Giáo trình ngôn ngữ lập trình c c chương 3

TIN H C I C NG

PH N II CH3: XU T NH P

1 L nh / kh i l nh

2 Th vi n xu t nh p

3 Hàm printf

4 Hàm scanf

5 Hàm getchar

6 Hàm putcharp

7 M t vài hàm tóan thông d ng

1 L nh/Kh i l nh

Là m t ch th tr c ti p ra l nh cho máy tính th c

hi n m t s tác v nh t đ nh nào đó

Trình biên d ch b qua các kho ng tr ng (hay tab

ho c xu ng dòng) chen gi a l nh cho đ n khi g p

d h h ( )

d u ch p ph y (;)

X Câu l nh đ n: ch g m m t câu l nh

X Câu l nh ph c (kh i l nh): g m nhi u câu l nh

đ n đ c bao b i { và }

2 Th vi n chu n xu t nh p

X Th vi n chu n trong C (stdio.h (STandarD

Input/Output)) cung c p các hàm x lý cho vi c

nh p và xu t

X Th vi n chu n có các hàm I/O, dùng đ qu n

lý i h t á th tá t ê ký t à

lý vi c nh p, xu t, các thao tác trên ký t và

chu i

X Thi t b nh p chu n th ng là bàn phím

X Thi t b nh p chu n th ng là bàn phím

X Thi t b xu t chu n th ng là màn hình

X Nh à t ó th đ lý á t ti

X Nh p và xu t có th đ c x lý qua các t p tin

thay vì t các thi t b chu n

2 Th vi n chu n xu t nh p

Ü s d ng c n khai báo:

# include <stdio.h>

Ü stdio.h là t p tin header (header file) ch a các

macro s d ng cho nhi u hàm nh p/xu t trong

C bao g m:

X printf() : Dùng cho xu t có đ nh d ng

X scanf() : S d ng đ nh p có đ nh d ng

X putchar() : c ch m t ký t t bàn phím

X getchar() : Xu t m t ký t lên màn hình

3 Hàm xu t printf

c dùng đ hi n th d li u ra thi t b xu t chu n nh

màn hình (console)

Cú pháp:printf (“control string”, argument list);

X D h á h đ i ( t li t) h h bi bi

X Danh sách đ i s (argument list) ch a h ng, bi n, bi u

th c ho c các hàm phân cách b i d u ph y

X Ph i có m t l nh Ph i có m t l nh đ nh d ng trong “ đ nh d ng trong control string control string” cho cho

m i đ i s trong danh sách

X Các l nh đ nh d ng ph i kh p v i danh sách đ i s v

l ki à th t

s l ng, ki u và th t

X control string luôn đ c đ t trong d u nh y kép “ ”, đây

là d u phân cách

3 Hàm xu t printf

“control string” là cách trình bày thông tin xu t và

đ c đ t trong c p nháy kép “ ” bao g m:

X V n b n th ng (literal text)

X Ký t đi u khi n (escape sequence)

X L nh đ nh d ng (conversion specifier)

3.1 Chu i đ nh d ng: V n b n th ng

V n b n th ng (literal text)

c xu t gi ng h t nh lúc gõ trong chu i

c u g g úc gõ o g c u

đ nh d ng

Ví d

Xu t chu i Hello World

å printf(“Hello ”); printf(“World”);

å printf(“Hello World”);

Xu t chu i ax + b = 0

å printf(“ax + b = 0”);

3.2 Chu i đ nh d ng: Ký t đi u khi n

Ký t đi u khi n (escape sequence):

G m d u \ và m t ký t nh trong b ng sau:

Ký t K Ý ngh a

\a Ti ng BEEP

\b

\n

\t

Lùi l i m t b c

Xu ng dòng

D u tab

\t

\\

\?

\”

D u tab

In d u \

In d u ?

I d “ printf(“\t”); // In ký t tab trên màn hình

\” In d u “

printf(“\n”); // Xu ng dòng

3.3 Chu i đ nh d ng: L nh đ nh d ng

L nh đ nh d ng(conversion specifier)

X G m d u % và m t ký t

X Xác đ nh ki u c a bi n/giá tr mu n xu t

X Các đ i s chính là các bi n/giá tr mu n xu t, g ,

đ c li t kê theo th t cách nhau d u ph y

c t Ý ngh a Ki u d li u

c t Ý ngh a Ki u d li u

%c

%d, %ld, %i

%f %lf

Ký t

S nguyên có d u

S h

char int, short, long

fl d bl

%f, %lf

%s

%u

S th c Chu i ký t

S nguyên 0 d u

float, double char[], char*

unsigned int/short/long

3.4 Hàm printf: Ví d

int a = 10, b = 20;

printf(“%d” a); // In ra màn hình 10

printf( %d , a); // In ra màn hình 10

printf(“%d”, b); // In ra màn hình 20

printf(“%d %d” a b); // In ra màn hình 10 20

printf( %d %d , a, b); // In ra màn hình 10 20

float x = 15.06;

printf(“%f” x); // In ra màn hình 15 060000 printf(“%f”, x); // In ra màn hình 15.060000 printf(“%f”, 1.0/3); // In ra màn hình 0.333333

3.4 Hàm printf: nh d ng

%f: s in ra d ng x.yyyyyy

float x = 15.06;

printf(“%f”, x); // In ra màn hình 15.060000

printf( %f , x); // In ra màn hình 15.060000

nh d ng xu t s nguyên: % n d

nh d ng xu t s th c: % n.k d

int a = 2345;

float x = 234 56;

printf(“%d \n”, a) ;

i tf(“%10d \ ” ) 2 3 4 5

2 3 4 5

printf(“%10d \n”, a);

printf(“%10.2f \n”, x);

2 3 4 5

3 4 5 6 2

printf(“%.2f\n”, x);

3.4 Hàm printf: Ví d

// Chuong trinh nhap va tinh tong 2 so nguyen a, b

#i l d tdi

#include <stdio>

int main()

{{

int a, b ; print (“Nhap 2 so nguyen a, b: ” ; scanf (“%d %d” &a &b);

printf(“ %d + %d = %d\n ”, a, b, a+b);

getchar;

t 0 return 0;

}

4 Hàm nh p scanf

scanf (“Control string”, argument list);

Control string

X G m d u % và m t ký t

X Xác đ nh ki u c a bi n/giá tr mu n nh p.

X Các đ i s chính là các bi n mu n nh p, theo th t

cách nhau d u ph y và thêm d u & tr c tên bi n

Ý

c t Ý ngh a Ki u d li u

%c

%d %ld %i

Ký t

S nguyên có d u

char int short long

%d, %ld, %i

%f, %lf

%s

%

S nguyên có d u

S th c Chu i ký t

S ê 0 d

int, short, long float, double char[], char*

i d i t/ h t/l

%u S nguyên 0 d u unsigned int/short/long

4 Hàm nh p scanf: Ví d

int a, b ;

float x, y, z ;

scanf(“%d”, &a); // Nh p giá tr cho bi n a

scanf(“%d”, &b); // Nh p giá tr cho bi n b

// Có th vi t thành: scanf(“%d%d”, &a, &b);

scanf(“%f” &x) ; // Nh p giá tr cho bi n x

scanf(“%f”, &y) ; // Nh p giá tr cho bi n y

scanf(“%f” &z) ; // Nh p giá tr cho bi n z

// Có th vi t thành:

scanf(“%f%f%f”, &x, &y, &z)( y )

5 Hàm getchar

Dùng đ c d li u nh p, m t ký t t bàn phím

Các ký tý đ t trong vùng đ m đ n khi ng i dùngg g g g

gõ phím enter

Hàm getchar( ) không có đ i s , nh ng v n ph i

có c p d u ngo c ( )

char letter

char letter;

printf(“\nNhap 1 ky tu: “);

letter = getchar();

printf(“\nKy tu da nhap la: %c“, letter);

6 Hàm putchar

Hàm xu t ký t trong ‘C’, Có m t đ i s

i s c a m t hàm putchar( ) có th là :

X M t h ký t đ

X M t h ng ký t đ n

X M t mã đ nh d ng

X M t bi n ký t

i s Hàm Ch c n ng

Bi ký t t h ( ) Hi th i d

Bi n ký t putchar(c) Hi n th n i dung c a c

H ng ký t putchar(‘A’) Hi n th ký t A

H t h (‘5’) Hi th 5

H ng s putchar(‘5’) Hi n th s 5

Mã đ nh d ng putchar(‘\n’) L nh xu ng dòng

7 Hàm tóan h c thông d ng

Các hàm trong th vi c toán h c math.h

Khai báo: #include <math.h>

̌ d bl t(d bl ) // T b 2

̌ double sqrt(double x) // Tr v c n b c 2 c a x

̌ double pow(double x, double y) // Tr v x y

̌ int abs(int x) // Tr v tr tuy t đ i c a x, x nguyên

̌ double abs(double x) // Tr v tr tuy t đ i c a x, x th c

Ví d :

delta = sqrt( pow(b, 2) – 4.0 * a * c) // delta = b 2 – 4ac

x= abs(f) // x = |f|