Giáo án ngữ văn 6 bài 2 thánh gióng

1.Kiến thức: - Nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong tác phẩm thuộc thể loại truyền thuyết về đề tài giữ nước.. Lớn nhanh một cách thần kì trong hoàn cảnh đất nước có giặc, cùng nhân dân

GIÁO ÁN NGỮ VĂN 6 BÀI 2 - TIẾT 5: VĂN BẢN: THÁNH GIÓNG

( Truyền thuyết)

I Mục tiêu: Giúp HS.

1.Kiến thức: - Nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong tác phẩm thuộc thể loại truyền thuyết về đề

tài giữ nước

- Những sự kiện và di tích phản ánh lịch sử đấu tranh giữ nước của ông cha ta được kể trong một tác phẩm truyền thuyết

2 Kĩ năng: - Đọc - hiểu văn bản truyền thuyết theo đặc trưng thể loại.

- Thực hiện thao tác phân tích một vài chi tiết nghệ thuật kì ảo trong văn bản

- Nắm bắt tác phẩm thông qua hệ thống các sự việc được kể theo trình tư thời gian

3 Thái độ:

- Giáo dục lòng tự hào về truyền thống anh hùng trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc

- Giáo dục tinh thần ngưỡng mộ, kính yêu những anh hùng có công với đất nước

II Chuẩn bị:

1 GV: Tranh truyện, bài thơ, đoạn thơ nói về Thánh Gióng.

2 HS: Đọc và soạn bài theo câu hỏi SGK.

III Tiến trình tổ chức dạy - học.

1 Kiểm tra bài cũ (5’): Kể lại chuyện Bánh chưng bánh giầy? Nêu ý nghĩa truyện?

2 Các hoạt động dạy học (35’) Giới thiệu tranh minh hoạ truyện Thánh Gióng

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thúc

HĐ 1: Tìm hiểu chung

- GV đọc mẫu, lưu ý HS cách đọc, giọng

đọc

- 3 HS đọc nối tiếp nhau

- Yêu cầu HS đọc kĩ các chú thích

10.13.11.16

? Em thấy các chú thích này có nguồn

I TÌM HIỂU VĂN BẢN

1 Đọc, tìm hiểu chú thích (5’)

* Đọc

* Tìm hiểu chú thích

gốc ntn?

- HS: Đa phần là các từ Hán Việt

? Em hãy chỉ ra bố cục của truyện và nêu

nội dung của từng phần?

- HS: Trả lời

- GV: Treo bảng phụ trình bày bố cục

truyện:

Đ1: Từ đầu đến “Đặt đâu nằm đấy”

Sự ra đời kì lạ của chú bé làng Gióng

Đ2: Tiếp theo đến “Cứu nước”

Chú bé xin đi đánh giặc

Đ3: Tiếp đến “ bay lên trời”

Thánh Gióng đánh tan giặc

Đ4: Còn lại: Lòng biết ơn của nhân dân

? Em hãy nêu lần lượt các sự việc

chính ?

- HS nêu sự việc

- GV nhấn mạnh việc tóm tắt phải dựa vào

sự việc chính đó

- GV tóm tắt:

+ Đời Hùng Vương thứ sáu có 2 ông bà

phúc đức sinh được 1 cậu con trai 3 tuổi

mà vẫn không biết nói, cười Giặc Ân xâm

phạm đất nước vua sai tìm người tài giỏi

cứu nước , cậu bé xin đi đánh giặc

+ Cậu bé lớn nhanh như thổi, dân làng vui

mừng góp gạo nuôi cậu bé

+ Cậu bé lớn nhanh trở thành tráng sĩ, phi

ngựa ra trận giết giặc

+ Tráng sĩ đánh tan giặc, bay về trời, vua

2 Bố cục và tóm tắt truyện (5’)

* Bố cục : 4 đoạn

* Tóm tắt

nhớ công ơn lập đền thờ.

? Xác định nhân vật chính của truyện?

- HS: Thánh Gióng

? Tìm các chi tiết tưởng tượng kì ảo khi

xây dựng nhân vật Gióng?

- HS: Sinh ra kì lạ, 3 tuổi không biết nói,

cười, xin đi đánh giặc, lớn nhanh như thổi,

bay về trời

- gv giảng: TG xuất thân bình dị nhưng

cũng rất thần kì Lớn nhanh một cách thần

kì trong hoàn cảnh đất nước có giặc, cùng

nhân dân đánh giặc giữ nước, lập chiến

công phi thường

3 Phân tích (19’)

a Nhân vật Gióng:

- Ra đời kì lạ, trưởng thành khác thường, dáng vóc phi thường, lập chiến công kì diệu

3 Củng cố (3’): Nêu những sự việc chính của truyện?

- Nhân vật Gióng có gì khác lạ so với những đứa trẻ khác?

4 Hướng dẫn học ở nhà (2’):

- Xem lại nội dung bài học

- Đọc lại truyện Thánh Gióng, Soạn tiếp các câu hỏi trong SGK

- Sưu tầm một tác phẩm nghệ thuật hoặc vẽ tranh về hình tượng Thánh Gióng

BÀI 2 - TIẾT 6: VĂN BẢN: THÁNH GIÓNG

( Tiếp)

I Mục tiêu: Giúp HS.

1.Kiến thức: - Nhân vật, sự kiện, cốt truyện trong tác phẩm thuộc thể loại truyền thuyết về đề

tài giữ nước

- Những sự kiện và di tích phản ánh lịch sử đấu tranh giữ nước của ông cha ta được kể trong một tác phẩm truyền thuyết

2 Kĩ năng: - Đọc - hiểu văn bản truyền thuyết theo đặc trưng thể loại.

- Thực hiện thao tác phân tích một vài chi tiết nghệ thuật kì ảo trong văn bản

- Nắm bắt tác phẩm thông qua hệ thống các sự việc được kể theo trình tự thời gian

3 Thái độ:

- Giáo dục lòng tự hào về truyền thống anh hùng trong lịch sử chống giặc ngoại xâm của dân tộc

- Giáo dục tinh thần ngưỡng mộ, kính yêu những anh hùng có công với đất nước

II Chuẩn bị:

1 GV: Tranh truyện, bài thơ, đoạn thơ nói về Thánh Gióng.

2 HS: Đọc và soạn bài theo câu hỏi SGK.

III Tiến trình tổ chức dạy - học.

1 Kiểm tra bài cũ (5’): Kể lại chuyện Thánh Gióng?

2 Các hoạt động dạy học (35’) Giới thiệu tranh minh hoạ truyện Thánh Gióng

Hoạt động của thầy và trò Nội dung kiến thúc

HĐ 1: Tìm hiểu ý nghĩa một số chi tiết

kì lạ

? Cậu bé 3 tuổi không nói cười vậy mà khi

biết nói thì tiếng nói đầu tiên là xin đi

đánh giặc Điều này có ý nghĩa gì?

- HS: Con người rất bình thường, nhỏ bé

nhưng trước cảnh nước nguy nan thì sẵn

sàng xả thân vì nước

- GV giảng: Gióng là hình ảnh của ND,

b Ý nghĩa của một số chi tiết thần kì :

* Tiếng nói xin đi đánh giặc

-> Ca ngợi ý thức đánh giặc cứu nước của nhân dân

ND lúc bình thường thì âm thầm lặng lẽ,

nhưng khi đất nước nguy nan thì rất mẫn

cảm đứng ra cứu nước đầu tiên

? Việc Gióng đòi ngựa sắt, giáp sắt có ý

nghĩa gì?

- HS: Đánh giặc phải có vũ khí

- GV giảng: Ngựa sắt, roi sắt, giáp sắt thể

hiện cho trình độ và sức mạnh của nhân

dân ta, muốn thắng kẻ thù không phải chỉ

chuẩn bị lương thực mà phải chuẩn bị cả

vũ khí hiện đại, có kĩ thuật cao

? Hình ảnh bà con góp gạo nuôi cậu bé

có ý nghĩa gì?

- HS: Thể hiện sự đoàn kết đánh giặc

- GV giảng: Gióng lớn lên bằng thức ăn

đồ mặc của nhân dân, Gióng đâu chỉ là

con một nhà Hơn nữa việc cứu nước là

của toàn dân, phải toàn dân góp sức mới

thắng được giặc

Liên hệ: Sự việc nay còn được lưu truyền

lại ở Hội Gióng vẫn tổ chức thi nấu cơm,

hái cà, muối cà

? Việc Gióng vươn vai trở thành Tráng sĩ

có ý nghĩa gì?

- HS: Việc cứu nước đòi hỏi sức mạnh to

lớn.Thể hiện sức mạnh của dân tộc trước

kẻ thù

GV giảng: - Theo quan niệm của nhân dân

thì người anh hùng phải khổng lồ về thể

xác, sức mạnh chiến công

- Cuộc chiến đấu đòi hỏi phải vươn mình

phi thường như vậy Khi lịch sử đặt ra vấn

đề sống còn cấp bách thì đòi hỏi dân tộc

phải vươn tới tầm vóc phi thường to lớn

như vậy

* Ngựa sắt, giáp sắt, gậy sắt ->Muốn thắng giặc phải mạnh về lương thảo, vũ khí phải hiện đại có kĩ thuật cao

* Hình ảnh bà con góp gạo nuôi Gióng, Gióng lớn nhanh trở thành Tráng sĩ

-> Thể hiện lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết đánh giặc của nhân dân

* Hình ảnh Gióng vươn vai trở thành Tráng sĩ: -> Tượng đài bất hủ về sự trưởng thành vượt bậc

về hùng khí, tinh thần, sức mạnh của dân tộc trước giặc ngoại xâm

- Liên hệ câu nói của Bác:

“Dân ta có một lòng nồng nàn

nhấn chìm bè lũ bán nước và cướp nước”

? Cây tre được sử dụng làm vũ khí đánh

giặc có ý nghĩa ntn?

- HS: Thể hiện sức sáng tạo trong chiến

đấu Đánh giặc bằng mọi vũ khí từ hiện

đại đến thô sơ

Liên hệ lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến

của Bác :

“ ai có súng dùng súng, ai có gươm

dùng gươm, không có súng gươm thì

dùng cuốc thuổng gậy gộc ”

? Tại sao đánh giặc xong Gióng lại bay

về trời?

- HS: - Sự ra đi kì lạ phù hợp với việc sinh

ra kì lạ.Gióng là con của trời Gióng xuất

hiện để giúp ND đánh giặc

GV: Gióng bay về trời là một hình ảnh

đẹp, có ý nghĩa sâu sắc Gióng là non

sông đất nước là biểu tượng của nhân dân

Văn Lang

? Hình ảnh Gióng tiêu biểu cho những

điều gì?

- HS: Tiêu biểu cho lòng yêu nước, sức

mạnh dân tộc

GV giảng: Gióng là hình ảnh tiêu biểu rực

rỡ của người anh hùng đánh giặc cứu

nước là người anh hùng mang sức mạnh

của cộng đồng Hình ảnh Gióng nói lên

lòng yêu nước, khả năng và sức mạnh

quật khởi của dân tộc

? Trong truyện có những cơ sở sự thật

lịch sử nào?

* Hình ảnh Gióng bay về trời

-> Trở về với cõi vô biên bất tử

=> Gióng sống mãi trong lòng dân trở thành biểu tượng của nhân dân

c Ý nghĩa của hình tượng Thánh Gióng

- Gióng tiêu biểu cho truyền thống yêu nước, đoàn kết, sức mạnh quật khởi của dân tộc ta

- HS:Hùng Vương,Đền thờ Phù ủng, Làng

cháy, Núi Sóc

- GV giảng: Thời Hùng Vương chiến

tranh tự vệ ngày càng trở lên ác liệt.Số

lượng vũ khí tăng.Cư dân Việt Cổ tuy nhỏ

nhưng kiên cường chống xâm lược

HS đọc ghi nhớ

HĐ 2: Hướng dẫn luyện tập

1 Hình ảnh nào của Gióng đẹp nhất trong

tâm trí em?

- HS tự lựa chọn

2 Tại sao Hội thi thể thao lại mang tên

Hội khoẻ Phù Đổng

- HS: Hội thi dành cho lứa tuổi thiếu

niên , HS MĐ khoẻ để học tập tốt, LĐ

tốt, XD và bảo vệ Tổ quốc

4 Ghi nhớ ( SGK): 2’

II LUYỆN TẬP ( 4’)

3 Củng cố (3’): Nêu ý nghĩa truyện?

- Nhân vật Gióng có gì khác lạ so với những đứa trẻ khác?

4 Hướng dẫn học ở nhà (2’):

- Xem lại nội dung bài học.Học thuộc ghi nhớ

- Đọc lại truyện Thánh Gióng, tìm hiểu thêm về lễ hội Làng Gióng

- Sưu tầm một tác phẩm nghệ thuật hoặc vẽ tranh về hình tượng Thánh Gióng