148 Tổng kết ngữ pháp Tiết Thi GVDG Huyện

Hãy sắp xếp các từ in màu xanh trong những câu sau đây vào cột thích hợp theo bảng mẫu ở dưới.a/ Một lát sau không phải chỉ có ba đứa mà cả một lũ trẻ ở tầng dưới lần lượt chạy lên... 2

Nhiệt liệt chào mừng thầy

cô và các em đến với giờ học thân thiện của lớp

9a1 !

KIỂM TRA BÀI CŨ

? Dựa vào bảng tổng kết khả năng kết hợp

của 3 loại từ chính đã ôn tập, hãy cho

biết từ “quá” có khả năng kết hợp với từ loại nào, phía trước hay phía sau?

Cho ví dụ.

- Phó từ “quá” có khả năng kết hợp với

tính từ cả phía trước lẫn phía sau

- Ví dụ:

+ quá giỏi + giỏi quá

NỐI CỘT A VỚI CỘT B

Tiết 148

TỔNG KẾT VỀ NGỮ PHÁP Tiếng Việt

Trò chơi Tiếng Việt 2011

TRƯỜNG THCS TÂN KHAI

Trong phần khởi động mỗi đội sẽ xếp những từ in đậm trong các câu cho sẵn vào cột thích hợp (theo bảng mẫu) Các bạn ghi ra bảng phụ trong vòng 2 phút, điểm cho cả câu là 30 điểm

BÀI TẬP A.II.1 XẾP CÁC TỪ IN ĐẬM VÀO CỘT THÍCH HỢP TRONG BẢNG

a Một lát sau không phải chỉ có ba đứa mà cả một lũ trẻ ở tầng dưới lần lượt chạy lên ( Nguyễn Minh Châu, Bến quê )

b Trong cuộc đời kháng chiến của tôi, tôi chứng kiến không biết bao nhiêu

cuộc chia tay,nhưng chưa bao giờ, tôi bị xúc động như lần ấy

( Nguyễn Quang Sáng, Chiếc lược ngà )

c Ngoài cửa sổ bấy giờ những bông hoa bằng lăng đã thưa thớt – cái giống hoa ngay khi mới nở, màu sắc đã nhợt nhạt ( Nguyễn Minh Châu,

Bến quê )

d – Trời ơi, chỉ còn có năm phút ! (Nguyễn Thành Long, Lăng lẽ Sa Pa)

e – – Quê anh ở đâu thế ? – Họa sĩ hỏi

( Nguyễn Thành Long, Lăng lẽ Sa Pa )

g – Đã bao giờ Tuấn…sang bên kia chưa hả ? ( Nguyễn Minh Châu, Bến quê )

h – Bố đang sai con làm cái việc gì lạ thế ? ( Nguyễn Minh Châu, Bến quê )

BẢNG TỔNG KẾT VỀ CÁC TỪ LOẠI KHÁC

Số từ Đại từ Lượng

từ Chỉ từ Phó từ Quan hệ từ Trợ từ thái từTình Thán từ

BT1/132 Hãy sắp xếp các từ in màu xanh trong những câu sau đây vào cột thích hợp (theo bảng mẫu) ở dưới.

a/ Một lát sau không phải chỉ có ba đứa mà cả một lũ trẻ ở

tầng dưới lần lượt chạy lên (Nguyễn Minh Châu, Bến

quê)

Số từ Đại từ Lượng

từ Chỉ từ Phó từ Quan hệ từ Trợ từ thái từ Tình Thán từ

- chỉ

- cả

- ở

- ba

BẢNG THỐNG KÊ CÁC TỪ LOẠI KHÁC (NGOÀI BA TỪ LOẠI CHÍNH)

b/ Trong cuộc đời kháng chiến của tôi, tôi chứng kiến không

biết bao nhiêu cuộc chia tay, nhưng chưa bao giờ , tôi bị xúc

động như lần ấy

(Nguyễn Quang Sáng, Chiếc lược ngà)

Số

từ Đại từ Lượng từ Chỉ từ Phó từ Quan hệ từ Trợ từ thái từ Tình Thán từ

- chỉ

- cả

c/ Ngoài cửa sổ bấy giờ những bông hoa bằng lăng đã

thưa thớt – cái giống hoa ngay khi mới nở, màu sắc đã

nhợt nhạt

(Nguyễn Minh Châu, Bến quê)

Số

từ Đại từ Lượng từ Chỉ từ Phó từ Quan hệ từ Trợ từ thái từ Tình Thán từ

- chỉ

- cả

h/ - Bố đang sai con làm cái việc gì lạ thế ?

Số từ Đại từ Lượng từ Chỉ từ Phó từ Quan hệ từ Trợ từ thái từ Tình Thán từ - chỉ

-

cả - ở - ba - tôi

- bao nhiêu - bao giờ - của -

nhưng - như - ấy - bấy giờ - những - đã

- mới

- đã - ngay - Trời ơi - năm - đâu - hả - đang - chỉ BT1/132 Hãy sắp xếp các từ in màu xanh trong những câu sau đây vào cột thích hợp (theo bảng mẫu) ở dưới g/ - Đã bao giờ Tuấn … sang bên kia chưa hả ?

e/ - Quê anh ở đâu thế ? - Hoạ sĩ hỏi

BẢNG THỐNG KÊ CÁC TỪ LOẠI KHÁC (NGOÀI BA TỪ LOẠI CHÍNH) d/ - Trời ơi , chỉ còn có năm phút !

Trong phần vượt chướng ngại vật, chương trình đưa ra 1 ô chữ chứa các khái niệm về những từ loại khác (ngoài ba từ loại chính) ở hàng ngang và một ô chìa khóa hàng dọc Mỗi câu hỏi các bạn được chuẩn bị

15 giây, mỗi câu trả lời đúng được

20 điểm Đội nào trả lời được ô hàng dọc sẽ được 20 điểm thưởng.

VƯỢT CHƯỚNG NGẠI VẬT

5 4 3 2 1

1.Những từ dùng để bộc lộ tình cảm, cảm xúc của người khi nói hoặc dùng để gọi đáp.

2.Những từ được thêm vào câu để cấu tạo câu nghi vấn, câu cầu khiến, câu cảm thán và để biểu thị sắc thái

tình cảm của người nói.

4 Những từ dùng để biểu thị các ý nghĩa quan hệ như

sở hữu so sánh, nhân quả,… giữa các bộ phận của câu

hay giữa câu vói câu.

5.Những từ dùng để chỉ số lượng và thứ tự của sự

vật.

6.Những từ dùng trỏ vào sự vật, nhằm để xác định vị trí của sự vật trong không gian hoặc thời gian.

7.Những từ chuyên đi kèm động từ, tính từ để bổ sung ý

nghĩa cho động từ, tính từ 8 Những từ chỉ lượng nhiều hay ít của sự vật.

9.Những từ dùng trỏ người, sự vật, hoạt động, tính chất được nói đến trong một ngữ cảnh nhất định hoặc dùng để hỏi.

5 4 3 2 1

6 7 8 9

T

H

Ừ

Ư

SỐ TỪ: là những từ dùng để chỉ số lượng và thứ tự của sự vật.

LƯỢNG TỪ : là những từ chỉ lượng nhiều hay ít của sự vật.

CHỈ TỪ : là những từ dùng trỏ vào sự vật, nhằm để xác định vị trí của sự vật trong không gian hoặc thời gian.

ĐẠI TỪ : là những từ dùng trỏ người, sự vật, hoạt động, tính chất được nói đến trong một ngữ cảnh nhất định hoặc dùng để hỏi.

PHÓ TỪ : là những từ chuyên đi kèm động từ, tính từ để bổ sung ý nghĩa cho động từ, tính từ.

TRỢ TỪ : là những từ chuyên đi kèm một từ ngữ trong câu để nhấn mạnh hoặc biểu thị thái độ đánh giá sự vật, sự vật, sự việc được nói đến ở từ ngữ đó.

TÌNH THÁI TỪ : là những từ được thêm vào câu để cấu tạo câu nghi vấn, câu cầu khiến, câu cảm thán và để biểu thị sắc thái tình cảm của người nói.

THÁN TỪ : là những từ dùng để bộc lộ tình cảm, cảm xúc của người khi nói hoặc dùng để gọi đáp.

QUAN HỆ TỪ : là những từ dùng để biểu thị các ý nghĩa quan hệ như sở hữu so sánh, nhân quả,… giữa các bộ phận của câu hay giữa câu vói câu.

PHẦN THI TĂNG TỐC

Trong phần tăng tốc, chương trình đưa ra 4 từ dành cho 4 đội Các đội sẽ đặt câu có từ kết thúc là từ này Mỗi đội được chuẩn bị 2 phút, đội nào có đáp án đúng thì ghi được 10 điểm ( cả 3 đội cùng trả lời một lúc bằng cách ghi đáp án ra bảng phụ).

Đặt câu với các từ ngữ cuối câu là:

Những từ chuyên dùng ở cuối câu để

tạo câu nghi vấn:

Tình thái từ

BÀI TẬP II 2 TRANG 133

PHẦN THI VỀ ĐÍCH

Có 8 đoạn văn dành cho 4 đội, mỗi đội bốc thăm chọn 2/8 đoạn của 3 bài tập phần B Các đội được chuẩn

bị 2 phút, mỗi câu đúng, các bạn ghi được 30 điểm (2 câu =60 điểm) Yêu cầu:Cho biết tên gọi cụm từ, phần trung tâm, dấu hiệu nhận biết hoặc yếu tố phụ đi kèm của cụm từ Các đội làm ra bảng phụ.

a/ Nhưng điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đĩ đã nhào nặn với cái gốc văn hố dân tộc khơng gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam , một lối sống rất bình dị, rất Việt

Nam,

rất Phương Đơng, nhưng đồng thời cũng rất mới, rất hiện đại.

b/ Ơng khoe những ngày khởi nghĩa dồn dập ở làng

c/ Ơng lão vờ vờ đứng lảng ra chỗ khác rồi đi thẳng Tiếng cười nĩi

ảnh hưởng

những

DT

những

LT

* Phần trung tâm của các CDT:

hoặc số từ đứng trước: những, một, một.

phía sau có chỉ từ : ấy

ấy CT

Tìm phần trung tâm của các cụm từ in màu xanh

Chỉ ra những dấu hiệu, hoặc yếu tớ phụ đi kèm.

(Bài tập B1/Trang 133)

a/ Vừa lúc ấy, tơi đã đến gần anh Với lịng mong nhớ của anh, chắc anh nghĩ rằng, con anh sẽ chạy xơ vào lịng anh , sẽ ơm chặt lấy cổ

b/ Ơng chủ tịch làng em vừa lên cải chính …

•Phần trung tâm của các cụm động từ:đến, chạy, ơm.

•Dấu hiệu là phĩ từ : đã, sẽ, sẽ đứng trước.

•Phần trung tâm của các cụm động từ: lên (cải chính).

• Dấu hiệu là phĩ từ “vừa” đứng trước.

Tìm phần trung tâm của các cụm từ in màu xanh

Chỉ ra những dấu hiệu, hoặc yếu tớ phụ đi kèm.

(Bài tập B2/Trang 133)

a/ Nhưng điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đĩ đã nhào nặn với cái gốc văn hố dân tộc khơng gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam , một lối sống rất bình dị , rất Việt Nam ,

b/ Những khi biết rằng cái sắp tới sẽ khơng êm ả thì chị tỏ ra bình

tĩnh đến phát bực.

c/ Khơng, lời gửi của một Nguyễn Du, một Tơn-xtơi cho nhân loại

* Phần trung tâm của các cụm từ:

rất đứng trước.

trước, “hơn”đứng sau.

Tìm phần trung tâm của các cụm từ in màu xanh

Chỉ ra những dấu hiệu, hoặc yếu tớ phụ đi kèm.

(Bài tập B3/Trang 133)

ĐỘNG TỪ

LƯỢNG TỪĐẠI TỪ

CHỈ TỪ

PHÓ TỪQUAN HỆ TỪTRỢ TỪTÌNH THÁI TỪTHÁN TỪ

CỤM

DANH

TỪ

CỤM TÍNHTỪ

CỤM ĐỘNG TỪ

(Kết hợp với một vài hư từ: PT, CT, ST, LT…)

PHÂN LOẠI TỪ TIẾNG VIỆT

(XÉT VỀ MẶT NGHĨA)

MỜI THƯ KÍ LÀM VIỆC

GIÁM SÁT:

LỚP TRƯỞNG VÀ LỚP PHÓ HỌC TẬP

Tiết 148 - TỔNG KẾT VỀ NGỮ PHÁP

trong đoạn văn ấy

2 Tiếp tục ôn kiến thức về : các thành phần câu, các

kiểu câu, biến đổi câu ( từ lớp 6 đến lớp 9 ) Đó là những kiến thức cơ bản để học bài “ Tổng kết về ngữ pháp” ( tt )

Dặn dò