bài giảng kỹ năng giao tiếp

Giao tiếp là quá trình trao đổi thông tin hai chiều giữa các chủ thể tham gia thông qua các phương tiện ngôn từ và phi ngôn từ  4 kỹ năng giao tiếp: Nghe - Nói – Đọc và Viết!... Nếu k

BÀI SỐ 4 ( K n ng giao ti p KH ỹ ă ế

 Chương 5 & 6 )

Viết văn bản khoa học và kỹ năng

thuyết trình

Con người phải lao động để sống và tạo thành xã hội

 Tư duy?

→ Phải giao tiếp (trao đổi T.Tin) !

Giao tiếp là quá trình trao đổi thông tin hai chiều giữa các chủ thể tham gia thông qua các phương tiện ngôn

từ và phi ngôn từ  4 kỹ năng giao tiếp:

Nghe - Nói – Đọc và Viết!

Mô hình giao tiếp

Vai trò của giao tiếp

- Để con người tồn tại

- Trao đổi thông tin

- Giải quyết công việc

- Trao đổi tình cảm

- Tạo dựng mối quan hệ

- Hoàn thiện nhân cách ……

Vai trò của NÓI và VIẾT

"Hãy dùng ngôn ngữ biểu đạt chí hướng của mình, dùng chữ viết để bầy tỏ ý tưởng của mình Nếu không nói ai có thể hiểu chí hướng của họ, nếu không dùng chữ viết ghi lại thì làm sao có thể truyền ý tưởng đi xa hơn" (Khổng Tử )

SQ ( Speech Quotient - Chỉ số năng lực biểu đạt ngôn ngữ) → Nâng cao SQ là nhiệm vụ và nội dung huấn luyện quan trọng của nhà trường ở Mỹ!

Vai trò của NÓI và VIẾT (tiếp)

"Nói quá nhiều thì bị coi là lắm mồm, nói quá ít thì bị coi

là thằng câm Nhưng nếu nói những điều cần phải nói trong trường hợp không thể không nói thì bạn sẽ được tán thưởng"

(Kim Lương Cảnh "Ngôn ngữ của người thành công")

"Thế giới luôn do những người có tài ăn nói thống trị, từ nay về sau cũng chính họ lãnh đạo và thống trị thế giới" (Kim Lương Cảnh)

→ " Quan hệ , trí tuệ, công nghệ, tiền tệ"

→ 4 Kỹ năng " NGHE - NÓI - ĐỌC - VIẾT "

→ Phải thành thạo tiếng MẸ ĐẺ và biết ngoại ngữ?

(Biết thêm 1 ngoại ngữ là sống thêm 1 cuộc đời"! → Học? ) → Đặc điểm của tiếng Việt?

Sự ăn cho ta cái lực

Sự ở cho ta cái chí

Sự bang giao

cho ta cái nghiệp

Học ăn, học nói, học gói, học mở.

So sánh hoạt động giao tiếp

Thời lượng dùng các kỹ năng

Ba tuổi đủ để học nói

nhưng cả cuộc đời

không đủ để biết lắng nghe

Nói là gieo, nghe là gặt

(Dạy con?)

Nghe Lắng nghe

Tiến trình vật lý không nhận

thức được Giải thích, phân tích, phân loại âm thanh, tiếng ồn, thông tin để chọn

lọc, loại bỏ, giữ lại Nghe âm thanh vang đến tai Nghe và cố gắng hiểu thông tin

của người nói

Tiếp nhận âm thanh theo

phản xạ vật lý Phải chú ý lắng nghe, giải thích và hiểu vấn đề

và nỗ lực

Phân biệt nghe và lắng nghe

Hinh 1: Quá trình nghe và lắng nghe

(Chuyện vui: Sự khác nhau của đàn ông và phụ nữ khi

NGHE?)

Kĩ năng lắng nghe hiệu quả

Hình 2 : Chu trình lắng nghe

Nhất Tâm

Luôn luôn lắng nghe, luôn luôn thấu hiểu

Lắng nghe là hùng biện nhất

lắng nghe là kim cương

 Người hạnh phúc nhất

là người biết lắng nghe tốt nhất

im lặng là vàng

Nói là bạc

Viết văn bản KH và kỹ năng thuyết

trình → NGH ệ THU ậ T C S CH? ĐỌ Á

1- Chọn sách (thầy hướng dẫn, đồng nghiệp, thư viện, mua sách → xem tài liệu tham khảo cuối sách? ).

2- Văn hóa đọc sách KH → PP tóm tắt tài liệu:

- Giới thiệu chung (tên sách, tên tác giả, nơi và năm xuất bản ).

- Tóm tắt chủ đề, luận đề, luận chứng, luận cứ, PP của tài liệu.

- Bình luận cái mới, mặt mạnh, mặt yếu của tài liệu

→ "Tin cả vào sách thì thà rằng không có sách"

(Khổng Tử)

- Đề xuất hướng NC mới.

→ Để đưa vào danh mục tài liệu tham khảo?

Viết văn bản KH và kỹ năng thuyết

trình → NGH ệ THU ậ T C S CH? ĐỌ Á

3- Cách đọc sách KH?

(Theo Giáo sư Ngô Bảo Châu → Khi giao lưu với sinh viên của các trường ĐH:

Để hiệu quả, trước khi đọc trong đầu phải có một câu hỏi Từ câu hỏi đó, tìm ra sách phù hợp để đọc và trả lời câu hỏi đó" )

 Phải đọc nhiều, nhưng phải biết phê

phán?

"Tin cả vào sách thì thà rằng không có sách" (Khổng Tử)

7- Chuyên khảo KH 8- Sách giáo khoa và GT

Viết bài báo khoa học

Các loại bài báo KH:

- Bài báo công bố ý tưởng KH

- Bài báo công bố kết quả KH

- Bài báo đề xướng một cuộc tranh luận

- Bài báo tham luận một hội nghị KH

→ Vì sao phải đăng báo khoa học?

+ Ý kiến của GS Bành Tiến Long? + Viết báo từ LVThS và LATS?

(Muốn làm NCS phải viết BÁO!)

Bố cục bài báo công bố kết quả

6- Tài liệu tham khảo

7- Tóm tắt bằng tiếng Anh (Summary)

→ định gửi đăng ở Tạp chí nào thì tìm hiểu tạp chí đó

→ Thí dụ: bài báo của Khoa V y/c phản

biện?

Cách viết bài báo công bố kết quả NC

1- Phải có nội dung

2- Khi mới viết thì nên lập sơ đồ cấu trúc nội dung:

LUẬN CHỨNG

KẾT LUẬN TỔNG QUÁT

Các luận cứ

Ý ch ính 2

Ý c hính 1

Ý co n 2

Ý con 3

Cấu trúc bài báo KH để đăng trên các

tạp chí KH-CN ( theo GS.TSKH Bành Tiến Long)

• Phần nội dung chính (Main text - IMRaD)

1- Giới thiệu (Vấn đề KH nào được NC? - Introduction) 2- PPNC (Vấn đề đó được NC như thế nào? - Methods) 3- Kết quả NC (Kết quả là gì? - Results)

4- Thảo luận (Kết quả đó có ý nghĩa như thế nào? -

Discussion - Conclusion)

• Phần lời cảm ơn (Lời nói sau! - cknowledgement)

• Phần tài liệu tham khảo (References)

→ Đăng trên các tạp chí trong nước và ngoài nước(103 & 110.000?)

Những điều cần đáp ứng khi viết

(theo GS.TSKH Bành Tiến Long)

1- Tính mới mẻ - Originality

2- Nhiều cải tiến đáng kể trong lĩnh vực - Significant advances in field

3- Kết luận và PP thích hợp - Appropriate methods and conclusions

4- Có thể đọc được - Readability

5- Các NC đáp ứng chuẩn - Studies that meet ethical standards

Những điều cần tránh khi viết

(theo GS.TSKH Bành Tiến Long)

1- Sự trùng lặp - Duplications

2- Các báo cáo không liên quan đến KH - Reports of no scentific interest

3- Các NC đã lỗi thời - Work out of date

4- Kết luận và PP không thích hợp - Inappropriate methods or conclusions

5- Các NC không có dữ liệu - Studies with insufficient data

( → Bài báo của Lan?)

Nội dung báo cáo đề tài KH

Viết LVThS và LATS → có Mẫu → Thư viện?

Các phần của luận văn:

1- Các thông tin được trình bầy ở phần

chữ viết tắt, thống kê bảng và hình vẽ

2- Mở đầu: lý do chọn đề tài, mục tiêu,

(thường viết sau cùng!)

Viết LVThS và LATS

4- Phần nội dung của luận văn: cơ sở lý luận, thu thập và xử lý số liệu, kết quả tính toán và ứng dụng

5- Phần kết luận: tóm tắt những vấn đề đã giải quyết, các kết quả mới, tồn tại và kiến nghị

6- Tài liệu tham khảo  chú ý khi viết luận văn ?

( LVThS của Nguyễn Minh Nam 16V?)

7- Phụ lục (nếu có)

Ngôn ngữ KH trong luận văn

Các loại ngôn ngữ được sử dụng trong văn bản KH:

- Lời văn, biểu thức toán học

- Số liệu, bảng số liệu

- Biểu đồ, đồ thị, sơ đồ

- Hình vẽ, ảnh → THỦY LỢI – KIẾN TRÚC?

Văn phong KH trong luận văn

Lời văn trong tài liệu KH thường dùng ở thể bị động và trình bày một cách khách quan (tránh thể hiện tình cảm)

TD: Chúng tôi đã thực hiện công việc điều tra trong 5 tháng → Công việc điều tra đã được tiến hành trong 5 tháng.

Hình thức trình bầy LV

 Đánh số theo chương mục: → TD: Chương 1

1.1- 1.1.1-



Cách trình bầy các đề mục:

- Đề mục cùng cấp số: cùng kiểu chữ và cỡ chữ

- Các đề mục cấp lớn thì cỡ chữ phải lớn và ngược lại



Cách đánh số các hình vẽ, bảng biểu, công thức:

theo chương và thứ tự trong một chương

→ TD: (1-1), (1-2)…., (2-1), (2-2)… (Nghỉ giải lao ở đây!)

Định nghĩa

Thuyết trình là trình bày trước nhiều người về một vấn

đề, chủ đề nào đó.

Phân loại thuyết trình

Đặc điểm của một bài thuyết trình

• Phù hợp đối tượng

• Có mục tiêu rõ ràng

• Cấu trúc logic và nhất quán

• Sử dụng ngôn từ và phi ngôn từ phù hợp

• Thời gian phân bổ hợp lý

Các bước thuyết trình

• Chuẩn bị

• Tiến hành

• Đánh giá

Chuẩn bị bài thuyết trình

• Đặt và trả lời các câu hỏi

• Xây dựng bản tóm tắt cho bài thuyết trình

• Tập, tập, và tập

• Chuẩn bị trước khi thuyết trình

Tiến hành buổi thuyết trình

• Mở đầu buổi thuyết trình

• Trình bày

• Kết thúc

Kết thúc buổi thuyết trình

• Cảm ơn sự lắng nghe của khán giả

• Cho địa chỉ để khán giả gửi những đóng góp hoặc

thắc mắc

• Sẵn sàng lắng nghe và trả lời những câu hỏi của

khán thính giả

Thuyết trình thành công

Thay đổi Cảm nhận

Như thế nào Cái gì

Người nói thể hiện

Người nghe

thay đổi

Bảo vệ Luận văn tốt nghiệp

1- Phải biết yêu cầu của buổi bảo vệ (Địa điểm, thời gian, những ai đến dự ) → HỘI ĐỒNG?

2- Trình bày tóm tắt luận văn theo 3 vấn đề sau:

- Các PPNC, thí nghiệm, quan trắc

- Các kết quả của luận văn

→ Không nên trình bầy theo bố cục của luận văn! → (Bảo vệ của NCS Bùi Nam Sách) → Minh họa?

→ (Bảo vệ của HV Cấn Thu Văn)?!

Công tác chuẩn bị bảo vệ luận văn

 Xem bạn bảo vệ

 Bảo vệ thử (trước thầy hướng dẫn, trước đồng môn hoặc tự mình…→Thầy HD cần yêu cầu làm)

 Chuẩn bị PLAKAT, máy chiếu

→ Khi trả lời không nên "MỀM" quá hoặc "CỨNG" quá!

→ ĐỌC SÁCH: Nghệ thuật diễn thuyết

Hiệu quả của cử chỉ khi trình bầy

(ngôn ngữ của người thành công)

Đố i tho i b ng ạ ằ " Ngôn ng đi u ữ ệ

bộ "

 Hiệu quả của từ ngữ đạt 7%

 Hiệu quả của giọng nói đạt 38%

 Hiệu quả của điệu bộ (biểu đạt của các bộ phận cơ thể) đạt 55%

Hiệu quả của cử chỉ khi trình bầy

(ngôn ngữ của người thành công) (1)

Sức mạnh của ngôn ngữ không lời!?

sở của lễ tiết là diện mạo, ăn mặc và đối đáp ứng xử"

- " Lễ tiết nét mặt " → Nếu nét mặt gây cho đối tác ấn tượng mình là con người chính trực, khoáng đạt, đoan trang v.v

sẽ góp phần mang lại thành công trong giao tiếp Ngược lại, nếu mặt mày của bạn nhem nhuốc, đầu tóc bù xù thì đối tác sẽ kém tôn trọng

(Luyện tập? → " Cheese " và " Qian " - Tien)

"Người trang nhã mẫu mực" → Người đàn ông phong độ

Người phụ nữ hiền thục

Mặt

Thể hiện sự thân thiện, gần gũi với khán giả

Hiệu quả của cử chỉ khi trình bầy

(ngôn ngữ của người thành công) (2)

- " Lễ tiết ăn mặc "→ Trang phục không thể tạo ra con người hoàn thiện, nhưng 80% ấn tượng ban đầu lại do trang phục gây ra

→ Ăn mặc phải theo nguyên tắc TPO??

T ime (Thời gian), P lace (Địa điểm), O ccasion (Trường hợp) → Ở CH Séc: Trang phục đi nhà hát, SV đi thi?

→ Chuyện vui → Bộ quần áo của Hoàng đế?

→ Mặc áo mới đi ăn cỗ?

Hiệu quả của cử chỉ khi trình bầy

(ngôn ngữ của người thành công) (3)

- " Lễ tiết nụ cười " → Nụ cười là biểu cảm đắt giá nhất trên khuôn mặt và tạo sức cuốn mạnh mẽ nhất trong giao tiếp→ Nụ cười là khoảng cách ngắn nhất giữa 2 con người!

→ 36 điệu cười?→ Một tiếng cười là 10 thang thuốc bổ Gặp nguy phanh áo mà cười

(Luyện tập? → " Cheese " - Bơ và " Qian " - Tiên)

"Người trang nhã mẫu mực" → Người đàn ông phong độ Người phụ nữ hiền thục

• Trong khoảng từ cằm đến thắt lưng

• Dùng tay để minh họa cho lời nói

• Không: khoanh tay, cho tay vào túi quần, trỏ tay.

Tư thế

Nghiêm túc, tạo sự thoải mái

Hiệu quả của cử chỉ trong giao tiếp

(ngôn ngữ của người thành công) (4)

- "Lễ tiết giới thiệu"

- "Lễ tiết gọi điện thoại"

- "Lễ tiết E-mai"

- "Lễ tiết trong lớp học"

→ Thực hành??? (Đặt tình huống?)

Rượu nhạt uống lắm cũng say Người khôn nói lắm dẫu hay

cũng nhàm

Keep It Short & Simple

Hãy nói đơn giản và ngắn gọn

Significance Of Simplicities

Giá trị của sự đơn giản

“Giáo dục không phải nhồi nhét kiến thức mà thắp lên ngọn

lửa say mê học tập”

William Butler Yeats (1865-1939),

nhà thơ Ai-len