Nghiên cứu về vai trò của hội cựu sinh viên trong các trường đại học và đề xuất mô hình cụ thể

Nghiên cứu về vai trò của hội cựu sinh viên trong các trường đại học và đề xuất mô hình cụ thể

Hội cựu sinh viên là một tổ chức tập hợp tất cả các cựu sinh viên của cùng mộttrường đại học, hoạt động với một mục tiêu chung Đó là một hình thức tổ chứcrất phổ biến và dần đóng một vai trò vô cùng quan trọng các trường đại học trênthế giới Tại Hoa Kỳ hội cựu sinh viên còn là một tiêu chí để đánh giá chất lượngđào tạo của các trường Không riêng gì các trường đại học nổi tiếng trên thế giới,ngay tại Việt Nam cũng có một số trường có hội cựu sinh viên như: Đại họcRMIT, Đại học kinh tế TP Hồ Chí Minh,… Tuy nhiên, hầu như vấn đề hội cựusinh viên của các trường đại học ở Việt Nam đều chưa được đánh giá đúng mức.Các hội cựu sinh viên ở Việt Nam mới chỉ dừng lại ở mức độ thu thập thông tin

về các thành viên hội, một số bài viết tiêu biểu về một số thành viên ưu tú Nócòn chưa quan tâm tới vấn đề gắn kết thành viên, các hoạt động cũng chưa đượctriển khai thường xuyên

Tuy chưa thể đánh giá được hiệu quả chính xác mà các hội cựu sinh viên nàymang lại nhưng nó cũng đánh động đến một vấn đề khá mới và thiết thực vớikhông chỉ cựu sinh viên mà còn đối với các trường đại học, các sinh viên và vớicộng đồng Thực tế này cũng đặt ra câu hỏi: “Vậy hội cựu sinh viên đóng vai trònhư thế nào đối với bản thân các cựu sinh viên, các trường đại học và cộngđồng” Và việc Đại học Kinh tế Quốc dân – một trong số những trường đại họchàng đầu cả nước về đào tạo cử nhân kinh tế tại Việt Nam chưa có một hội cựusinh viên chính thức có phải là một thiếu sót lớn?

Có thể hình dung được những gì mà hội cựu sinh viên mang lại nếu được thànhlập tại trường đại học Kinh tế Quốc dân Đó sẽ là nơi những người từng là sinhviên của trường nhận được những thông tin về: Các khóa đào tạo lại, các côngtrình nghiên cứu khoa học mà các cựu sinh viên có thể tham gia,… Hơn thế nó sẽcung cấp cho các thành viên hội một diễn đàn – nơi các cựu sinh viên đại họcKinh tế Quốc dân có thể tìm được cho mình những đối tác kinh doanh; nơi mọingười có thể chia sẻ, học hỏi kinh nghiệm; hay đơn giản là cùng nhau tham giacác hoạt động du lịch giải trí, trải nghiệm; đồng thời tham gia các hoạt động từthiện… Và kết quả tất yếu của tất cả các vai trò trên là hình ảnh của trường đạihọc kinh tế Kinh tế Quốc dân sẽ được lan tỏa và chất lượng sẽ ngày một đượckhẳng định

Những hình dung trên nếu được cụ thể hóa qua những nghiên cứu sâu, nhữngbằng chứng thuyết phục sẽ có ý nghĩa rất lớn trong việc triển khai kế hoạch thànhlập một hội cựu sinh viên tại đại học Kinh tế Quốc dân

3 Mục tiêu nghiên cứu

Qua các nghiên cứu định tính, đề tài khoa học được thực hiện nhằm đánh giátình hình phát triển của hội cựu sinh viên tại các trường đại học trên thế giới,cũng như thực trạng thành lập và hoạt động của hội cựu sinh viên trong cáctrường đại học ở Viêt Nam, đặc biệt là đại học Kinh tế Quốc dân Đồng thời cũngchỉ ra được những vai trò mà một hội cựu sinh viên đem lại Cuối cùng là đề xuấtthành lập hội cựu sinh viên đại học Kinh tế quốc dân

4 Phạm vi và đối tượng nghiên cứu

Phạm vi nghiên cứu của đề tài không giới hạn Đối tượng nghiên cứu của đề tàihội cựu sinh viên của các trường đại học

5 Phương pháp nghiên cứu

Đề tài được nghiên cứu bằng phương pháp tìm kiếm, thu thập thông tin, dữliệu, từ đó phân tích, đánh giá mức độ phổ biến của hội cựu sinh viên và đưa rakhung hoạt động chính đề hình thành ý tưởng thành lập hội cựu sinh viên tạitrường đại học Kinh tế Quốc dân

6 Kết cấu của đề tài

Chương 1: tổng quan về hội cựu sinh viên của các trường đại học trên thế giới

và Việt Nam

Đánh giá mức độ phổ biến của hội cựu sinh viên trên thế giới (lấy số liệu thống

kê cho khu vực Âu – Mỹ và khu vực châu Á – Thái Binh Dương) và tại ViệtNam

Chuơng 2: Cở sở lý thuyết

Phân tích khái niệm, quan điểm, vai trò của cựu sinh viên, hội cựu sinh viên

Chương 3: Nghiên cứu vấn đề hội cựu sinh viên đối với trường ĐH Kinh tế Quốc dân

Đánh giá sự cần thiết của việc thành lập hội cựu sinh viên truờng đại học Kinh

tế Quốc dân Tiềm năng của cựu sinh viên đối với trường đại học Kinh tế Quốcdân Những khó khăn trong việc thành lập hội cựu sinh viên tại trường đại họcKinh tế Quốc dân

Chương 4: Đề xuất ý tưởng hình thành hội cựu sinh viên tại trường đại học Kinh tế Quốc dân

Trình bày phương hướng giải quyết những khó khăn trong việc thành lập hộicựu sinh viên trường đại học Kinh tế Quốc dân Đề xuất khung hoạt động chínhcho hội

7 Mô hình nghiên cứu

Dựa vào các mục tiêu nghiên cứu trên, để giúp người xem có thể tiếp cận vấn

đề một cách lôgic, dễ hình dung , nhóm tác giả xây dựng mô hình nghiên cứu nhưsau:

- Tỷ lệ có Hội cựu sinh viên

- Khoảng cách thời gian từ khi thành lập trường tới khi

có hội cựu sinh viên

- Vai trò của Hội cựu sinh viên

- Các hoạt động chính của Hội cựu sinh viên

(2)

(3)

- Quan điểm của cựu sinh viên

- Quan điểm của sinh viên

- Quan điểm của các nhà quản lí giáo dục của trường

Hình 1: Mô hình nghiên cứu

Các bước tiến hành nghiên cứu đã được tiến hành theo thứ tự đánh số:

(1) Thông qua các chỉ số, các tỷ lệ để đánh giá khái quát tình hình hoạt độngcủa các Hội cựu sinh viên các trường Đại học trên thế giới

(2) Đánh giá tiềm năng đóng góp về các mặt của các cựu sinh viên Đại họcKinh tế quốc dân

Tình trạng hoạt động Hội cựu sinh viên tại các trường

đại học châu Âu-Mỹ, châu Á và Việt Nam

Đánh giá tiềm năng cựu sinh viên đại học Kinh tế

quốc dân

Đánh giá nhu cầu thành lập Hội cựu sinh viên Đại

học Kinh tế quốc dân

Đề xuất thành lập hội cựu sinh viên đại học Kinh tế Quốc dân

(3) Đánh giá nhu cầu thành lập Hội cựu sinh viên Đại học Kinh tế quốc dân(4) Thông qua tất cả các bước (1), (2), (3) nhóm nghiên cứu nêu ra nhận địnhcủa mình và đề xuất thành lập Hội cựu sinh viên Đại học Kinh tế quốc dân

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ HỘI CỰU SINH VIÊN CỦA CÁC

TRƯỜNG ĐH TRÊN THẾ GIỚI VÀ VIỆT NAM

I – Phương pháp nghiên cứu (Anh)

II – Hội cựu sinh viên trên thế giới

1 Hội cựu sinh viên ở khu vực Âu – Mỹ

Bảng 1.1 ở phụ lục I thống kê 30 trường đại học ở khu vực Âu – Mỹ, những

trường đại học hàng đầu trong danh sách 100 trường đại học uy tín nhất trên thếgiới Tất cả các trường trong bảng là các đại học tổng hợp lớn, phân bố chủ yếu ởcác nước có nền kinh tế cũng như giáo dục phát triển như Hoa Kỳ, Anh, Canada,Swetzeland Các trường này được đánh giá là có hệ thống giáo dục tiên tiến, hiệnđại và là các mô hình giáo dục điển hình cho các trường đại học trên thế giới Để

có mặt trong danh sách 100 trường đại học hàng đầu thế giới (theo đánh giá củaTimes higher education – năm 2013), các trường đại học này không chỉ có cơ sởvật chất hiện đại, đội ngũ giảng viên có trình độ cao và nhiều uy tín trong ngànhgiáo dục và trên hết là các hoạt động bổ trợ giáo dục như các câu lạc bộ, hội sinhviên,…

Để phục vụ mục đích nghiên cứu, bảng 1.1 thống kê về tình hình hoạt độngcũng như vai trò của các hội cựu sinh viên của 30 trường đại học nổi tiếng ở khuvực Âu – Mỹ Theo kết quả tổng hợp được, hoạt động của các hội cựu sinh viêncủa 30 trường trên là hết sức sôi nổi, phong phú Những phân tích dưới đây sẽlàm rõ kết quả đó

1.1 Mức độ phổ biến của các hội cựu sinh viên

Bảng 1.2: Một số chỉ số đánh giá mức độ phổ biến của hội cựu sinh viên

khu vực Âu – Mỹ.

Từ bảng kết quả ở trên, có thể nhận thấy:

- Có 29/30 trường có hội cựu sinh viên chính thức, chiếm tỉ lệ 96.7% Trong

đó, trường duy nhất chưa có hội cựu sinh viên là Imperial College của Anh Mặc

dù chưa hình thành hội cựu sinh viên chính thức nhưng trường “ImperialCollege” của Anh vẫn có những hoạt động liên kết cựu sinh viên như: Thống kê

và cập nhật thông tin cựu sinh viên; tổ chức các buổi gặp mặt trao đổi thường kỳgiữa nhà trường với cựu sinh viên cũng như giữa các cựu sinh viên với nhau; kêugọi sự hợp tác của cựu sinh viên trong các hoạt động nghiên cứu và đóng góp…Điều đó chứng tỏ, vấn đề hội cựu sinh viên được các trường đại học khu vực Âu –

Mỹ rất quan tâm và việc thành lập một hội cựu sinh viên chính thức là điều tấtyếu trong thời gian sắp tới

- Theo như số liệu thu thập được ở bảng 1.1 phụ lục I và bảng kết quả 1.2 ở

trên ước tính 55.8 năm là số năm trung bình sau khi thành lập các trường sẽ hìnhthành hội cựu sinh viên ở các trường đại học Âu – Mỹ Trong đó, trường cókhoảng cách thời gian giữa năm thành lập trường và năm thành lập hội cựu sinh

Khoảng cách từ năm thành lập trườngtới năm thành lập hội cựu sinh viên

Khoảngcách xanhất(năm)

Khoảngcách ngắnnhất(năm)

Khoảngcách TB(năm)

viên dài nhất là đại học Harvard với 329 năm Và ngắn nhất là trường đại học

“University of California, Berkeley” với chỉ 4 năm sau năm thành lập trường Cóthể thấy được rằng, các hội cựu sinh viên được hình thành từ rất sớm ở các trườngđại học Âu – Mỹ

1.2 Các hoạt động của hội cựu sinh khu vực Âu – Mỹ

Bảng 1.3: Các hoạt động chủ yếu của hội cựu sinh viên Âu – Mỹ

Mã HĐ Số lượng trường có

hoạt động trong hội

Tỷ lệ về mức độ phổ biến của hoạt động (%)

- (Mã hoạt động: TK) Hoạt động Thống kê và cập nhật thông tin về cựu sinh

viên 29/29 trường có hội cựu sinh viên (chiếm tỷ lệ 100%) trong bảng thống kê

có hoạt động này Đây là hoạt động xây dựng cơ sở dữ liệu giúp các trường kiểmsoát tốt nguồn lực cựu sinh viên.

- (Mã hoạt động GK1) Gồm các hoạt động liên kết, hợp tác giữa trường và

cựu sinh viên: Gây quỹ cho trường, HĐ nghiên cứu khoa học, đào tạo sau đại học,

HĐ giúp đỡ sinh viên trong học tập và hướng nghiệp, chương trình gắn kết cựusinh viên với sinh viên… 28/29 trường có Hội cựu sinh viên (chiếm tỷ lệ 96.6%)

có hoạt động này Đây là các hoạt động tăng cường nhằm duy trì mối quan hệ lâudài giữa trường học với sinh viên, cựu sinh viên từ đó tạo ra các lợi ích cho cả haibên

- (Mã hoạt động GK2) Gồm các hoạt động gắn kết, hợp tác giữa các cựu sinh

viên: Hợp tác; tổ chức các buổi họp mặt, tôn vinh những cựu sinh viên ưu tú; xâydựng các diễn đàn cựu sinh viên, du lịch, giải trí, khám phá… 29/29 trường có hộicựu sinh viên (chiếm tỷ lệ 100%) có hoạt động này Các hoạt động gắn kết cácthành viên trong hội tạo cơ hội cho các cựu sinh viên gặp gỡ, làm quen và hợp tácvới nhau trong công việc cũng như cuộc sống; qua đó tạo ra giá trị cho các cựusinh viên

- (Mã hoạt động GK3) Gồm các hoạt động gắn kết giao lưu giữa cựu sinh

viên ở các nước khác nhau 16/29 trường có hội cựu sinh viên có hoạt động này(chiếm tỷ lệ 55.2%) Đây là hoạt động khá tiêu biểu có ở các trường có du họcsinh quốc tế Hoạt động này cho phép các cựu sinh viên cùng khu vực (cùng quốcgia hoặc khu vực…) có thể liên lạc dễ dàng với những người học cùng khóa haycùng ngành hay cao hơn là các hoạt động hợp tác dựa trên ưu thế về địa lý

- (Mã hoạt động TN) Các hoạt động thiện nguyện, giúp đỡ vì cộng đồng.

24/29 trường có hội cựu sinh viên có hoạt động này (chiếm 82.8%) Nó thể hiệnvai trò lớn của hội cựu sinh viên trong việc đóng góp vì sự phát triển chung của

xã hội

- (Mã hoạt động Online) cung cấp thông tin cho các cựu sinh viên thông qua

các trang điện tử… 29/29 trường có Hội cựu sinh viên có hoạt động này (chiếm100%) Đây là kênh thông tin cho phép các hội cung cấp thông tin một cáchnhanh chóng, tiện lợi và đa dạng cho các đối tượng có liên quan Đồng thời đâycũng là nơi tạo ra cộng đồng tương tác trực tuyến giữa các cựu sinh viên, sinhviên trong trường…

- (Mã hoạt động XB) Xuất bản báo, tạp trí 13/29 trường có hội cựu sinh viên

có hoạt động này (chiếm 44.8%) Báo, tạp chí một là kênh thông tin chính thốngcủa hội cựu sinh viên Ở các trường khu vực Âu-Mỹ; nội dung của kênh thông tinnày chủ yếu là các bài viết học thuật có nội dung liên quan đến các lĩnh vực đàotạo khác nhau của các trường mà họ từng theo học Bên cạnh đó còn là các bàiviết về những trải nghiệm, chia sẻ của cựu sinh viên cũng như sinh viên trongtrường Nó cung cấp tri thức cho không chỉ cựu sinh viên mà còn cho các sinhviên đang theo học tại trường

- (Mã hoạt động DVHT) Cung cấp các dịch vụ hỗ trợ sinh viên, cựu sinh

viên trong công việc, học tập và hoạt động của hội 8/29 trường có hội cựu sinhviên có hoạt động này (chiếm 27.6%) Các dịch vụ hỗ trợ này rất đa dạng, tùythuộc vào các trường mà có sự khác nhau, trong đó có một số dịch vụ nổi bật như:cung cấp tài liệu nghiên cứu thông qua thẻ cựu học viên, dịch vụ đặt phòng tại trụ

sở hội, cung cấp các món quà lưu niệm, vật kỷ niệm về trường… Đây là nhữnghoạt động tăng cường lợi ích cho các cựu sinh viên khi tham gia hội

- (Mã hoạt động VL) Cung cấp thông tin, cơ hội việc làm cho sinh viên, cựu

sinh viên… 19/29 trường có cựu sinh viên có hoạt động này (chiếm 65.5%) Đây

là hoạt động thiết thực của hội cựu sinh viên Nhờ việc thống kê và cập nhậtthông tin cũng như các hoạt động chia sẻ, các sự kiện giữa các cựu sinh viên màcác cơ hội nghề nghiệp đến được với các cựu sinh viên hay, các sinh viên đang

theo học tại trường đại học Hoạt động này góp phần lớn trong việc giải quyết vấn

đề đầu ra sau khi tốt nghiệp đại học cho các sinh viên và là một lợi ích to lớn củaviệc tham gia hội

Dựa trên nền tảng các hoạt động này, ở Hoa Kỳ có sự thi đua giữa các hội cựusinh viên của các trường đại học, nhằm tìm ra những hội có hoạt động mạnh, uytín, mang lại nhiều lợi ích cho hội viên và cộng đồng Chính những sự thi đua này

đã thúc đẩy sự phát triển của các hội cựu sinh viên cả về lượng và chất

1.3 Vai trò của hội cựu sinh viên:

Về vai trò của hội cựu sinh viên, trong các văn bản viết về quá trình thành lập

hội cựu sinh viên của mình, 29 hội cựu sinh viên theo bảng 1.2 có nhắc đến việc

giữa mối quan hệ trọn đời giữa trường và học viên của mình Ví dụ như hội cựusinh viên đại học Harvard: “Mục đích của hội cựu sinh viên đại học Harvard như

đã nêu trong Hiến pháp của nó là để thúc đẩy phúc lợi của Đại học Harvard và đểthiết lập một mối quan hệ cùng có lợi giữa Đại học Harvard và cựu sinh viên củamình” Ngoài ra các vai trò khác của hội cựu sinh viên cũng được ghi nhận như:tạo ra giá trị cho hội viên, trường đại học, sinh viên theo học hay lớn hơn là cộngđồng; tạo mạng lưới cựu sinh viên vững mạnh và gắn kết trên khắp thế giới,…

“Hiệp hội cựu sinh viên Stanford tìm cách tiếp cận, phục vụ và tiếp cận tất cả cáccựu sinh viên và sinh viên Đại học Stanford, để thúc đẩy kết nối trí tuệ và tìnhcảm suốt đời giữa trường đại học và sinh viên tốt nghiệp của mình, và để giúp đỡtrường đại học của mình với thiện chí và hỗ trợ.” – Ghi nhận của hội cựu sinhviên đại học Stanford

Tổng kết:

- Các trường đại học trong khu vực Âu-Mỹ rất trú trọng vấn đề cựu sinh viên

và hình thành hội cựu sinh viên từ rất sớm

- Hoạt động của các hội cựu sinh viên rất đa dạng, phong phú và có hệthống Tiêu biểu nhất là các hoạt động thống kê, gắn kết thành viên hay một sốhoạt đông đặc trưng khác như hoạt động thiện nguyện, hỗ trợ việc làm

- Vai trò của các hội cựu sinh viên này luôn được các trường đánh giacao.Trong đó, vai trò nổi bật là gắn kết mạng lưới cựu sinh viên ở khắp mọi nơivới nhà trường, vì sự phát triển chung của cả hai bên Nó mang lại giá trị lớn chorất nhiều đối tượng, không chỉ nhà trường mà còn có sinh viên, cựu sinh viên và

cả cộng đồng

2 Hội cựu sinh viên ở khu vực Châu Á – Thái Bình Dương

Bảng 2.1 ở phụ lục 1 bao gồm 23 trường đại học ở khu vực châu Á- Thái Bình

Dương nằm trong danh sách 100 trường đại học hàng đầu thế giới (theo xếp hạngcủa Timeshighereducation – năm 2013) Các trường này tiêu biểu cho nền giáodục khu vực Châu Á – Thái Bình Dương; phân bố ở một số nước phát triển vàđang phát triển ở khu vực này như: Nhật Bản, Hồng Kông, Đài Loan, Úc,Singapore, Trung Quốc, Hàn Quốc… Đây là các trường đại học tổng hợp hoặccác trường đào tạo các ngành học trọng điểm như kỹ thuật, ngôn ngữ… Đây làcác nơi, cung cấp nguồn nhân lực chất lượng co cho một khu vực đang phát triểnnhanh và nhiều tiềm năng như châu Á – Thái Bình Dương

Để phục vụ mục đích nghiêm cứu bảng 2.1 đã thống kê về tình hình hoạt độngcủa các hội cựu sinh viên ở khu vực châu Á – Thái Bình Dương Theo kết quảthống kê, hoạt động của các hội này tương đối sôi nổi và được đầu tư phát triển

Cụ thể như sau:

2.1 Mức độ phổ biến của hội cựu sinh viên khu vực châu Á – Thái Bình Dương

Bảng 2.2: Một số chỉ số đánh giá mức độ phổ biến của hội cựu sinh viên

khu vực châu Á – Thái Bình Dương

Khoảng cách từ năm thành lập trường tới

năm thành lập hội CSVKhoảng cách

xa nhất(năm)

Khoảng cáchngắn nhất(năm)

Khoảng cáchTB(năm)

Từ bảng kết quả trên, có thể nhận thấy:

- 19/23 trường trong danh sách có hội cựu sinh viên chính thức (chiếm tỷ lệ82.6% các trường được thống kê) Trong đó, có 4 trường chưa có hội cựu sinhviên đều là các trường của Hàn Quốc: Đại học quốc gia Seoul, Viện KH & CNtiên tiến Hàn Quốc, Đại học KH & CN Pohang, Đại học Yonsei Điều đó chứng

tỏ, việc phát triển hội cựu sinh viên chưa được trú trọng phát triển ở quốc giaCông nghiệp mới nổi này

- Theo như số liệu thu thập được ở bảng 2.1 phụ lục I và bảng kết quả 2.2 ở

trên ước tính 26.6 năm là khoảng cách trung bình giữa năm thành lập trường vànăm thành lập hội cựu sinh viên – được tính toán dựa trên các trường có thu thậpđược số liệu đầy đủ Đặc biệt, đại học Khoa học và Công nghệ Hồng Kông làtrường có hội cựu sinh viên ngay 3 năm sau thành lập trường, điều đó chứng tỏtầm quan trọng cũng như mức độ quan tâm của nhà trường tới cựu sinh viên và

hội cựu sinh viên Nhìn chung, khoảng cách từ năm thành lập trường cho tới nămthành lập hội cựu sinh viên của các trường châu Á – Thái Bình Dương chỉ daođộng trong khoảng 3 – 67 năm Điều đó cho thấy, mức độ quan tâm, chú trọng tớixây dựng và phát triển hội cựu sinh viên tại các trường đại học châu Á – TháiBình Dương đang ngày một nâng cao.

2.2 Các hoạt động của hội cựu sinh viên khu vực châu Á – Thái Bình Dương:

Bảng 2.3: Các hoạt động chủ yếu của hội cựu sinh viên châu Á – Thái

Bình Dương

Mã HĐ Số lượng trường có

hoạt động

Tỷ lệ về mức độ phổ biếncủa hoạt động (%)

- (Mã hoạt động TK) hoạt động Thống kê và cập nhật thông tin về cựu sinh

viên 19/19 trường có hội cựu sinh viên trong bảng thống kê có hoạt động này(chiếm 100%) Đây là hoạt động xây dựng cơ sở dữ liệu giúp các trường nàykiểm soát tốt nguồn lực cựu sinh viên Đây cũng là một cơ sở quan trọng trongviệc đánh giá chất lượng giáo dục của các trường, thể hiện ở công việc và chức vị

mà các cựu sinh viên nắm giữ 100% các hội cựu sinh viên có hoạt động này chothấy, đây là hoạt động cơ bản, rất được trú trọng và duy trì

- (Mã hoạt động GK1) Gồm các hoạt động liên kết, hợp tác giữa trường và

cựu sinh viên: Gây quỹ cho trường, HĐ nghiên cứu khoa học, đào tạo sau đại học,

HĐ giúp đỡ sinh viên trong học tập và hướng nghiệp, chương trình gắn kết cựusinh viên với sinh viên…19/19 trường có hội cựu sinh viên có hoạt động này(chiếm 100%) Đây là các hoạt động tăng cường nhằm duy trì mối quan hệ lâu dàigiữa trường học với các sinh viên của mình, từ đó tạo ra các lợi ích cho cả haibên Các hoạt động này cũng giúp nhà trường tận dụng nguồn lực cựu sinh viêncho các dự án phát triển giáo dục của trường Với tỷ lệ 100% cho thấy các trườngnày rất quan tâm tới nguồn lực cựu sinh viên cũng như mối liên kết chặt chẽ giữacựu sinh viên với hoạt động phát triển của trường

- (Mã hoạt động GK2) Gồm các hoạt động gắn kết, hợp tác giữa các cựu sinh

viên: Hợp tác; tổ chức các buổi họp mặt, tôn vinh những cựu sinh viên ưu tú; xâydựng các diễn đàn cựu sinh viên, du lịch, giải trí, khám phá… 19/19 trường có hộicựu sinh viên có hoạt động này (chiếm 100%) Các hoạt động gắn kết các thànhviên trong hội tạo cơ hội cho các cựu sinh viên gặp gỡ, làm quen và hợp tác vớinhau trong công việc cũng như cuộc sống; qua đó tạo ra giá trị cho các cựu sinhviên Tất cả các hội đều trú trọng xây xựng nội bộ phát triển bền vững, thể hiện ở

tỷ lệ 100% các hội cựu sinh viên có hoạt động gắn kết thành viên

- (Mã hoạt động GK3) Gồm các hoạt động gắn kết giao lưu giữa cựu sinh

viên ở các nước khác nhau 1/19 trường có hội cựu sinh viên có hoạt động này chỉchiểm tỷ lệ là 5.3% mức độ phổ biến Đây là hoạt động có chủ yếu ở các nước cósinh viên quốc tế Hoạt động này cho phép các cựu sinh viên cùng khu vực (cùngquốc gia hoặc khu vực…) có thể tìm lại những người học cùng khóa hay cùngngành hay cao hơn là các hoạt động hợp tác dựa trên ưu thế về địa lý Tỷ lệ 5.3%được lý giải bằng xu hướng du học của các sinh viên trên thế giới (hầu hết cácsinh viên du học ở các nước Châu Âu hoặc Châu Mỹ) hay số lượng sinh viênquốc tế du học ở các trường trong danh sách này chưa nhiều và chưa có điều kiện

để tập hợp

- (Mã hoạt động TN) Các hoạt động thiện nguyện, giúp đỡ vì cộng đồng.

6/19 trường có hội cựu sinh viên có hoạt động này (chiếm 31.6%) Nó thể hiệnvai trò lớn của hội cựu sinh viên trong việc đóng góp vì sự phát triển chung của

xã hội Tuy tỷ lệ 31.6% chưa được cao, nhưng nó cũng đánh giá được nhữngđóng góp bước đầu của các hội cựu sinh viên cho hoạt đông vì cộng đồng

- (Mã hoạt động Online) Cập nhật thông tin, tin tức online: Qua trang web,

báo điện tử… 19/19 trường có hội cựu sinh viên có hoạt động này (chiếm 100%).Đây là kênh thông tin nhanh gọn và hữu hiệu, giúp các cựu sinh viên có thể nắmbắt một cách nhanh nhất các thông tin của hội cũng như các thông tin có liên quankhác Tỷ lệ tuyệt đối cho thấy kênh thông tin này rất được đầu tư phát triển ở tất

cả các trường có hội cựu sinh viên

- (Mã hoạt động XB) Xuẩn bản báo, tạp trí 10/19 trường có hội cựu sinh

viên có hoạt động này (chiếm 52.6%) Báo, tạp chí một là kênh thông tin chínhthống của hội cựu sinh viên Bên cạnh kênh thông tin nhanh chóng như báo điện

tử, các tập san được xuất bản theo tháng và quý này trú trọng vào các đề tàinghiên cứu khoa học hay các bài viết có chất lượng về ngành đào tạo – là một

trong những nguồn cấp tri thức cho các cựu sinh viên Tỷ lệ 52.6% cho thấy vị tríquan trọng của hoạt động này trong việc duy trì các hội cựu sinh viên.

- (Mã hoạt động DVHT) Cung cấp các dịch vụ hỗ trợ sinh viên, cựu sinh

viên (trong công việc, học tập và hoạt động của hội) 8/19 trường có hội cựu sinhviên có hoạt động này (chiếm 31.6%) Các dịch vụ hỗ trợ này rất đa dạng, tùythuộc vào các trường mà có sự khác nhau, trong đó có một số dịch vụ nổi bật như:cung cấp tài liệu nghiên cứu thông qua thẻ cựu học viên, dịch vụ đặt phòng tại trụ

sở hội, cung cấp các món quà lưu niệm, vật kỷ niệm về trường… đây là nhữnghoạt động tăng cường lợi ích cho các cựu sinh viên khi tham gia hội Tỷ lệ 31.6 %chứng tỏ hoạt động này bước đầu đã được trú trọng

- (Mã hoạt động VL) Cung cấp thông tin, cơ hội việc làm cho sinh viên, cựu

sinh viên… 3/19 trường có cựu sinh viên có hoạt động này (chiếm 15.8%) Đây làhoạt động thiết thực của hội cựu sinh viên Nhờ việc thống kê và cập nhật thôngtin cũng như các hoạt động chia sẻ, các sự kiện giữa các cựu sinh viên, các cơ hộinghề nghiệp đến được với các cựu sinh viên hay chính các sinh viên đang theohọc tại trường đại học Hoạt động này góp phần lớn trong việc giải quyết vấn đềđầu ra sau khi tốt nghiệp đại học và là một lợi ích to lớn của việc tham gia hội Tỷ

lệ này chỉ là 15.8% cho thấy các hội cựu sinh viên các trường được thống kê chưathấy rõ lợi ích to lớn của hoạt động này

Từ kết quả và phân tích trên ta có thể thấy: hoạt động của các hội cựu sinh viênđược thống kê khá đa dạng, hơn thế chúng theo sát các đối tượng hữu quan như:cựu sinh viên, trường đại học, sinh viên và cả cộng đồng Việc phát triển các hoạtđộng này sẽ góp phần vào việc tạo ra giá trị cũng như phát triển quy mô hội trongtương lai

2.3 Vai trò của hội cựu sinh viên khu vực châu Á – Thái Bình Dương:

Vai trò hàng đầu mà các hội cựu sinh viên đề ra khi thành lập là nhằm giữ mỗiliên hệ trọn đời giữa cựu sinh viên và trường học của mình “Kết nối các cựu sinhviên trong các hoạt động nghiên cứu, tình nguyện, là cầu nối trọn đời giữa cáccựu sinh viên và trường đại học và các sinh viên” ghi nhận của Đại học HongKong Dựa trên mối quan hệ đó, các giá trị mới được tạo ra, không chỉ phục vụcựu sinh viên, trường đại học mà còn đóng góp cho xã hội “Tạo ra một môitrường mà các cựu sinh viên có thể duy trì mối quan hệ lâu dài với trường đại học

và tiếp tục đóng góp cho trường và xã hội trên toàn cầu Phát triển các chươngtrình mà cựu sinh viên có thể tham gia một cách thuận tiện nhất, bao gồm cả cácchương trình học tập suốt đời cho cựu sinh viên và chương trình hỗ trợ hoạt độngtình nguyện.” Ghi nhận theo định hướng của trường đại học Tokyo – Nhật Bản

3. So sánh tình hình hoạt động của hội cựu sinh viên ở khu vực Âu – Mỹ

và khu vực châu Á – Thái Bình Dương

So sánh về tình hình hoạt động của các hội cựu sinh viên thống kê được củacác trường khu vực Âu – Mỹ và khu vực Châu Á – Thái Bình Dương ta thấy nổilên một số điểm như sau:

3.1 Giống nhau

- Trong các trường được thống kê, việc thành lập hội cựu sinh viên đều đượctrú trọng ở cả hai khu vực Âu – Mỹ và châu Á – Thái Bình Dương Điều đó đượcthể hiện ở tỷ lệ số trường đã thành lập hội cựu sinh viên đều rất cao với 96.7% ởkhu vực Âu – Mỹ (29/30 trường), 82.6% ở khu vực Châu Á – Thái Bình Dương(19/23 trường)

- Hoạt động của các hội cựu sinh viên này đều rất đa đạng, phong phú, phục

vụ sát lợi ích của các đối tượng hữu quan (sinh viên, cựu sinh viên, nhà trường và

cả cộng đồng) Trong đó, hoạt động được các hội cựu sinh viên của cả hai khuvực trú trọng là: Thống kê và cập nhật thông tin cựu sinh (100% ở cả hai khuvực), các hoạt động liên kết giữa trường và cựu sinh viên, các hoạt động gắn kếtthành viên (100% cho cả hai khu vực), cập nhật thông tin qua trang web chínhthức của hội

- Vai trò của các hội cựu sinh viên về cơ bản là giống nhau đều tập trung ởcác điểm như: Giữ mối liên hệ trọn đời giữa trường và các học viên của mình,trên cơ sở duy trì và phát triển hội tạo ra các giá trị thiết thực cho các bên liênquan như: cựu sinh viên, trường học , sinh viên theo học và cộng đồng

Có thể nhận thấy rằng các hội cựu sinh viên ở cả 2 khu vực đều có những nétgiống nhau rất tiêu biểu về cả vai trò và hoạt động Điều này có thể lý giải bằngmột số nguyên nhân sau:

- Đây đều là những trường đại học hàng đầu trên thế giới, được đánh giá cao

về trình độ giáo dục, điểm đến uy tín cho các sinh viên Chính vì vậy các trườngnày luôn chú trọng phát triển toàn diện hệ thống giáo dục và dịch vụ hỗ trợ giáodục của mình

- Các hội cựu sinh viên có sự tham khảo về quá trình hoạt động cũng nhưcách thức duy trì, phát triển hội từ các hội đi trước nên việc giống nhau là hoàntoàn dễ hiểu

- Các yếu tố tất yếu trong quá trình hoạt động của các cựu sinh viên như: tạo

ra giá trị cho các đối tượng hữu quan, việc hướng tới trách nhiệm với cộng đồng

là xu thế chung của toàn nhân loại

3.2 Khác nhau

- Về hoạt động:

Tuy hoạt động của các hội cựu sinh viên ở cả hai khu vực đều được đánh giatheo 9 nhóm hoạt động chính, nhưng ở mỗi khu vực, đặc điểm của các hoạt độngnày lại khác nhau:

 Khu vực Âu – Mỹ: Ngoài các hoạt động cơ bản như thống kê, gắn kết, (như

đã nhắc ở trên), các trường đại học khu vực Âu – Mỹ còn trú trọng vào việc pháttriển các hoạt động như: liên kết các nhóm cựu sinh viên trên toàn thế giới; tổchức các hoạt động du lịch khám phá hay sự kiện nhằm nâng cao trình độ chuyênmôn cho cựu sinh viên và các hoạt động thiện nguyện vì cộng đồng

 Khu vực châu Á – Thái Bình Dương: Ngoài các hoạt động cơ bản như trênthì lại chỉ dành sự quan tâm trong việc giao lưu và hợp tác giữa các cựu sinh viên,giữa cựu sinh viên với trường, đăc biệt là các hội thảo chuyên ngành giành chosinh viên, cựu sinh viên Còn đối với các hoạt động hướng ra xã hội (hoạt độngthiện nguyện vì cộng đồng…), thì hầu như rất ít, mức độ quan tâm còn chưa cao

- Về vai trò:

 Khu vực Âu – Mỹ đa số cho thấy được vai trò của hội cựu sinh viên khôngchỉ với các thành viên hội, sinh viên trường mà nó còn đóng góp một phần khôngnhỏ cho lợi ích của cộng đồng

 Khu vực Châu Á – Thái Bình Dương mới chỉ dừng lại ở phục vụ lợi íchcho thành viên, trường học Những đóng góp cho cộng đồng mới chỉ manh nhaxuất hiện ở một số trường

Sự khác nhau trong tính chất các hoạt động cũng như vai trò của các hội cựusinh viên có thể lý giải bởi các nguyên nhân sau:

- Đặc điểm của các trường đại học của hai khu vực này là khác nhau: trongkhi các trường đại học theo xu hướng hiện đại khu vực Âu – Mỹ xuất hiện rấtsớm (khoảng thế kỷ 11 – Oxford, Anh) thì các trường ở khu vực Châu Á – TháiBình Dương xuất hiện sau và khá muộn (thế kỷ 19 và 20); chính đặc điểm này đãgiải thích cho việc việc các hội cựu sinh viên của các trường khu vực Âu – Mỹ cóhoạt động khá phong phú, bài bản và hoàn chỉnh

- Trình độ phát triển, tốc độ phát triển về kinh tế, kỹ thuật giữa các khu vực

là khác nhau nó ảnh hưởng khá lớn tới phương hướng và quá trình hoạt động củacác hội cựu sinh viên

- Mục đích thành lập và vận hành của các hội cựu sinh viên là khác nhau ởmỗi khu vực

- Nền giáo dục các nước Âu – Mỹ hàng năm thu hút rất nhiều du học sinh từcác quốc gia trên toàn thế giới học tập và nghiên cứu tại đây

Kết luận: Tuy có những điểm khác nhau những về bản chất hội cựu sinh viên ở

cả hai khu vực đều giống nhau Hơn nữa, với xu thế toàn cầu hóa cùng với tốc độphát triển mạnh trong giáo dục của các quốc gia châu Á mà sự khác biệt này sẽdần được xóa bỏ trong tương lai

III – Hội cựu sinh viên ở Việt Nam

Bảng 3.1 ở phụ lục 1 thống kê 17 trường trọng điểm quốc gia do Bộ GD – ĐT

lựa chọn Đây là các trường được đầu tư cả về nhân lực, vật lực và tài lực củaquốc gia nhằm phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao cho tương lai Cáctrường trọng điểm là những trường có quy mô khá lớn với số lượng sinh viên ởtất cả các bậc học của mỗi trường khoảng hơn 20.000 sinh viên Các trường đượcphân bố đều trên khắp cả nước với 7 trường đại học tổng hợp, hai trường trọngđiểm đào tạo về kinh tế, hai trường trọng điểm đào tạo về giáo dục, 5 trườngtrọng điểm đào tạo về kỹ thuận và 2 trường trọng điểm trong khối quân đội

Các trường này có vị trí, vai trò quan trọng trong việc định hướng phát triểncủa các trường đại học cùng khối ngành

Theo mục đích nghiên cứu bảng 3.1 thống kê về tình hình tồn tại và phát triển

của hội cựu sinh viên – một trong những tổ chức có vai trò quan trọng trong việcphát triển uy tín cũng như lợi ích của các trường đại học (theo đánh giá của cáctrường đại học trên thế giới về vai trò của hội cựu sinh viên)

Theo kết quả của bảng 3.1 ta có thể rút ra một số nhận xét khái quát về tình

hình phát triển hội cựu sinh viên tại Việt Nam như sau:

- Hội cựu sinh viên ở VN về cơ bản là chưa phổ biến hay nói cách khác làcòn rất mới mẻ Theo khảo sát 17 trường trọng điểm của Việt Nam do bộ GD –

ĐT quy định thì chỉ có 3 trường có hội cựu sinh viên là: Đại học kinh tế Hồ ChíMinh – Trường đại học trọng điểm trong khối kinh tế, Đại học Y Hà Nội –Trường đại học trọng điểm khối y dược và Đại học bách khoa Hà Nội – Trườngđại học trọng điểm khối Kỹ thuật Như vậy là số trường đại học trọng điểm có hộicựu sinh viên chỉ chiếm 17.6% trên tổng số trường

- Các hội cựu sinh viên là mới thành lập vì vậy các hoạt động còn rất sơ khai

và manh mún Như đại học Y Hà Nội, phải sau 110 năm thành lập trường, trảiqua rất nhiều thế hệ học sinh – sinh viên, tới năm 2012 trường mới hình thànhmột tổ chức cựu sinh viên cụ thể Các hoạt động của hội chỉ dừng lại ở việc cậpnhất thông tin cựu sinh viên, bắt đầu hình thành ban liên lạc

Điều này có thể lý giải bởi các hội cựu sinh viên này chỉ mới hình thành được 1– 2 năm nên các hoạt động của hội cựu sinh viên cũng không đa dạng, chưa thật

sự khai thác hết thế mạnh của hội cựu sinh viên Bản thân hội cũng chưa đượcxây dựng hoàn thiện cả về tổ chức lẫn hoạt động duy trì, phát triển

Nhìn chung các hội cựu sinh viên ở Việt Nam hoạt động chủ yếu với mục tiêutập hợp các thế hệ sinh viên đã từng học tập và làm việc tại trường; bắt đầu quantâm hơn tới việc kết nối và gắn kết các thế hệ sinh viên với nhà trường nhằm giúp

đỡ, hợp tác lẫn nhau trong học tập, công việc, nghiên cứu, kinh doanh…

- Các trường còn lại mặc dù chưa có hội cựu sinh viên nhưng hầu hết cáctrường đều có cập nhật thông tin về cựu sinh viên của trường Theo như khảo sát

ở trên thì chỉ có 17.6% các trường trọng điểm có hội cựu sinh viên nhưng lại cótới trên 70% các trường có cập nhật thông tin về cựu sinh viên Các thông tinđược cập nhật dù chỉ là thông tin cá nhân, địa chỉ liện hệ nhưng điều đó cũngchứng tỏ rằng luôn có mối liên kết giữa nhà trường với cựu sinh viên – nhữngngười từng học tập tại trường Ngoài ra, trong các sự kiện lớn của trường vẫn có

sự có mặt, đóng góp của cựu sinh viên Và dù không thường xuyên nhưng vẫn cócác buổi họp mặt cựu sinh viên các khóa Đương nhiên những việc này diễn ra rấtnhỏ lẻ và thiếu bài bản

Tình trạng chung là như vậy, còn với khối ngành kinh tế nói riêng thì sao?Trong số 17 trường trọng điểm có 2 trường đại học kinh tế là trường đại học kinh

tế Tp Hồ Chí Minh và trường đại học kinh tế Quốc dân Trong đó, chỉ có 1 trong

2 trường có hội cựu sinh viên là trường đại học kinh tế Tp Hồ Chí Minh Cáctrường còn lại hầu hết là các trường tổng hợp, trong đó trường đại học Quốc gia

Hà Nội dù chưa thành lập hội cựu sinh viên nhưng trường đại học Kinh tế trựcthuộc đại học Quốc gia Hà Nội thì đã thành lập hội cựu sinh viên từ năm 2009.Tuy tỷ lệ 2/3 trường có hội cựu sinh viên chưa thể đánh giá hết thực trạng cũngnhư tiềm năng của hội cựu sinh viên ở các trường khối ngành kinh tế Việt Nam,nhưng nó cũng là tín hiệu tốt cho thấy sự thành lập của các hội cựu sinh viên đangmang lại nhiều lợi ích hơn cho nhà trường cũng như cựu sinh viên, và sự quan

tâm của nhà trường, cựu sinh viên với vấn đề thành lập một hội cựu sinh viênchính thức cũng được nâng cao hơn.

Kết luận: Hoạt động của của các hội cựu sinh viên ở các trường đại học Việt

Nam là chưa phát triển và chưa tương xứng với số lượng sinh viên cũng như sốtrường đại học của Việt Nam Trong giai đoạn tới, cần có cái nhìn toàn diện hơn

và những đánh giá đúng hơn về nguồn lực rất lớn của một trường đại học – Cựusinh viên

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT

I – Cựu sinh viên

1 Khái niệm

Nhắc đến cụm từ “cựu sinh viên” nhiều người cho rằng nó đề cập tới nhữngngười từng là sinh viên của một trường lớp nào đó nhưng nay không còn học tậptại đó nữa

Tuy nhiên, để thực sự hiểu thế nào là một “cựu sinh viên” ta nên đi từ nguồngốc xuất xứ của nó Thuật ngữ gốc của cụm từ “cựu sinh viên” là “alumnus” cónguồn gốc từ tiếng latinh, nó có nghĩa là “học sinh” hay “sự nuôi dưỡng” Ngàynay, thuật ngữ này được dùng để đề cập đến những sinh viên tốt nghiệp ở mộttrường đại học hoặc cơ sở giáo dục tương tự Thực tế, nó mang nhiều ý nghĩakhác nhau tùy thuộc vào hoàn cảnh sử dụng hay cách nhìn nhận của mỗi cá nhân.Theo nghĩa hẹp, có thể hiểu “alumnus” là “cựu sinh viên” – một nhóm các sinhviên đã tốt nghiệp tại trường đại học (cao đẳng)

Từ nhiều thập niên trước cựu tầng lớp cựu sinh viên đã tồn tại tại các trườngđại học ở Hoa Kỳ và một số nước châu Âu Đặc biệt là ở Anh và Pháp còn có mộttruyền thống lâu đời về tầng này Ở Đức tầng lớp cựu sinh viên đã được thànhlập cuối những năm 1980

Theo định nghĩa của trườn đại học Stuttgar, thuật ngữ “alumnus” được sử dụngtrong một ý nghĩa rộng hơn Nó đề cập đến tất cả các sinh viên hiện đang theohọc tại trường đại học cũng như những sinh viên trước đây của trường Hơn nữa ,Thuật ngữ còn được mở rộng để chỉ cho tất cả các thành viên của trườn đại họcStuttgart cũng như tất cả các nhà tài trợ và các đối tác

Như vậy, cụm từ “cựu sinh viên” chỉ là một cách hiểu theo nghĩa hẹp của thuậtngữ “alumnus” Về bản chất “Cựu sinh viên” là những sinh viên đã tốt nghiệp tạicác trường đại học hay bậc giáo dục tương tự.

2 Cựu sinh viên là một nguồn lực quan trọng của các trường đại học

Như một điều hiển nhiên tại các trường đại học, lớp lớp sinh viên tốt nghiệphàng năm đã và đang làm con số “cựu sinh viên” của trường ngày một tăng thêm

Họ rời khỏi trường, gây dựng sự nghiệp riêng của bản thân và chắc chắn rằng sựthành công của họ ít nhiều cũng có tác động tới lợi ích của trường và ngược lại

Từ khi trở thành một sinh viên đại học cho tới khi tốt nghiệp và ra trường, họkhông chỉ đem lại niềm tự hào cho trường mà còn là một trong những nguồn lựcquan trọng của trường

Cựu sinh viên đối với danh tiếng của nhà trường:

Khi xem xét đến mối quan hệ giữa nhà trường và cựu sinh viên bao giờ ta cũngcần nhìn nhận từ hai phía

Từ phía nhà trường: Chỉ tính riêng trong một quốc gia đã có hàng trăm trường

đại học lớn nhỏ khác nhau Mỗi trường đều mang những sắc thái riêng và đươngnhiên là cả sự nổi tiếng Danh tiếng của các trường đại học không hề giống nhau.Bởi vậy, mức độ nối tiếng của trường cũng có ảnh hưởng to lớn tới sự phát triểntương lai của cả thế hệ sinh viên – cựu sinh viên Một sinh viên giỏi ra trườngchắc chắn sẽ có nhiều cơ hội phát triển hơn những sinh viên chỉ tốt nghiệp loạikhá, trung bình Tuy nhiên, cơ hội sẽ còn rộng mở hơn nếu sinh viên ấy lại đượcđạo tạo từ một ngôi trường có tiếng tăm

Tiếng tăm của một trường không phải tự nhiên mà có Nó được mọi ngườicông nhận bởi nỗ lực của cả một tập thể nhà trường, từ hệ thống giáo dục đào tạo,cho tới đội ngũ cán bộ giảng dạy chất lượng, uy tín Thậm chí, danh tiếng của một

trường càng được khẳng định bởi các thế hệ sinh viên ra trường đạt kết quả cao,

dễ dàng tìm kiếm được công việc phù hợp Bởi vậy mà, sự thành công của sinhviên trong tương lại cũng góp phần củng cố thêm danh tiếng cho nhà trường

Từ phía cựu sinh viên: Không thể khẳng định rằng tất cả các cựu sinh viên đều

làm lên danh tiếng cho trường Tuy nhiên, trong hàng nghìn sinh viên tốt nghiệpmỗi khóa, luôn có rất nhiều người đã thành đạt Họ có thể là những quan chứctrong bộ máy quản lý nhà nước, có địa vị xã hội cao Cũng có thể là các doanhnhân – thành công trên con đường kinh doanh, những nhà lãnh đạo tài ba, chủ củanhững tập đoàn lớn… Chính những thành công ấy mà họ tạo nên danh tiếng, địa

vị cho chính bản thân họ Không chỉ có thế, thành công ấy còn đem lại sự tự hào,củng cố niềm tin nơi gia đình, bạn bè; góp phần duy trì uy tín chất lượng giảngdạy của nhà trường – nơi đã đào tạo ra những người tài

Vậy tiếng tăm của một trường được thể hiện như thế nào? Mỗi năm có hàngnghìn sinh viên tốt nghiệp, đồng thời lại có biết bao học sinh sinh viên khắp nơiđăng ký tuyển sinh vào trường Đương nhiên, một trường đại học danh tiếng sẽ là

sự lựa chọn hàng đầu của nhiều học sinh – những người thực sự quan tâm tớitương lai của bản thân Bởi một trường học danh tiếng sẽ mang lại niềm tin chohọc sinh, sinh viên trong việc học tập, rèn luyện bản thân; thậm chí cả phụ huynhhọc sinh cũng tin tưởng rằng họ đã giao con em mình tới một môi trường học tậptốt Nhà nước cũng quan tâm hơn tới việc giảng dạy của trường Như vậy, danhtiếng của trường lại càng được củng cố khi lớp lớp sinh viên thành đạt, tiếp tụclàm nên những thành công mới

Như một quy luật nhân quả, trường học uy tín nuôi dưỡng nhưng người tài vàngười tài lại đem đến vinh quang, niềm tự hào và hơn hết là tiếng tăm cho trường

Cựu sinh viên hỗ trợ cho trường về tài chính:

Một tổ chức giáo dục như các trường đại học hiện nay luôn yêu cầu phải tạođược môi trường học tập hiệu quả Đáp ứng yêu cầu đó đòi hỏi nhà trường phải

đề ra các dự án cải tiến trang thiết bị, nâng cấp phòng học, cơ sở vật chất…cũngnhư tổ chức các sự kiện, tọa đàm … Và trong những dự án ấy, không ít dự án có

sự giúp đỡ, hỗ trợ kinh phí từ phía các cựu sinh viên của trường (ví dụ)

Cựu sinh viên đem tới nguồn nhân lực cho trường:

Đa số sinh viên sau khi tốt nghiệp sẽ gây dựng sự nghiệp bên ngoài, ở khắpmọi nơi trên thế giới Tuy nhiên, cũng có không ít lớp sinh viên sau khi học xongtiếp tục ở lại trường và trở thành cán bộ, giảng viên của trường Họ được coi nhưnguồn nhân lực nội sinh, đóng góp vào sự phát triển chung của trường Họ làngười có tiếng nói chung với các sinh viên và trực tiếp truyền tải những kinhnghiệm học tập cho sinh viên

Cựu sinh viên với những đóng góp khác cho trường:

Vai trò của cựu sinh viên đối với các trường đại học không chỉ thể hiện quamối liên hệ giữa nhà trường và cựu sinh viên mà còn được khẳng định qua cáchoạt động thiện nguyện của nhà trường Với địa vị xã hội của mình, nhiều cựusinh viên đại diện cho trường tham gia các hoạt động từ thiện, hay trực tiếp là ban

tổ chức, nhà tài trợ cho các hoạt động này

Ngoài ra, nhiều công trình nghiên cứu khoa học của trường được tổ chức cũngnhận được sự giúp đỡ từ phía cựu sinh viên Từ việc cung cấp tài liệu, tới việcgiới thiệu đối tác nghiên cứu cho trường… Với mối quan hệ của mình, họ giúpnhà trường thiết lập các mối quan hệ hợp tác làm việc lâu dài, đáng tin cậy Thậmchí, các khóa học nâng cao của trường cũng tăng thêm tính chuyên môn khi được

trực tiếp thực hành tại các cơ sở thuộc sở hữu của cựu sinh viên hay được các cựusinh viên giới thiệu…

Bằng những đóng góp không hề nhỏ cho trường, cựu sinh viên thực sự là mộtnguồn lực vô cùng quan trọng của các trường đại học Họ là một trong những mắtxích quan trọng giúp nhà trường đạt được các mục tiêu đề ra Nhờ có họ mà môiquan hệ của nhà trường với các tầng lớp trong xã hội được mở rộng Họ cũng gópphần không hề nhỏ vào sự nghiệp phát triển của trường và các thế hệ sinh viên

II – Hội cựu sinh viên

Y học cho rằng trong sinh vật đơn bào, các tế bào đơn lẻ thực hiện tất cả cácchức năng sống, nó hoạt động một cách độc lập Tuy nhiên, sinh vật đa bào(nhiều tế bào) có mức độ khác nhau của tổ chức cơ thể của chúng Các tế bào cánhân có thể thực hiện chức năng cụ thể và cũng làm việc cùng nhau vì lợi ích củatoàn bộ cơ thể Các tế bào trở nên phụ thuộc vào nhau Từ quan niệm của y họccho thấy tổ chức chỉ có ở sinh vật đa bào, các tế bào phụ thuộc vào nhau vì lợi íchcủa toàn bộ

Nhân loại học khẳng định từ khi xuất hiện loài người, tổ chức xã hội loài ngườicũng đồng thời xuất hiện Tổ chức ấy không ngừng hoàn thiện và phát triển cùng

với sự phát triển của nhân loại Theo nghĩa hẹp đó, tổ chức là một tập thể của conngười tập hợp nhau lại để thực hiện một nhiệm vụ chung hoặc nhằm đạt tới mộtmục tiêu xác định của tập thể đó Như vậy, tổ chức là tập thể, có mục tiêu, nhiệm

vụ chung

Ngay trong những chuyên ngành khoa học có giao thoa về đối tượng, phạm vinghiên cứu cũng có những cách tiếp cận, cắt nghĩa khác nhau về “tổ chức” TheoChester I Barnard, thì tổ chức là một hệ thống những hoạt động hay nỗ lực củahai hay nhiều người được kết hợp với nhau một cách có ý thức Như vậy theo lýthuyết quản trị công, để hình thành tổ chức phải có từ hai người trở lên (điều kiện

về chủ thể) và các hoạt động của họ được kết hợp với nhau một cách có ý thức.Quản trị công nhấn mạnh đến hai yếu tố là chủ thể và nguyên tắc hoạt động của tổchức (sự kết hợp có ý thức của các chủ thể) khi nhận thức về khái niệm tổ chức.Khoa học tổ chức và quản lý định nghĩa tổ chức với ý nghĩa hẹp là “tập thể củacon người tập hợp nhau lại để thực hiện một nhiệm vụ chung hoặc nhằm đạt tớimột mục tiêu xác định của tập thể đó” Quan niệm về tổ chức theo Khoa học tổchức và quản lý có nhiều điểm tương đồng với Quản trị công ở chỗ đều xác định

tổ chức thuộc về con người, là của con người trong xã hội; vì là tổ chức của conngười, có các hoạt động chung do vậy mục tiêu của tổ chức là một trong nhữngđiều kiện quan trọng, không thể thiếu của tổ chức

Trong cuốn “Sổ tay nghiệp vụ cán bộ làm công tác tổ chức nhà nước” địnhnghĩa: “Tổ chức là một đơn vị xã hội, được điều phối một cách có ý thức, cóphạm vi tương đối rõ ràng, hoạt động nhằm đạt được một hoặc nhiều mục tiêuchung (của tổ chức) Quan niệm của những người làm công tác tổ chức nhà nước

có nhiều điểm tương đồng với khoa học quản lý, luật học trong đó nhấn mạnh tớimục tiêu chung, nguyên tắc hoạt động của tổ chức (điều phối một cách có ý thức).Điểm mới quan trọng của quan niệm này về tổ chức thể hiện ở ý nói về phạm vi

của tổ chức, mỗi tổ chức có phạm vi hoạt động khác nhau phụ thuộc vào các yếu

tố chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, cơ cấu, nguồn lực của tổ chức đó Các yếu

tố này là những điều kiện của tổ chức

Trên phương diện ngôn ngữ: Tuỳ theo ngữ cảnh, tính chất, yêu cầu, mụcđích… có thể sử dụng các thuật ngữ: cơ quan, đơn vị, pháp nhân, công ty, hội…thay thế thuật ngữ tổ chức Sự đa dạng trên phương diện ngôn ngữ còn thể hiện ởviệc thuật ngữ tổ chức được dùng với các chức năng khác nhau như: là danh từ, làđộng từ, là tính từ (tiếng Anh Organization là danh từ, khác với Organize là động

từ, khác với Constitutive là tính từ)

Với thực tế như vậy, cần có tư duy biện chứng, kế thừa, không cứng nhắc, máymóc, phù hợp với mục tiêu, yêu cầu của nhiệm vụ nghiên cứu về khái niệm “Tổchức” Với cách tư duy, tiếp cận như vậy khi tìm hiểu khái niệm chung về tổ chứccần nằm vững một số nội dung căn bản như:

- Tổ chức là của con người trong xã hội gắn với một hình thái kinh tế - xãhội và một kiểu nhà nước;

- Con người trong tổ chức gắn kết với nhau bởi những mục đích xác định vàhành động để đạt đến mục tiêu chung;

- Có phạm vi, chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và cơ cấu xác định;

- Được hình thành và hoạt động theo những nguyên tắc nhất định phù hợpvới quy định pháp luật

Nếu nhất thiết phải đưa ra một định nghĩa về tổ chức thì đó là tập hợp của conngười trong xã hội có phạm vi, chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, cơ cấu xácđịnh; được hình thành và hoạt động theo những nguyên tắc nhất định phù hợp vớiquy định pháp luật nhằm gắn kết con người với nhau bởi những mục đích xácđịnh và hành động để đạt đến mục tiêu chung

1.2 Lý do tồn tại các tổ chức trong xã hội

Xã hội loài người là xã hội của tổ chức, phần lớn chúng ta đều đang là thànhviên của một tổ chức nào đó “Sự tồn tại của các tổ chức là đặc điểm nổi bật nhấtcủa lịch sử nhân loại trong tiến trình thời gian và không gian.” Từ thuở sơ khaicủa xã hội loài người, trong xã hội công xã nguyên thủy đã xuất hiện mầm mốngcủa tổ chức khi con người cổ đại ngày ấy đã biết sống thành bầy đàn để cùngnhau săn bắt, hái lượm thức ăn và chống lại thú dữ Sau đó, xã hội loài người tiếptục trải qua những hình thái tổ chức cao hơn, đó là thị tộc, bộ lạc, và cuối cùng lànhà nước Trong xã hội hiện đại ngày nay, ngày càng có nhiều tổ chức được hìnhthành, đó có thể là một trường học, một bệnh viện, một doanh nghiệp, một cơquan nhà nước, một đơn vị quân đội, một hiệp hội, một nhà thờ, v.v Sự hìnhthành của các tổ chức đóng một vai trò vô cùng quan trọng trong xã hội NgườiViệt Nam có câu: “Một cây làm chẳng nên non, ba cây chụm lại nên hòn núicao”, tổ chức đã tập hợp được nhiều người để tạo nên sức mạnh đoàn thể mà một

cá nhân không bao giờ đạt được Trong cuộc sống, không có ai giỏi giang trongmọi lĩnh vực, mỗi người đều chỉ có một số lĩnh vực sở trường riêng mà thôi, sựhình thành của tổ chức đã giúp cho con người chuyên môn hóa trong những sởtrường và kết hợp nhiều người để hoàn thành những mục tiêu chung Cũng giốngnhư trong một doanh nghiệp, nếu chỉ có một cá nhân thì không thể làm hết tất cảcác công việc như nghiên cứu thị trường, lập kế hoạch, kế toán, sản xuất Chính

vì vậy, doanh nghiệp mới cần có sự kết hợp của nhiều bộ phận khác nhau vàtrong mỗi bộ phận cũng có rất nhiều nhân viên cùng hợp tác làm việc Việc hìnhthành các tổ chức không chỉ đem lại lợi ích cho cá nhân các thành viên của tổchức mà còn đem lại lợi ích to lớn cho xã hội Tổ chức giúp nâng cao năng suấtlao động, phân bổ hợp lí các nguồn lực, tạo ra những đóng góp về mặt vật chất

cũng như tinh thần cho xã hội Nói tóm lại, xã hội loài người không thể tồn tạitách rời các tổ chức.

2 Hội cựu sinh viên

2.1 Khái niệm hội cựu sinh viên

Hội cựu sinh viên là một tổ chức chính thức tập hợp các sinh viên đã tốtnghiệp, hoặc đã từng theo học tại một trường đại học, cao đẳng Ở Vương quốcAnh và Hoa Kỳ, cựu sinh viên của các trường đại học, cao đẳng, trường học (đặcbiệt là các trường tư) thường tập hợp với các cựu sinh viên cùng trường để tạothành các hiệp hội Các hội này thường xuyên tổ chức các sự kiện xã hội, xuấtbản bản tin, tạp chí, và gây quỹ cho tổ chức Nhiều tổ chức cung cấp một loạt cáclợi ích và dịch vụ giúp các cựu sinh viên duy trì kết nối với trường đại học và cácsinh viên tốt nghiệp cùng khóa

Ngoài ra, những hội này thường hỗ trợ những sinh viên mới tốt nghiệp, và tạo

ra một diễn đàn để kết bạn mới và cung cấp các mối quan hệ kinh doanh vớinhững cựu sinh viên trong cùng lĩnh vực ngành nghề

Hội cựu sinh viên chủ yếu được tổ chức xung quanh các trường đại học hoặccác phòng ban của các trường đại học, nhưng cũng có thể được tổ chức giữa cácsinh viên cùng học ở một quốc gia nào đó

2.2 Vai trò của hội cựu sinh viên trong việc phát huy nguồn lực cựu sinh viên

Như đã phân tích trong mục I – cựu sinh viên, chúng ta đều thấy được rằng,

cựu sinh viên là một nguồn lực quan trọng của các trường đại học.Thế nhưng,nguồn lực này sẽ không phát huy hết vai trò của mình khi các cựu sinh viên hoạtđộng riêng rẽ, không có lãnh đạo, quản lí và phương hướng phát triển Chính vì

vậy mà cần có một tổ chức đứng ra tập hợp, quản lí các cựu sinh viên, đó chính làhội cựu sinh viên.

Hội cựu sinh viên tập hợp các cựu sinh viên trong một tổ chức để thực hiện cácmục đích chung của họ và cũng chính là mục tiêu của hội

Đầu tiên, hội cựu sinh viên chính là cầu nối liên lạc giữa các cựu sinh viên vàgiữa các cựu sinh viên với trường đại học Hội thường xuyên cập nhật, thống kêthông tin về các sinh viên vừa tốt nghiệp, đồng thời tìm cách liên lạc lại với cácsinh viên từ các khóa trước Hội cựu sinh viên tổ chức các cuộc họp mặt thườngniên giữa các cựu sinh viên, tổ chức các cuộc về thăm trường trong các dịp đặcbiệt, đồng thời cũng thường xuyên cập nhật thông tin của trường trên websitechính thức

Hội cựu sinh viên cũng tạo ra các cơ hội học tập, trải nghiệm sau đại học chocác cựu sinh viên, bên cạnh đó cũng là các cơ hội việc làm cho các sinh viên mớitốt nghiệp Hội cựu sinh viên tổ chức các hội thảo chuyên ngành trong các lĩnhvực giảng dạy trong trường đại học để nâng cao kiến thức cho các cựu sinh viên.Thông qua các buôi gặp mặt, các cựu sinh viên có thể chia sẻ kinh nghiệm trongcông việc, cũng có thể tìm ra những đối tác kinh doanh Bên cạnh đó, hội cựusinh viên giúp cho các sinh viên mới ra trường có thể dễ dang tiếp cận với các cơhội việc làm đến từ các cựu sinh viên đã có chỗ đứng trong xã hội

Thêm vào đó, hội cựu sinh viên tạo ra một cộng đồng tương tác giữa các cựusinh viên, trường đại học và các sinh viên trong công tác giảng dạy, học tập, làmviệc để từng bước nâng cao chất lượng của trường đại học Các cựu sinh viên cóthể tham gia vào các công việc hỗ trợ, tư vấn học tập cho các cựu sinh viên

Hội cũng đóng góp một nguồn tài chính không nhỏ cho trường đại học thôngqua các hoạt động học tập sau đại học, ủng hộ, gây quỹ phát triển trường Hội cựu

sinh viên luôn là cầu nối cho những nghĩa cử uống nước nhớ nguồn từ các cựusinh viên Đồng thời, hội cũng có thể dựa trên uy tín của mình để tổ chức các hoạtđộng kêu gọi sự đóng góp từ các doanh nghiệp, tập đoàn lớn trong xã hội.

Hội cựu sinh viên không chỉ đem lại lợi ích cho các thành viên trong hội hayđem lại lợi ích cho trường đại học mà còn đem lại lợi ích cho cộng đồng thôngqua các hoạt động thiện nguyện

Hội cựu sinh viên đang từng bước trở thành một kênh truyền thông hiệu quảcho danh tiếng, cũng như là sự đảm bảo chắc chắn cho chất lượng giáo dục củacác trường đại học

III – Tình hình nghiên cứu vấn đề hội cựu sinh viên

1 Tình hình nghiên cứu hội cựu sinh viên trên thế giới

Xuất hiện rất sớm từ những thập niên đầu của thế kỉ 11 đối với các trường đạihọc Âu – Mỹ, thế kỷ 18 – 19 đối với những trường đại học châu Á – Thái BìnhDương, vấn đề “hội cựu sinh viên” đã và đang rất được quan tâm tại các trườngđại học ở đây Nó không còn là một khái niệm mới mẻ nữa mà thay vào đó vấn đềnày được quan tâm khá sâu sắc Theo số liệu tìm kiếm được về tình hình nghiêncứu “cựu sinh viên” của các trường đại học trên thế giới, có thể thấy được

2 Tình hình nghiên cứu hội cựu sinh viên ở Việt Nam

Như kết quả đánh giá ở chương I – Tổng quan về hội cựu sinh viên của các trường đại học trên thế giới, có thể thấy tổ chức “hội cựu sinh viên” còn là một

khái niệm mới mẻ đối với các trường đại học ở Việt Nam Bởi vậy, các vấn đềnghiên cứu về cựu sinh viên cũng như hội cựu sinh viên ở các trường đại học củaViệt Nam vô cùng hạn chế, hầu như chưa được quan tâm tới

Thực tế này phần nào cho thấy thiếu sót của các tổ chức, ban ngành trường họctrong công tác quản lý, duy trì và phát triển thế hệ sinh viên có chất lượng; khai