Hướng dẫn tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường tiểu học FDS

Theo quan niệm này thì ngoài hoạt động dạy học các môn học bắt buộc và dạy học tự chọn trong chương trình giáo dục Tiểu học do Bộ trưởng Bộ GD – ĐT ban hành, tất cả các hoạt động giáo dụ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO CHƯƠNG TRÌNH ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRƯỜNG HỌC

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO CHƯƠNG TRÌNH ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG GIÁO DỤC TRƯỜNG HỌC

(SEQAP)

HƯỚNG DẪN TỔ CHỨC

HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP

Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC FDS

Chịu trách nhiệm nội dung:

Phó Vụ trưởng, Giám đốc SEQAP

TS TRẦN ĐÌNH THUẬN

Biên soạn:

TS LƯU THU THỦY

I Vai trò và đặc điểm của HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS 4

II Sử dụng thời gian tăng thêm khi chuyển sang FDS cho

HĐGDNGLL

9

III Mục tiêu HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS 12

IV Nguyên tắc tổ chức HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS 13

V Nội dung và hình thức HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS 15

VI Quy trình tổ chức HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS 18

Phần II- Hướng dẫn tổ chức một số mô hình HĐGDNGLL 22

Phần thứ nhất MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC DẠY HỌC CẢ

NGÀY

I VAI TRÒ VÀ ĐẶC ĐIỂM CỦA HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC DẠY HỌC CẢ NGÀY

1 Khái niệm hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

HĐGDNGLL được hiểu theo nhiều nghĩa rộng, hẹp khác nhau:

Theo nghĩa hẹp, HĐGDNGLL là những hoạt động giáo dục được tổ chức theo các chủ đề giáo dục từng tháng với thời lượng 4 tiết/tuần (Chương trình

giáo dục cấp Tiểu học, Ban hành kèm theo Quyết định số 16/2006/QĐ-BGD&ĐT ngày 05 tháng 5 năm 2006 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo) Với quan niệm này thì HĐGDNGLL, Hoạt động tự chọn và Hoạt động tập thể (sinh hoạt toàn trường dưới cờ, sinh hoạt lớp, sinh hoạt Đội TNTP HCM, sinh hoạt Sao Nhi đồng) là những hoạt động giáo dục độc lập với nhau trong nhà trường

Theo nghĩa rộng:

“Hoạt động giáo dục bao gồm hoạt động giáo dục trong giờ lên lớp và hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp nhằm rèn luyện đạo đức, phát triển năng lực, bồi dưỡng năng khiếu, giúp đỡ học sinh yếu phù hợp đặc điểm tâm lí, sinh lí lứa tuổi học sinh tiểu học

Hoạt động giáo dục trong giờ lên lớp được tiến hành thông qua việc dạy học các môn học bắt buộc và tự chọn trong Chương trình giáo dục phổ thông cấp Tiểu học do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bao gồm hoạt động ngoại khoá, hoạt

động vui chơi, thể dục thể thao, tham quan du lịch, giao lưu văn hoá; hoạt động bảo vệ môi trường; lao động công ích và các hoạt động xã hội khác”

(Điều 29, Điều lệ trường tiểu học, Ban hành kèm theo Thông tư số

41/2010/TT-BGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2010 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo)

Theo quan niệm này thì ngoài hoạt động dạy học các môn học bắt buộc

và dạy học tự chọn trong chương trình giáo dục Tiểu học do Bộ trưởng Bộ GD –

ĐT ban hành, tất cả các hoạt động giáo dục còn lại ở trường tiểu học, kể cả hoạt động giáo dục tập thể đều là HĐGDNGLL (trừ sinh hoạt Đội TNTP Hồ Chí Minh

và sinh hoạt Sao nhi đồng- theo chỉ đạo của Hội đồng Đội) Quan niệm này cũng tương đồng với quan niệm về HĐGDNGLL trong các sách Hướng dẫn GV về HĐGDNGLL ở THCS, THPT và theo chúng tôi quan niệm như vậy là hợp lí bởi vì:

- HĐGDNGLL chủ yếu cũng là các hoạt động tập thể theo quy mô nhóm, lớp, trường và một trong những mục tiêu của HĐGDNGLL cũng là nhằm giáo dục ý thức tập thể cho HS

- Mặt khác, nội dung, hình thức sinh hoạt lớp, sinh hoạt toàn trường dưới cờ trên thực tế không chỉ là họp, kiểm điểm, phổ biến nhiệm vụ mà nội dung, hình thức rất phong phú, đa dạng, gắn liền với các chủ đề và hình thức HĐGDNGLL

Thuật ngữ HĐGDNGLL trong tài liệu này cũng được sử dụng theo nghĩa rộng như trên

2 Vai trò của hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp

- HĐGDNGLL là một bộ phận quan trọng của chương trình giáo dục nhà trường HĐGDNGLL nối tiếp hoạt động dạy học các môn văn hóa; là con đường quan trọng để gắn học với hành, lí thuyết với thực tiễn, nhà trường với xã hội HĐGDNGLL tạo cơ hội cho HS được thực hành, trải nghiệm những điều đã học vào trong thực tiễn cuộc sống Trên cơ sở đó củng cố, khắc sâu, mở rộng những kiến thức, kĩ năng các môn học cho HS

- HĐGDNGLL có vai trò quan trọng góp phần giáo dục nhân cách phát triển toàn diện cho HS tiểu học

Các nghiên cứu về tâm lý - giáo dục cũng cho thấy, nhiều nét tính cách

cơ bản của con người được hình thành trước và trong tuổi học đường Việc tham gia vào nhiều HĐGDNGLL phong phú, đa dạng sẽ tạo cơ hội cho HS được thể hiện, bộc lộ, tự khẳng định bản thân; tạo cơ hội cho các em được giao lưu, học hỏi bạn bè và mọi người xung quanh; tạo cơ hội thuận lợi cho HS được tham gia một cách tích cực vào đời sống cộng đồng … Từ đó sẽ tác động tích cực đến nhận thức, tình cảm, niềm tin và hành vi của HS, giúp các em phát

triển nhiều phẩm chất tích cực như: tinh thần đồng đội, tinh thần trách nhiệm, lòng nhân ái, khoan dung, sự cảm thông, tính kỷ luật, trung thực, mạnh dạn, tự tin,…và giúp các em phát triển những kĩ năng hoạt động tập thể và KNS cơ bản như: kĩ năng giao tiếp, kĩ năng tự nhận thức, kĩ năng xác định giá trị, kĩ năng ra quyết định và giải quyết vấn đề, kĩ năng kiên định, kĩ năng tư duy phê phán, tư duy sáng tạo, kĩ năng ứng phó với căng thẳng, kĩ năng thương lượng, kĩ năng hợp tác, kĩ năng lập kế hoạch, kĩ năng trình bày suy nghĩ, ý tưởng, kĩ năng quản lí thời gian, kĩ năng thu thập và xử lí thông tin, Xét ở phạm vi rộng hơn, HĐGD NGLL còn tạo điều kiện để HS được tham gia, được hội nhập vào dòng chảy các hoạt động chung của trẻ em ở địa phương, đất nước, khu vực và trên thế giới Điều này giúp phát triển năng lực hoạt động thực tiễn, năng lực hoạt động chính trị - xã hội, năng lực hòa nhập cộng đồng cho HS Đó chính là những phẩm chất và năng lực cơ bản, cần thiết của người công dân Việt Nam

để đáp ứng yêu cầu thực hiện công cuộc đổi mới đất nước và hội nhập quốc tế hiện nay

Thông qua các hình thức hoạt động như: trò chơi, tham quan du lịch, cắm trại, thể dục thể thao, văn hóa, nghệ thuật, , HĐGDNGLL còn giáo dục HS tình yêu thiên nhiên, đất nước, con người, giúp các em phát triển thể chất và thẩm mĩ; đồng thời giúp các em giải tỏa những mệt mỏi, căng thẳng trong quá trình học tập cả ngày ở trường

3 Các đặc điểm của HĐGDNGLL ở trường Tiểu học dạy học cả ngày

3.1 HĐGDNGLL phù hp vi đc đim la tui HS Tiu h c

Lứa tuổi HS tiểu học là lứa tuổi rất hồn nhiên, hiếu động, thích tìm tòi, khám phá, thích gần gũi thiên nhiên, thích cùng sinh hoạt, vui chơi với bạn bè Các em rất hứng thú và nhiệt tình tham gia vào những hoạt động tập thể nhẹ nhàng, sinh động, vui tươi, đa dạng ở nhà trường và cộng đồng Do vậy, HĐGDNGLL là rất phù hợp với đặc điểm lứa tuổi các em và có khả năng huy động sự tham gia tích cực của HS

mở hơn hoạt động dạy học về tất cả các mặt: quy mô, địa điểm, hình thức hoạt động, thời điểm, thời lượng, lực lượng tham gia tổ chức và điều khiển,… Cụ thể là:

- HĐGDNGLL có thể tổ chức theo những quy mô khác nhau như: theo nhóm, theo lớp, theo khối lớp, theo trường hoặc liên trường Tuy nhiên, tổ chức HĐGDNGLL theo quy mô nhóm và quy mô lớp có ưu thế hơn về nhiều mặt như: tổ chức đơn giản, không tốn kém, mất ít thời gian, HS tham gia được nhiều hơn, Những HĐGDNGLL tổ chức theo quy mô khối lớp, trường,… thường tốn kém hơn, chuẩn bị mất nhiều thời gian, công sức hơn, HS được tham gia nhiều hơn… Vì vậy, HĐGDNGLL nên tập trung nhiều cho các hoạt động quy mô lớp, quy mô nhóm; những hoạt động theo quy mô trường chỉ nên

tổ chức 1- 2 lần/học kì

- HĐGDNGLL có thể tổ chức tại nhiều địa điểm khác nhau ở trong hoặc ngoài nhà trường như: lớp học, thư viện, phòng đa năng, phòng truyền thống, sân trường, vườn trường, công viên, vườn hoa, viện bảo tàng, các di tích lịch

sử và văn hóa, các danh lam thắng cảnh, các công trình công cộng hoặc ở các địa điểm khác ngoài nhà trường có liên quan đến chủ đề hoạt động

- Thời điểm tổ chức HĐGDNGLL cũng rất linh hoạt Tùy theo quy mô và tính chất, có thể tổ chức hoạt động vào giờ ra chơi; vào giờ nghỉ giữa các tiết học; có thể vào giờ nghỉ trưa; có thể trong tiết sinh hoạt dưới cờ, tiết sinh hoạt lớp; có thể vào một buổi trong tuần, cuối tuần hoặc vào ngày chủ nhật, ngày lễ,…

Tuy nhiên, nếu tổ chức hoạt động vào giờ nghỉ trưa cho những HS không có nhu cầu ngủ trưa thì cần lựa chọn hình thức hoạt động và địa điểm phù hợp để tránh gây ồn ào, mất trật tự, ảnh hưởng đến giấc ngủ của các HS khác

Khi xếp thời khóa biểu, HĐGDNGLL nên xếp vào những ngày học cả ngày (đối với phương án T30) và xếp xen kẽ với các tiết học văn hóa để giúp

HS thư giãn, thoải mái, giảm bớt áp lực học tập cho các em

HĐGDNGLL cũng cần tổ chức xen kẽ giữa các lớp và khối lớp để tận dụng tối đa phòng học đa năng, phòng truyền thống, sân trường, vườn trường

và các địa điểm khác trong trường

Việc lựa chọn địa điểm và thời điểm tổ chức HĐGDNGLL cũng cần phù hợp với khí hậu từng mùa trong năm và thời tiết trong ngày Ví dụ, ở các tỉnh miền núi phía Bắc, vào những ngày đông giá rét, không nên tổ chức cho các

em tham gia các HĐGDNGLL ở ngoài trời vào đầu giờ sáng hay chiều muộn Còn ở các tỉnh phía Nam, khí hậu nắng nóng, lại nên tổ chức cho các em tham gia các HĐGDNGLL ở ngoài trời vào đầu giờ sáng hay cuối giờ chiều,…

- Cùng một chủ đề, một nội dung giáo dục nhưng HĐGDNGLL có thể tổ chức theo nhiều hình thức hoạt động khác nhau, tùy theo lứa tuổi HS và điều kiện cụ thể của từng lớp, từng trường, từng địa phương.Ví dụ:

+ Cũng là giáo dục an toàn giao thông nhưng có trường, có lớp tổ chức diễn tiểu phẩm và thảo luận về tiểu phẩm, có trường, có lớp tổ chức cho HS xem băng hình và thảo luận, hoặc tổ chức cho HS chơi các trò chơi hay xử lí tình huống, đóng vai trong các tình huống có liên quan đến an toàn giao thông,…

+ Hay cùng là tổ chức Hội vui học tập nhưng có nơi tổ chức theo hình thức rung chuông vàng, có nơi tổ chức theo hình thức thi tiếp sức giữa các nhóm, có nơi tổ chức theo hình thức hái hoa trả lời câu hỏi,…

- Lực lượng tham gia thiết kế, chuẩn bị, tiến hành và đánh giá HĐGDNGLL rất đa dạng: có thể là HS, GV, tổng phụ trách Đội, cha mẹ HS…và các lực lượng giáo dục khác trong và ngoài nhà trường

…

Sự mềm dẻo, mở, linh hoạt của HĐGDNGLL là một lợi thế lớn, giúp cho việc tổ chức các HĐGDNGLL dễ thực hiện hơn, dễ đáp ứng được những nhu cầu của các đối tượng HS khác nhau và dễ phù hợp hơn với các điều kiện của các vùng miền khác nhau trong cả nước

3.3 Ni dung HĐGDNGLL mang tính tích hp, tng hp kin thc ca nhi u môn h c, nhi u lĩnh vc h c tp và giáo dc

Khác với các môn học, nội dung HĐGD NGLL rất đa dạng và mang tính tích hợp, tổng hợp kiến thức, kĩ năng của nhiều môn học, nhiều lĩnh vực học tập và giáo dục như : giáo dục đạo đức, giáo dục trí tuệ, giáo dục kĩ năng sống,

giáo dục thẩm mĩ, giáo dục thể chất, giáo dục lao động, giáo dục an toàn giao thông, giáo dục môi trường, giáo dục phòng chống ma túy, giáo dục phòng

chống HIV/AIDS và tệ nạn xã hội, … Điều đó giúp cho các nội dung giáo dục

thiết thực hơn, gần gũi với cuộc sống thực tế hơn, đáp ứng được nhu cầu hoạt động của HS, giúp các em vận dụng vào trong thực tiễn cuộc sống một cách dễ dàng, thuận lợi hơn

3.4 Các hình thc đa dng ca HĐGD NGLL giúp cho vic chuyn

Mỗi một hình thức hoạt động đều tiềm tàng trong nó những khả năng giáo dục nhất định Nhờ các hình thức đa dạng như diễn đàn trẻ em, giao lưu, tham quan du lịch, hoạt động nhân đạo, trò chơi dân gian, văn nghệ, thể dục thể thao, tổ chức các Ngày hội, hoạt động thư viện, hoạt động cộng đồng, hoạt động câu lạc bộ, , việc giáo dục HS được thực hiện một cách tự nhiên, sinh động, không gò bó và khô cứng, phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý cũng như nhu cầu, nguyện vọng của học sinh Trong quá trình thiết kế, tổ chức, đánh giá các HĐGDNGLL, cả giáo viên lẫn học sinh đều có cơ hội để thể hiện sự sáng tạo, chủ động, linh hoạt của mình, làm tăng thêm tính hấp dẫn, độc đáo của các hình thức hoạt động

3.5 HĐGDNGLL có kh năng phi hp, liên kt nhi u lc lưng giáo dc trong và ngoài nhà trưng

Theo Khoản 2, Điều 22, Điều lệ trường Tiểu học, Tổng phụ trách Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh là người chịu trách nhiệm tổ chức và quản lí các HĐGDNGLL ở trường tiểu học Tuy nhiên, HĐGDNGLL còn có khả năng phối hợp, liên kết nhiều lực lượng giáo dục khác trong và ngoài nhà trường như: GV chủ nhiệm, GV dạy các môn chuyên biệt, Ban giám hiệu, cha mẹ HS, chính quyền địa phương, Hội Khuyến học, Hội Phụ nữ, Đoàn TNCS, các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp ở địa phương, các nhà hoạt động xã hội, những nghệ nhân, những người lao động tiêu biểu ở địa phương,… Vì thế, đã tạo điều kiện cho HS lĩnh hội các nội dung giáo dục bằng nhiều kênh khác nhau, với nhiều cách tiếp cận khác nhau; điều đó làm tăng tính hấp dẫn, đa dạng của hoạt động giáo dục và nâng cao hiệu quả giáo dục

II SỬ DỤNG THỜI GIAN TĂNG THÊM KHI CHUYỂN SANG DẠY HỌC CẢ

NGÀY CHO HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP

Mục tiêu của trường tiểu học FDS là nhằm nâng cao chất lượng giáo dục

trường học Do vậy, trong các trường tiểu học FDS, việc tổ chức các

HĐGDNGLL cho HS được quan tâm đặc biệt và được dành nhiều thời lượng

Ngoài thời lượng 4 tiết/tháng và thêm 2 tiết/tuần dành cho hoạt động giáo

dục tập thể như đối với các trường dạy học 1 buổi/ngày, các trường tiểu học

FDS còn có thể sử dụng thời gian tăng thêm cho việc tổ chức các HĐGDNGLL

và các HĐGD khác như sau:

1 Đối với các trường thực hiện phương án T30

Phương án T30 sẽ bổ sung thêm 8 tiết cho lớp 1, 7 tiết cho lớp 2, 3 và 5 tiết cho

lớp 4, 5 Thời gian tăng thêm chủ yếu dùng để củng cố Tiếng Việt, Toán và/hoặc

Tăng cường kĩ năng giao tiếp tiếng Việt cho học sinh dân tộc Tuy nhiên, việc

củng cố Tiếng Việt, Toán và/Tăng cường kĩ năng giao tiếp tiếng Việt cho HS dân

tộc được thực hiện không chỉ qua các tiết tăng cường Toán, Tiếng Việt và Tăng

cường kĩ năng giao tiếp tiếng Việt cho HS dân tộc mà còn qua các HĐGDNGLL,

đặc biệt là thông qua các hình thức như: giao lưu tiếng Việt, giao lưu hát dân ca,

kể chuyện/diễn tiểu phẩm bằng tiếng Việt/tiếng dân tộc, diễn đàn trẻ em, Vì

vậy theo phương án T30, các trường có thể sử dụng thêm 1-2 tiết/tuần cho các

HĐGDNGLL và các hoạt động giáo dục khác như: hướng dẫn HS tự học, bồi

dưỡng HS năng khiếu, dạy học các môn tự chọn (xem bảng 1)

Các trường theo mô hình T 30 sẽ thực hiện FDS vào 2 ngày trong tuần và tiếp

tục thực hiện mô hình nửa ngày như thường lệ vào 3 ngày còn lại trong tuần

Mỗi trường tự sắp xếp thời khóa biểu chương trình học và lựa chọn 2 ngày học

cả ngày cho phù hợp với điều kiện thực tế của trường mình Tuy nhiên, các ngày

học cả ngày nên bố trí xen kẽ với những ngày học nửa ngày để không gây áp

Tiếng Việt tại cường Tiếng

Việt TV1

Toán HĐGDNGLL

và HĐGD khác TV1 TV2

Toán HĐGDNGLL

và HĐGD khác

2 Đối với các trường thực hiện phương án T35

Phương án T35 sẽ bổ sung thêm 13 tiết cho lớp 1, 12 tiết cho lớp 2, 3 và

10 tiết cho lớp 4, 5 Mục tiêu của T35 là tăng cường giáo dục toàn diện HS Do

vậy, thời gian tăng thêm trong T35 sẽ được bổ sung cho các môn Toán, Tiếng

Việt, cho việc dạy học các môn tự chọn, cho HĐGDNGLL và các hoạt động giáo

dục khác, tùy theo điều kiện cụ thể về HS, về đội ngũ GV, về CSVC, trang thiết

bị, của nhà trường (xem bảng 2)

Theo phương án T35, nhà trường sẽ thực hiện FDS ít nhất 4 ngày trong

tuần và buổi chiều còn lại dành cho sinh hoạt tổ chuyên môn

Bảng 2 Đối với phương án T35 Học sinh thành thạo tiếng Việt Học sinh gặp khó khăn về tiếng Việt

Toán Ngoại

ngữ

Tin học

HĐGD NGLL

và HĐGD khác

III MỤC TIÊU HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP Ở TRƯỜNG

TIỂU HỌC DẠY HỌC CẢ NGÀY

1 Mục tiêu chung

HĐGDNGLL ở trường Tiểu học FDS nhằm góp phần thực hiện mục tiêu

giáo dục tiểu học, góp phần hình thành những cơ sở ban đầu rất quan trọng cho

sự phát triển toàn diện, hài hòa của HS

2 Mục tiêu cụ thể

HĐGDNGLL ở trường Tiểu học FDS nhằm:

- Góp phần củng cố, khắc sâu và phát triển ở HS Tiểu học những kiến thức

về tự nhiên, xã hội và con người phù hợp với lứa tuổi các em

- Tạo cơ hội cho HS được thực hành, trải nghiệm trong các tình huống của

cuộc sống, bước đầu hình thành cho HS các phẩm chất quan trọng như: tinh

thần đồng đội, tính mạnh dạn, tự tin, lòng tự trọng, tính tự lập, tinh thần trách

nhiệm, lòng nhân ái, khoan dung, cảm thông, chia sẻ, trung thực, kỉ luật, yêu

lao động … và phát triển ở HS các kĩ năng sống cần thiết, phù hợp với lứa tuổi

như: Kĩ năng lập kế hoạch, kĩ năng trình bày suy nghĩ, ý tưởng, kĩ năng giao

tiếp, kĩ năng lắng nghe tích cực, kĩ năng đàm phán, kĩ năng tìm kiếm và xử lí

thông tin, kĩ năng tư duy phê phán, kĩ năng tư duy sáng tạo, kĩ năng ra quyết

định và giải quyết vấn đề, kĩ năng kiên định, kĩ năng tìm kiếm sự hỗ trợ, kĩ năng hợp tác, …

- Giáo dục ý thức tập thể và phát triển các kĩ năng hoạt động tập thể cho HS (kĩ năng thiết kế, lập kế hoạch hoạt động, kĩ năng chuẩn bị hoạt động, kĩ năng tổ chức, điều khiển hoạt động, kĩ năng đánh giá hoạt động)

- Tạo cơ hội cho HS tiểu học bước đầu được tham gia vào đời sống cộng đồng Trên cơ sở đó, bước đầu hình thành cho các em năng lực hoạt động thực tiễn, năng lực hoạt động chính trị- xã hội, năng lực thích ứng, năng lực hòa nhập, …

- Giáo dục lòng yêu nghệ thuật; phát triển sức khỏe thể chất và đời sống tinh thần phong phú, lạc quan cho HS;

- Góp phần phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu cho HS

IV NGUYÊN TẮC TỔ CHỨC HĐGDNGLL Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC DẠY HỌC

2 Nội dung và hình thức HĐGDNGLL phải phong phú, đa dạng, tươi vui, phù hợp với đặc điểm lứa tuổi tiểu học, đáp ứng được nhu cầu hoạt động của

HS, hấp dẫn thu hút HS, không mang tính chất áp đặt, nặng nề, khô cứng, gây nhàm chán cho các em

3 HĐGDNGLL phải đảm bảo phù hợp với đặc điểm, điều kiện, hoàn cảnh thực tế của nhà trường ( thời lượng, điều kiện cơ sở vật chất, trang thiết bị, đội ngũ GV, công nhân viên nhà trường, khả năng tài chính, khả năng đóng góp của phụ huynh, ); phải gần gũi với cuộc sống thực tiễn của HS; phải phù hợp với đặc điểm văn hóa địa phương và yêu cầu giáo dục của từng vùng, miền, địa phương

4 Tổ chức HĐGDNGLL phải đảm bảo huy động được sự tham gia tích cực của HS vào tất cả các khâu của quá trình hoạt động một cách phù hợp với khả năng của các em: từ đề xuất ý tưởng hoạt động; thiết kế, lập kế hoạch hoạt động; chuẩn bị nội dung, nhân lực, trang thiết bị cần thiết cho hoạt động; đến tiến hành và đánh giá kết quả hoạt động

Quyền được tham gia của trẻ em là một quyền cơ bản đã được ghi nhận trong Công ước quốc tế về quyền trẻ em và Luật bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em Việt Nam Theo đó, trẻ em có quyền được tham gia vào tất cả các hoạt động có liên quan đến các em, bao gồm cả các hoạt động dạy học và hoạt động giáo dục trong nhà trường, một cách phù hợp với lứa tuổi và độ trưởng thành của các em Mặt khác, sự tham gia tích cực của HS vào các hoạt động giáo dục của nhà trường là phù hợp với định hướng đổi mới phương pháp giáo dục ở các nhà trường Việt Nam hiện nay, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường

Vì vậy, trong HĐGDNGLL, HS cần phải được tham gia tích cực vào mọi khâu của quá trình hoạt động phù hợp với khả năng của bản thân Còn GV đóng vai trò là người cố vấn, định hướng, giúp đỡ HS hoạt động đạt hiệu quả

Tuy nhiên để HS có thể tham gia một cách tích cực và hiệu quả, các em cần được tạo cơ hội tham gia, được tạo điều kiện thuận lợi về thời gian, CSVC, kinh phí, được động viên khích lệ và đặc biệt, được bồi dưỡng các kĩ năng cơ bản như: kĩ năng lập kế hoạch, kĩ năng tổ chức, điều khiển hoạt động, KN đánh giá hoạt động, kĩ năng trình bày trước tập thể, kĩ năng hợp tác nhóm,…

5 Các HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS cần phải được bố trí, sắp xếp đan xen với việc dạy học các môn học khác, với các hoạt động giáo dục khác của nhà trường một cách hợp lí nhằm phát huy được tính tích cực học tập, giáo dục của HS, tránh gây áp lực nặng nề cho GV và HS

6 HĐGDNGLL đòi hỏi phải có sự phối hợp chặt chẽ của các lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường như: tổng phụ trách Đội, lãnh đạo nhà trường, GV dạy nhiều môn, GV dạy môn chuyên biệt, cha mẹ HS, Ban đại diện cha mẹ HS, cán bộ các trung tâm văn hóa, các trung tâm thể dục thể thao ở địa phương, các chuyên gia, các nhà hoạt động xã hội, cộng đồng địa phương,… Tuy nhiên, tổng phụ trách Đội phải giữ vai trò chủ đạo trong việc tổ chức và quản

lí các HĐGDNGLL theo quy mô trường Còn GVCN phải là người chịu trách

nhiệm chính trong việc tổ chức và quản lí các HĐGDNGLL theo quy mô lớp/nhóm

Huy động sự ủng hộ và tham gia của các lực lượng giáo dục vào quá trình tổ chức HĐGDNGLL là một yêu cầu có tính nguyên tắc

7 HĐGDNGLL ở tiểu học phải đảm bảo liên thông với HĐGDNGLL ở THCS và THPT

Giáo dục phổ thông Việt Nam bao gồm các cấp học: Tiểu học, THCS và THPT Trong chương trình giáo dục THCS và THPT hiện hành, HĐGDNGLL cũng được quy định là hoạt động giáo dục bắt buộc Vì vậy, HĐGDNGLL ở Tiểu học cần đảm bảo liên thông với HĐGDNGLL ở THCS và THPT, tạo cơ sở để HS

có thể tham gia HĐGDNGLL ở các cấp học trên một cách thuận lợi, để đảm bảo cho HS được giáo dục, được phát triển một cách liên tục và có hệ thống

V NỘI DUNG VÀ HÌNH THỨC TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC DẠY HỌC CẢ NGÀY

1 Nội dung HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS

Như đã trình bày ở trên, HĐGDNGLL ở trường Tiểu học FDS là con đường thuận lợi để giáo dục toàn diện cho HS Vì vậy, nội dung giáo dục các HĐGDNGLL ở trường Tiểu học FDS rất rộng, bao gồm nhiều lĩnh vực, nhiều mặt giáo dục như: giáo dục trí tuệ, giáo dục đạo đức, giáo dục thể chất, giáo dục thẩm mĩ, giáo dục lao động, giáo dục môi trường, giáo dục KNS, giáo dục truyền thống, được thể hiện thông qua các HĐGDNGLL cụ thể trong năm học

Hiện nay, theo chỉ đạo của Bộ, các HĐGDNGLL ở trường tiểu học được cấu trúc theo chủ đề từng tháng, gắn với những ngày lễ lớn trong năm và đặc điểm nhà trường Cụ thể là:

9 Mái trưng thân yêu ca

em

- Giáo dục về truyền thống nhà trường,

về nội quy trường lớp,

- Giáo dục an toàn giao thông

- Vui Trung Thu

- Giáo dục nhân ái, nhân đạo

11 Bit ơn thày cô giáo - Giáo dục lòng kính trọng và biết ơn

thày cô giáo

- Giáo dục bảo vệ môi trường

12 Ung nưc nh ngun - Giáo dục lòng tự hào và biết ơn đối

với những người đã ngã xuống vì độc lập tự do của Tổ quốc

- Giáo dục sức khỏe

2 Em yêu T quc Vit Nam Giáo dục tình yêu đối với quê hương,

đất nước

3 Yêu quý m và cô giáo Giáo dục tình cảm yêu quý đối với bà,

mẹ, cô giáo, chị em gái; tôn trọng, thân thiện , đoàn kết với các bạn gái

4 Hòa bình và h u ngh! - Giáo dục tình đoàn kết hữu nghị giữa

các dân tộc, các quốc gia trên thế giới

- Hiểu biết và tự hào về chiến thắng 30 -4- 1975

- Giáo dục ý thức đội viên Đội TNTP HCM

2 Hình thức HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS

Hình thức HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS rất phong phú, đa dạng Dưới đây

là một số hình thức phổ biến:

- Hoạt động thư viện

- Trò chơi tập thể, trò chơi dân gian (bịt mắt bắt dê, kéo co, rồng rắn lên mây, nhảy dây, ô ăn quan, mèo đuổi chuột, chim bay cò bay, ném còn, …)

- Hát các bài hát thiếu nhi, hát dân ca, múa tập thể, múa dân gian (múa nón, múa quạt, nhảy sạp, xòe Thái,…), đọc thơ, kể chuyện, diễn kịch

- Vẽ tranh, triển lãm tranh

- Hoạt động kỉ niệm các ngày lễ lớn trong năm như:

+ Ngày nhà giáo Việt Nam 20/11

+ Ngày quốc phòng toàn dân 22/12

+ Ngày thành lập Đảng CSVN 3/2

+ Ngày phụ nữ quốc tế 8/3

+ Ngày thành lập Đoàn TNCS HCM 26/3

+ Ngày thành lập Đội TNTP HCM 15/5

+ Ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh 19/5

- Hoạt động tham quan, du lịch các di tích lịch sử, di tích văn hóa, các danh lam thắng cảnh

- Hoạt động nhân đạo (quyên góp ủng hộ các bạn HS nghèo vượt khó trong lớp, trong trường, ở địa phương; ủng hộ nạn nhân chất độc da cam; ủng hộ những người có hoàn cảnh khó khăn, bị thiên tai, bão lụt, người khuyết tật,…)

- Hoạt động đền ơn đáp nghĩa (thăm hỏi các bà mẹ Việt Nam anh hùng, các lão thành Cách mạng, các thương binh, gia đình liệt sĩ ở địa phương)

- Hoạt động giao lưu ( giao lưu, kết nghĩa giữa HS các lớp, các trường, các địa phương và HS quốc tế; giao lưu giữa HS với các chuyên gia, các nhà

hoạt động xã hội, các cựu chiến binh, những người lao động giỏi ở địa phương, ….)

- Hoạt động môi trường ( tổng vệ sinh trường lớp, đường làng, ngõ phố; trồng cây, trồng hoa ở sân trường, vườn trường, đường làng, ngõ xóm; dọn rác ở bãi biển; tìm hiểu về tình hình ô nhiễm môi trường và các hoạt động bảo vệ môi trường ở địa phương;…)

- Hoạt động khéo tay hay làm (Làm búp bê, làm con rối, làm hoa giấy, làm đèn ông sao, đèn xếp, may quần áo cho búp bê, cắm hoa, bày cỗ Trung Thu, làm đồ chơi từ vỏ hộp, vỏ lon bia;…)

- Hoạt động câu lạc bộ:

+ Câu lạc bộ bóng đá, bóng bàn, võ thuật,

+ Câu lạc bộ những người thích khám phá

+ Câu lạc bộ các nhà môi trường trẻ

+ Câu lạc bộ các nhà thiết kế thời trang trẻ

+ Câu lạc bộ khéo tay, hay làm

+ Câu lạc bộ những tuyên truyền viên trẻ tuổi

+ Câu lạc bộ Tiếng Anh/ Tiếng Nga/ TiếngPháp/Tiếng Trung…

+ Câu lạc bộ những người yêu động vật

+ Câu lạc bộ những người làm vườn trẻ

+ Câu lạc bộ ca hát

+ Câu lạc bộ hát dân ca

+ Câu lạc bộ kịch nói, kịch câm

+ Câu lạc bộ múa ba lê, múa dân tộc

+ Câu lạc bộ múa rối

+ …

VI QUY TRÌNH TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC DẠY HỌC CẢ NGÀY

Tổ chức HĐGDNGLL ở trường tiểu học FDS bao gồm các khâu cơ bản sau: thiết kế, chuẩn bị, thực hiện/tiến hành và đánh giá

1 Thiết kế hoạt động

Một kế hoạch HĐGDNGLL thường được thiết kế bao gồm các mục sau:

Tên hot đng: ……

(Thời lượng dự kiến để thực hiện hoạt động: )

1) Mc tiêu hot đng (Cần xác định rõ HS cần đạt được gì sau hoạt

động: về kiến thức, kĩ năng, thái độ)

2) Quy mô, thi đim, đ!a đim t chc hot đng(Xác định rõ hoạt

động được tổ chức theo nhóm, theo tổ, theo lớp, khối lớp hay theo trường, cụm trường? Hoạt động được tổ chức khi nào? Ở đâu?)

3) Ni dung và hình thc hot đng (Xác định rõ hoạt động bao gồm

những nội dung gì? Hình thức hoạt động là thế nào? Tuy nhiên, với nhiều trường hợp thì hình thức hoạt động đã được thể hiện ngay trong tên hoạt động)

4) Tài liu và phương tin (Xác định rõ những tài liệu, phương tiện cần

thiết để thực hiện hoạt động và người chịu trách nhiệm chuẩn bị)

5) Các bưc tin hành (Xác định rõ các bước tiến hành hoạt động và các

công việc, các thao tác thực hiện trong mỗi bước)

6)Tư liu (Tùy nội dung từng hoạt động, tư liệu có thể bao gồm các bài

hát, bài thơ, ca dao, tục ngữ, danh ngôn, câu đố, trò chơi, tranh, ảnh, tình huống, kịch bản tiểu phẩm/băng hình, truyện, thông tin, sự kiện thực tế; trường hợp điển hình,…)

Việc thiết kế HĐGDNGLL có thể do GV thiết kế, trên cơ sở đánh giá nhu cầu, mong muốn của HS; có thể do HS thiết kế với sự tư vấn, hỗ trợ, giúp đỡ của GV và các lực lượng giáo dục khác Tuy nhiên, để HS có thể tham gia thiết

kế được HĐGDNGLL, các em cần được bồi dưỡng về kĩ năng lập kế hoạch, kĩ năng tư duy sáng tạo, kĩ năng trình bày suy nghĩ, ý tưởng,

2 Chuẩn bị hoạt động

Ở khâu này, HS cần được phổ biến để nắm được mục đích, nội dung, yêu cầu của hoạt động và được hướng dẫn, hỗ trợ để các em chuẩn bị các tư liệu, phương tiện, sức khỏe, thời gian và kiến thức, kĩ năng cần thiết để thực hiện hoạt động (Ví dụ như: chuẩn bị tập các tiết mục để tham gia liên hoan văn nghệ, chuẩn bị ôn kiến thức để tham gia Hội vui học tập, chuẩn bị đồ dùng để chơi trò chơi dân gian, chuẩn bị trang phục hóa trang để tham gia Ngày Hội hóa trang, ) Tuy nhiên, tùy theo nội dung, tính chất hoạt động, thời gian dành cho

HS chuẩn bị có thể dài (một vài tuần) hay ngắn (một vài ngày) Thậm chí có những hoạt động đơn giản, quen thuộc đối với HS thì có thể không cần phải chuẩn bị trước Quá trình chuẩn bị hoạt động của HS có thể thực hiện ở lớp, ở trường hoặc thực hiện ở nhà; có thể chuẩn bị cá nhân, theo nhóm hoặc theo lớp,

3 Thực hiện/Tiến hành hoạt động

Tùy quy mô, tính chất hoạt động và điều kiện cụ thể của lớp, của trường, cách thức tiến hành hoạt động có thể rất đa dạng, linh hoạt Tuy nhiên, nhìn chung có thể tiến hành hoạt động theo quy trình sau:

1) Giới thiệu mục đích/ ý nghĩa của hoạt động

2) Phổ biến nội dung, cách thức, yêu cầu hoạt động

3) Tổ chức hoạt động thử, nếu cần thiết

4) HS thực hiện hoạt động (theo cá nhân, theo nhóm, theo tổ, )

Trong quá trình hoạt động, đặc biệt là những hoạt động theo quy mô nhóm/lớp và những hoạt động phổ biến, quen thuộc đối với HS, nên tạo cơ hội khuyến khích HS luân phiên nhau điều khiển hoạt động nhằm phát triển nhiều phẩm chất và năng lực cần thiết cho các em Tuy nhiên, để HS có thể điều khiển được hoạt động, các em cần phải được bồi dưỡng các KN cần thiết (như:

kĩ năng tự tin, kĩ năng trình bày trước đám đông, kĩ năng dẫn chương trình, kĩ năng lắng nghe và phản hồi tích cực, ); cần được giao nhiệm vụ điều khiển các hoạt động từ đơn giản đến phức tạp, từ dễ đến khó và nhận được hỗ trợ, động viên, khích lệ thường xuyên, kịp thời từ GV, cha mẹ và bạn bè

4 Đánh giá hoạt động

Đây là khâu cuối cùng song rất quan trọng của quy trình tổ chức HĐGDNGLL và HS cần phải được tham gia vào quá trình tổng kết, đánh giá hoạt động ở mức độ phù hợp với lứa tuổi và tính chất của hoạt động

4.1.Mc đích đánh giá

Việc đánh giá kết quả HĐGDNGLL của HS phải nhằm các mục đích:

- Ghi nhận sự tiến bộ, phát triển của HS trong quá trình tham gia các HĐGDNGLL

- Phát hiện năng khiếu, sở trường và xu hướng phát triển của HS trong giai đoạn tiếp theo

- Khuyến khích, động viên HS tích cực hoạt động

- Giúp nhà trường và GV phát hiện những ưu điểm và hạn chế trong quá trình tổ chức HĐGDNGLL để có những biện pháp điều chỉnh, bổ sung phù hợp và kịp thời nhằm nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động

4.2.Ni dung đánh giá

Đánh giá kết quả HĐGDNGLL của HS cần phải toàn diện về các mặt: ý thức, thái độ tham gia hoạt động và kết quả đạt được so với mục tiêu hoạt động đặt ra

Tuy nhiên, điều quan trọng trong đánh giá hoạt động là giúp HS tự nhìn nhận xem mình đã thu hoạch được điều gì sau hoạt động; những điều các em hài lòng, chưa hài lòng và muốn thay đổi về hoạt động; nhu cầu, mong muốn của

các em về hoạt động tiếp theo,

4.3.Phương thc đánh giá:

Kết hợp giữa đánh giá của GV với tự đánh giá của HS, đánh giá của tập thể HS, đánh giá của cha mẹ HS và cộng đồng Trong đó, GV phải là người đánh giá cuối cùng

Hình thức đánh giá là nhận xét Các nhận xét cần dựa trên các chứng cứ từ việc:

- Quan sát hoạt động của HS (trong cả quá trình từ thiết kế, chuẩn bị, thực hiện và đánh giá hoạt động);

- Nghiên cứu sản phẩm hoạt động của HS (bài trình bày miệng, giấy ghi kết quả thảo luận nhóm, tranh vẽ, tiểu phẩm đóng vai,…);

- Phỏng vấn HS/nhóm HS và các đối tượng có liên quan

Kết quả đánh giá HĐGDNGLL của HS cần được GV sử dụng làm một trong những căn cứ để đánh giá, xếp loại chung HS sau mỗi học kì và năm học

Phần thứ hai HƯỚNG DẪN TỔ CHỨC MỘT SỐ MÔ HÌNH HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP

I HOẠT ĐỘNG THƯ VIỆN

1 Mục tiêu

Hoạt động thư viện nhằm:

- Rèn luyện cho HS thói quen đọc sách, kĩ năng tìm kiếm thông tin và xử lí thông tin

- Giáo dục HS ý thức ham học hỏi, khát khao hiểu biết, khám phá tri thức; biết quý trọng, giữ gìn và bảo vệ sách

- Tạo cơ hội thuận lợi cho trẻ em phát triển các tiềm năng của mình một cách toàn diện

2 Quy mô, địa điểm, thời điểm, thời lượng

- Quy mô: Có thể tổ chức theo lớp, theo nhóm, theo cá nhân

- Địa điểm: Có thể tổ chức tại thư viện đa chức năng của trường, thư viện lớp học, thư viện lưu động, thư viện xanh ở ngoài sân trường, vườn trường

- Thời điểm: có thể tổ chức vào giờ ra chơi, giờ nghỉ trưa (theo nhu cầu cá nhân của HS), hoặc có thể tổ chức vào một tiết dành riêng cho việc đọc sách,

- Thời lượng: Có thể từ 15 – 40 phút

3 Ni dung và hình thc hot đng

Hoạt động thư viện rất đa dạng Với thư viện đa chức năng, HS không chỉ đọc sách mà còn có thể : nghe kể chuyện/kể chuyện, chia sẻ với nhau về nội dung những cuốn sách đã được xem, được đọc; vẽ tranh theo tưởng tượng của các

em về nhân vật, về tình huống xảy ra trong truyện; diễn kịch, đóng vai theo nội dung truyện; nặn/tô tượng mô phỏng các nhân vật trong truyện;…

4 Tài liu và phương tin

- Thư viện trường học đa chức năng/ thư viện lớp học/ thư viện lưu động/thư viện xanh

- Sách, truyện, giấy vẽ, bút màu, bút viết, tượng các nhân vật …

- Con rối và các đồ dùng để đóng vai, diễn tiểu phẩm, múa rối theo nội dung truyện

5 Các bưc tin hành(đối với hoạt động diễn ra ở thư viện đa chức năng của

trường)

- Thống nhất với HS những yêu cầu, quy định chung trước khi đến thư viện

- HS bày tỏ nhu cầu hoạt động của cá nhân ở thư viện

- GV chia HS thành các nhóm theo nhu cầu, sở thích Ví dụ: nhóm đọc sách, nhóm nghe kể chuyện, nhóm vẽ tranh, nhóm nặn/tô tượng, nhóm diễn kịch, nhóm chơi trò chơi,…

- Hướng dẫn HS đến thư viện và ngồi theo từng nhóm vào các góc khác nhau của thư viện

- HS thực hiện hoạt động theo từng nhóm cùng sở thích

6 Đánh giá

- HS/các nhóm HS chia sẻ kết quả làm việc của cá nhân và nhóm Ví dụ:

+ Nhóm đọc sách kể cho các bạn nghe về cuốn sách các em đã đọc + Nhóm vẽ tranh giới thiệu với các bạn về bức tranh về các nhân vật hoặc cảnh trong truyện mà mình đã/đang vẽ dở

+ Nhóm nặn tượng/tô tượng khoe với các bạn bức tượng đã được các

em nặn/tô màu được

Thư vin trưng h c đa chc năng

Thư viện đa chức năng là không gian học tập đa chức năng với các góc hoạt động khác nhau như: góc đọc, góc nghiên cứu, góc sáng tạo, góc vẽ, góc nghệ thuật, góc nghe, góc trò chơi giáo dục…

Thư viện lớp học

Với thư viện lớp học chỉ đơn giản là một giá sách, tủ sách nhỏ, thậm chí ở một

số trường tiểu học, thư viện lớp học chỉ là các thùng nhựa đựng sách nhằm đảm bảo tất cả các lớp ở các khối đều có góc thư viện tại lớp của mình

Thư viện ngoài trời

Không gian ngoài trời ở đây được hướng tới là những chòi lá cọ hoặc dưới

những tán cây xanh, thậm chí là cả ở hành lang lớp học, gầm cầu thang, nếu đủ

rộng là những không gian thích hợp

THƯ ViỆN NGOÀI TRỜI

Thư viện lưu động

Thư viện lưu động dưới hình thức là một tủ sách có bánh xe, có thể di chuyển được từ nơi này sang nơi khác, nhằm đáp ứng khả năng tiếp cận thư viện công bằng giữa các học sinh

II HOẠT ĐỘNG TRÒ CHƠI

1 Mục tiêu

- Rèn luyện sức khỏe, sự nhanh nhẹn, khéo léo, bền bỉ, dẻo dai, năng động, sáng tạo cho HS

- Giáo dục cho HS các phẩm chất đạo đức như: tinh thần tập thể, trách nhiệm, hợp tác, đoàn kết, khoan dung, ý chí vượt khó,…

- Phát triển cho HS các KNS như: KN giao tiếp, KN ra quyết định và giải quyết vấn đề, KN hợp tác, KN tư duy phê phán,KN tư duy sáng tạo,…

- Tăng cường sự tương tác giữa HS với HS, giữa GV với HS

- Tạo không khí tươi vui, phấn khởi, giảm bớt những mệt mỏi, căng thẳng cho

HS

2 Quy mô, địa điểm, thời điểm, thời lượng

- Quy mô: Có thể tổ chức cho HS chơi theo nhóm, theo lớp hoặc khối lớp Song nên tổ chức theo quy mô nhóm hoặc lớp để tạo cơ hội cho nhiều HS được tham gia trò chơi

- Địa điểm: Có thể tổ chức cho HS chơi tại lớp học, sân trường, phòng đa năng,…tuỳ theo yêu cầu không gian hẹp hay rộng của từng trò chơi cụ thể Ví dụ:

+ Những trò chơi như: Lịch sự, Đất- Biển - Trời, Hãy làm theo tôi nói, đừng làm theo tôi làm, Đố vui, Cờ vua,… có thể tổ chức ngay tại lớp học

+ Những trò chơi như: Kéo co, Mèo đuổi chuột, Cướp cờ, Bịt mắt đánh trống, Thuyền trong sương mù, … cần tổ chức ở sân trường hoặc phòng đa năng

+…

- Thời điểm: Có thể tổ chức cho HS chơi vào 1 tiết riêng, cũng có thể tổ chức chơi trong giờ ra chơi, nghỉ giữa các tiết học hoặc giờ nghỉ trưa Tuy nhiên, trò chơi tổ chức vào giờ nghỉ trưa cần phải nhẹ nhàng, không gây ồn ào, làm ảnh hưởng đến giờ ngủ trưa của các HS khác

- Thời lượng: Thời lượng tổ chức trò chơi có thể dài hay ngắn tùy tính chất của trò chơi Có thể từ 5 – 30 phút

3 Ni dung và hình thc hot đng

Có rất nhiều trò chơi phù hợp với lứa tuổi HS tiểu học và phù hợp với điều kiện thực tế của các trường tiểu học hiện nay Ví dụ như:

- Các trò chơi dân gian: Kéo co, Mèo đuổi chuột, Cướp cờ, Bịt mắt bắt dê, Rồng rắn lên mây, Nhẩy dây, Đá cầu, Ô ăn quan, Ném còn, Bịt mắt đấm trống, Đồ,…

Trò chơi “Bịt mắt đấm trống”

Trò chơi Kéo co

- Các trò chơi tập thể khác như: Sóng biển, Tiếp sức chuyền bóng, Vượt chướng ngại vật, Thuyền trong sương mù, Nhảy bao bố, Trái bóng yêu thương, Lịch sự,

Đất- Biển - Trời, Sóng biển, Tiếp sức chuyền bóng, Truyền điện, Hãy làm theo tôi nói, đừng làm theo tôi làm, Đố vui, Cờ vua, Cờ tướng,…

4 Tài liệu và phương tiện

- Sách “136 trò chơi dân gian Vit Nam” của Nguyễn Toán, Lê Anh Thơ

(NXB Thể dục thể thao, 1997)

- Sách “Trò chơi dân gian Vit Nam” của các tác giả Phan Thanh Hiền,

Trần Mạnh Tiến, Huy Trang, Nguyễn Khánh Trâm (NXB Thành phố Hồ Chí Minh, 1990)

- Tuyển tập “Trò chơi dân gian Vit Nam dành cho thiu nhi” của Thành

đoàn Hà Nội, 2002

- Sách ”100 trò chơi vn đng” của Trần Đồng Lâm, NXB GD

- Sách ”Hưng dn HĐGDNGLL lp 1, ,lp 5”, của Lưu Thu Thủy (chủ

biên) - Lê Thị Tuyết Mai, Ngô Quang Quế, Bùi Sĩ Tụng, NXB GD 2010

- Dụng cụ, sân bãi và các điều kiện cần thiết khác để tổ chức trò chơi

5 Các bước tiến hành

- Phổ biến tên trò chơi, cách chơi, luật chơi (nếu là những trò chơi mới, chưa

quen thuộc với HS)

- Chơi thử (Nếu cần thiết)

- Tiến hành chơi thật (theo nhóm hoặc theo lớp)

6 Đánh giá

- Tổ chức cho HS tự đánh giá, bình chọn cá nhân/nhóm/lớp đạt được thành tích cao trong trò chơi

- Đánh giá của HS về những điều các em thu hoạch được qua trò chơi

- HS bày tỏ nhu cầu, mong muốn về những trò chơi trong những hoạt động tiếp theo

7 Tư liệu

Mt s nguyên t"c t chc trò chơi:

− Trò chơi phải dễ tổ chức và thực hiện, phải phù hợp với chủ đề giáo dục của hoạt động, với đặc điểm và trình độ HS Tiểu học, với quỹ thời gian, với hoàn cảnh, điều kiện thực tế của lớp học, đồng thời phải không gây nguy hiểm cho HS

− HS phải nắm được quy tắc chơi và phải tôn trọng luật chơi

− Phải quy định rõ thời gian, địa điểm chơi

− Phải phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của HS, tạo điều kiện cho

HS tham gia tổ chức, điều khiển tất cả các khâu : chuẩn bị, tiến hành trò chơi và đánh giá sau khi chơi

− Trò chơi phải được luân phiên, thay đổi một cách hợp lí để không gây nhàm chán cho HS

− Sau khi chơi, GV cần cho HS thảo luận để nhận ra ý nghĩa giáo dục của trò chơi

III HOẠT ĐỘNG GIAO LƯU

1 Mục tiêu

- Tăng cường sự hiểu biết, tinh thần đoàn kết, hợp tác giữa HS với các HS các lớp khác, trường khác, địa phương khác hoặc với thiếu nhi quốc tế, với các cựu chiến binh, các nhà hoạt động xã hội, các nhân chứng lịch sử,…

- Rèn luyện cho HS các KNS như: KN giao tiếp, ứng xử, KN cảm thông chia sẻ;

KN mạnh dạn, tự tin; KN trình bày suy nghĩ, ý tưởng; KN lắng nghe tích cực; KN phản hồi tích cực; KN hợp tác

2 Quy mô, địa điểm, thời lượng, thời điểm tổ chức hoạt động

- Quy mô: Có thể tổ chức theo quy mô lớp/khối lớp/trường

- Địa điểm: Có thể tổ chức ở lớp học, sân trường, phòng đa năng hoặc ở một địa điểm ngoài trường

- Thời lượng: Có thể từ 30 phút – 1 buổi, tùy quy mô, tính chất hoạt động

- Thời điểm: Có thể tổ chức vào giờ ra chơi, giờ sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạt lớp,…

3 Nội dung và hình thức hoạt động

Có nhiều loại Ví dụ: Giao lưu giữa HS lớp 5 với HS lớp 1, giao lưu giữa HS các lớp trong cùng khối lớp của trường, giao lưu giữa HS trường này với HS trường khác, giao lưu giữa HS nam với HS nữ, giao lưu giữa HS với các chuyên gia, với

các cựu chiến binh, với các nhà hoạt động xã hội ở địa phương, với những người lao động giỏi, với HS quốc tế, …

Tùy theo tính chất và đối tượng tham gia giao lưu mà nội dung và hình thức giao lưu có thể khác nhau

4 Tài liệu và phương tiện

- Sách ”Hưng dn HĐGDNGLL lp 1, ,lp 5”, của Lưu Thu Thủy (chủ biên)-

Lê Thị Tuyết Mai, Ngô Quang Quế, Bùi Sĩ Tụng, NXB GD 2010

- Các tranh ảnh, băng hình, tiết mục văn nghệ, các bài thơ, bài hát về chủ đề giao lưu

- Các câu hỏi tìm hiểu về chủ đề (nếu là giao lưu giữa HS với các chuyên gia, các nhà hoạt động chính trị- xã hội, các cựu chiến binh, )

- Hoa, tặng phẩm, nếu có điều kiện

- Dụng cụ để tổ chức các trò chơi (nếu là giao lưu giữa HS với HS)

- Phông màn để trang trí khán đài, bát/lọ hoa, loa đài, máy chiếu, (nếu tổ chức theo quy mô trường)

5 Các bưc tin hành

1) Nếu là giao lưu giữa HS với HS cùng độ tuổi thì cách tiến hành có thể như sau:

- Chào hỏi, giới thiệu, làm quen

- Giao lưu múa hát, trình diễn tiểu phẩm theo chủ đề

- Giao lưu vẽ tranh theo chủ đề

- Giao lưu trình diễn tiểu phẩm theo chủ đề

- Giao lưu ứng xử/diễn thuyết theo chủ đề

- Giao lưu trò chơi dân gian, trò chơi tập thể, TDTT

- Tặng quà lưu niệm và chia tay

Lưu ý: Không phải buổi giao lưu nào cũng đầy đủ hết các nội dung trên (múa hát, trình diễn tiểu phẩm; vẽ tranh, diễn tiểu phẩm, ứng xử, trò chơi dân gian, trò

chơi tập thể, TDTT, theo chủ đề) mà GV cần lựa chọn và phối hợp 2- 3 hình thức cho phù hợp)

2) Nếu là giao lưu giữa HS lớp 5 với HS lớp 1 trong trường vào đầu năm học thì

có thể tiến hành như sau:

- Nhóm HS lớp 5 tự giới thiêu về mình

- HS lớp 1 tự giới thiệu

- HS lớp 5 chia nhau hướng dẫn từng nhóm HS lớp 1 đi thăm quan các địa điểm trong nhà trường: các lớp học, phòng hiệu trưởng, hiệu phó, phòng truyền thống, phòng đa năng, nhà ăn, nhà vệ sinh, phòng bảo vệ,…

- Chia HS lớp 1 thành các nhóm theo sở thích của các em: nhóm thích chơi trò chơi, nhóm thích nghe kể chuyện, nhóm thích múa, hát, nhóm thích vẽ tranh, tô tượng,…

- HS lớp 5 hướng dẫn các nhóm HS lớp 1 chơi trò chơi, nghe kể chuyện, nhóm múa, hát, vẽ tranh, tô màu tượng, … (1-2 HS lớp 5/nhóm HS lớp 1)

- HS lớp 1 chia sẻ cảm xúc và bày tỏ mong muốn về hoạt động tiếp theo

- Tặng quà lưu niệm và chia tay

3) Nếu là giao lưu giữa HS với các cựu chiến binh, các nhà hoạt động XH,… thì

có thể tiến hành như sau:

- Giới thiệu làm quen, tặng hoa cho các đại biểu

- HS nghe nói chuyện về chủ đề

- HS nêu câu hỏi, trao đổi, trò chuyện, chia sẻ ý kiến, cảm xúc của các em với diễn giả

- HS múa, hát, đọc thơ, diễn tiểu phẩm …về chủ đề

- Chia tay

IV HOẠT ĐỘNG TỔ CHỨC CÁC NGÀY HỘI

Trong năm học, có thể tổ chức cho HS tham gia các Ngày Hội như: Vui Tết Trung Thu, Ngày Hội hóa trang, Ngày Hội môi trường, Hội vui học tập, Ngày hội của mẹ…

- Rèn kĩ năng giao tiếp, ứng xử, kĩ năng ra quyết định cho HS

- Giáo dục các em tình yêu thương, đoàn kết , gắn bó với bạn bè; kính trọng, biết ơn, yêu quý mẹ, cô giáo và những người khác

2 Quy mô, địa điểm, thời điểm, thời lượng tổ chức hoạt động

- Quy mô: Có thể tổ chức theo quy mô lớp, khối lớp hoặc toàn trường

- Địa điểm: Có thể tổ chức ở lớp học, phòng đa năng, sân trường,…

- Thời điểm: Có thể tổ chức vào tiết sinh hoạt lớp, sinh hoạt dưới cờ hoặc vào 1 buổi trong tuần, vào ngày lễ hoặc ngày nghỉ

- Thời lượng: 40 phút – 120 phút

Cần lưu ý là tổ chức các Ngày Hội thường mất nhiều thời gian, kinh phí và công sức nên mỗi năm học chỉ nên tổ chức từ 1- 2 lần

3 Nội dung và hình thức hoạt động

Tùy tính chất từng ngày hội mà nội dung và hình thức tổ chức có thể khác nhau Ví dụ như:

- Với Hội vui học tập có thể tổ chức dưới hình thức Hái hoa dân chủ, Rung chuông vàng, Thi tiếp sức theo đội,…

- Với Ngày hội môi trường có thể lựa chọn một số trong các nội dung sau: Thiết

kế thời trang thân thiện với môi trường ; Biểu diễn các tiết mục văn nghệ về chủ

đề môi trường; Thi đố vui, ứng xử; Vẽ tranh, xé dán tranh, Thuyết trình về chủ đề

Bảo vệ môi trường ; Làm đồ dùng học tập, đồ chơi từ các đồ vật đã qua sử dụng

; Trồng cây, trồng hoa trong khuôn viên nhà trường và xung quanh trường, lớp học; …

- Với Ngày hội Trung thu có thể tổ chức bày cỗ Trung thu, phá cỗ Trung thu, rước đèn Trung thu

…

4 Tài liệu và phương tiện

Tùy tính chất từng ngày hội, ví dụ:

# Với Hội vui học tập cần:

- Địa điểm, loa đài, thiết bị âm thanh, micro (đối với các hội thi quy mô khối lớp)

- Hệ thống các câu hỏi, tình huống, bài tập, trò chơi và đáp án

- Các phương tiện cần thiết để sử dụng trong hội vui học tập như: cây xanh để cài các câu hỏi, bài tập; các cánh hoa cắt bằng giấy màu để ghi các câu hỏi, bài tập;…

- Quà tặng, phần thưởng và hoa tươi phục vụ hoạt động của hội thi

- Các tiết mục văn nghệ phục vụ cho hội vui học tập

# Với Ngày hội môi trường cần:

- Tranh, ảnh, clip về sự ô nhiễm môi trường

- CD các bài hát về môi trường

- Các trò chơi môi trường cho các lứa tuổi tiểu học

- Phần thưởng trong tổ chức trò chơi

- Trang thiết bị âm thanh, ánh sáng và các thiết bị khác phục vụ cho “Ngày hội môi trường”

# Với Ngày Tết Trung thu cần:

- Hoa quả, bánh kẹo

- Đèn Trung Thu, đầu sư tử, trống, …

5 Các bước tiến hành

Tùy nội dung, tính chất của mỗi ngày hội mà cách tiến hành có thể mang những đặc trưng riêng Song nhìn chung chương trình Ngày hội có thể như sau:

1) Chương trình ca nhạc chào mừng

2) Tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu và các khách mời

3) Khai mạc Ngày Hội; công bố nội dung chương trình “Ngày hội”, giới thiệu thành phần ban giám khảo cho từng nội dung hoạt động và vị trí, địa điểm dành cho mỗi nội dung hoạt động

4) Các đội thi thực hiện các hoạt động theo đăng kí Ban Giám khảo chấm thi 5) Trưởng Ban Giám khảo công bố kết quả các nội dung thi và mời các đại biểu lên trao tặng phần thưởng, quà cho các đội thi

6) Văn nghệ mừng thành công của “Ngày hội ”

7) Tuyên bố bế mạc Ngày hội

6 Tư liệu

Một số hình ảnh về hoạt động các Ngày hội:

1) Hội vui học tập

Hội vui học tập ở trường tiểu học Đoàn Thị Điểm, Hà Nội

Trường Tiểu học Xuân La, HN tổ chức "Hội vui học tập"

2) Ngày hội môi trường

NGÀY CHO HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC NGOÀI GIỜ LÊN LỚP

Mục tiêu trường tiểu học FDS nhằm nâng cao chất lượng giáo dục

trường học Do vậy, trường tiểu học FDS, ... NGOÀI GIỜ LÊN LỚP Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC DẠY HỌC CẢ NGÀY

1 Nội dung HĐGDNGLL trường tiểu học FDS

Như trình bày trên, HĐGDNGLL trường Tiểu học FDS đường thuận lợi để giáo dục