Giáo án ngữ văn 6 bài 2 thánh gióng5

Kể tóm tắt: Những sự việc chính: - Sự ra đời của Thánh Gióng - Thánh Gióng biết nói và nhận trách nhiệm đánh giặc - Thánh Gióng lớn nhanh như thổi - Thánh Gióng vươn vai thành tráng sĩ c

Tiết 5: Văn bản: THÁNH GIểNG

(Truyền thuyết)

A MỤC TIấU BÀI HỌC: Giúp học sinh:

- Nắm đợc nội dung, ý nghĩa và một số nét nghệ thuật tiêu biểu của truyện thánh Gióng

- Kể lại đợc truyện này

B CHUẨN BỊ:

- Giáo viên: + Soạn bài

+ Đọc sách giáo viên và sách bài soạn

- Học sinh: + Soạn bài

C CÁC BƯỚC LấN LỚP:

1 ổn định tổ chức

2 Kiểm tra bài

cũ:

1 Kể túm tắt tryền thuyết bỏnh chưng, bỏnh giầy? Qua truyền thuyết ấy nhõn dõn ta mơ ước điều gỡ?

2 Nờu cảm nhận của em về nhõn vật Lang Liờu?

3 Bài mới * Giới thiệu

bài

Chủ đề đỏnh giặc cứu nước là chủ đề lớn, cơ bản, xuyờn suốt LS văn học VN núi chung, văn học dõn gian VN núi riờng Thỏnh Giúng là truyện dõn gian thể hiện rất tiờu biểu và độc đỏo chủ đề này Đõy là một cõu chuyện hay và hấp dẫn, lụi cuốn biết bao

thế hệ người VN Điều gì đã làm nên sức hấp dẫn, lôi cuốn của câu chuyện như vậy? Hi vọng rằng bài học hôm nay cô trò chúng ta sẽ giải đáp được thắc mắc đó

* Bài mới Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung cần đạt

Hoạt động

1:

Hướng dẫn HS tìm hiểu chung về văn bản

I Đọc và tìm hiểu chung:

- GV hướng dẫn HS đọc diễn

cảm

- GV đọc mẫu 1 đoạn

- Gọi 3 HS lần lượt đọc

- Em hãy kể tóm tắt những sự

việc chính của truyện?

- HS nghe

- HS đọc

- HS nhận xét cách đọc

- HS kể

1 Đọc:

2 Kể tóm tắt: Những sự việc chính:

- Sự ra đời của Thánh Gióng

- Thánh Gióng biết nói và nhận trách nhiệm đánh giặc

- Thánh Gióng lớn nhanh như thổi

- Thánh Gióng vươn vai thành tráng sĩ cưỡi ngựa sắt đi đánh giặc và đánh tan giặc

- Vua phong TG là Phù Đổng Thiên Vương và những dấu tích còn lại của Thánh Gióng

- Hướng dẫn HS tìm hiểu chú

thích 1,2,4,6,10,11,17,18,19

- HS trả lời

3 Chú thích:

Hoạt động

2:

Hướng dẫn HS tìm hiểu truyện (Tìm hiểu theo bố cục)

II Tìm hiểu văn bản:

- Phần mở đầu truyện ứng với

sự việc nào?

- Thánh Gióng ra đời như thế

nào?

- Nhận xét về sự ra đời của

Thánh Gióng?

- Thánh Gióng cất tiếng nói khi

nào? Hãy phân tích ý nghĩa của

chi tiết này?

- HS trả lời cá nhân

- HS trao đổi cặp trong 1 phút

1 Sự ra đời của Thánh Gióng:

- Bà mẹ ướm chân - thụ thai 12 tháng mới sinh;

- Sinh cậu bé lên 3 không nói, cười, đi;

⇒ Khác thường, kì lạ, hoang đường

2 Thánh Gióng lớn lên và ra trận đánh giặc:

- Tiếng nói đầu tiên của Thánh Gióng là tiếng nói đòi đánh giặc

⇒ Đây là chi tiết thần kì có nhiều ý nghĩa:

+ Ca ngợi ý thức đánh giặc cứu nước: ban đầu nói là nói lời quan trọng, lời yêu nước, ý thức đối với đất nước được đặt lên hàng đầu

-Sau hôm gặp sứ giả, Gióng có

điều gì khác thường, điều đó có

ý ngiã gì?

- Chi tiết bà con ai cũng vui

lòng góp gạo nuôi Gióng có ý

nghĩa gì?

* GV: Ngày nay ở làng Gióng

người ta vẫn tổ chức cuộc thi

nấu cơm, hái cà nuôi Gióng

Đây là hình thức tái hiện quá

khứ rất giàu ý nghĩa

- HS suy nghĩ trả lời

- HS trao đổi nhóm

+ Gióng là hình ảnh của nhân dân, lúc bình thường thì âm thầm lặng lẽ nhưng khi nước nhà gặp cơn nguy biến thì đứng

ra cứu nước đầu tiên

- Gióng lớn nhanh như thổi vươn vai thành tráng sĩ:

+ Đáp ứng nhiệm vụ cứu nước Việc cứu nước là rất hệ trọng và cấp bách, Gióng phải lớn nhanh mới đủ sức mạnh kịp đi đánh giặc Hơn nữa, ngày xưa ND ta quan niệm rằng, người anh hùng phải khổng lồ về thể xác, sức mạnh, chiến công Cái vươn vai của Gióng để đạt đến độ phi thường ấy

+ Là tượng đài bất hủ về sự trưởng thành vượt bậc, về hùng khí, tinh thần của dân tộc trước nạn ngoại xâm

- Bà con làng xóm góp gạo nuôi Gióng:

+ Gióng lớn lên bằng thức ăn,

đồ mặc của nhân dân, được nuôi dưỡng bằng những cái bình thường, giản dị, Gióng không hề

xa lạ với nhân dân Gióng đâu chỉ là con của một bà mẹ mà là con của cả làng, của nhân dân

+ ND rất yêu nước, ai cũng mong Gióng ra trận

+ Sức mạnh của Gióng là sức

- Tìm những chi tiết về việc

Gióng ra trận đánh giặc?

- Chi tiết TG nhổ tre đánh giặc

có ý nghiã gì?

- Câu chuyện kết thúc bằng sự

việc gì?

- Vì sao tan giặc Gióng không

về triều để nhận tưứoc lộc mà

lại về trời?

trong3 phút

- HS trả lời

mạnh của toàn dân

- Thánh Gióng ra trận đánh giặc:

Gióng đánh giặc không những bằng vũ khí mà bằng cả cỏ cây của đất nước, bằng những gì có thể giết được giặc Bác Hồ nói:

"Ai có súng thì dùng súng, ai có gươm thì dùng gươm, không có gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy gộc."

3 Thánh Gióng bay về trời:

- Đây là sự ra đi thật kì lạ mà cùng thật cao quí , chứng tỏ Gióng không màng danh lợi, đồng thời cho chúng ta thấy thái

độ của nhân dân ta đối với người anh hùng đánh giặc cứu nước

ND yêu mến, trân trọng muốn giữ mãi hình ảnh của người anh hùng nên đã để gióng về với cõi

vô biên, bất tử Bay lên trời Gióng là non nước, là đất trời, là biểu tượng của người dân Văn Lang

* ý nghĩa của hình tượng Thánh Gióng:

- Là hình tượng tiêu biểu, rực rỡ của người anh hùng diệt giặc cứu nước

- Là người anh hùng mang trong mình sức mạnh cộng đồng buổi đầu dựng nước

- Hình tượng TG trong truyện

có ý nghĩa gì?

- Theo em, truyện TG liên quan

đến sự thật LS nào?

- HS trao đổi nhóm trong 2 phút

- HS trả lời cá nhân

* Cơ sở lịch sử của truyện:

Cuộc chiến tranh tự vệ ngày càng ác liệt đòi hỏi phải huy động sức mạnh của cả cộng đồng

- Số lượng và kiểu loại vũ khí của người Việt cổ tăng lên từ giai đoạn Phùng Nguyên đến Đông Sơn

Hoạt động

3:

Hướng dẫn HS thực hiện phần ghi nhớ III GHI NHỚ: SGK - TR23

- HS đọc

Hoạt động

4

- GV cho HS ghi câu hỏi - HS làm sau đó

trình bày

1 Truyền thuyết TG kết thúc với hình ảnh Gióng cùng ngựa bay về trời

- Kịch bản phim Ông Gióng (Tô Hoài) kết thúc với hình ảnh: tráng sĩ Gióng cùng ngựa sắt thu nhỏ dần thành em bé cưỡi trâu trở về trên đường làng mát rượi bóng tre

- Em hãy so sánh và nêu nhận xét về hai cách kết thúc ấy?

* Gợi ý:

- Hình ảnh gióng bay về trời phù hợp với sự ra đời thần kì của nhân vật: Gióng là thần được trời cử xuống giúp vua Hùng đuổi giặc, đuổi giặc xong Gióng lại bay về trời

- Hình ảnh gióng trong phần kết thúc của bộ phim của Tô Hoài nêu bật ý nghĩa tượng trưng của

nhân vật: Khi đất nước có giặc" mỗi chú bé đều nằm mơ ngựa sắt" đều nằm mơ thành Phù Đổng " vụt lớn lên đánh đuổi giặc Ân" (Tố Hữu) khi đất nước thah bình, các em vẫn là những

em bé trăn trâu hiền lành, hồn nhiên " Súng gươm vứt bỏ lại hiền như xưa"

2 Tại sao hội thi thể thao trong nhà trường lại mang tên "Hội khoẻ Phù Đổng"

- Đây là hội thao dành cho lứa tuổi thiếu nhi (lứa tuổi Gióng) mục đích của cuộc thi là khoẻ để học tập tốt, lao động tốt góp phần vào sự nghiệp bảo vệ và

XD đất nước

4 Hướng dẫn học tập:

- Học bài, thuộc ghi nhớ

- Hoàn thiện bài tập

- Sưu tầm một số đoạn thơ, văn nói về Thánh Gióng

- Vẽ tranh Gióng theo tưởng tượng của em

- Chuẩn bị bài Từ mượn

- Tư liệu: Cây xuân núi vẽ phủ mây ngàn

Muôn toả ngàn hồng rạng thế gian

Ngựa sắt về trời tên tạc mãi

Anh hùng một thuở với thế gian

(Ngô Chi Lan - thời Lê)

* Đảng ta vĩ đại thật Một ví dụ: Trong LS ta có ghi truyện vị anh hùng dân tộc là Thánh Gióng đã dùng gốc tre đuổi giặc Ân Trong những ngày đầu kháng chiến, Đảng ta đã lãnh đạo hàng nghìn, vạn anh hùng noi gương Thánh Gióng dùng gậy tầm vông đấu tranh với thực dân Pháp

thật vĩ đại)