Bài giảng Lập kế hoạch BS. Võ Hữu Thuận Mô tả tài liệu Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ Mục tiêu bài giảng Lập kế hoạch do BS. Võ Hữu Thuận biên soạn nhằm cung cấp cho các bạn những kiến thức về phương pháp thu thập và sử dụng thông tin; nguyên tắc xác định và phân tích vấn đề sức khỏe; mục tiêu kế hoạch; các bước trong quá trình lựa chọn giải pháp; lập được bảng kế hoạch hành động.
Trang 1Lâập kế hoạch
BS Võ Hữu ThuậnViện Vệ sinh – Y tế Công cộng
•1
Trang 2• Mục tiêu:
• Mô tả được phương pháp thu thâập và sử dụng
thông tin
• Mô tả được nguyên tắc xác định và phân tích
vấn đề sức khỏe
• Viết được mục tiêu kế hoạch
• Phân tích được các bước trong quá trình lựa
chọn giải pháp
• Lâập được bảng kế hoạch hành đôậng
Trang 3Những điều kiêận tiên quyết
• Nhâận biết được đầy đủ các vấn đề tồn
tại
• Được lãnh đạo thông qua, người thực
hiêận nhất trí
• Các khoa/phòng, tâập thể/cá nhân có
liên quan tán thành và tham gia vào kê hoạch
•3
Trang 4Lâập kế hoạch y tế
Trang 5Các câu hỏi cần phải được trả lời khi lâập kế hoạch
• Hiện nay chúng ta đang ở đâu ?
(phân tích tình hình thực tại)
• Chúng ta muốn đi đên đâu ?
(xây dựng mục tiêu)
• Chúng ta sẽ đi đên đó bằng cách nào ?
(chọn giải pháp và hoạt động)
• Chúng ta có những nguồn lực nào ?
(nhân lực, vật lực, tài lực)
• Chúng ta đên đó như thê nào ?
(thực hiện cái gì, ai thực hiện, bằng cái gì, ở đâu, lúc nào)
• Làm thê nào biêt được chúng ta đã đi đên đâu?
(giải pháp)
•5
Trang 6• Nhận định tình hình/phân tích nguy cơ
Quy trình lâập kế hoạch
Trang 7Nhâận định tình hình
• Thu thâập thông tin
Trang 8Các chỉ số cần thu thâập
1 Chỉ số về sức khoẻ, bệnh tật
2 Chỉ số về dân số
3 Chỉ số về vệ sinh/ môi trường
4 Chỉ số về dịch vụ y tế
5 Chỉ số nguồn lực
6 Chỉ số về kinh tế - văn hoá - xã hội
Trang 9Nguồn số liêậu để phân tích tình hình
• Số liêậu sẵn có tại địa phương
• Các điều tra, nghiên cứu
• Quan sát trực tiếp
• Dự báo trong và ngoài nước
•9
Trang 10Nguồn số liêậu
• Thu thập số liệu từ các sổ sách, báo cáo:
• Từ niên giám thống kê, sổ KCB, báo cáo định kỳ
• Từ sổ sách, báo cáo cua hoạt động chương
trình, dự án…
• Từ uỷ ban xã, huyện và các ngành liên quan
• Các điều tra, nghiên cứu: tạp chí
• Vấn đáp với cộng đồng:
• Phỏng vấn các cá nhân, các hộ gia đình, cán bộ
y tế, …
• Thảo luận với nhóm cộng đồng về các vấn đề
• Quan sát trực tiếp bằng bảng kiểm
• Dự báo, từ cấp trên/ngoài nước
Trang 11Tiêu chuẩn xác định vấn đề sức khỏe
Vấn đề 1 Vấn đề 2 Vấn đề 3
1 Các chỉ số biểu hiện bệnh/vấn đề sức khoẻ vượt quá mức bình thường
2 Cộng đồng đã biết tên vấn đề đó và đã có phản ứng rõ ràng
3 Đã có dự kiến hành động của nhiều ban ngành, đoàn thể trong cộng
đồng
4 Ngoài số cán bộ y tế, trong cộng đồng có một nhóm người khá thông
thạo về vấn đề đó
•11
Trang 12Xác định vấn đề sức khỏe
Trang 13Tiêu chuẩn xét vấn đề ưu tiên
Ðiểm Mức độ
phổ biến của vấn đề
Mức độ gây tác hại
Ảnh hưởng người nghèo
Có kỹ thuật giải quyết
Kinh phí Quan
tâm của cộng đồng
0 Rất thấp Không Không Kg thể giải
quyết Không Không
bình Trung bình Tương đối Có khả năng Trung bình Trung bình
Cách nhận định kết quả:
15 - 18 điểm : ưu tiên
12 - 14 điểm: có thể ưu tiên
< 12 điểm: xem xét lại, không nên ưu tiên •13
Trang 14Phân tích ma trận SWOT
Trang 15Xác định nguyên nhân của môật vấn đề
• Kỹ thuật nhưng tại sao (But why
technique)
• Sơ đồ diễn tiến (Flow chart)
• Cây vấn đề (Problem tree)
• Sơ đồ xương cá (Fishbone Diagram)
•15
Trang 16Kỹ thuâật “Nhưng tại sao”
• Sau khi đã xác định vấn đề và vấn đề
ưu tiên, vấn đề nêu lên phải có đủ
thành phần
• Cái gì? (What?)
• Ở đâu ? (Where?)
• Khi nào? (When?)
• Đối tuợng nào? (Who?)
• Mức độ nào? (How much?/How many)
• Tìm nguyên nhân gốc rễ
Trang 17Ví dụ
•17
Trang 18Bài tâập nhóm
• Tại sao số vụ ngôậ đôậc thực phẩm có
trên 30 người mắc tăng cao (30%
tổng số vụ)?
Trang 19Cây vấn đê?
•19
Trang 21Xác định và phân tích nguồn lực
• Nhân lực: Khi có vấn đề xảy ra sẽ điều động
nhân lực như thế nào?
• Tài lực: Có kinh phí và cơ chế sử dụng kinh phí
khi có dịch xảy ra
• Vật lực: Cần có kế hoạch dự trữ thuốc, máy
móc, hoá chất,
•21
Trang 22Giải pháp
• Chọn giải pháp:
• Dựa vào vấn đề đã phân tích để đề ra giải pháp thích hợp
• Theo mục tiêu cho từng giai đoạn
• Nguyên nhân nào - giải pháp đó - phương pháp thực hiêên
• Tính điểm (tích số)
• Giải pháp cần phải :
• Rõ ràng, cụ thể
• Có hiệu quả nhất, có khả năng thực thi
• Giải quyết được nguyên nhân gốc rễ của vấn đề tồn tại
• Giá thành rẻ
• Phù hợp với điều kiện tại chỗ
Trang 23Người thực hiện
Người phối hợp
Người giám sát
Nguồn lực cần thiết
Dự kiến kết quả
Bắt đầu thúcKết
Hoạt động là những việc sẽ làm, mô tả chi tiết hơn các
giải pháp
•23
Hoạt động
Trang 24Sơ đồ Gantt / kế hoạch thời gian
Trang 25Xác định cơ cấu tổ chức/trách nhiệm
• Xác định rõ cơ quan tổ chức thực hiện
kế hoạch/Ban chỉ đạo
• Xác định thành phần của các tâập thể,
cá nhân
• Làm rõ trách nhiệm, nhiệm vụ, mối
liên quan của các tâập thể, cá nhân
trong kế hoạch
•25
Trang 26Phân công trách nhiệm thực hiện
• Cần phân công nhiệm vụ thật cụ thể cho các thành
viên thực hiện các nhiệm vụ cụ thể trong kê
hoạch
Trang 27Viết dự thảo kế hoạch
• Dự thảo kế hoạch theo trình tự sau:
• Ðánh giá tóm tắt kết quả những năm
trước, nhận định tình hình, đánh giá nguy
cơ dự báo tình hình năm sau
• Mục tiêu tổng quát, mục tiêu cụ thể
• Các hoạt động cho từng giai đoạn theo
mục tiêu
• Phân công thực hiện từng hoạt động cho
từng người, cơ quan cụ thể
• Thời gian thực hiện
• Kinh phí đảm bảo cho từng hoạt động cụ
thể theo mục chi ngân sách
•27
Trang 28Thực hiện thí điểm
• Ðể đảm bảo kế hoạch thực hiện được trên thực tế, nên bố trí thực hiêận thí điểm,
diễn tập, thực tập để rút kinh nghiệm
trong việc tổ chức thực hiện
• Việc thực hiện thí điểm/diễn tâập/thực
tâập tùy thuôậc vào từng loại kế hoạch và loại vấn đề sức khỏe
Trang 29Sơ kết, bổ sung, ban hành kế hoạch
• Sau khi tổ chức thực hiện thí điểm, kế
hoạch cần được bổ sung cho hoàn
chỉnh và ban hành chính thức
• Cần xem xét, đánh giá kế hoạch theo
từng giai đoạn để có biêận pháp khắc
phục, chỉnh sửa khi cần
•29
Trang 30Tổng kết, bổ sung định kỳ hàng năm
• Hàng năm cần tổng kêt, sơ kêt kê hoạch và bổ
sung thêm vê nhân lực, vật lực, các yêu tố nguy
cơ của dịch cho sát với tình hình của địa
phương, đơn vị
• Không được chủ quan đối với các vấn đê y tê
nghiêm trọng tiêm ẩn
Trang 31Các nội dung cơ bản của môật kế hoạch
• Nhận định tình hình / Đặt vấn đề
• Mục tiêu
• Các giải pháp/hoạt động theo mục
tiêu
• Thời gian thực hiện
• Lập dự trù kinh phí
• Thử nghiệm và lượng giá
• Chỉnh sửa, bổ sung và phân phối kế
hoạch
•31
Trang 32Xin Cảm ơn