Văn bản số 43 /PGD ĐT ngày18 thỏng 5 năm 2011 của Phũng GD&ĐT - Sau khi thảo luận và đang kí tại tổ chuyên môn,đợc tổ chuyên môn và nhà trờng đồng ý,tôi xây dựng kế hoạch để tổ chức thực
Trang 1BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN
VỀ VIỆC THỰC HIỆN NỘI DUNG “MỘT ĐỔI MỚI” CỦA CÁ NHÂN
1 Tờn nội dung “Một đổi mới”
- Căn cứ văn bản số 36/KH ngày 14/9/2010 của phòng GD &ĐT về thực hiện nhiệm vụ giáo dục THCS năm 2010 – 2011
- Căn cứ kế hoặch số 31/KH ngày 25/9/2010 của trờng THCS Phúc Sơn về việc thực hiện nội dung 1 đổi mới để tiếp tục nâng cao chất lợng GD trên địa bàn xã Phúc Sơn Văn bản số 43 /PGD ĐT ngày18 thỏng 5 năm 2011 của Phũng GD&ĐT
- Sau khi thảo luận và đang kí tại tổ chuyên môn,đợc tổ chuyên môn và nhà trờng đồng ý,tôi xây dựng kế hoạch để tổ chức thực hiện nh sau:
( Thực hiện đổi mới PHƯƠNG PHÁP GHI CHẫP CỦA HỌC SINH TRONG GIỜ HỌC NGỮ VĂN )
- Nhằm từng bớc nâng cao chất lợng học tập của học sinh
- Phát huy tính tích cực của học sinh làm giảm tỡnh trạng nhỡn chộp , nghe chộp
- Học sinh nắm vững kiến thức và vận dụng các kiến thức để giải các bài tập và rút ra bài học từ tác phẩm văn học
2 Mụ tả ý tưởng
a) Hiện trạng và nguyờn nhõn chủ yếu của hiện trạng
- Đến thời điểm hiện nay chỳng ta phải thừa nhận rằng, phương phỏp dạy đọc - chộp tồn tại nhiều điểm yếu như làm mất sự chủ động sỏng tạo của học sinh, tạo sức ỳ với người thầy; khụng tạo được sự hấp dẫn cuốn hỳt người học, học sinh khụng cú cơ hội
để tỡm tũi để khẳng định bản lĩnh và năng lực độc lập của mỡnh
- Ngữ văn là mụn học thường phải ghi chộp nhiều Vậy làm thế nào để hạn chế việc thầy đọc- trũ chộp trong giờ giảng văn? Đõy là cõu hỏi cần được trả lời để giỏo viờn (GV) cú định hướng khi thực hiện một tiết dạy cụ thể mà thụng qua hỡnh tượng và ngụn ngữ văn học giỳp cỏc em cảm thụ được cỏi hay, cỏi đẹp của văn chương và hỡnh thành những quan niệm tốt đẹp, lành mạnh về cuộc sống
b) í tưởng
Để học sinh (HS) tớch cực học tập và trỏnh tỡnh trạng đọc - chộp, GV cần chỳ ý phương phỏp giảng để HS lĩnh hội kiến thức được đầy đủ nhất, trong đú cú cả cỏch ghi bảng của thầy GV phải xỏc định, khụng phải cỏi gỡ cũng ghi lờn bảng nhất là những kiến thức đó cú trong SGK, vỡ đú là những điều cỏc em đó biết thụng qua việc tỡm hiểu
Trang 2và nghiên cứu văn bản trước khi đến lớp Yêu cầu chung nhất là cách ghi bảng phải hợp lý, ngắn gọn, dễ hiểu và dễ nhớ Bên cạnh đó việc ứng dụng CNTT để bổ sung thêm hình ảnh thích hợp sẽ làm cho bài học thêm sinh động, giúp HS cảm thấy thích thú học tập hơn
3 Nội dung công việc.
(Thống kê các công việc cần làm để thực hiện nội dung “Một đổi mới”)
4 Triển khai thực hiện
a ChuÈn bÞ
-Đối với thầy cô giáo: Tôi nhận thấy rằng, thầy cô giáo cần phải có ý thức bồi dưỡng
chuyên môn nghiệp vụ, nâng cao tay nghề; luôn tìm tòi, đổi mới phương pháp dạy học, kết hợp nhiều phương pháp khác nhau phù hợp với mọi đối tượng học sinh trong từng lớp để các em chiếm lĩnh kiến thức một cách nhẹ nhàng nhất; thực hiện nghiêm túc việc kiểm tra, đánh giá chất lượng, đặc biệt thể hiện ở cách ra đề, chú ý cách ra đề như thế nào để tránh tình trạng học sinh học vẹt, hoc đối phó; tích cực kiểm tra bài cũ với những câu hỏi có tính sáng tạo, đa dạng các hình thức kiểm tra để buộc học sinh phải
có cách học tích cực tương ứng Các thầy cô giáo cũng cần tăng cường các buổi thực hành thí nghiệm để học sinh tiếp thu bài nhanh hơn qua phương pháp trực quan; tích cực sử dụng giáo án điện tử một cách hữu hiệu, tránh lạm dụng quá nhiều vào máy móc
mà biến “đọc-chép” thành “nhìn-chép”; tăng cường sử dụng các phương tiện hỗ trợ như bản đồ, bảng phụ, tranh ảnh minh họa để giảm bớt tình trạng đọc chép vì học sinh
sẽ dễ tiếp thu và nhớ bài hơn;
b -Đối với học sinh : các em cũng cần rèn luyện tinh thần tự học, vận dụng sáng tạo
các kiến thức đã học vào quá trình thực hành, thực tế Các em cần chuẩn bị bài chu đáo trước khi đến lớp đồng thời rèn luyện tính chủ động trong việc làm chủ kiến thức bằng nhiều hình thức khác nhau, trong đó, học nhóm, thảo luận trong giờ học dưới sự hướng dẫn của thầy cô giáo và tự trình bày ý kiến của mình trước lớp là một cách hay để các
em có thể nắm kiến thức nhanh mà không cần đến đọc - chép
Trong hoạt động của thầy, GV nên nêu cụ thể từng hoạt động như: Hoạt động 1, 2, 3,
4… gồm đọc hiểu chú thích, đọc hiểu văn bản, câu hỏi thảo luận, luyện tập Trong đọc
Trang 3hiểu chú thích, GV cần đặt một số câu hỏi mang tính khái quát để hướng vào bài học
ví dụ như: Kể tên các truyện ngụ ngôn mà em biết? Cho biết nhân vật trong truyện là ai? Trong các truyện ngụ ngôn ấy em thích truyện nào nhất? Bài học mà em rút ra được từ câu chuyện đó? HS có thể trả lời bằng nhiều cách, vì thế GV nên ghi nhận và tôn trọng mọi ý kiến cá nhân của từng em Từ các câu trả lời của HS, GV chốt lại khái niệm về truyện ngụ ngôn, đặc trưng loại truyện dân gian này Cuối văn bản, SGK có phần chú thích, GV cho các em tự nghiên cứu và chỉ hướng dẫn tìm hiểu một số chú thích khó, ít gặp Về bố cục của truyện, các em tự tóm tắt và đưa ra ý kiến của mình Phần này GV chỉ cần ghi bảng các mục: Truyện ngụ ngôn là gì? Bố cục có mấy phần, gồm những phần nào? Nội dung chính của từng phần?
Phần đọc hiểu văn bản, bằng hình thức phát vấn, GV tiếp tục đưa ra các câu hỏi để cả lớp tìm ra nhân vật chính trong truyện, biện pháp nghệ thuật mà tác giả dân gian sử dụng, những nhận xét về môi trường sống, cách nghĩ của con vật… Từ tầm nhìn hạn hẹp của loài ếch, GV cho cả lớp thấy tính cách kiêu ngạo, chủ quan của chúng Tính cách đó đã được trả giá khi ếch bò ra khỏi giếng phải chịu một kết cục bi thảm đáng thương nhưng cũng rất đáng giận “nhâng nháo chẳng để ý đến xung quanh nên bị một con trâu giẫm bẹp” Đến đây GV có thể ghi bảng các mục: Ếch khi ở trong giếng: chủ quan, kiêu ngạo Ếch khi ra khỏi giếng: nhâng nháo, chẳng để ý đến xung quanh nên bị trâu giẫm bẹp
Phần thảo luận của HS, GV đưa ra các câu hỏi có tính chất mở rộng, nâng cao vấn đề như: Thông qua câu chuyện, người xưa muốn gởi gắm đến chúng ta bài học gì? Thành ngữ “Ếch ngồi đáy giếng” có giá trị sống như thế nào? Tìm các thành ngữ khác mang nội dung chế giễu, chê cười những người có hiểu biết hạn hẹp, nhưng lại thích huênh hoang, coi mình hơn người khác? Trả lời được các câu hỏi đó là các em đã rút ra cho mình bài học nhẹ nhàng, tự nhiên mà thấm thía về cách sống, lối sống trong cuộc đời của mỗi con người
Ở phần luyện tập, GV yêu cầu HS tìm và gạch chân hai câu văn quan trọng trong SGK thể hiện nội dung ý nghĩa truyện đồng thời gợi cho các em một số hiện tượng trong cuộc sống ứng với thành ngữ “Ếch ngồi đáy giếng”
- Như vậy GV không thể ghi hết lên bảng nội dung trong giáo án mà chỉ tóm lược các
đề mục quan trọng để cho các em dễ tiếp nhận Ngay cả các mục: chú thích, ghi nhớ, kết quả cần đạt, GV cũng không cần ghi lại trong SGK mà để các em tự nghiên cứu
Trang 4hoặc mở ngoặc đơn (Xem SGK) Cỏc thao tỏc đú khụng ngoài mục đớch chống việc đọc - chộp của thầy và trũ, hạn chế tỡnh trạng GV khụng giảng mà chỉ cầm sỏch đọc để bắt cỏc em chộp từ đầu đến cuối làm cho giờ học thiếu linh hoạt và chắc chắn sẽ kộm hiệu quả
* Lưu ý phần chốt SGK vẫn là phần trọng tõm của bài nờn cần yờu cầu học sinh phải học và ở nhà để học sinh hiểu sõu nội dung bài giảng
- Sau đú giỏo viờn vẫn cần cú bước kiểm tra vở xem học sinh ghi như thế nào để điều chỉnh cho phự hợp
- Cuối cựng là khõu kiểm tra miệng hoặc giấy những kiến thức, hoạt động, hỡnh ảnh
đó được học bài trước để đỏnh giỏ xem kết quả tự ghi như thế nào để cú cỏch sửa chữa cho cỏc em
- Với giờ dạy ứng dụng CNTT cần lựa chọn thụng tin phự hợp đểt trỡnh chiếu trỏnh tạo lờn giờ học mà thầy chỉ chiếu và học trũ thỡ cặm cụi chộp và khụng phải cỏi gỡ cũng chiếu lờn màn hỡnh cần kết hợp với ghi bảng và cỏc đồ dựng khỏc như bảng phụ , phiếu học tập
5 Kết quả đạt được
- Học sinh biết chủ động nghe – hiểu và chủ động ghi các kiến thức cơ bản , rút
ra bài học từ thực tiễn tác phẩm
- Sau khi thực hiện trong năm học tụi nhận thấy học sinh đó biết chủ động ghi chộp trong giờ học
- Tuy khụng đạt được kết quả như chỉ tiờu đặt ra kế hoạch nhưng tụi nhận thấy học sinh đó chủ động hơn trong việc ghi chộp
6 Khả năng tiếp tục phỏt huy, mở rộng nội dung “Một đổi mới” đó thực hiện.
- Với việc thực hiện nội dung đổi mới trong năm học vừa qua trong năm học 2011-
2012 nội dung vẫn cú thể tiếp tục thực hiện và phỏt huy
7 Kiến nghị, đề xuất
- Khụng chỉ bộ mụn ngữ văn mới cần đổi mới cỏch ghi chộp mà những mụn học khỏc
cũng cần phải cú nội dung phự hợp để học sinh dễ ghi nhớ vỡ vậy cần phối hợp thực hiện với cỏc giào viờn bộ mụn khỏc trong nhà trường
(Ghi nội dung kiến nghị với Tổ chuyờn mụn, Ban giỏm hiệu nhà trường, phũng
GD&ĐT, Sở GD&ĐT)
(Bỏo cỏo phải đỏnh trờn mỏy vi tớnh hoặc viết tay trờn khổ giấy A4 - Nộp đ/c
Vũ Văn Chung sỏng ngày 27/5/2011)