Đảng bộ tỉnh bắc giang lãnh đạo công tác hút và dùng nhân tài

Tuy vậy, công tác nhân tài của tỉnh vẫn tồn tại những hạn chế, bất cập: nhận thức của một số cấp uỷ, chính quyền về phát hiện, thu hút, bồi dưỡng, sử dụng, đãi ngộ đối với nhân tài còn h

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

BÙI CÔNG VĨ

ĐẢNG BỘ TỈNH BẮC GIANG LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THU HÚT VÀ SỬ DỤNG NHÂN TÀI

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH TRỊ HỌC

Mã số: 60 31 20

HÀ NỘI -2012

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI

TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

BÙI CÔNG VĨ

ĐẢNG BỘ TỈNH BẮC GIANG LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THU HÚT VÀ SỬ DỤNG NHÂN TÀI

LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH TRỊ HỌC

Mã số: 60 31 20

Người hướng dẫn khoa học: TS Trần Đắc Hiến

HÀ NỘI -2012

MỤC LỤC

Trang

Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ NHÂN TÀI VÀ

VIỆC LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THU HÚT, SỬ DỤNG NHÂN TÀI CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH BẮC GIANG 9

1.1.1 Quan niệm của Chủ nghĩa Mác- Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và

Đảng Cộng sản Việt Nam về nhân tài và việc thu hút, sử dụng nhân tài 9

1.2 Đảng bộ tỉnh Bắc Giang lãnh đạo công tác thu hút và sử dụng nhân tài - Thực trạng và một số vấn đề đặt ra 22

1.2.1 Đặc điểm tình hình tỉnh Bắc Giang và Đảng bộ tỉnh Bắc Giang 22 1.2.2 Thực trạng việc lãnh đạo công tác thu hút, sử dụng nhân tài

1.2.3 Một số vấn đề đặt ra đối với việc thu hút, sử dụng nhân tài của

Chương 2: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU NHẰM

NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THU HÚT

VÀ SỬ DỤNG NHÂN TÀI CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH BẮC GIANG 52

2.1 Phương hướng lãnh đạo công tác thu hút và sử dụng nhân tài của

MỞ ĐẦU

1 Lý do lựa chọn đề tài

Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn nhấn mạnh: “Cán bộ là cái gốc

của mọi công việc” [29, tr.269] và “muôn sự thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay xấu” [29, tr.240] Thực tiễn cách mạng nước ta qua các giai

đoạn cũng đã chứng minh những lời di huấn trên của Người là hoàn toàn đúng đắn Tuy nhiên, cán bộ “tốt hay xấu” nói chung chỉ đáp ứng nhiệm vụ

“thành công hay thất bại” ở mức độ bình thường, còn để công việc đạt kết

những tiêu chuẩn cơ bản mà đòi hỏi ở mức độ cao hơn - đó là yêu cầu về yếu

tố tài năng, hay nói cách khác để công việc hoàn thành một cách vượt trội, đạt kết quả cao cần phải có người tài (nhân tài)

Lịch sử nhân loại đã cho thấy, nhân tài là một trong những nhân tố quyết định sự hưng thịnh, thành bại của mỗi quốc gia Ở VN, quan niệm đó được nhận thức và vận dụng vào thực tiễn của từng thời kỳ lịch sử, điển hình

là thế kỷ XV, với câu nói nổi tiếng của Thân Nhân Trung được khắc trên tấm bia thứ nhất khoa thi tiến sĩ năm Nhâm Tuất (1442) dựng năm 1484, tại Văn Miếu (Hà Nội), đã nêu bật được tầm quan trọng của giáo dục nhân tài đối với

việc hưng thịnh của đất nước: " Hiền tài là nguyên khí của quốc gia; nguyên

khí mạnh thì thế nước mạnh mà hưng thịnh; nguyên khí suy thì thế nước yếu

mà thấp hèn; vì thế các bậc thánh vương, đế minh không đời nào là không lấy việc vun trồng kẻ sĩ, bồi dưỡng nhân tài làm công việc cần kíp” [31, tr.4]

Nhận thức rõ vai trò, tầm quan trọng của nhân tài trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; Đảng, Nhà nước ta trong các giai đoạn cách mạng luôn lấy việc phát hiện, tuyển chọn, bồi dưỡng, sử dụng và trọng dụng nhân tài là một trong những nhân tố quan trọng tạo nên sự thành công của cách mạng Hiện nay, Đảng, Nhà nước và cấp uỷ, chính quyền các cấp của một

số địa phương đang tích cực xây dựng, ban hành nhiều chính sách ưu đãi

để thu hút nhân tài; tuy nhiên, vẫn còn có hiện tượng “chảy máu chất xám”

những người tài năng ra nước ngoài và từ các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp công lập nhà nước ra làm việc tại khu vực ngoài nhà nước Vậy nguyên nhân từ đâu? phải chăng do cơ chế, môi trường làm việc, chế độ đãi ngộ, chính sách sử dụng, trọng dụng… chưa thu hút được những người thật sự

có tài năng vào làm việc và yên tâm cống hiến trong các cơ quan của Đảng,

bộ máy chính quyền, đoàn thể chính trị - xã hội các cấp

Thời gian qua, công tác cán bộ nói chung và công tác nhân tài nói riêng

ở tỉnh Bắc Giang được các cấp uỷ đảng, chính quyền nhận thức tương đối đầy

đủ và đã quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo đạt một số kết quả tích cực, góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ có phẩm chất, trình độ, đạo đức, năng lực, chuyên môn nghiệp vụ, cơ bản đáp ứng được yêu cầu, nhiệm vụ chính trị của địa phương Tuy vậy, công tác nhân tài của tỉnh vẫn tồn tại những hạn chế, bất cập: nhận thức của một số cấp uỷ, chính quyền về phát hiện, thu hút, bồi dưỡng, sử dụng, đãi ngộ đối với nhân tài còn hạn chế; Tỉnh chưa ban hành được chính sách chuyên biệt cụ thể về nhân tài; chưa phát hiện và thu hút được nhiều người tài vào làm việc trong các cơ quan trong hệ thống chính trị của Tỉnh; tỷ

lệ sinh viên tốt nghiệp loại giỏi, người có trình độ học vấn cao đăng ký tuyển dụng vào các cơ quan khối Đảng, Nhà nước, đoàn thể chính trị - xã hội của Tỉnh chưa nhiều; chưa thực sự mạnh dạn sử dụng, bổ nhiệm, giao nhiệm vụ cho những cán bộ trẻ có tài giữ các chức vụ lãnh đạo, quản lý; chính sách cán

bộ còn chung chung, cào bằng, chưa có chế độ ưu đãi riêng với người tài…

Những mặt ưu điểm và hạn chế nêu trên có nhiều nguyên nhân, trong

đó nguyên nhân chủ yếu, mang tính quyết định là sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh, mà trực tiếp, thường xuyên là Tỉnh uỷ, Ban Thường

vụ Tỉnh ủy trong việc thu hút và sử dụng nhân tài Thực tiễn đang đặt ra yêu cầu phải tăng cường hơn nữa vai trò và sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh đối với công tác cán bộ nói chung và công tác nhân tài nói riêng Mặt khác, để thu hút được nhân tài ở mọi lĩnh vực vào làm việc, cống hiến, góp phần thực hiện thắng lợi sự nghiệp CNH, HĐH, xây dựng quê hương Bắc Giang giầu

mạnh, văn minh thì cần phải có cơ chế, chính sách đột phá và sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện hơn nữa của Đảng bộ tỉnh để tổ chức thực hiện tốt việc thu hút và sử dụng nhân tài

Là cán bộ trực tiếp tham mưu thực hiện công tác tổ chức cán bộ trong

cơ quan tổ chức cán bộ cấp ủy tỉnh, tác giả nhận thức rõ ý nghĩa, tầm quan trọng của việc lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh đối với công tác thu hút và

sử dụng nhân tài, vì vậy tác giả mạnh dạn lựa chọn nghiên cứu đề tài: Đảng

bộ tỉnh Bắc Giang lãnh đạo công tác thu hút và sử dụng nhân tài Đây

không chỉ là vấn đề cấp thiết về mặt lý luận và thực tiễn cả nước nói chung

mà còn có ý nghĩa thiết thực đối với tỉnh Bắc Giang nói riêng

2 Tình hình, lịch sử nghiên cứu liên quan đến đề tài

Đến nay, đã có nhiều công trình nghiên cứu, bài viết ở trong và ngoài nước của các tác giả về vấn đề nhân tài dưới nhiều góc độ khác nhau Điển hình là một số công trình sau đây:

- Bí quyết nhận biết người tài - Long Tử Dân, Nxb Văn hoá Thông Tin,

Hà Nội, 2005

- Dự án thí điểm phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng nguồn nhân lực tài năng phục vụ sự nghiệp CNH, HĐH đất nước, Ban Tổ chức Trung

ương Đảng, 2005

- Đào tạo, sử dụng người tài và chuyển giao quyền lực trong lãnh đạo,

quản lý - Phạm Minh Hạc, chuyên đề trong Tập bài giảng chương trình cao

cấp lý luận chính trị - hành chính, Nxb Chính trị - Hành chính, Hà Nội, 2009

- Gia đình, nhà trường, xã hội với việc phát hiện, tuyển chọn, đào tạo, sử

dụng và đãi ngộ người tài- Nguyễn Trọng Bảo, Nxb Giáo dục, Hà Nội, 1996

- Lược khảo về kinh nghiệm phát hiện, đào tạo và sử dụng nhân tài trong lịch sử VN - Phạm Hồng Tung, Nxb Chính trị Quốc gia, Hà Nội, 2008

- Một số giải pháp phát hiện và sử dụng nhân tài ở nước ta hiện nay -

TS Nguyễn Minh Phương, Tạp chí Tổ chức nhà nước, số 4/2010

- Phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng và sử dụng nguồn nhân lực tài năng của đất nước - Ban Tổ chức Trung ương Đảng, Tập Bài giảng phục vụ lớp

đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác tổ chức cán bộ Ngành tổ chức xây dựng Đảng, 2007

- Tài năng và đắc dụng (nghiên cứu về một số nhân tài tiêu biểu ở VN và nước ngoài) - Nguyễn Hoàng Lương, Phạm Hồng Tung, Nxb Chính trị Quốc

gia, Hà Nội, 2008

- Tôn trọng tri thức, tôn trọng nhân tài, kế lớn trăm năm chấn hưng đất

nước - Thân Vinh Hoa, Ngô Quốc Diệu (đồng chủ biên), Nxb Chính trị Quốc

gia, Hà Nội, 1996

- Về chính sách phát hiện, trọng dụng và đãi ngộ người có tài năng-

Trần Anh Tuấn, Tạp chí Xây dựng Đảng, số 8/2011

- Xây dựng chiến lược con người, tạo nhân lực, nhân tài cho đất nước -

- Luân chuyển cán bộ diện Ban Thường vụ Tỉnh uỷ Bắc Giang quản lý

giai đoạn hiện nay - Nguyễn Văn Năng, Luận văn thạc sĩ khoa học chính

trị, Hà Nội, 2006

- Quy hoạch đội ngũ cán bộ chủ chốt thuộc diện Ban Thường vụ Tỉnh

uỷ Bắc Giang quản lý trong giai đoạn hiện nay - Thân Minh Quế, Luận văn

thạc sĩ khoa học chính trị, Hà Nội 2007

- Tỉnh uỷ Bắc Giang lãnh đạo phát triển phổ cập giáo dục trung học phổ thông trong giai đoạn hiện nay - Bùi Văn Hải, Luận văn thạc sĩ khoa học

chính trị, Hà Nội 2009

- Tỉnh ủy Bắc Giang lãnh đạo báo chí địa phương giai đoạn hiện nay-

Nguyễn Thế Dũng, Luận văn thạc sĩ khoa học chính trị, Hà Nội 2010

- Vị trí, vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản trong hệ thống chính trị VN- Nguyễn Văn Giang, Luận văn thạc sĩ khoa học chính trị, Hà Nội 2000…

Nhìn chung, các công trình nêu trên đã nghiên cứu dưới nhiều góc độ khác nhau về vấn đề nhân tài và vị trí, vai trò của nhân tài; đồng thời đưa ra nhiều giải pháp cụ thể, thiết thực để phát hiện, thu hút, đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng, đãi ngộ đối với nhân tài; đã nêu bật được vai trò lãnh đạo của ĐBBG trong việc lãnh đạo công tác đào tạo, sử dụng cán bộ Các công trình nêu trên đã có những đóng góp nhất định về mặt lý luận và thực tiễn, song còn chưa đề cập một cách toàn diện, có hệ thống đến sự lãnh đạo của ĐBBG đối với việc thu hút và sử dụng nhân tài Vì vậy đề tài nghiên cứu của tác giả luận văn không trùng lặp với các công trình đã công bố

3 Mục đích, nhiệm vụ của luận văn

3.1 Mục đích của luận văn

Trên cơ sở làm rõ thực trạng việc lãnh đạo công tác thu hút, sử dụng nhân tài của ĐBBG, luận văn đề xuất phương hướng và một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả lãnh đạo của ĐBBG đối với công tác này

3.2 Nhiệm vụ của luận văn

Để đạt được mục đích nêu trên, luận văn thực hiện các nhiệm vụ sau đây:

- Phân tích một số vấn đề lý luận và thực tiễn về nhân tài và việc thu hút, sử dụng nhân tài;

- Phân tích thực trạng việc lãnh đạo, chỉ đạo công tác thu hút, sử dụng nhân tài của ĐBBG những năm vừa qua và rút ra một số bài học kinh nghiệm;

- Đề xuất phương hướng và một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao hiệu quả lãnh đạo công tác thu hút, sử dụng nhân tài của ĐBBG giai đoạn hiện nay

4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu của luận văn

4.1 Đối tượng nghiên cứu của luận văn

Đối tượng nghiên cứu của luận văn là sự lãnh đạo của ĐBBG đối với công tác thu hút, sử dụng nhân tài

4.2 Phạm vi nghiên cứu của luận văn

Luận văn tập trung nghiên cứu sự lãnh đạo, chỉ đạo của ĐBBG đối với công tác thu hút, sử dụng nhân tài ở các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị Tỉnh, từ năm 2005 đến nay

5 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn

5.1 Cơ sở lý luận của luận văn

Luận văn được thực hiện dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin,

tư tưởng Hồ Chí Minh, quan điểm của Đảng Cộng sản VN, đồng thời kế thừa, phát triển thành quả nghiên cứu của các công trình khoa học khác có liên quan

5.2 Phương pháp nghiên cứu của luận văn

Để thực hiện mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu đề ra, ngoài phương pháp luận của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử, luận văn kết hợp sử dụng các phương pháp nghiên cứu cụ thể như: phân tích và tổng hợp, lôgíc và lịch sử, quy nạp và diễn dịch, thống kê

6 Đóng góp mới của luận văn

- Luận văn trình bày một cách có hệ thống những vấn đề lý luận về nhân tài và đánh giá thực trạng công tác thu hút, sử dụng nhân tài của ĐBBG

- Đề xuất một số giải pháp chủ yếu, có tính khả thi, đặc biệt là cơ chế, chính sách, nhằm nâng cao hiệu quả lãnh đạo của ĐBBG trong việc phát hiện, tuyển chọn, bồi dưỡng, sử dụng nhân tài hiện nay

- Luận văn có thể dùng làm tài liệu tham khảo đối với các cấp uỷ đảng,

cơ quan tổ chức cán bộ trong phát hiện, tuyển chọn, bồi dưỡng, sử dụng, thực hiện chính sách nhân tài và trong nghiên cứu, giảng dạy ở trường chính trị tỉnh và trung tâm bồi dưỡng chính trị cấp huyện

7 Kết cấu của luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung chính của luận văn được kết cấu gồm 2 chương, 4 tiết, cụ thể:

Chương 1: Một số vấn đề lý luận, thực tiễn về nhân tài và việc lãnh đạo

công tác thu hút, sử dụng nhân tài của ĐBBG;

Chương 2: Phương hướng và một số giải pháp chủ yếu nhằm nâng cao

chất lượng lãnh đạo công tác thu hút và sử dụng nhân tài của ĐBBG

Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN, THỰC TIỄN VỀ NHÂN TÀI

VÀ VIỆC LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THU HÚT, SỬ DỤNG

NHÂN TÀI CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH BẮC GIANG

1.1 QUAN NIỆM NHÂN TÀI

1.1.1 Quan niệm của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh

và Đảng Cộng sản VN về nhân tài và việc thu hút, sử dụng nhân tài

1.1.1.1 Quan niệm của Chủ nghĩa Mác-Lênin

Quan niệm của chủ nghĩa Mác - Lênin về nhân tài được thể hiện ở một

số nội dung cơ bản sau:

- Quần chúng nhân dân là kho báu nhân tài lớn nhất; nhân tài được sinh ra từ thực tiễn sinh động

Chủ nghĩa Mác - Lênin cho rằng quần chúng nhân dân lao động tiềm ẩn một nguồn nhân tài cực kỳ phong phú, là kho báu nhân tài lớn nhất; là lực lượng quyết định sự phát triển của lịch sử, bởi: Một là, tư tưởng xã hội không bao giờ là tư tưởng thuần tuý của một cá nhân mà là phản ánh tồn tại xã hội dưới các dạng và trình độ khác nhau, được tổng hợp lại qua một số nhà tư tưởng nào đó Hai là, tư tưởng chỉ có giá trị khi nó dẫn đến hành động làm biến đổi lịch sử; sự thống nhất giữa tư tưởng và hành động làm phát triển xã hội chỉ

có thể xảy ra qua hoạt động của quần chúng Ba là, xét đến cùng, lực lượng sản xuất là cái quyết định đến sự biến đổi lịch sử, trong đó nhân dân lao động là lực lượng sản xuất cơ bản Bốn là, quần chúng nhân dân là động lực cơ bản của cách mạng xã hội Năm là, do phân công lao động dẫn đến tạo ra một lớp người chuyên về sáng tạo tinh thần tư tưởng, nhưng hoạt động này của họ cũng chỉ được diễn ra trên cơ sở đời sống tinh thần và sáng tạo của quần chúng

Theo quan điểm của chủ nghĩa Mác - Lênin, quần chúng nhân dân và

cá nhân (lãnh tụ, thiên tài) trong lịch sử không tách rời nhau Lãnh tụ là những

cá nhân ưu tú, có tài, đức hơn người, là người có năng lực và phẩm chất tiêu biểu trong phong trào của quần chúng, có khả năng tập hợp quần chúng và

người dẫn dắt, định hướng hoạt động của quần chúng; còn cá nhân ưu tú, lãnh

tụ lại là con đẻ của quần chúng, đại diện cho quyền lợi và ý chí của quần

Tri thức, tài năng của nhân tài bắt nguồn từ thực tiễn, mà quần chúng nhân dân lại là chủ thể của thực tiễn xã hội Do đó, quần chúng là cơ sở để nhân tài ra đời và tồn tại Sự trưởng thành của nhân tài , dù là kiệt xuất , vĩ

lượng của quần chúng nhân dân, không tách rời sự nuôi dưỡng của quần chúng nhân dân

- Chế độ chính trị quyết định số phận của nhân tài Chủ nghĩa Mác -

Lênin cho rằng các chế độ khác nhau có ảnh hưởng khác nhau tới sự phát triển của nhân tài và chỉ ra rằng: những người có tài năng trong quần chúng

là vô cùng… Và khẳng định chỉ có chế độ xã hội chủ nghĩa mới lần đầu

tiên tạo ra những điều kiện thuận lợi cho nhân tài thể hiện bản lĩnh của mình, phát hiện người có tài năng, tạo ra cục diện mới cho lớp lớp nhân tài xuất hiện [23, tr.23]

- Thời thế tạo ra nhân tài Các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác- Lênin

đã chỉ rõ mỗi xã hội, mỗi thời đại đều cần có và sản sinh ra những vĩ nhân, lãnh tụ của mình, để giải quyết những nhiệm vụ do lịch sử đặt ra Điều này được khẳng định bởi lập luận:

+ Bất cứ nhân tài kiệt xuất nào cũng đều là sản phẩm của những quan

hệ xã hội nhất định

+ Cuộc đấu tranh cách mạng của quần chúng tạo nên những nhân tài, lãnh tụ chính trị Để cuộc đấu tranh có hiệu quả, cần phải có những người có

tài để lãnh đạo, tổ chức phong trào Các nhà kinh điển của Chủ nghĩa Mác - Lênin đã chỉ rõ: cả lý luận và thực tiễn đều cho thấy, trong lịch sử bất cứ một giai cấp nào, nếu không tạo ra được những lãnh tụ chính trị và đại biểu tiên phong biết tổ chức và lãnh đạo phong trào của mình thì không thể giành được địa vị thống trị

+ Bất cứ một nhân vật tài năng kiệt xuất nào cũng đều mang đặc trưng của thời đại, có tính hạn chế lịch sử nhất định Lịch sử nhân loại đã chứng minh, không có một nhân tài nào là hoàn hảo cho mọi thời đại, mà ít nhiều họ đều bị chi phối bởi hoàn cảnh sống lúc đương thời

- Lựa chọn và sử dụng đúng nhân tài là yếu tố then chốt quyết định sự thành bại của cách mạng Khi thực hiện Chính sách kinh tế mới, V.I Lênin

chỉ ra rằng, then chốt trước mắt là ở con người, ở việc lựa chọn nhân tài Để lựa chọn đúng nhân tài phải xác định được các tiêu chuẩn rõ ràng Các nhà mác-xít đưa ra tiêu chuẩn để lựa chọn nhân tài là phải vừa có cả đức lẫn tài, V.I Lênin nhấn mạnh là phải lựa chọn được người có “đầu óc tỉnh táo và bản lĩnh thực tế”

- Quan tâm bồi dưỡng con người mới phát triển toàn diện Đây là một

trong những nội dung quan trọng trong quan niệm của chủ nghĩa Mác - Lênin

về nhân tài Con người phát triển toàn diện được các nhà mác-xít quan niệm

là con người có thể thông hiểu toàn bộ hệ thống sản xuất, có thể căn cứ vào nhu cầu của xã hội và sở trường của cá nhân mình để chuyển từ một ngành sản xuất này sang một ngành sản xuất khác, nhằm phát huy toàn diện tài năng của họ Chủ nghĩa Mác cho rằng, lao động sản xuất kết hợp với trí lực và thể dục là phương pháp duy nhất để tạo ra con người phát triển toàn diện…

- Phát hiện, bồi dưỡng, coi trọng và mạnh dạn sử dụng nhân tài trẻ tuổi Các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác - Lênin đều rất quan tâm, coi trọng

và đánh giá cao nhân tài trẻ tuổi Ngay từ năm 1919, V.I Lênin đã từng nói:

Cần có lực lượng trẻ Tôi thật muốn đề nghị bắn ngay tại chỗ những kẻ nào cả gan nói rằng không có nhân tài Nhân tài của nước Nga rất nhiều, có điều cần thu hút một cách rộng rãi hơn và mạnh dạn hơn Trước mắt đang là thời chiến Kết cục của toàn bộ cuộc đấu tranh đều do thanh niên, do sinh viên trẻ và đặc biệt là công nhân trẻ quyết định Hãy vứt bỏ đi mọi thói quen cũ cứng đờ chỉ coi trọng địa vị đẳng cấp [23, tr.31]

Như vậy, Chủ nghĩa Mác - Lênin đã đặc biệt nhấn mạnh và coi trọng vấn

đề nhân tài trong sự phát triển của xã hội, coi nhân tài và công tác nhân tài là công việc vô cùng có ý nghĩa, có tác động lớn đến sự thành bại của cách mạng

ở mỗi dân tộc và tiến trình phát triển chung của cả nhân loại

1.1.1.2 Tư tưởng Hồ Chí Minh về vấn đề nhân tài

phát triển truyền thống dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại, về vun trồng, trọng dụng nhân tài Tư tưởng của Người về vấn đề này được thể hiện ở những nội dung chủ yếu sau:

- Hồ Chí Minh quan niệm về nhân tài mộc mạc, dễ hiểu:

Nhân tài là người vừa có đức, vừa có tài Theo quan niệm của Hồ Chí

Minh, nhân tài phải là con người toàn diện, với sự kết hợp hài hoà giữa đức

và tài (hồng và chuyên), trong đó đức luôn được đề cập đến trước; bởi người

có tài mà không có đức thì vô dụng, người có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó Đức được hiểu là đạo đức, song "đạo đức đó không phải là đạo đức thủ cựu Nó là đạo đức mới, đạo đức vĩ đại, nó không phải vì danh

tr252] Tài được hiểu là năng lực của con người để giải quyết nhiệm vụ được giao phó Năng lực ấy thể hiện tập trung ở trình độ văn hoá, khoa học, kỹ thuật và lý luận [28, tr36]

- Sử dụng nhân tài hợp lý sẽ kích thích, tạo điều kiện cho nhân tài phát huy hết khả năng để đóng góp cho sự nghiệp cách mạng Ngay từ những ngày

đầu thành lập nước, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết bài “Nhân tài và Kiến quốc” (14/11/1945) Bác viết: “Nước nhà cần phải kiến thiết Kiến thiết cần

nếu chúng ta khéo lựa chọn, khéo phân phối, khéo dùng thì nhân tài càng ngày

năng, sáng kiến, thì gửi cho Chính phủ, cái gì có thể thực hành ngay, thì sẽ thực hiện ngay Người dạy: “Việc dùng nhân tài, ta không nên căn cứ vào những điều kiện quá khắt khe… Tài to ta dùng làm việc to, tài nhỏ ta cắt làm việc nhỏ, ai có năng lực vào việc gì, ta đặt ngay vào việc ấy” [28, tr.39]

Từ thực tiễn phong trào cách mạng, Hồ Chí Minh rút ra kết luận:

“Phong trào giải phóng sôi nổi, nảy nở ra rất nhiều nhân tài ngoài Đảng

Chúng ta không được bỏ rơi họ, xa cách họ Chúng ta phải thật thà đoàn kết với họ, nâng đỡ họ Phải thân thiết với họ, gần gũi họ, đem tài năng của họ

- Sử dụng nhân tài phải công tâm, khách quan, mới có thể phát huy hết năng lực, sở trường của họ

Nhân tài là phải sử dụng đúng người đúng việc: "Nhân tài: Người nào

có năng lực làm việc gì, thì đặt vào việc ấy Nếu dùng không đúng, người giỏi nghề thợ mộc thì giao cho việc thợ rèn, người giỏi nghề rèn thì giao cho việc thợ mộc, như thế thì hai người đều thất bại cả hai" [29, tr.633]

Bác nhấn mạnh: Mục đích lựa chọn cán bộ là dùng nhân tài cần phải hợp lý, chớ “dùng thợ mộc làm nghề thợ rèn” và cho họ hiểu rõ mọi mặt các

có quyền dùng người thì phải dùng những người có tài năng, làm được việc Chớ vì bà con bầu bạn mà kéo vào chức nọ chức kia Chớ vì sợ mất địa vị mà dìm những kẻ có tài năng hơn mình" [29, tr.105]

- Cơ quan quản lý có vai trò quan trọng trong việc phát hiện, trọng dụng nhân tài

Trong thông điệp ngày 20/11/1946 với tiêu đề “Tìm người tài đức” hay còn gọi là “Chiếu cầu hiền tài” nêu rõ tình hình đất nước như ngàn cân treo sợi

"Chính phủ nghe không đến, không thấy khắp, đến nỗi những bậc tài đức không thể xuất thân Khuyết điểm đó tôi xin thừa nhận Nay muốn sửa điều đó,

và trọng dụng những kẻ hiền năng, các địa phương phải lập tức điều tra nơi nào

có người tài đức, có thể làm được những điều những việc ích nước, lợi dân, thì phải báo cáo ngay cho Chính phủ" [28, tr.451]

Bác luôn nhắc nhở cơ quan sử dụng cán bộ: Phải trọng nhân tài, trọng cán bộ, trọng mỗi một người có ích cho công việc chung của chúng ta [29, tr.273-274] Muốn tránh khỏi sự hao phí nhân tài, chúng ta cần phải sửa chữa cách lãnh đạo Thí dụ: bắt buộc cán bộ trong mỗi ngành phải thiết thực báo cáo

và cất nhắc nhân tài [29, tr.241] Dùng cán bộ không đúng tài năng của họ, cũng là một cớ thất bại… Thí dụ: người viết giỏi nhưng nói kém lại dùng vào những việc cần phải nói Người nói khéo nhưng viết xoàng lại dùng vào công việc viết lách Thành thử hai người đều không có thành tích Từ nay, công việc

gì bất kỳ dù thành công hoặc thất bại, chúng ta cần phải nghiên cứu đến cội rễ, phân tách thật rõ ràng rồi kết luận Kết luận đó sẽ là cái thìa khóa phát triển công việc và để giúp cho cán bộ tiến tới Có như thế thì người mới có tài, tài mới có dụng [29, tr.243]

Trên thực tế, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã phát hiện, cảm hóa, trọng dụng nhiều nhà trí thức, nhân tài nổi tiếng như: Cụ Huỳnh Thúc Kháng, Phan Kế Toại, Nguyễn Văn Tố, Phan Anh, Đặng Thai Mai ; những nhà khoa học nổi tiếng như: Trần Đại Nghĩa, Hồ Đắc Di, Tôn Thất Tùng, Tạ Quang Bửu, Nguyễn Khánh Toàn, Nguyễn Văn Huyên, Hoàng Minh Giám , Ngụy Như

sự tài ba như: Trường Chinh, Phạm Văn Đồng, Võ Nguyên Giáp…

Vận dụng sáng tạo Chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh vào điều kiện cụ thể của VN, trong suốt quá trình lãnh đạo , Đảng ta luôn khẳng

dụng và tro ̣ng dụng nhân tài , coi đó là nhân tố có ý nghĩa quan trọng đối với công tác cán bộ Nhiều văn kiện của Đảng đã đề cập đến vấn đề n ày, đặc biệt

là trong giai đoạn đổi mới gần đây, cụ thể như sau:

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VII: Đoàn kết, sử dụng hợp lý mọi lực

lượng cán bộ trong Đảng và ngoài Đảng; không hẹp hòi, định kiến về lý lịch

và thành phần xuất thân Kịp thời phát hiện những cán bộ trẻ, có tài, đồng thời biết sử dụng có hiệu quả những cán bộ lớn tuổi đã từng trải, có kinh nghiệm Chống tư tưởng phong kiến gia trưởng, cục bộ địa phương trong công tác cán

bộ [14, tr.586]

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ VIII xác định: Trên cơ sở bảo đảm tiêu

chuẩn, thực hiện trẻ hoá đội ngũ cán bộ đồng thời kết hợp tốt các độ tuổi, bảo đảm tính liên tục, tính phát triển trong đội ngũ cán bộ Có chính sách đoàn

kết, tập hợp rộng rãi các loại cán bộ, trọng dụng mọi nhân tài của đất nước,

trong Đảng và ngoài Đảng… Xây dựng quy chế tuyển chọn cán bộ, tuyển chọn nhân tài [14, tr.697-698]

Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ IX: Có cơ chế và chính sách phát hiện,

tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; trọng dụng những người có đức, có tài [15, tr.809]

Văn kiện Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ sáu (khóa IX): Hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách, phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, sử

dụng nhân tài, đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH

Văn kiện Đại hội lần thứ X: Xây dựng và thực hiện chính sách phát triển

và trọng dụng nhân tài, thu hút nhân tài vào những lĩnh vực quan trọng, không phân biệt người trong Đảng hay người ngoài Đảng Tăng cường nguồn đầu tư của nhà nước và toàn xã hội vào việc phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng

nhân tài, trước hết trên ba lĩnh vực: lãnh đạo, quản lý; sản xuất kinh doanh và khoa học - công nghệ

Chú ý đào tạo cán bộ nữ, cán bộ các dân tộc thiểu số, cán bộ xuất thân

từ công nhân, chuyên gia trên các lĩnh vực; bồi dưỡng nhân tài theo định hướng quy hoạch Đặc biệt quan tâm xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo cấp cao… Có chính sách, quy chế tôn vinh những người có công; bố trí, sử dụng đúng những người có năng lực, hết lòng vì dân, vì nước; khuyến khích những người năng động, sáng tạo, có sáng kiến, có ý tưởng mới…Có cơ chế, chính sách phát hiện, tuyển chọn, đào tạo, bồi dưỡng, trọng dụng và đãi ngộ xứng đáng người có đức, có tài; thay thế kịp thời những người kém năng lực và

Hội nghị Ban Chấp hành Trung ương Đảng lần thứ chín (khóa X) nêu rõ: Xây dựng … chiến lược quốc gia về nhân tài đáp ứng yêu cầu thời kỳ đẩy

mạnh toàn diện công cuộc đổi mới, CNH, HĐH đất nước và chủ động hội nhập quốc tế

Văn kiện Đại hội lần thứ XI tiếp tục nhấn mạnh: Khuyến khích, tạo thuận

lợi để người lao động học tập, nâng cao trình độ, tay nghề, đồng thời có cơ chế, chính sách phát hiện, trọng dụng nhân tài Thực hiện đồng bộ chính sách đào tạo, thu hút, trọng dụng, đãi ngộ xứng đáng nhân tài khoa học, công nghệ Có chính sách đặc biệt đối với nhân tài của đất nước

Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, trọng dụng nhân tài Phát triển nhanh nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao Thực hiện các chương trình, đề án đào tạo nhân lực chất lượng cao đối với các ngành, lĩnh vực chủ yếu, mũi nhọn Chú trọng phát hiện, bồi dưỡng, phát huy nhân tài; đào tạo nhân lực cho phát triển kinh tế trí thức… [17, tr.100, 106, 130]

Tóm lại, nhân tài là một khái niệm hiện có nhiều cách diễn giải và đôi

khi, các quan niệm chưa có sự trùng khít về nội hàm, một số quan niệm về nhân tài như: “nhân tài: người có tài” [46, tr.1239]; “nhân tài (nhân: người, tài: tài

năng): Người có tài năng, có thể đảm đương việc khó” [26, tr.1318]; tài năng,

là năng lực xuất sắc, khả năng làm giỏi và sáng tạo một công việc gì [32, tr.884]; “nhân tài là người có động cơ vì lợi ích xã hội, cộng đồng, sử dụng tiềm năng và khả năng một cách sáng tạo nhất, tối đa và tối ưu, thích hợp nhất vào công việc được nêu ra và giải quyết công việc đó một cách độc đáo, có kết quả và hiệu quả cao trong các lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã hội, có đóng góp lớn, nổi bật, kiệt xuất cho xã hội” [20, tr.382]; “nhân tài (hiền tài) là người có phẩm chất, năng lực vượt trội, có thành tích đặc biệt xuất sắc đóng góp cho sự tiến bộ và phát triển của cộng đồng, đất nước và cả nhân loại, là người vừa có đức vừa có tài, trong đó đức là gốc” [6, tr.33]; “nhân tài là người mà trong những điều kiện xã hội nào đấy, bằng lao động sáng tạo của mình, có thể làm nên những công hữu tương đối lớn cho xã hội hay một phương diện nào đó của xã hội” [23, tr.11]…

Từ những quan niệm về nhân tài nêu trên, trong giới hạn nghiên cứu của luận văn, tác giả thống nhất cách hiểu về nhân tài như sau:

Nhân tài nói một cách chung nhất là người vừa có đức, vừa có phẩm chất, năng lực vượt trội, sớm nhận thức được quy luật khách quan của sự vận động, phát triển của sự vật, hiện tượng và vận dụng sáng tạo trong hoạt động thực tiễn để hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, đóng góp vượt trội hơn so với những người khác trong cùng một hoặc một số lĩnh vực cụ thể, được tập thể, cộng đồng, xã hội thừa nhận , suy tôn

Như vậy, khi nói tới nhân tài, không thể nói chung chung, trừu tượng,

mà phải gắn với từng ngành, lĩnh vực cụ thể trong những không gian, thời gian nhất định Có nhân tài ở mỗi lĩnh vực của đời sống xã hội như: kinh tế, chính trị, văn hóa , cũng như có nhiều cấp độ khác nhau của nhân tài, nhưng cao nhất là lãnh tụ, vĩ nhân

Việc xác định nhân tài không thể chỉ đơn giản thông qua hồ sơ lý lịch

và văn bằng đào tạo đạt được trong một hệ thống giáo dục nhất định Nếu như

tài năng được phân tích bao gồm: phẩm chất, trình độ và năng lực, thì nhân tài chỉ được phát hiện và khẳng định thông qua kết quả hoạt động thực tế Có phẩm chất, trình độ, năng lực thì mới hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ Và ngược lại, người hoàn thành tốt, xuất sắc nhiệm vụ chính là minh chứng của người có phẩm chất, trình độ, năng lực Các yếu tố phẩm chất, trình độ, năng lực phải được thể hiện ra bằng kết quả, công trạng, thành tích xuất sắc Nhiều người có trình độ cao, được đánh giá là có phẩm chất, trình độ, năng lực sáng tạo, nhưng khi tham gia vào hoạt động thực tiễn không hoàn thành tốt, xuất sắc nhiệm vụ thì cũng không thể coi đó là nhân tài

1.1.2 Đặc trƣng và vai trò của nhân tài

1.1.2.1 Đặc trưng của nhân tài

Với quan niệm như trên, nhân tài có những đặc trưng chủ yếu sau đây:

- Về phẩm chất đạo đức:

Nhân tài là người có lý tưởng, mục đích sống phù hợp với xu thế phát triển của xã hội và có động cơ sống trong sáng vì xã hội Có tình thương yêu đồng loại, bao dung, vị tha sâu sắc, giàu tính nhân văn, sống không chỉ cho riêng mình mà luôn mong muốn và phấn đấu vì hạnh phúc của mọi người Có tinh thần trách nhiệm cao trong công việc, khiêm tốn học hỏi, cầu tiến bộ, có

ý chí phấn đấu vươn lên mãnh liệt với tinh thần chủ động, độc lập cao Không dùng tài năng cá nhân để mưu cầu hạnh phúc riêng mà thường đem tài năng

ấy đóng góp cho sự tiến bộ và phát triển của cộng đồng, đất nước cũng như của cả nhân loại

Yêu cầu đối với nhân tài của VN phải là người có lòng yêu nước, có ý thức và lòng tự tôn dân tộc chân chính, thấm nhuần và vận dụng sáng tạo đường lối, chủ trương của Đảng và chính sách, pháp luật của Nhà nước; gương mẫu về đạo đức, lối sống; trung thực, không cơ hội, vụ lợi, không tham

nhũng; có tác phong dân chủ, khoa học, có khả năng đoàn kết và phát huy

- Về năng lực tư duy sáng tạo:

Nhân tài thường là người có trí thông minh, có năng lực tư duy vượt trội, không bị bó hẹp trong những khuôn mẫu sẵn có, luôn sáng tạo để tìm ra cái mới; có tư duy lôgic, khả năng khái quát, phân tích, tổng hợp, có sự vượt trội về tính phức hợp trong tư duy; có tính tự tin và độc lập cao trong đánh giá, không chấp nhận sự áp đặt vô lý; biết tiếp thu, kế thừa, phát huy tinh hoa

công phụ trách, đề xuất nhiều ý tưởng, giải pháp mới, đồng thời biết tổ chức các nguồn lực để tạo ra nhiều lợi ích cho tổ chức, cộng đồng

- Về kỹ năng:

Nhân tài là người biết lắng nghe và chọn lựa thông tin bổ ích, biết trình bày vấn đề một cách khoa học, biết làm cho người nghe dễ hiểu và dễ tiếp thu Là người có khả năng quan sát tinh tế, nhạy bén, xử lý nhanh, chính xác các dữ liệu, thông tin, đồng thời nêu ra những ý tưởng mới độc đáo Nhân tài thường có hiểu biết vừa rộng, vừa sâu khá nhiều lĩnh vực gắn với chuyên môn của mình, có khả năng giải quyết được những vấn đề mới phát sinh mà người bình thường không giải quyết được Vì vậy, hoạt động của họ có đóng góp to lớn cho xã hội Đây là đặc trưng quan trọng để đánh giá tài năng của nhân tài, bởi chính thông qua những đóng góp này đã thể hiện đầy đủ và rõ nét nhất năng lực của người tài và được mọi người thừa nhận

ưu các phẩm chất, năng lực để tạo ra những giá trị mới có ích nhiều hơn cho cộng đồng, xã hội…

1.1.2.2 Vai trò của nhân tài

Trong tất cả các dạng tài nguyên đã có, không gì có thể sánh với tài nguyên do chính con người sản sinh ra, đó là nhân tài Nhân tài là bộ phận tinh túy, có giá trị nhất của nguồn nhân lực Bằng sức sáng tạo của mình, tài năng đem lại cho xã hội một chất lượng mới của sự phát triển Lịch sử nhân loại đã chứng minh, từ xưa đến nay, nhân tài là nhân tố góp phần tới sự hưng thịnh của mỗi quốc gia, nhân tài đặt đúng vị trí thì nước mạnh, đặt không đúng vị trí thì nước yếu Vì thế, nhiều nước trên thế giới coi phát triển nhân tài là quốc sách của mọi quốc sách, là bí quyết để xây dựng đất nước phồn vinh, người dân ấm no, hạnh phúc

Nói về vai trò của nhân tài, V.I Lênin coi nhân tài, các chuyên gia là những con người đặc biệt và phải trân trọng, giữ gìn như giữ gìn con ngươi của mắt, nếu không như thế “thì không có thể nói đến một thành công quan

Chủ tịch Hồ Chí Minh cũng đánh giá cao vai trò của nhân tài đối với sự nghiệp kiến thiết đất nước Người viết: “Nước nhà cần phải kiến thiết Kiến thiết cần có nhân tài” [28, tr 451]

Đối với công tác xây dựng Đảng, xây dựng hệ thống chính trị và quan

hệ với nhân dân, nhân tài có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng, góp phần to lớn

để xây dựng Đảng, hệ thống chính trị vững mạnh, tăng cường mối quan hệ giữa Đảng với nhân dân, nâng cao uy tín, vị thế, năng lực lãnh đạo của Đảng trong việc tập hợp đông đảo các tầng lớp nhân dân thực hiện đường lối của

quyết định thắng lợi cả trong đấu tranh giành chính quyền và trong xây dựng đất nước V.I Lênin, Chủ tịch Hồ Chí Minh và những cán bộ tài giỏi của Đảng ta là những người như thế

Thực tiễn đã chứng minh, ở bất cứ hoàn cảnh nào, nếu những người lãnh đạo đất nước quy tụ được nhiều hiền tài cống hiến cho đất nước, cho nhân dân thì cho dù đất nước gặp muôn vàn khó khăn cũng sẽ vượt qua và phát triển

Tóm lại, trong mọi giai đoạn lịch sử, vai trò của nhân tài đều được thể hiện ở những điểm chủ yếu sau:

- Góp phần quan trọng quyết định số phận, sự hưng vong của mỗi một quốc gia

- Góp phần quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển, tiến bộ của xã hội

- Có ý nghĩa then chốt để thực hiện hiện đại hóa trong các lĩnh vực (kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội )

- Có khả năng giải quyết những vấn đề phức tạp ở tầm cao (quốc gia, khu vực và thế giới)

Giai đoạn hiện nay, đất nước ta đang tập trung đẩy mạnh CNH, HĐH, hội nhập quốc tế, nhất là kinh tế quốc tế Đây là một công việc có ý nghĩa vô cùng to lớn đối với sự phát triển đất nước, là nhiệm vụ trung tâm của thời kỳ mới Trước những đòi hỏi lớn lao đó, đội ngũ nhân tài khoa học, công nghệ đóng vai trò động lực, đi đầu trong việc nghiên cứu, ứng dụng các tiến bộ khoa học và công nghệ, tiếp nhận và chuyển giao công nghệ ở nhiều lĩnh vực khác nhau Trong quản lý sản xuất, những nhân tài trong lĩnh vực này là người thực hiện đổi mới cơ chế quản lý, góp phần tổ chức lại và hướng dẫn các lực lượng lao động khác đưa tiến bộ khoa học vào sản xuất để nâng cao năng xuất lao động và hiệu quả kinh tế

Hơn lúc nào hết, trong giai đoạn hiện nay, đội ngũ nhân tài trên các lĩnh vực phải phát huy vai trò to lớn của mình trong quá trình đẩy mạnh CNH, HĐH đất nước, trong đó nhiệm vụ chính trị cơ bản là phát huy vai

trò động lực của khoa học, công nghệ trong quá trình CNH, HĐH, đi đầu trong việc nghiên cứu ứng dụng các kỹ thuật tiến bộ và công nghệ mới, đồng thời đổi mới cơ chế quản lý sản xuất kinh doanh, góp phần tổ chức và hướng dẫn phong trào quần chúng lao động tiến quân vào khoa học và công nghệ, phát huy sáng kiến, cải tiến kỹ thuật, hợp lý hoá sản xuất để nâng cao năng suất lao động và hiệu quả kinh tế Mở rộng và tăng cường năng lực hoạt động sáng tạo của người lao động trong quá trình sản xuất nhằm vừa tăng thêm cơ hội tìm kiếm việc làm, góp phần giải quyết tình trạng thất nghiệp, vừa tạo ra sự phát triển nhanh và bền vững cho xã hội; nhờ đó, tạo

ra những khả năng thực tế để con người phát triển toàn diện

1.2 ĐẢNG BỘ TỈNH BẮC GIANG LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THU HÚT VÀ

SỬ DỤNG NHÂN TÀI - THỰC TRẠNG VÀ MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA

1.2.1 Đặc điểm tình hình tỉnh Bắc Giang và Đảng bộ tỉnh Bắc Giang

1.2.1.1 Khái quát đặc điểm, tình hình tỉnh Bắc Giang

Bắc Giang là một tỉnh miền núi, nằm ở phía Đông Bắc của Tổ quốc, có

vị trí cách Thủ đô Hà Nội 50 km về phía bắc, cách thành phố Hải Phòng hơn

100 km về phía đông, nằm giữa trung tâm giao lưu của vùng tam giác trọng

Ninh, phía tây giáp tỉnh Thái Nguyên, Hà Nội, phía đông giáp tỉnh Hải Dương

và Quảng Ninh

Đơn vị hành chính của tỉnh có thành phố Bắc Giang là trung tâm và 09 huyện: Sơn Động, Lục Ngạn, Lục Nam, Yên Thế, Lạng Giang, Yên Dũng, Việt Yên, Tân Yên và Hiệp Hoà Dân số toàn tỉnh khoảng 1,6 triệu người, mật

độ bình quân 413 người/km2 Dân cư phân bố không đều, dân sống ở nông thôn 94,7%, ở đô thị 5,3%, phần lớn tập trung ở thành phố Bắc Giang và các huyện vùng trung du Bắc Giang có 16 dân tộc thiểu số với 93.627 người,

gồm các dân tộc Tày (chiếm 2,05%), Nùng, Sán dìu, Sán chí, Cao lan, Dao, Hoa Số người trong độ tuổi lao động chiếm 62% dân số Số lao động tham gia hoạt động kinh tế khoảng 830.000 người

Bắc Giang có tiềm năng to lớn là lao động và đất đai, nhất là đồi rừng, thích hợp với nhiều loại cây ăn quả như vải thiều, nhãn, hồng không hạt, dứa,

na, cam, chuối… hiện nay ở tỉnh đã hình thành những các vùng trồng lúa, lạc, chè, thuốc lá, đậu tương… có năng suất, chất lượng cao như ở huyện Việt Yên, Hiệp Hoà, Tân Yên, Yên Thế Trong chuyển dịch cơ cấu cây trồng, Bắc Giang đã trở thành vùng quê nổi tiếng về vải thiều (Lục Ngạn), gà đồi (Yên Thế)… góp phần xoá đói giảm nghèo, tạo nên sự trù phú của nhiều làng quê trong cơ chế thị trường

Bắc Giang là vùng đất giàu truyền thống yêu nước và cách mạng, từng được người xưa ví là “phên dậu”, là một trong “tứ trấn” trọng yếu của đất nước Miền đất này từng là nơi ngăn chặn, là chiến trường lớn của quân dân

cả nước chống lại những cuộc xâm lăng của các triều đại phong kiến phương Bắc xưa Sử xanh, bia đá còn ghi những dấu tích lịch sử nổi tiếng như địa danh phòng tuyến sông Cầu của quân dân nhà Lý chống quân Tống; Nội Bàng, Xa Lý của quân dân nhà Trần chống quân Nguyên - Mông; Cần Trạm, Xương Giang của quân dân nhà Lê chống quân Minh; khởi nghĩa Yên Thế gắn liền với tên tuổi của người Anh hùng dân tộc Hoàng Hoa Thám, mãi mãi

đi vào lịch sử chống ngoại xâm oanh liệt của dân tộc, chôn vùi mộng xâm lăng của bao đạo quân hung tàn

Nhân dân các dân tộc tỉnh Bắc Giang có truyền thống, đoàn kết, dũng cảm trong chiến đấu; cần cù chịu khó, sáng tạo, tự lực, tự cường trong lao động sản xuất, gắn bó thuỷ chung một lòng đi theo Đảng, Bác Hồ làm cách mạng Bắc Giang là nơi sớm có phong trào cách mạng, có An toàn khu II là nơi nuôi dấu nhiều đồng chí cán bộ lãnh đạo cao cấp của Đảng và Nhà nước

ta trong thời kỳ hoạt động bí mật Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, Bắc Giang đã thực hiện “thóc không thiếu một cân, quân không thiếu một người”, đã không tiếc công, của chi viện cho tiền tuyến lớn, biết bao người con ưu tú của Bắc Giang đã ngã xuống hoặc hy sinh một phần cơ thể đem lại hoà bình cho đất nước Trong chiến tranh và ngay trong thời kỳ đổi mới hiện nay những tên đất, tên làng, tên núi, tên sông của Bắc Giang mãi mãi gắn liền với lịch sử vẻ vang của dân tộc

Bắc Giang cũng là vùng văn hoá dân gian đặc sắc với đầy đủ sự phong phú Ca dao, dân ca, tục ngữ, phương ngôn, truyền thuyết, truyện kể dân gian còn lưu truyền cho đến ngày nay Bắc Giang có 05 làng Quan họ cổ được UNESCO công nhận là di sản văn hoá phi vật thể của nhân loại; có truyền thống hát ví, hát chèo cổ (Việt Yên), hát tuồng cổ trong lễ hội Phồn Xương (Yên Thế), tục hát Soong Hao, Sli, hát Lượn… ở các vùng dân tộc thiểu số (Lục Ngạn) vẫn được bảo tồn và phát huy

Truyền thống khoa bảng của Bắc Giang được nổi danh trong cả nước Trải qua 844 năm khoa cử của các triều đại phong kiến (1075-1919), Bắc Giang có 66 người đỗ từ tiến sĩ đến trạng nguyên, xếp thứ 8 trong các tỉnh thành có người đỗ tiến sĩ trong cả nước Cùng đó là nhiều danh sĩ nổi tiếng tham gia chốn quan trường giữ nhiều vị trí quan trọng, luôn giữ gìn được phẩm hạnh, khí tiết, đóng góp cho đất nước về nhiều mặt, không làm hổ danh tên tuổi quê hương Đó là trạng nguyên Đào Sư Tích, người Song Khê (Yên Dũng) đỗ trạng nguyên khoa Giáp Dần (1374) làm quan đến chức Nhập nội hành khiển Thời Lê sơ (thế kỷ XV) có Thân Nhân Trung người làng Yên Ninh đỗ tiến sĩ khoa Kỷ Sửu (1469) là danh sĩ nổi tiếng được vua Lê Thánh Tông đánh giá cao về tài đức và được người đương thời tôn vinh là bậc “danh nho trùm đời” làm quan dưới triều Lê Thánh Tông đến chức Đông các đại học

sĩ kiêm quốc tử giám tế tửu, lại bộ thượng thư, nhập nội phụ chính, là Phó

Nguyên soái Hội Tao Đàn (vua Lê Thánh Tông là nguyên soái); Thân Nhân

Trung là người đề cao tư tưởng “Hiền tài là nguyên khí của quốc gia, nguyên

khí thịnh thì thế nước mạnh mẽ, nguyên khí suy thì thế nước yếu kém” Thời

Mạc có trạng nguyên Giáp Hải (1507 - 1586) người Dĩnh Kế (thành phố Bắc Giang), đỗ trạng nguyên năm 1538, làm quan đến lục bộ thượng thư, tước Sách quận công Thời Lê Trung Hưng có Trần Đăng Tuyển (1614-1673), người làng Hoàng Mai (Việt Yên) đỗ tiến sĩ khoa Canh Thìn (1640), làm đến

tể tướng Ngoài những danh sĩ nổi tiếng trên đây, Bắc Giang còn có nhiều người đỗ thám hoa, nhiều thượng thư, nhiều người được cử đi sứ đều đem lại

vị thế cho đất nước…

1.2.1.2 Khái quát về Đảng bộ tỉnh Bắc Giang

ĐBBG là bộ phận hợp thành của Đảng Cộng sản VN, có đầy đủ tính chất, đặc điểm của đảng cầm quyền, đồng thời mang sắc thái riêng của một tỉnh miền núi phía Bắc

Bắc Giang là một trong những địa phương thành lập chi bộ sớm nhất trong cả nước Đầu tháng 7/1929, chi bộ cộng sản đầu tiên của hai tỉnh Bắc Giang, Bắc Ninh được thành lập Ngày 4/8/1929, Đảng bộ Đông Dương Cộng sản Đảng Bắc Giang - Bắc Ninh được thành lập Đây là bước ngoặt lịch sử quan trọng, đánh dấu bước phát triển mới của phong trào cách mạng Bắc Giang - Bắc Ninh Từ Đại hội lần thứ nhất (năm 1959) đến nay, ĐBBG đã qua 17 kỳ đại hội đại biểu (trong đó có 9 kỳ là Đại hội Đảng bộ tỉnh Hà Bắc) Qua mỗi kỳ đại hội là một bước trưởng thành; nếu Đại hội lần thứ II, Đảng bộ tỉnh có trên 7.000 đảng viên thì đến Đại hội lần thứ XVII (năm 2010) đã có trên 6 vạn đảng viên

Đến tháng 12/2011, ĐBBG có 15 đảng bộ trực thuộc (trong đó 10 đảng

bộ huyện, thành phố; 05 đảng bộ trực thuộc), với 66.183 đảng viên, 846 tổ

chức cơ sở đảng (334 đảng bộ và 512 chi bộ), 3.934 chi bộ trực thuộc đảng ủy

cơ sở Bộ máy cơ quan giúp việc trực tiếp của Đảng bộ tỉnh (Tỉnh uỷ, Ban Thường vụ Tỉnh uỷ) gồm 08 ban, cơ quan của Tỉnh ủy; ngoài ra còn: mặt trận

tổ quốc và 05 đoàn thể chính trị - xã hội, 12 hội quần chúng, 29 sở, ban, ngành trực thuộc HĐND, UBND tỉnh, 19 cơ quan ngành dọc Trung ương đóng trên địa bàn tỉnh

Vai trò lãnh đạo của ĐBBG đối với các lĩnh vực công tác của tỉnh nói chung và công tác thu hút, sử dụng nhân tài nói riêng luôn được thể hiện thông qua các cơ quan lãnh đạo của mình như: Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh, Ban chấp hành Đảng bộ tỉnh, Ban Thường vụ Tỉnh ủy

- Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh là cơ quan lãnh đạo của ĐBBG, được

tổ chức theo nhiệm kỳ 05 năm/ lần Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh quyết định các vấn đề quan trọng của tỉnh về kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, an ninh - quốc phòng, xây dựng Đảng

- Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh (gọi tắt là Tỉnh uỷ) là cơ quan lãnh đạo

của Đảng bộ tỉnh giữa hai kỳ đại hội Đảng bộ tỉnh, có nhiệm vụ lãnh đạo, chỉ đạo cả hệ thống chính trị và nhân dân các dân tộc trong tỉnh tổ chức thực hiện thắng lợi đường lối, chủ trương, mục tiêu, nhiệm vụ mà nghị quyết đại hội Đảng bộ tỉnh đã đề ra trong từng thời kỳ

Đại hội đại biểu ĐBBG lần thứ XVII (nhiệm kỳ 2010 - 2015) đã bầu Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh gồm 55 đồng chí Trong đó: nữ 07 đồng chí; tuổi trẻ từ 40 tuổi trở xuống 07 đồng chí; cán bộ người dân tộc kinh 50 đồng chí, người dân tộc thiểu số 05 đồng chí Độ tuổi bình quân là 48,3 tuổi; đồng chí cao tuổi nhất sinh năm 1954, ít tuổi nhất sinh năm 1974 Về trình độ chuyên môn: 100% các đồng chí có trình độ đại học trở lên, trong đó tiến sĩ 03 đồng chí, thạc sĩ 19 đồng chí; lý luận chính trị: Cử nhân, cao cấp 55 đồng chí

Trong 55 đồng chí tỉnh uỷ viên được cơ cấu các đồng chí là thường trực Tỉnh uỷ, Chủ tịch, các phó chủ tịch UBND tỉnh, thường trực HĐND tỉnh; cơ cấu các đồng chí trưởng các ban của Đảng; các đồng chí bí thư các huyện, thành phố; thủ trưởng một số ngành lớn, quan trọng

- Ban Thường vụ Tỉnh ủy là cơ quan thay mặt Ban Chấp hành Đảng bộ

tỉnh lãnh đạo và chỉ đạo mọi mặt công tác của Đảng bộ giữa hai kỳ hội nghị Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Ban Thường vụ Tỉnh ủy Bắc Giang khoá XVII hiện có 14 đồng chí: Trong đó: cán bộ nữ 01 đồng chí; cán bộ dân tộc thiểu số

01 đồng chí Độ tuổi bình quân là 49,7 tuổi Về trình độ chuyên môn: 100%

có trình độ đại học trở lên, trong đó thạc sĩ 08 đồng chí; 100% có trình độ lý luận chính trị cử nhân, cao cấp Các đồng chí uỷ viên Ban Thường vụ Tỉnh uỷ được cơ cấu các chức danh Bí thư, phó bí thư Tỉnh uỷ; Chủ tịch, phó chủ tịch UBND tỉnh; phó chủ tịch HĐND tỉnh; các đồng chí là trưởng các ban của Tỉnh uỷ; Chỉ huy trưởng Bộ chỉ huy Quân sự tỉnh, Giám đốc Công an tỉnh và địa bàn quan trọng của tỉnh

- Bộ máy cơ quan tham mưu giúp việc của Tỉnh ủy Bắc Giang bao gồm:

Văn phòng Tỉnh ủy, Ban Tổ chức Tỉnh ủy, Ban Tuyên giáo Tỉnh ủy, Ban Dân vận Tỉnh ủy, Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy cùng các đơn vị sự nghiệp là Trường Chính trị tỉnh, Báo Bắc Giang và Ban Bảo vệ Chăm sóc Sức khỏe cán bộ tỉnh

Những năm qua, Đảng bộ tỉnh đã luôn quán triệt, kiên định đường lối đổi mới; giữ vững nguyên tắc tổ chức của Đảng; phát huy dân chủ, truyền thống đoàn kết; triển khai lãnh đạo toàn diện các mặt công tác Trong từng giai đoạn đều đề ra nhiệm vụ trọng tâm, trọng điểm; trong đó luôn xác định rõ nhiệm vụ phát triển kinh tế là trọng tâm, xây dựng Đảng là then chốt, xây dựng văn hoá là nền tảng, mục tiêu và động lực phát triển Hướng trọng tâm vào lãnh đạo phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và ngành nghề nông

thôn; đồng thời, tập trung chỉ đạo phát triển sản xuất nông nghiệp hàng hoá, nhằm đẩy nhanh tốc độ tăng trưởng và chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng CNH, HĐH; gắn tăng trưởng kinh tế với phát triển văn hoá và giải quyết các vấn đề xã hội; bảo đảm giữ vững ổn định chính trị tại địa phương Do có sự tập trung lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh và sự phấn đấu nỗ lực của nhân dân các dân tộc trong tỉnh, Bắc Giang đã có bước tiến mới trên con đường CNH, HĐH và hội nhập quốc tế

1.2.2 Thực tra ̣ng việc lãnh đạo c ông tác thu hút, sử dụng nhân tài của Đảng bộ tỉnh Bắc Giang

1.2.2.1 Những nhân tố tác động tới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh trong thu hút, sử dụng nhân tài giai đoạn hiện nay

* Những nhân tố thuận lợi

hơn 25 năm qua đã giành được những thành tựu to lớn về nhiều mặt, thế và lực của nước ta lớn và mạnh hơn nhiều so với trước đây Nước ta đã mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế, gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), giữ vững môi trường hoà bình ổn định nhằm khai thác tiềm năng, thế mạnh để phát triển kinh tế, giữ vững độc lập tự chủ, tạo môi trường lành mạnh đưa nền kinh tế của chúng ta hội nhập quốc tế và theo kịp với sự phát triển của các nước trong khu vực và trên thế giới

Cùng với sự phát triển chung của đất nước, kinh tế - xã hội của tỉnh Bắc Giang cũng có bước phát triển vượt bậc trên tất cả các mặt: thu hút đầu

tư, phát triển công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, dịch vụ và du lịch; cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội được củng cố, tăng cường; đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt; các lĩnh vực văn hoá - xã hội, quốc phòng an ninh, xây dựng hệ thống chính trị của tỉnh được chăm lo, phát triển Những thành tựu đã đạt

được trong thời gian qua đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc tăng cường công tác xây dựng Đảng bộ tỉnh trong sạch, vững mạnh, đồng thời là tiền đề cơ sở quan trọng để thu hút, sử dụng nhân tài đạt hiệu quả

- Trong thời đại ngày nay cuộc cách mạng khoa học và công nghệ phát triển mạnh mẽ, làm tăng nhanh lực lượng sản xuất, đồng thời thúc đẩy quá trình toàn cầu hoá kinh tế và tiến đến nền kinh tế tri thức Đây là những nhân

tố thuận lợi tác động đến công tác thu hút và sử dụng nhân tài Toàn cầu hóa

và sự phát triển của khoa học và công nghệ đang mở ra thời đại mới - Thời đại của kinh tế thông tin, kinh tế tri thức với vai trò ngày càng gia tăng của

"nguồn lực con người" Đó là những người có trí tuệ, có kỹ năng, được đào tạo cơ bản Con người với các kỹ năng và kiến thức của mình là nguồn lực ngày càng quan trọng và quyết định sự phát triển của mỗi quốc gia, mỗi vùng

Vị thế của con người đang ngày càng được coi trọng Lao động của con người ngày càng trở nên quý giá Vì vậy, chất lượng nguồn nhân lực phải được coi trọng và tạo điều kiện phát triển toàn diện

- Thực hiện cuộc vận động xây dựng và chỉnh đốn Đảng theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 6 (lần 2) khoá VIII, cuộc vận động “Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” và nhất là Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI) “Một số vấn đề cấp bách về xây dựng Đảng hiện nay”; các cấp uỷ đảng đã tập trung chỉ đạo và bước đầu đạt được nhiều kết quả, tạo chuyển biến tích cực trong nhận thức, phong cách làm việc của đội ngũ cán bộ, công

càng nâng cao, được nhân dân tín nhiệm và tin theo

- Công tác cán bộ được các cấp uỷ trong ĐBBG quan tâm chỉ đạo, tổ chức thực hiện tốt hơn Đội ngũ cán bộ có sự phát triển cả về số lượng và chất lượng Trình độ, năng lực, phẩm chất chính trị, đạo đức lối sống, tinh

thần trách nhiệm của số đông cán bộ làm công tác Đảng, chính quyền, đoàn thể được nâng lên rõ rệt

- Trong các văn kiện Đại hội và Hội nghị các khóa gần đây, Trung ương Đảng đều rất quan tâm đến công tác nhân tài như: Hội nghị Trung ương lần thứ Sáu (khóa IX) nêu “Hoàn thiện hệ thống cơ chế, chính sách, phát hiện, đào tạo, bồi dưỡng, sử dụng nhân tài, đáp ứng yêu cầu CNH, HĐH”; Văn kiện Đại hội lần thứ X nêu “Xây dựng và thực hiện chính sách phát triển

và trọng dụng nhân tài, thu hút nhân tài vào những lĩnh vực quan trọng ”; Hội nghị Trung ương lần thứ Chín (khóa X) xác định “Xây dựng chiến lược quốc gia về nhân tài”; Đại hội lần thứ XI cũng nêu rõ “ có cơ chế, chính sách phát hiện, trọng dụng nhân tài Có chính sách đặc biệt đối với nhân tài của đất nước” Đây là những chủ trương, định hướng quan trọng để Chính phủ, các Bộ, ngành, địa phương thống nhất nhận thức và hành động, đồng thời là

cơ sở để xây dựng và ban hành các cơ chế chính sách đào tạo, thu hút, sử dụng và trọng dụng nhân tài đất nước và địa phương

- Bắc Giang là tỉnh gần Thủ đô Hà Nội, hạ tầng cơ sở từng bước được nâng cấp và xây dựng, kinh tế có sự tăng trưởng khá, đời sống nhân dân được cải thiện đáng kể, các vấn đề về văn hóa, y tế, giáo dục an sinh xã hội được thực hiện tương đối tốt Bắc Giang còn là quê hương có truyền thống hiếu học lâu đời, sản sinh ra nhiều người con ưu tú, nhân tài của đất nước Ngày nay, thế hệ trẻ Bắc Giang có nhiều cố gắng trong học tập, bước tiếp truyền thống ông cha để lại Đây là yếu tố thuận lợi cơ bản để Bắc Giang có điều kiện thu hút được nhiều người có trình độ, năng lực về tỉnh công tác

* Những nhân tố khó khăn

- Toàn cầu hoá là xu thế khách quan của Thế giới ngày nay, vừa có mặt

tích cực vừa có mặt tiêu cực đang có dấu hiệu bị các nước phát triển và các

tập đoàn kinh tế xuyên quốc gia chi phối Đối với nước ta, mặt trái của kinh tế thị trường tác động mạnh mẽ đến mọi mặt của đời sống xã hội, trong đó có công tác thu hút và sử dụng nhân tài Sự phân hoá giàu nghèo giữa các tầng lớp xã hội đang có xu hướng ngày càng sâu sắc Các tệ nạn xã hội, tiêu cực, tham nhũng chưa được đẩy lùi và đang diễn biến phức tạp, làm suy giảm lòng tin của nhân dân vào chế độ, làm cho nhân tài không thực sự mặn mà vào làm việc trong hệ thống chính trị để phục vụ chế độ, để cống hiến hết khả năng của mình

- Tình hình quốc tế đang có những diễn biến phức tạp Chủ nghĩa xã hội đang gặp nhiều khó khăn, phải đấu tranh chống lại những âm mưu, thủ đoạn phá hoại của kẻ thù, nhất là các chiến lược Diễn biến hoà bình, gây bạo loạn lật đổ, sử dụng các chiêu bài dân chủ, nhân quyền, dân tộc, tôn giáo hòng chia rẽ nội bộ, làm thay đổi chế độ chính trị ở nước ta

- Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống của một

bộ phận cán bộ, đảng viên gắn với tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí là nguy

cơ nội sinh, là thứ giặc nội xâm của công tác xây dựng Đảng trong điều kiện Đảng cầm quyền Đây thực sự là vấn đề nghiêm trọng vì nó làm giảm uy tín của Đảng, làm giảm lòng tin của quần chúng nhân dân đối với Đảng Chúng

dân là môi trường cho Đảng tồn tại và hoạt động Mối quan hệ giữa dân với Đảng được ví như cá với nước Đảng không có dân, cũng giống như cá sống không có nước Vì thế, nhận thức được nguy cơ này để điều chỉnh, khắc phục

nó là vấn đề sống còn của Đảng, là điều kiện cho Đảng giữ vững và phát huy vai trò của Đảng cầm quyền trong giai đoạn hiện nay

- Mặc dù kinh tế của tỉnh Bắc Giang thời gian qua có sự tăng trưởng khá, nhưng chưa thật sự vững chắc, chưa tương xứng với tiềm năng của Tỉnh Một số vấn đề bức xúc về văn hoá, xã hội chưa được giải quyết tốt

Tỷ lệ hộ nghèo giảm nhanh nhưng chưa bền vững Tình hình an ninh, trật

tự tuy ổn định, nhưng tệ nạn xã hội, trật tự an toàn giao thông và tội phạm hình sự còn diễn biến phức tạp Hệ thống chính trị đã được quan tâm củng

cố, tăng cường, nhưng công tác cải cách hành chính vẫn chưa đáp ứng tốt yêu cầu của nhân dân và doanh nghiệp Một số cơ sở đảng còn buông lỏng quản lý cán bộ, nội bộ một số nơi mất đoàn kết, công tác cán bộ chậm trẻ hoá, thiếu sự quan tâm kịp thời của cấp trên Một số đoàn thể chính trị - xã hội chậm đổi mới về phương thức hoạt động nên chưa tập hợp được đông đảo quần chúng tham gia Những nhân tố trên đã ảnh hưởng không nhỏ đến việc thu hút và sử dụng nhân tài của Tỉnh

- Thời gian qua, công tác nhân tài đã được Tỉnh ủy quan tâm, chỉ đạo sát sao, một số chủ trương, chính sách, định hướng để phát hiện, bồi dưỡng, đào tạo, thu hút, sử dụng và trọng dụng nhân tài đã được ban hành,

tổ chức thực hiện, nhưng còn chưa thật sự đồng bộ, triệt để Đây cũng là

1.2.2.2 Nội dung, phương thư ́ c lãnh đạo công tác thu hút , sử dụng nhân tài của ĐBBG

* Khái niệm công tác thu hút và sử dụng nhân tài:

“Thu hút nhân tài” là việc cơ quan, tổ chức có thẩm quyền đưa ra các

biện pháp, cơ chế, chính sách ưu đãi, tạo dựng môi trường làm việc thuận lợi để lôi cuốn, dồn sự chú ý đối với những người có tài năng trên các lĩnh vực cụ thể

về làm việc, công tác ở cơ quan, địa phương, đơn vị mình

“Sử dụng nhân tài” là việc cơ quan, địa phương, đơn vị sử dụng cán bộ

bố trí, sắp xếp những người có tài năng vào những vị trí làm việc thích hợp để

họ phát huy tốt nhất năng lực, sở trường, góp phần thực hiện hoàn thành xuất sắc mục tiêu, nhiệm vụ mà cơ quan, địa phương, đơn vị đề ra

Công tác thu hút và sử dụng nhân tài là việc cơ quan, tổ chức có thẩm quyền đưa ra các biện pháp, cơ chế, chính sách ưu đãi, tạo dựng môi trường làm việc thuận lợi để lôi cuốn, tuyển chọn những người có tài năng trên các lĩnh vực cụ thể về làm việc và bố trí, sắp xếp vào những vị trí thích hợp để họ phát huy tốt nhất năng lực , sở trường, góp phần thực hiện hoàn thành xuất sắc mục tiêu, nhiệm vụ mà cơ quan, tổ chức đề ra

Công tác thu hút và sử dụng nhân tài của ĐBBG được chia làm hai nội dung rõ rệt

Một là, bằng các biện pháp thích hợp để lôi cuốn, tuyển chọn được

nhân tài vào làm việc và trở thành cán bộ của các cơ quan trong hệ thống chính trị tỉnh Bắc Giang

Hai là, bố trí, sắp xếp những nhân tài đã có và mới được tuyển dụng vào

các vị trí, giao công việc, chức vụ quan trọng tương xứng với tài năng của họ

để làm việc đạt hiệu quả cao ở các cơ quan, tổ chức, đơn vị

Như vậy, ĐBBG lãnh đạo công tác thu hút và sử dụng nhân tài là: bao gồm toàn bộ hoạt động của Đảng bộ tỉnh (thông qua Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy ) đề ra các chủ trương lãnh đạo (chỉ thị, nghị quyết, đề án ) đúng đắn về tổ chức, hoạt động, cơ chế, môi trường làm việc để lôi cuốn, tuyển chọn những người có tài năng trên các lĩnh vực cụ thể về làm việc và bố trí, sắp xếp vào những vị trí thích hợp để họ phát huy tốt nhất năng lực, sở trường, góp phần thực hiện hoàn thành xuất sắc mục tiêu, nhiệm vụ mà cơ quan, tổ chức trong tỉnh đề ra

Để thực hiện vai trò lãnh đạo đối với công tác thu hút và sử dụng nhân tài đạt kết quả tốt, thì hai vấn đề quan trọng Đảng bộ tỉnh phải quan tâm là phải xác định đúng nội dung lãnh đạo và tạo lập được phương thức lãnh đạo

phù hợp Trên cơ sở đó xây dựng một quy trình lãnh đạo, từ khâu đầu đến khâu cuối theo cơ chế phối hợp chặt chẽ, nhịp nhàng, đồng bộ và thống nhất

* Nội dung lãnh đạo của ĐBBG đối với công tác thu hút và sử dụng

nhân tài được thể hiện ở các điểm chủ yếu sau:

Thứ nhất, Đảng bộ tỉnh thông qua các cơ quan lãnh đạo của mình (Đại

hội Đảng bộ tỉnh, Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy) định hướng chính trị cho các cơ quan, đơn vị trong hệ thống chính trị tỉnh bằng chủ trương, nghị quyết, chiến lược, sách lược lãnh đạo, phương hướng, nhiệm vụ của công tác thu hút

và sử dụng nhân tài ở tỉnh Với vai trò lãnh đạo chính trị, bằng nghị quyết, chủ trương, đường lối, chính sách của mình, Đảng bộ tỉnh định hướng việc phát hiện và sử dụng nhân tài trong từng giai đoạn cách mạng cụ thể và tầm chiến lược lâu dài Đây là một trong những vai trò mà không có một tổ chức nào khác có thể thay thế được

Thứ hai, Đảng bộ tỉnh lãnh đạo các các cơ quan, đơn vị trong hệ thống

chính trị tỉnh và cơ quan tham mưu của mình (Ban Tổ chức Tỉnh ủy), đặc biệt

là UBND tỉnh (với cơ quan tham mưu trực tiếp là Sở Nội vụ) thực hiện công tác thu hút và sử dụng nhân tài Trong điều kiện Đảng cầm quyền, Đảng lãnh đạo thông qua nhà nước và đoàn thể Vì vậy, Đảng bộ tỉnh chỉ đạo, lãnh đạo đối với UBND , mặt trận tổ quốc và các đoàn thể những vấn đề liên quan đến nhân tài, công tác thu hút, sử dụng nhân tài mang tính định hướng bằng chủ trương, chính sách, nghị quyết, không quyết định những vấn đề cụ thể thuộc chức trách của UBND, mặt trận và các đoàn thể

Thứ ba, Đảng bộ tỉnh lãnh đạo xây dựng một số đề án, chủ trương thí

điểm mới để thu hút, bố trí, sử dụng những người có phẩm chất, năng lực trình

độ cao vào bộ máy trong hệ thống chính trị tỉnh, cũng như giao giữ những vị trí, công việc tương xứng với năng lực, trình độ của họ Những người có tài thường không chịu gò bó theo một khuôn mẫu cứng nhắc, thẳng thắn bảo vệ lẽ phải đến cùng do vậy, nếu thực hiện công tác nhân tài theo như công tác cán

bộ thông thường thì không tuyển dụng, “giữ chân” được họ Chính vì vậy, Tỉnh

ủy Bắc Giang đã ban hành và lãnh đạo thực hiện một số đề án, chủ trương mới nhằm thực hiện bước đột phá trong công tác cán bộ, thu hút và sử dụng nhiều hơn những người có tài năng thực sự cống hiến cho tỉnh, cụ thể:

+ Xét tuyển công chư ́ c không qua thi đối với những người có bằng đại học chính quy loại giỏi, xuất sắc Căn cứ Nghị định của Chính phủ và các văn

bản của Trung ương; xuất phát từ yêu cầu, tình hình thực tế của tỉnh Bắc Giang, Tỉnh ủy, UBND tỉnh đã thống nhất và chỉ đạo các cơ quan tham mưu trong việc tuyển chọn cán bộ (Ban Tổ chức Tỉnh ủy, Sở Nội vụ và các Hội đồng thi tuyển công chức khối Đảng và Nhà nước) thực hiện việc xét tuyển không qua thi, ngoài các đối tượng như quy định của Trung ương, Bắc Giang còn thực hiện xét tuyển không qua thi đối với các thí sinh có bằng đại học chính quy loại giỏi ở các trường công lập, nhằm thu hút nhiều hơn những người có năng lực, trình độ cao về công tác ở các cơ quan, đơn vị của tỉnh

+ Thi tuyển cán bộ lãnh đạo, quản lý đơn vị sự nghiệp Có thể nói đây

là bước đột phá trong công tác cán bộ của tỉnh Bắc Giang nhằm tuyển chọn những cán bộ, công chức, viên chức thực sự có tài giữ các chức vụ lãnh đạo, quản lý Nguồn cán bộ dự thi tuyển, ngoài từ nguồn tại chỗ thì có cả từ ngoài đơn vị, ngoài ngành, ngoài tỉnh Nét đổi mới của phương pháp này là người được bổ nhiệm giữ chức vụ lãnh đạo đơn vị phải xây dựng đề án "Tổ chức hoạt động và phát triển của đơn vị đăng ký dự tuyển", qua đó có thể lựa chọn được những người thực sự có năng lực nhất

+ Bố trí cán bộ trẻ có triển vọng thực tập, tập sự lãnh đạo, quản lý ở cấp huyện Mục đích của Đề án là tạo nguồn cán bộ lãnh đạo, quản lý có chất

lượng cho các cơ quan, địa phương, đơn vị trong hệ thống chính trị tỉnh những năm tiếp theo Đối tượng là những cán bộ trẻ (dưới 40 tuổi) được đào

tạo cơ bản, 3 năm liên tục hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ Cán bộ được đưa đi thực tập, tập sự được hưởng 0,6% của mức lương tối thiểu chung/người/ tháng và hỗ trợ một lần để ổn định sinh hoạt, làm việc từ 4-6 triệu đồng/ người [3, tr.3-4]

+ B ố trí tăng thêm cấp phó ở một số cơ quan, sở, ban, ngành của tỉnh

và UBND cấp huyện Căn cứ tình hình thực tế của tỉnh; vận dụng quan điểm

chỉ đạo của Trung ương về tăng cường cán bộ trẻ, Tỉnh ủy Bắc Giang đã thống nhất chủ trương thí điểm bố trí tăng thêm cấp phó ở một số cơ quan, sở, ban, ngành của tỉnh và UBND cấp huyện Cấp phó được tăng thêm phải đảm bảo là cán bộ trẻ (dưới 40 tuổi), thật sự có năng lực, trình độ, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao Chủ trương trên, nhằm mục đích sử dụng cán bộ trẻ,

có năng lực, triển vọng giữ cương vị lãnh đạo, quản lý, để rèn luyện, đào tạo, bồi dưỡng kiến thức thực tiễn và từng bước khắc phục tư duy không mạnh dạn sử dụng cán bộ trẻ có tài năng

Bốn là, Đảng bộ tỉnh kiểm tra, giám sát các cơ quan, tổ chức thực hiện

việc thu hút và sử dụng nhân tài Kiểm tra, giám sát là chức năng lãnh đạo của Đảng, lãnh đạo mà không kiểm tra, giám sát coi như không lãnh đạo Việc kiểm tra, giám sát của Đảng bộ tỉnh được tiến hành ngay từ khi xây dựng nghị quyết và trong quá trình tổ chức thực hiện các nghị quyết nhằm tăng tính đúng đắn, chính xác của chủ trương, đường lối do Đảng bộ tỉnh đề ra Công tác kiểm tra, giám sát thực hiện việc thu hút và sử dụng nhân tài được tiến hành chủ yếu qua các cơ quan giúp việc của Tỉnh ủy mà trọng tâm là Ban Tổ chức Tỉnh ủy

và Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy

* Phương thức lãnh đạo của ĐBBG đối với công tác thu hút và sử

dụng nhân tài hiện nay thể hiện chủ yếu là:

- Nghiên cứu đề ra các chủ trương, nghị quyết, kế hoạch, chương trình

sát đúng để lãnh đạo việc thu hút và sử dụng nhân tài trong tỉnh Các chủ

trương, nghị quyết của Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy có vai trò hết sức quan trọng, nó xác định phương hướng, nhiệm vụ, mục tiêu, giải pháp lớn để lãnh đạo tổ chức thực hiện thu hút và sử dụng nhân tài ở tỉnh Khi Tỉnh uỷ, Ban Thường vụ Tỉnh ủy bàn và ra nghị quyết về công tác nhân tài thì các cơ quan tham mưu như: Ban Tổ chức Tỉnh uỷ, Sở Nội vụ và các ngành có liên quan phải có trách nhiệm chuẩn bị dự thảo nghị quyết bảo đảm sát hợp với tình hình cụ thể, gắn công tác nhân tài với công tác cán bộ và cả quá trình phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh

Sau khi Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy có nghị quyết, chủ trương về thu hút và sử dụng nhân tài, thì HĐND, UBND tỉnh có trách nhiệm tổ chức triển khai chỉ đạo thực hiện theo chức năng, nhiệm vụ quyền hạn của mình Đảng bộ cấp huyện, thành phố và tương đương căn cứ vào sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh, tình hình thực tiễn ở địa phương xây dựng kế hoạch tổ chức triển khai thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ công tác này

- Lãnh đạo thông qua công tác giáo dục chính trị tư tưởng đối với cán

bộ, đảng viên, công chức và mọi công dân nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò của nhân tài và công tác thu hút và sử dụng nhân tài Thực tiễn đã khẳng

định, chỉ khi nào nhân tài và công tác đối với nhân tài được xã hội nhận thức đầy đủ về vị trí, vai trò thì lúc đó mới được quan tâm đầu tư và tạo điều kiện phát triển Công tác giáo dục chính trị, tư tưởng về thu hút, sử dụng nhân tài trước hết tập trung vào đối tượng cán bộ lãnh đạo, quản lý trong hệ thống chính trị, phát huy vai trò tiền phong, gương mẫu của đội ngũ cán bộ, đảng viên trong việc thực hiện các nghị quyết, chỉ thị của Đảng

- Lãnh đạo thông qua công tác tổ chức và cán bộ Đảng bộ tỉnh chỉ đạo

cơ quan tham mưu về công tác cán bộ (Ban Tổ chức Tỉnh ủy, Sở Nội vụ và bộ phận làm công tác tổ chức cán bộ của các ngành, cấp trong tỉnh) thực hiện tốt việc tham mưu xây dựng các cơ chế, chính sách, chế độ đãi ngộ, cũng như

biện pháp để thu hút và sử dụng tốt nhân tài; đồng thời lãnh đạo các cơ quan này thực hiện tốt chủ trương, định hướng, mục tiêu mà Đảng bộ tỉnh đề ra Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy cũng trực tiếp sử dụng những người có tài,

bố trí vào những chức vụ lãnh đạo, quản lý Những nhân tài được sử dụng này, ngược lại sẽ giúp Tỉnh ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy thực hiện tốt hơn việc thu hút và sử dụng nhân tài ở chính cơ quan, đơn vị mình công tác, cũng như

ở các cơ quan, đơn vị khác trong tỉnh

- Lãnh đạo thông qua công tác kiểm tra, giám sát V.I Lênin đã từng

khẳng định: lãnh đạo mà không có kiểm tra coi như không có sự lãnh đạo Như vậy, có thể nói công tác kiểm tra gắn liền một cách tất yếu với sự lãnh đạo của Đảng, vì lãnh đạo không chỉ là việc xây dựng đường lối, chính sách, nghị quyết, chỉ thị của Đảng, là việc tổ chức thực hiện và bố trí cán bộ mà lãnh đạo còn là kiểm tra, giám sát Ở đây, Đảng bộ tỉnh không những kiểm tra việc các cơ quan, đơn vị trong tỉnh thực hiện chủ trương, nghị quyết mà còn kiểm tra ngay bản thân chủ trương, nghị quyết của Đảng bộ tỉnh về thu hút và

sử dụng nhân tài, nhằm đảm bảo đường lối, chính sách được xác định đúng, được quán triệt và tổ chức thực hiện thắng lợi trong thực tiễn Đó là vấn đề có tính nguyên tắc, vừa là chức năng lãnh đạo, vừa là trách nhiệm, phương pháp, quy trình lãnh đạo của Đảng

1.2.2.3 Kết quả đạt được và một số tồn tại, hạn chế

Những năm qua, việc lãnh đạo công tác thu hút, sử dụng nhân tài của ĐBBG đã đạt được một số kết quả chủ yếu sau đây:

Tổng quan về nguồn nhân lực tỉnh: tính đến ngày 01/4/2009, dân số

toàn tỉnh có 1.555.720 người; số lao động tham gia hoạt động kinh tế khoảng 830.000 người, trong đó tham gia trong ngành công nghiệp xây dựng là 8,86

%, dịch vụ là 14,57 %, nông, lâm nghiệp, thủy sản là 76,58 % tổng số lao động Đến 31/12/2010, tổng số nhân lực của Bắc Giang đã qua đào tạo là 321.400 người, trong đó: trên đại học 1.265 người (bằng 0,4%), đại học