Chủ Nghĩa Duy Vật Biện ChứngI.Chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy vật biện chứng: 1.Sự đối lập giữa chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy tâm trong việc giải quyết vấn đề cơ bản của triết họ
Trang 1Bài thảo luận Những nguyên lý cơ bản chủ nghĩa
Mác-Lênin Nhóm 5 -Tổ 2
Trang 2Chủ Nghĩa Duy Vật Biện Chứng
I.Chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy vật biện chứng:
1.Sự đối lập giữa chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy tâm trong việc giải quyết vấn đề cơ bản của triết học: a)Vấn đề cơ bản của triết học:
Theo Ph.Ăngghen đã khái quát: “Vấn đề cơ bản lớn của mọi triết học, đặc biệt là của triết học hiện đại,là mối quan hệ giữa tư duy với tồn tại”,giữa ý thức và vật
chất,giữa tinh thần và giới tự nhiên.
-Vấn đề cơ bản của triết học có 2 mặt:
+Thứ nhất: giữa ý thức và vật chất:cái nào có trước,cái nào có sau?cái nàoquyết định cái nào?
+Thứ hai:con người có khả năng nhận thức được thế giới hay không?
Trang 31.Sự đối lập giữa chủ nghĩa duy vật và chủ nghĩa duy tâm trong việc giải quyết vấn đề cơ bản của
triết học b)Sự đối lập giữa Chủ nghĩa duy vật và Chủ
nghĩa duy tâm:
-Về bản thể luận:Giải quyết mặt thứ nhất trong
vấn đề cơ bản của triết học:trả lời câu hỏi giữa vật chất và ý thức cái nào có trước,cái nào có sau,cái nào quyết định cái nào? đã chia các
trường phái triết học trong lịch sử thành 2
trường phái lớn: chủ nghĩa duy vật
chủ nghĩa duy tâm
Trang 4Chủ nghĩa duy vật Chủ nghĩa duy tâm Giải
quyết
vấn đề
thứ nhất
-Bản chất thế giới là vật chất
-Vật chất là tính thứ nhất,
ý thức là tính thứ hai -Vật chất là cái có trước
và quyết định ý thức cảu con người
-Bản chất thế giới là ý thức
-Ý thức là tính thứ nhất,vật chất là tính thứ hai
-Ý thức là cái có trước, ý thức quyết định vật chất
Nguồn
gốc
-có nguồn gốc từ sự phát triển của khoa học và thực tiễn
-Có nguồn gốc nhận thức
và nguồn gốc xã hội
-Là kết quả của quá trình đúc kết,khái quát hoá
những tri thức của nhân loại về nhiều lĩnh vực để xây dựng nên hệ thống quan điểm lý luận chung
-Là sự xem xét phiếm diện,tuyệt đối hoá,thần tượng hoá một mặt,một đặc tính nào đó của quá trình nhận thức
Trang 5Chủ nghĩa duy vật Chủ nghĩa duy tâm -Gắn với lợi ích của
giai cấp và lực lượng tiến bộ trong lịch sử
-Gắn với lợi ích của các giai cấp,tần lớp áp bức,bóc lột nhân dân lao động
-Định hướng cho các lực lượng xã hội tiến bộ trong hoạt động nhận thức và thực tiễn của mình
-Chủ nghĩa duy tâm và tôn giáo thường có mối liên hệ mật thiết với nhau,nương tựa với nhau
để cùng tồn tại và phát triển
Các
hình
thức
phát
triển
cơ bản
-Chủ nghĩa duy vật cổ đại:thô sơ,chất
phác,mang tính phỏng đoán Đại diện là Talet, Đêmôcrit.
-Chủ nghĩa duy vật siêu hình(TK XV-XVIII):khẳng định theo quan điểm phát triển thuyết nguyên tử của Đêmôcrit
-Chủ nghĩa duy tâm chủ quan:thừa nhận tính thứ nhất của ý thức con người,phủ nhận
sự tồn tại khách quan của hiện thực.Khẳng định:mọi sự vật hiện tượng chỉ là “phức hợp những cảm giác của cá nhân”
Trang 6Chủ nghĩa duy vật Chủ nghĩa duy tâm Các
hình
thức
phát
triển
cơ
bản
-Chủ nghĩa duy vật biện chứng:là hình thức phát triển cao nhất của chủ nghĩa duy vật trong lịch sử.Gắn liền với chủ nghĩa Mác
-Chủ nghĩa duy tâm khách quan:thừa nhận tính thứ nhất của tinh thần, ý thức nhưng tinh thần, ý thức ấy được quan niệm là tinh thần khách quan, ý thức khách quan có trước và tồn tại độc lập với giới tự nhiên và con người.Quan niệm là thế giới tự nhiên do lực lượng siêu
tự nhiên tạo thành.
VD:quan điểm ngũ hành:vạn vật được cấu tạo từ 5 yếu
tố:kim.thuỷ.hoả,thổ,mộc.
Kim
Thổ Thuỷ
Hoả Mộc
Trang 7c)Thuyết không thể biết:
-Giải quyết mặt thứ hai của vấn đề cơ bản của
Triết học: trả lời câu hỏi:con người có thể nhận biết được thế giới không.Phân chia các nhà
triết học thành 2 trường phái: +khả tri
+bất khả tri
-Trường phái khả tri:chủ yếu là chủ nghĩa duy
vật.Cho rằng con người có khả năng nhận thức được thế giới
_Trường phái bất khả tri:đa số là chủ nghĩa duy tâm.Phủ nhận khả năng nhận thức của con
người.Những học thuyết của họ hợp thành
thuyết không thể biết