chương trình chơi cờ của Samuel

 1964: Chương trình giải phương trình đại số sơ cấp, chương trình trợ giúp ELIZA

 1966: Chương trình phân tích và tổng hợp tiếng nói

 1968: Chương trình điều khiển người máy (Robot) theo đồ án 

“Mắt – Tay”, chương trình học nói

06/11/11 9

1.1 Lịch sử hình thành và phát triển

 60s, do giới hạn khả năng của các thiết bị, bộ nhớ  không cho phép tổng quát hóa những thành công 

bước đầu đạt được trong AI đã xây dựng.

 70s, bộ nhớ lớn và tốc độ tính toán nâng cao, TTNT  vẫn chưa đem tới những thành công  thật sự do sự  bùng nổ tổ hợp trong quá trình tìm kiếm lời giải các  bài toán đặt ra.

 Sản phẩm thương mại đầu tiên của AI ra đời đó là Hệ  chuyên gia.

 Các hệ thống nhận dạng và xử lý ảnh, tiếng nói đang  ngày càng phát triển.

T ng quan v khoa h c trí tu nhân ổ ề ọ ệ

T ng quan v khoa h c trí tu nhân ổ ề ọ ệ

M t s v n đ Trí tu nhân t o quan ộ ố ấ ề ệ ạ tâm 

 Khái niệm trí tuệ theo quan điểm của Turing: “Trí tuệ là những 

gì có thể đánh giá được thông qua các trắc nghiệm thông  minh”

1.2.1. Trí tuệ con người

06/11/11 15

1.2 Các khái niệm cơ bản

 Quá trình hoạt động trí tuệ của con người bao gồm 4  thao tác cơ bản:

 1­ Xác định tập đích (goals) cần đạt tới

 2­ Thu thập các sự kiện (facts) và các luật suy diễn (inference rules) để đạt được đích đặt ra

 3­ Thu gọn (pruning) quá trình suy luận nhằm xác định tập luật suy diễn có thể sử dụng để đạt tới một đích trung gian nào đó

 4­ Áp dụng các cơ chế suy diễn cụ thể (inference 

mechanisms) để đưa các sự kiện ban đầu đi đến đích

1.2.1. Trí tuệ con người

 7­ Khả năng sử dụng các tri thức heuristics.

 8­ Khả năng xử lý các thông tin không đầy đủ, không chính xác…

1.2.2. Trí tuệ máy

 Sự ra đời và phát triển của TTNT tạo nên những bước  nhảy vọt về chất trong kỹ thuật xử lý thông tin. 

 Những đặc điểm căn bản của công nghệ xử lý thông tin  mới dựa trên nền tảng TTNT, đó là:

06/11/11 21

1.2 Các khái niệm cơ bản

 Mô hình logic ngôn ngữ đã mở rộng khả năng ứng dụng của máy tính trong lĩnh vực đòi hỏi tri thức chuyên gia ở trình độ cao như: 

1.2.3. Vai trò của TTNT trong CNTT

 Trước năm 1980, Buchanal và Luckham cũng hoàn thành hệ thống chứng minh định lý. 

 Chương trình của McCarthy về các phương án hành động có khả năng cho các lời khuyên

1.2.4 Các lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng cơ bản 

 Lý thuyết tìm kiếm may rủi: 

 Các phương pháp và kỹ thuật tìm kiếm với sự hỗ trợ  của thông tin phụ để giải bài toán một cách hiệu 

quả. 

 Công trình đáng kể về lý thuyết này là của G.Pearl  vào năm 1984.

1.2.4 Các lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng cơ bản 

1.2.4 Các lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng cơ bản 

 Người máy: 

 Cuối 70s, người máy trong công nghiệp đã đạt được  nhiều tiến bộ 

1.2.4 Các lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng cơ bản 

1.2.4 Các lĩnh vực nghiên cứu và ứng dụng cơ bản 

1.3.2

1.2.3

Nh ng v n đ chung ữ ấ ề

Nh ng v n đ ch a đ ữ ấ ề ư ượ c gi i quy t trong TTNT ả ế

Nh ng v n đ đ t ra trong t ữ ấ ề ặ ươ ng lai c a TTNT ủ  

1.3 Một số vấn đề Trí tuệ nhân tạo quan tâm

 Dùng ngôn ngữ tự nhiên. Trước hết là ngôn ngữ được dùng để  thể hiện tri thức, tiếp thu và chuyển hoá sang dạng có thể xử lý  được. 

 Hình thức hoá các khía cạnh, các hành vi liên quan đến Trí tuệ  nhân tạo. Do vậy có thể xây dựng các bài toán mang tính người 

và thông minh.

1.3.1 Những vấn đề chung

1.3.1 Những vấn đề chung

Nh ng v n đ đ t ra trong t ữ ấ ề ặ ươ ng lai c a TTNT ủ  

1.3 Một số vấn đề Trí tuệ nhân tạo quan tâm

 Lôgic rời rạc và tính liên tục: bộ não người có thể kết hợp các 

phương pháp xử lý thông tin trong môi trường liên tục với các thao tác xử lý thông tin rời rạc

1.3.2 Những vấn đề chưa được giải quyết trong TTNT 

1.3.2 Những vấn đề chưa được giải quyết trong TTNT 

1.3.2

1.2.3

Nh ng v n đ chung ữ ấ ề

Nh ng v n đ ch a đ ữ ấ ề ư ượ c gi i quy t trong TTNT ả ế

1.3 Một số vấn đề Trí tuệ nhân tạo quan tâm

06/11/11 37

1.3 Một số vấn đề Trí tuệ nhân tạo quan tâm

 Nghiên cứu và thử nghiệm các mạng Neuron 

 Các hệ thống TTNT mô phỏng chức năng hoạt động  của bộ não: 

 Hệ thống giao tiếp giữa người và máy 

 Phương pháp suy diễn thông minh 

1.3.3 Những vấn đề đặt ra trong tương lai của TTNT 

06/11/11 41

Turing

Ai là người khai sinh ngành AI?

H chuyên gia ệ

Sản phẩm thương mại đầu tiên

của AI là gì ?

TR ƯỜ NG CAO Đ NG CNTT H U NGH Vi T - HÀN Ẳ Ữ Ị Ệ

KHOA KHOA H C MÁY TÍNH Ọ