Một số vấn đề về công tác Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn Lâm

Công tác Thanh toán không dùng tiền mặt là một hoạt động mang tính tất yếu và ngày càng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của nền kinh tế. Đặc biệt là Kế toán Thanh toán không dùng tiền mặt , là một trong những phương thức thanh toán không thể thiếu được của Ngân hàng nói chung và các Ngân hàng thương mại nói riêng. Vì nghiệp vụ Thanh toán không dùng tiền mặt nó tác động trực tiếp tới nguồn lực phát triển của một nền kinh tế. Bởi vậy chất lượng Kế toán Thanh toán không dùng tiền mặt , là sự đáp ứng những yêu cầu của khách hàng trong nền kinh tế thị trường, phù hợp với tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế. Xuất phát từ vị trí quan trọng trên, của Kế toán Thanh toán không dùng tiền mặt ,cho nên trong những năm qua ngành Ngân hàng đã tập chung liên tục cải tiến chế độ về các phương thức Thanh toán không dùng tiền mặt ,để đáp ứng thoả mãn tối đa nhu cầu của khách hàng, và đã mang được những kết quả khá khả quan . Tuy nhiên Thanh toán không dùng tiền mặt vẫn là một trong những nghiệp vụ khá phức tạp, vì nó liên quan đến tất cả các hoạt động thanh toán vốn của nền kinh tế. Bởi thế đến nay Thanh toán không dùng tiền mặt vẫn còn một số tồn tại cần quan tâm và nghiên cứu. Với sự mong muốn góp phần củng cố hoàn thiện nghiệp vụ Thanh toán không dùng tiền mặt , và sự nhận biết của tôi với tầm quan trọng của nó trong quá trình thúc đẩy nền kinh tế phát triển .Vì vậy tôi chọn đề tài chuyên đề của mình là : “ Một số vấn đề về công tác Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn Lâm Với đề tài này tôi muốn đưa ra những giải pháp cơ bản, có hiệu quả trên cơ sở lý luận và thực tiễn, nhằm góp phần nâng cao chất lượng nghiệp vụ Thanh toán không dùng tiền mặt .Để phát huy tốt hơn vai trò, chức năng, nhiệm vụ của nó trong ngành Ngân hàng nói chung, và Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn lâm nói riêng , đối với sự phát triển không ngừng của nền kinh tế nước nhà . Chuyên đề của tôi được chia ra thành ba chương như sau : Chương I : Những lý luận cơ bản về Thanh toán không dùng tiền mặt trong nền kinh tế thị trường . Chương II : Tình hình thực hiện về nghiệp vụ Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn lâm . Chương III : Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện Thanh toán không dùng tiền mặt tại Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn lâm . Do trình độ nghiên cứu có hạn, cho nên Chuyên đề này không thể tránh khỏi những khiếm khuyết trong khâu viết Chuyên đề . Tôi rất mong được sự chỉ giáo, và góp ý của các Thầy,Cô và các Đồng chí trong cơ quan giúp đỡ, để cho Chuyên đề của tôi được hoàn thiện hơn . Tôi xin chân thành cảm ơn Văn lâm, ngày 09 tháng 01 năm 2003 SINH VIÊN Cao Thị Hạnh

Lời nói đầu

Công tác Thanh toán không dùng tiền mặt là một hoạt động mang tínhtất yếu và ngày càng đóng vai trò quan trọng đối với sự phát triển của nềnkinh tế Đặc biệt là Kế toán Thanh toán không dùng tiền mặt , là một trongnhững phơng thức thanh toán không thể thiếu đợc của Ngân hàng nói chung

và các Ngân hàng thơng mại nói riêng Vì nghiệp vụ Thanh toán không dùngtiền mặt nó tác động trực tiếp tới nguồn lực phát triển của một nền kinh tế.Bởi vậy chất lợng Kế toán Thanh toán không dùng tiền mặt , là sự đáp ứngnhững yêu cầu của khách hàng trong nền kinh tế thị trờng, phù hợp với tốc

độ tăng trởng của nền kinh tế

Xuất phát từ vị trí quan trọng trên, của Kế toán Thanh toán khôngdùng tiền mặt ,cho nên trong những năm qua ngành Ngân hàng đã tập chungliên tục cải tiến chế độ về các phơng thức Thanh toán không dùng tiềnmặt ,để đáp ứng thoả mãn tối đa nhu cầu của khách hàng, và đã mang đợcnhững kết quả khá khả quan

Tuy nhiên Thanh toán không dùng tiền mặt vẫn là một trong nhữngnghiệp vụ khá phức tạp, vì nó liên quan đến tất cả các hoạt động thanh toánvốn của nền kinh tế Bởi thế đến nay Thanh toán không dùng tiền mặt vẫncòn một số tồn tại cần quan tâm và nghiên cứu Với sự mong muốn góp phầncủng cố hoàn thiện nghiệp vụ Thanh toán không dùng tiền mặt , và sự nhậnbiết của tôi với tầm quan trọng của nó trong quá trình thúc đẩy nền kinh tếphát triển Vì vậy tôi chọn đề tài chuyên đề của mình là :

“ Một số vấn đề về công tác Thanh toán không dùng tiền mặt tại

Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn Lâm "

Với đề tài này tôi muốn đa ra những giải pháp cơ bản, có hiệu quả trêncơ sở lý luận và thực tiễn, nhằm góp phần nâng cao chất lợng nghiệp vụThanh toán không dùng tiền mặt Để phát huy tốt hơn vai trò, chức năng,nhiệm vụ của nó trong ngành Ngân hàng nói chung, và Ngân hàng nôngnghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn lâm nói riêng , đối với sự pháttriển không ngừng của nền kinh tế nớc nhà

Chuyên đề của tôi đợc chia ra thành ba chơng nh sau :

- Chơng I : Những lý luận cơ bản về Thanh toán không dùng tiền mặttrong nền kinh tế thị trờng

- Chơng II : Tình hình thực hiện về nghiệp vụ Thanh toán không dùngtiền mặt tại Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Văn lâm

- Chơng III : Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện Thanh toánkhông dùng tiền mặt tại Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thônhuyện Văn lâm

Do trình độ nghiên cứu có hạn, cho nên Chuyên đề này không thểtránh khỏi những khiếm khuyết trong khâu viết Chuyên đề Tôi rất mong đ-

ợc sự chỉ giáo, và góp ý của các Thầy,Cô và các Đồng chí trong cơ quangiúp đỡ, để cho Chuyên đề của tôi đợc hoàn thiện hơn

thì thanh toán không dùng tiền mặt không có sự suất hịên của tiền mặt trongquá trình thanh toán mà đợc tiến hành bằng cách trích tiền từ tài khoản củangời chi trả chuyển vào tài khoản của ngời thụ hởng hoặc bằng cách bù trừlẫn nhau thông qua vai trò trung gian của Ngân hàng

Xuất phát từ nhu cầu thực tế của lu thông ,trao đổi hàng hoá thanhtoán không dùng tiền mặt ra đời để đáp ứng nhu cầu sản xuất và luthông,trao đổi hàng hoá ngày càng phát triển hiện nay Do vậy hoạt độngkinh doanh của Ngân hàng đòi hỏi phải phát triển theo cho phù hợp Bởi vìhoạt động của Ngân hàng luôn đi song song với hoạt động sản xuất hànghoá nhằm thay thế việc mua bán hàng hóa trên thị trờng đợc thanh toán bằngtiền mặt bằng nghiệp vụ thanh toán không dùng tiền mặt Việc thanh toántiền hàng không nhất thiết phải là tiền mặt mà diễn ra đồng thời việc trao

đổi mua bán hàng hoá có thể tiến hành thành một quá trình riêng ,cùng với

sự phát triển rộng rãi của nền kinh tế toàn cầu thì nghiệp vụ thanh toán ngàycàng phát triển đặc biệt là nghiệp vụ thanh toán không dùng tiền mặt

Khi nền kinh tế chuyển sang nền kinh tế hàng hoá nhiều thànhphần ,khối lợng hàng hoá sản xuất ra rất đa dạng, phong phú Quan hệ thơngmại trao đổi mua bán hàng hoá bằng tiền mặt gặp rất nhiều khó khăn (vì sự

an toàn không cao khi đem tiền đi mua hàng ,tốn nhiều thời gian ,chi phí luthông ).Chính vì vậy thanh toán không dùng tiền mặt ra đời đã khắc phục đ-

ợc những nhợc điểm của thanh toán dùng tiền mặt và phát huy vai trò to lớn

đối với sản xuất lu thông hàng hoá ,tiết kiệm chi phí lu thông ,góp phần tăngnguồn vốn cho Ngân hàng đẩy nhanh tốc độ chu chuyển vốn ,tăng cờng quản

lý vĩ mô đối với hoạt động thanh toán trong nền kinh tế ( Việc thực hiệnnghiệp vụ thanh toán không dùng tiền mặt phải có các điều kiện và tuân thủnhững quy định mang tính nguyên tắc của nó )

2 - Vai trò của Thanh toán không dùng tiền mặt

Trong nền kinh tế thị trờng Thanh toán không dùng tiền mặt là chứcnăng quan trọng và không thể thiếu đợc, nó thực sự giữ một vai trò quantrọng tạo điều kiện cho lu thông hàng hoá nhanh

Trong Ngân hàng Thanh toán không dùng tiền mặt có một vị trí khôngnhỏ trong nhiệm vụ của mình ( Tiền tệ - Tín dụng - Thanh toán ) Vì giữa

Thanh toán không dùng tiền mặt và các nghiệp vụ khác của Ngân hàng cómối quan hệ qua lại tác động lẫn nhau

Thanh toán không dùng tiền mặt là sự trích chuyển vốn Tiền tệ từ tàikhoản của ngời chi trả sang tài khoản của ngời đợc hởng, hoặc bù trừ cáckhoản thanh toán giữa các đơn vị, cá nhân tham gia thanh toán với nhauthông qua Ngân hàng, đảm bảo đợc tổ chức nhanh, chính xác thì luânchuyển vốn của mỗi tổ chức kinh tế nhanh, vốn đợc tận dụng cho sản xuất và

lu thông hàng hoá Từ đó thúc đẩy sản xuất phát triển, nền kinh tế thị trờngkhông ngừng tăng lên

Thanh toán không dùng tiền mặt thực hiện đợc các mối quan hệ thanhtoán chi trả giữa ngời trả tiền và ngời đợc hởng với một lợng tiền hàng khônghạn chế, đi đôi với việc tiết kiệm chi phí lu thông Tiền mặt cho mỗi một đơn

vị tổ chức kinh tế nói riêng và cho xã hội nói chung Nh tiết giảm đợc chi phí: in ấn ; vận chuyển ; kiểm đếm ; bảo quản , từ đó đẩy lùi lạm phát, ổn

định tiền tệ, tạo điều kiện cho khách hàng sản xuất kinh doanh đạt hiệu quảcao, góp phần thúc đẩy tăng trởng kinh tế thị trờng

Mở rộng Thanh toán không dùng tiền mặt tạo nguồn vốn tín dụng choNgân hàng, thông qua sự phối kết hợp chặt chẽ giữa nghiệp vụ tín dụng vớinghiệp vụ Thanh toán không dùng tiền mặt , cũng là điều kiện tạo cho Ngânhàng thực hiện tốt chức năng tạo tiền Việc Thanh toán không dùng tiền mặt

sẽ đợc thực hiện thông qua việc sử dụng tài khoản tiền gửi của các đơn vị, tổchức kinh tế tại Ngân hàng Số d tài khoản tiền gửi này chính là nguồn vốnhuy động, là một trong những nguồn vốn quan trọng để sử dụng cho vay cácthành phần kinh tế

Làm tốt công tác Thanh toán không dùng tiền mặt tạo điều kiện choNgân hàng lắm đợc tình hình hoạt động của các đơn vị khách hàng, có đợcthông tin đầy đủ, chính xác về khách hàng Trên cơ sở đó hỗ trợ cho nghiệp

vụ Tín dụng trong việc phân tích đánh giá tình hình tài chính của kháchhàng, và Ngân hàng có điều kiện theo dõi giám sát việc sử dụng vốn vay

Trong nền kinh tế thị trờng Thanh toán không dùng tiền mặt đã thực

sự giữ một vai trò quan trọng, tạo điều kiện cho lu thông hàng hoá ngày càngphát triển mạnh Thực hiện tốt công tác thanh toán không dùng tiền mặt,

nâng cao chất lợng công tác hạch toán kế toán sẽ góp phần thúc đẩy nền sảnxuất hàng hoá, cũng nh nền kinh tế không ngừng phát triển

II - Quá trình phát triển của Thanh toán không dùng tiền mặt ở Việt nam

1 - Thời kỳ Ngân hàng hoạt động theo cơ chế kế hoạch hoá tập chung

Trong thời kỳ thực hiện cơ chế kế hoạch hoá tập chung, Ngân hàngluôn là trung tâm thanh toán của nền kinh tế, Thanh toán không dùng tiềnmặt chỉ đợc mở rộng trong lĩnh vực kinh tế Quốc doanh và kinh tế Tập thể,nhằm tập chung nguồn vốn cho phục vụ sản xuất, hớng theo kế hoạch củaNhà nớc đã đề ra

ở thời kỳ này mặc dù Ngân hàng hoạt động theo chức năng là cơ quanquản lý kinh tế, nhng vẫn có nhiều cải tiến về công tác thanh toán, nhằmnâng cao hiệu quả Thanh toán không dùng tiền mặt , song cũng có nhữngtồn tại nhất định, một số thể thức thanh toán còn lạc hậu, luân chuyển chứng

từ cũng nh vốn còn chậm trễ, nhiều khâu thủ tục phiền hà, gây ách tắc chứng

từ luân chuyển không hợp lý, mọi thao tác chủ yếu làm bằng thủ công, nênhay gây sai sót, tốc độ thanh toán vốn chậm kém hiệu quả Nên ở thời kỳnày về tâm lý khách hàng thích sử dụng bằng tiền mặt hơn Thanh toánkhông dùng tiền mặt , đã có những thời rất khan hiếm Tiền mặt trong luthông

Mặt khác hoạt động Ngân hàng đợc tiến hành theo kế hoạch hoá tậpchung, dẫn đến tính tập chung quan liêu trong hoạt động Ngân hàng, trong

đó có Thanh toán không dùng tiền mặt thiếu yếu tố cạnh tranh, đồng thờidẫn đến việc đầu t vốn kém hiệu quả

2 - Thời kỳ Ngân hàng hoạt động theo cơ chế thị trờng

Bớc vào thời kỳ đổi mới, khi nền kinh tế Nớc ta chuyển sang nền kinh

tế Thị trờng Nhà nớc ta hoàn chỉnh hệ thống Ngân hàng hai cấp :

_Cấp Ngân hàng Nhà nớc có chức năng quản lý Nhà nớc về Tiền tệ,Tín dụng, Thanh toán, đóng vai trò là Ngân hàng phát hành

_Cấp Ngân hàng Thơng mại ( Các tố chức tín dụng ) thực hiện chứcnăng kinh doanh là chủ yếu

Trong cơ chế thị trờng Ngân hàng thơng mại là doanh nghiệp cungứng dịch vụ tài chính cho khách hàng trên thị trờng, nhằm mục đích kiếm lờithu hút khách hàng Bởi lẽ đó mà Ngân hàng đã tạo ra phong cách mới đểphục vụ cho khách hàng, từ đó tạo ra sự tín nhiệm của khách hàng đối vớiNgân hàng Ngợc lại Ngân hàng tạo điều kiện cho khách hàng đảm bảo hoạt

động sản xuất kinh doanh hàng hoá

Công tác Thanh toán không dùng tiền mặt ngày càng đợc áp dụngrộng rãi, mọi nghiệp vụ thanh toán bằng thủ công nay đợc thực hiện hầu hếtqua mạng máy tính, làm cho việc luân chuyển vốn đợc thực hiện nhanhchóng, chính xác đem lại hiệu quả cao Việc hiện đại hoá trong thanh toáncùng với đa dạng hoá các phơng thức thanh toán, góp phần thúc đẩy sản xuấtphát triển, uy tín của Ngân hàng với khách hàng ngày càng đợc nâng cao

Muốn phát huy đợc vai trò công tác Thanh toán không dùng tiền mặttrong cơ chế thị trờng, để ngày càng đem lại hiệu quả cho nền kinh tế Ngânhàng cần phải không ngừng đổi mới hiện đại hoá công nghệ thanh toán, đatiến bộ khoa học kỹ thuật và kinh nghiệm vào thực tiễn

III - Các quy định mang tính nguyên tắc của Thanh toán không dùng tiền mặt

1 - Quy định chung

Các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức, đoàn thể, đơn vị vũ trang, côngdân Việt nam và ngời nớc ngoài hoạt động trên lãnh thổ Việt nam ( Gọichung là đơn vị và cá nhân ) đợc quyền lựa chọn Ngân hàng để mở tài khoảngiao dịch và thực hiện thanh toán

Để thực hiện thanh toán đầy đủ, kịp thời, các chủ tài khoản ( Bên trảtiền ) phải có đủ tiền trên tài khoản, mọi trờng hợp thanh toán vợt quá số dtài khoản tiền gửi tại Ngân hàng là phạm pháp và bị xử lý theo pháp luật

Ngân hàng có trách nhiệm :

_Thực hiện các uỷ nhiệm thanh toán của chủ tài khoản đảm bảo chínhxác an toàn, thuận tiện Các Ngân hàng có trách nhiệm chi trả bằng tiền mặthoặc chuyển khoản trong phạm vi số d tiền gỉ theo yêu cầu của chủ tàikhoản

_Kiểm tra khả năng thanh toán của chủ tài khoản ( Bên trả tiền ) trớckhi thực hiện thanh toán và đợc quyền từ chối thanh toán nếu tài khoảnkhông đủ tiền đồng thời không chịu trách nhiệm về những nội dung liên đớicủa hai bên khách hàng

_Nếu do thiếu sót trong quá trình thanh toán gây thiệt hại cho kháchhàng, thì Ngân hàng phải bồi thờng thiệt hại và tuỳ theo mức độ vi phạm cóthể bị sử lý theo pháp luật

Séc là lệnh chi trả của chủ tài khoản, đợc lập trên mẫu do Ngân hàngNhà nớc quy định, yêu cầu đơn vị thanh toán trích một số tiền từ tài khoảntiền gửi thanh toán của mình để trả cho ngời thụ hởng có tên ghi trên Séchoặc ngời cầm Séc Séc có thể đợc chuyển nhợng Séc đợc dùng chung chocá nhân và pháp nhân

Séc đợc dùng để thanh toán cho những khách hàng với nhau có mở tàikhoản tiền gửi ở cùng một đơn vị, hoặc khác đơn vị nhng cùng một hệ thống

tổ chức tín dụng, hay khác hệ thống nhng có tham gia thanh toán bù trừ trêncùng địa bàn

Séc đợc chủ tài khoản phát hành để trả cho ngời đợc ghi tên trên tờSéc ; ngời cầm Séc ; rút tiền mặt tại đơn vị thanh toán

Ngời phát hành Séc , ngời chuyển nhợng Séc , ngời thụ hởng Séc là cánhân hoặc đại diện pháp nhân

Ngời phát hành Séc , ngời chuyển nhợng Séc có trách nhiệm đối với tờSéc từ khi mình ký phát hành hoặc ký chuyển nhợng cho đến khi ngời thụ h-ởng cuối cùng nhận đủ tiền

Chủ tài khoản là ngời đứng tên mở tài khoản tiền gửi thanh toán và làchủ sở hữu hoặc ngời đại diện chủ sở hữu số tiền ghi trên tài khoản đó

Ngời phát hành Séc là chủ tài khoản tiền gửi thanh toán hoặc ngời đợc

uỷ quyền, ký tên để phát hành tờ Séc theo đúng quy định của pháp luật về uỷquyền

Ngời thụ hởng Séc là ngời có quyền sở hữu số tiền ghi trên tờ Séc Ngời chuyển nhợng Séc là ngời chuyển quyền sở hữu số tiền ghi trênSéc của mình cho ngời khác

Đơn vị thanh toán là đơn vị giữ tài khoản tiền gửi thanh toán của chủtài khoản, đợc cơ quan có thẩm quyền cấp giấy phép hoạt động dịch vụthanh toán

Đơn vị thu hộ là đơn vị đợc phép nhận Séc với t cách làm đại lý chongời thụ hởng Séc để thu hộ tiền Một đơn vị cùng hệ thống với đơn vị thanhtoán khi tiếp nhận Séc cũng đợc coi là đơn vị thu hộ

Bảo chi Séc là việc đơn vị thanh toán xác nhận tờ Séc có đủ tiền thanhtoán

Séc ký danh là Séc có ghi họ, tên của ngời thụ hởng Séc

Séc vô danh là Séc không ghi họ, tên của ngời thụ hởng Séc

Thời hạn hiệu lực thanh toán của tờ Séc là 15 ngày, kể từ ngày Séc đợc

ký phát hành cho đến khi Séc đợc nộp vào đơn vị thanh toán hoặc đơn vị thu

hộ Thời hạn này bao gồm cả ngày chủ nhật, ngày nghỉ lễ Nếu ngày kết thúccủa thời hạn là ngày chủ nhật, ngày nghỉ lễ thì thời hạn đợc lui vào ngày làmviệc tiếp theo ngay sau ngày chủ nhật, ngày nghỉ lễ đó

2 - Quy định đảm bảo thanh toán

a-/ Quy định đối với bên chi trả

Chủ tài khoản chỉ đợc phát hành Séc trong phạm vi số d tài khoản tiềngửi thanh toán của mình, phải đảm bảo toàn bộ số tiền đã ghi trên tờ Séc

Chủ tài khoản đợc phép uỷ quyền cho ngời khác ký phát hành Sécthay mình Việc uỷ quyền phải đợc lập bằng văn bản theo qui định của phápluật Ngời đợc uỷ quyền phát hành Séc có quyền hạn và nghĩa vụ nh chủ tàikhoản trong pham vi đợc uỷ quyền

Ngời phát hành Séc phải lập Séc đúng quy định, bảo đảm có đủ số tiềntrên tài khoản tiền gửi thanh toán để thanh toán khi tờ Séc đợc xuất trình tại

đơn vị thanh toán

Nếu trên tài khoản tiền gửi thanh toán không đủ tiền để thanh toán,dẫn đến Séc bị từ chối thanh toán, ngời phát hành Séc phải chịu trách nhiệmthanh toán tờ Séc đó và những khoản tiền phạt, chi phí phát sinh liên quan

đến việc khiếu lại và khởi kiện

Ngời phát hành Séc đợc quyền yêu cầu đơn vị thanh toán bảo chi tờSéc phát hành Việc bảo chi đợc thực hiện bằng cách đơn vị thanh toán ký

xác nhận và đóng dấu “ Bảo chi “ vào mặt trớc của tờ Séc Khi yêu cầu bảo

chi tờ Séc , ngời phát hành Séc phải làm thủ tục lu ký số tiền ghi trên tờ Sécvào một tài khoản riêng tại đơn vị thanh toán để chi trả cho ngời thụ hởngSéc

Ngời phát hành Séc làm mất Séc phải thông báo ngay cho đơn vị thanhtoán Thông báo mất Séc đợc coi là lệnh đình chỉ thanh toán Séc Séc đã bịlợi dụng để rút tiền tại đơn vị thanh toán trớc khi đơn vị thanh toán nhận đợcthông báo mất Séc thì ngời làm mất Séc phải chịu mọi thiệt hại

Chủ tài khoản không đợc ký tên, đóng dấu vào tờ Séc khi cha ghi đầy

đủ các yếu tố qui định trong Séc ( Séc khống chỉ ) Nếu chủ tài khoản viphạm điều này mà gây ra thiệt hại dẫn đến bị lợi dụng để rút tiền tại đơn vịthanh toán trớc khi đơn vị thanh toán nhận đợc thông báo mất Séc , thì chủtài khoản phải hoàn toàn chịu mọi thiệt hại

b -/ Quy định đối với ngời thụ hởng

Trong thời hạn hiệu lực thanh toán của tờ Séc , ngời thụ hởng Séc cóquyền trực tiếp nộp Séc cho đơn vị thanh toán hoặc thông qua đơn vị thu hộ

để đòi thanh toán Trờng hợp vì lý do bất khả kháng không thể nộp Séctrong thời hạn hiệu lực thanh toán, khi hết thời gian bất khả kháng, ngời thụhởng Séc phải nộp Séc kịp thời cho đơn vị thanh toán kèm theo xác nhậnbằng văn bản của Uỷ ban nhân dân xã, phờng nơi c trú hoặc nơi làm việc về

lý do bất khả kháng

Ngời thụ hởng Séc có quyền chuyển nhợng tờ Séc cho ngời khác bằngcách ký tên vào nơi quy định cho việc chuyển nhợng ở mặt sau của tờ Séc ,

trừ trờng hợp ngời phát hành Séc đã ghi cụm từ “ Không đợc phép chuyển

nhợng ” Đối với Séc ký danh chuyển nhợng phải ghi rõ họ, tên ngời đợc

chuyển nhợng

Ngời đợc chuyển nhợng Séc có quyền chấm dứt việc chuyển nhợng

tiếp theo bằng cách ghi trớc chữ ký của mình cụm từ “ Không tiếp tục

chuyển nhợng ”.

Sau khi ký chuyển nhợng Séc , nếu ngời chuyển nhợng Séc là cá nhân

bị chết, bị toà án tuyên bố mất năng lực hành vi hoặc bị hạn chế năng lựchành vi dân sự thì tờ Séc vẫn có giá trị đòi thanh toán Trờng hợp ngờichuyển nhợng Séc là đại diện pháp nhân, nếu pháp nhân đó bị giải thể, bịtuyên bố phá sản hoặc bị phong toả tài khoản thì tờ Séc đợc chi trả theoquyết định của cơ quan có thẩm quyền

Khi chuyển nhợng Séc phải chuyển nhợng toàn bộ số tiền trên Séc

Đối với Séc ký danh, ngời nhận chuyển nhợng khi nhận Séc phải kiểmtra tính liên tục của dẫy chữ ký chuyển nhợng

Ngời thụ hởng Séc làm mất Séc phải thông báo ngay cho đơn vị thanhtoán và ngời phát hành Séc Thông báo mất Séc đợc coi là lệnh đình chỉthanh toán Séc Ngời thông báo mất Séc phải chịu trách nhiệm về tính trungthực của việc thông báo mất Séc

Ngời thụ hởng Séc đợc quyền đòi đơn vị thanh toán bồi thờng trong ờng hợp tờ Séc đã bị lợi dụng để rút tiền tại đơn vị thanh toán sau khi đơn vịthanh toán đã nhận đợc thông báo mất Séc

tr-Khi Séc bị từ chối thanh toán, Ngời thụ hởng Séc có quyền yêu cầu

đơn vị thanh toán xác nhận lý do

3 - Quy định đối với đơn vị thanh toán và đơn vị thu hộ

a-/ Quy định đối với đơn vị thanh toán

Khi nhận Séc nộp xin thanh toán, đơn vị thanh toán phải kiểm tra các

điều kiện thanh toán của tờ Séc

Trờng hợp Séc đủ điều kiện thanh toán đơn vị thanh toán có tráchnhiệm thanh toán ngay Nếu nhận đợc tờ Séc sau khi kết thúc giờ làm việcgiao dịch với khách hàng, đơn vị thanh toán có trách nhiệm thanh toán vào

đầu giờ ngày làm việc tiếp theo Trờng hợp thanh toán chậm do nỗi của đơn

vị thanh toán, gây thiệt hại cho ngời thụ hởng thì đơn vị thanh toán phải chịutrách nhiệm bồi thờng cho ngời thụ hởng Số tiền bồi thờng đợc tính trên sốtiền ghi trên tờ Séc và số ngày chậm trả với mức lãi xuất nợ quá hạn của lãixuất trần cho vay ngắn hạn do Ngân hàng Nhà nớc quy định tại thời điểmthanh toán Thời gian chậm trả bắt đầu tính từ ngày đơn vị thanh toán nhận

Trờng hợp có nhiều tờ Séc nộp vào cùng một thời điểm để đòi tiền từmột tài khoản mà trên tài khoản không đủ tiền để thanh toán tất cả các tờ Séc

đó thì thứ tự thanh toán Séc đợc xác định theo số Séc đã phát hành, các tờSéc có số thứ tự nhỏ hơn sẽ đợc thanh toán trớc

Đơn vị thanh toán đợc quyền từ chối thanh toán và trả lại Séc cho đơn

vị thu hộ hoặc ngời thụ hởng trong các trờng hợp Séc không đủ điều kiệnthanh toán nh những trờng hợp sau :

-Séc không hợp lệ

- Séc phát hành quá số d trên tài khoản tiền gửi ( Số d trên tài khoảntiền gửi không đủ tiền để thanh toán )

-Séc có lệnh đình chỉ thanh toán

-Séc hết thời hạn hiệu lực thanh toán

Khi từ chối thanh toán Séc phải lập phiếu từ chối thanh toán theo đúng mẫu

đã quy định

Đơn vị thanh toán phải in sẵn các mẫu phụ lục đính kèm theo Thông t

số 07/TT-NH1, để cung cấp cho khách hàng có nhu cầu sử dụng

b -/ Quy định đối với đơn vị thu hộ

Khi nhận Séc từ ngời thụ hởng, đơn vị thu hộ phải kiểm tra tính hợp lệcủa tờ Séc, thời hạn hiệu lực của tờ Séc

Đơn vị thu hộ phải mở sổ theo dõi những tờ Séc nhận thu hộ Sau khinhận Séc và kiểm tra, đơn vị thu hộ phải chuyển Séc ngay cho đơn vị thanhtoán Nếu nhận đợc tờ Séc sau khi kết thúc giờ giao dịch với khách hàng,

đơn vị thu hộ phải chuyển Séc cho đơn vị thanh toán vào đầu giờ ngày làmviệc tiếp theo Trờng hợp chuyển Séc chậm do lỗi của đơn vị thu hộ gây thiệthại cho ngời thụ hởng, đơn vị phải bồi thờng cho ngời thụ hởng, Số tiền bồithờng đợc tính trên số tiền ghi trên tờ Séc, và số ngày chuyển chậm với mứclãi xuất nợ quá hạn của lãi xuất trần cho vay ngắn hạn do Ngân hàng Nhà n -

ớc Việt nam quy định tại thời điểm chuyển Séc Thời gian chuyển Séc chậmbắt đầu tính từ ngày khách hàng nộp Séc đến ngày đơn vị thu hộ chuyển Séccho đơn vị thanh toán

Trờng hợp vì lý do bất khả kháng,đơn vị thu hộ không thể nộp Sécngay, thì sau khi lý do bất khả kháng chấm dứt, đơn vị thu hộ phải nộpngay cho đơn vị thanh toán tờ Séc kèm theo xác nhận lý do của Uỷ ban nhândân xã, phờng nơi đóng trụ sở theo đúng mẫu quy định tại Thông t số 07/TT-NH1

Đơn vị thu hộ đợc quyền từ chối thu hộ và trả lại Séc cho ngời thụ ởng trong các trờng hợp sau :

h-_Séc không hợp lệ

_Séc hết thời hạn hiệu lực thanh toán nhng không có giấy xác nhận lý

do bất khả kháng của Uỷ ban nhân dân xã, phờng nơi đóng trụ

Đơn vị thu hộ đợc thu phí dịch vụ thanh toán Séc của khách hàng nhờthu hộ theo đúng quy định của Ngân hàng nhà nớc

Đơn vị thu hộ phải in sẵn những mẫu phụ lục cần thiết đính kèmThông t số 07/TT-NH1, để đáp ứng khi khách hàng có nhu cầu sử dụng

IV - Khái quát cơ chế Thanh toán không dùng tiền mặt

đang áp dụng ở Việt nam

Trong nền kinh tế thị trờng, công tác Thanh toán không dùng tiền mặt

ở nớc ta hiện nay đang áp dụng theo Quyết định số 22/QĐ-NH1 ngày

21/02/1994 của Thống đốc Ngân hàng nhà nớc ban hành về “ Thể lệ Thanh

toán không dùng tiền mặt ” , Thông t số 08/TT- NH2 ngày 02/06/1994 hớng

dẫn thực hiện thể lệ Thanh toán không dùng tiền mặt của Ngân hàng nhà nớc

Để đổi mới công tác thanh toán phục vụ cho nền kinh tế ngày càngphát triển, phù hợp với trình độ và thông lệ Quốc tế, Chính phủ đã ban hànhNghị định số 30/CP ngày 09/05/1996 về quy chế phát hành và sử dụng Séc ,

và Thông t số 07/ TT- NH1 ngày 27/12/1996 hớng dẫn thực hiện qui chếphát hành và sử dụng Séc theo nghị định 30/CP

Hiện nay ở nớc ta có các hình thức thanh toán sau đang đợc áp dụng :-Thanh toán bằng Uỷ nhiệm thu

-Thanh toán bằng Uỷ nhiệm chi - chuyển tiền

-Thanh toán bằng Th tín dụng

-Thanh toán bằng Séc : Séc chuyển khoản, Séc bảo chi

-Thanh toán bằng Thẻ thanh toán

1 - Thanh toán bằng Séc

Séc là phơng tiện thanh toán đơn giản, Séc đợc áp dụng cho tất cả cáccá nhân và các đơn vị, tổ chức kinh tế có t cách pháp nhân

Việc sử dụng Séc có liên quan đến ba chủ thể :

1 Chủ tài khoản bên chi trả ( Ngời phát hành Séc )

2 Ngời thụ hởng ( Đơn vị, cá nhân có tên trên tờ Séc )

3 Ngân hàng ( Tổ chức tín dụng )

Chủ tài khoản chỉ đợc phát hành Séc trong phạm vi số d tài khoản tiềngửi của mình đã lu ký tại Ngân hàng

Phát hành Séc quá số d lần đầu thì bị nhắc nhở bằng văn bản và phạttiền về vi phạm chế độ thanh toán

Phát hành Séc quá số d lần hai sẽ bị đình chỉ phát hành Séc trong sáutháng, và thu hồi toàn bộ số Séc trắng còn lại Chủ tài khoản phải có cam kếtkhông tái phạm, thì mới đợc khôi phục quyền phát hành Séc Nếu ngời pháthành Séc vi phạm dẫn tới hậu quả nghiêm trọng thì ngời phát hành Séc bị đa

ra truy tố theo quy định của pháp luật

Séc có thời hạn hiệu lực thanh toán là 15 ngày, kể từ ngày Séc đợc kýphát hành cho đến khi Séc đợc nộp vào đơn vị thanh toán, hoặc đơn vị thu

hộ Ngời phát hành Séc có nghĩa vụ thanh toán cho ngời thụ hởng, và phảithanh toán ngay khi ngời thụ hởng nộp Séc

Ngân hàng đợc quyền từ chối thanh toán Séc trong các trờng hợp sau :_Séc quá thời hạn quy định

_Séc giả hoặc có dấu hiệu là giả

_Ghi sai các yếu tố trên tờ Séc

Nếu trong quá trình thanh toán Ngân hàng phạm phải những sai lầmchủ quan thì phải chịu hoàn toàn trách nhiệm đối với bên thiệt hại

Ngời thụ hởng nhận Séc trực tiếp của ngời trả tiền, phải kiểm tra tínhhợp lệ, thời hạn hiệu lực của tờ Séc và nộp vào Ngân hàng trong thời hạnhiệu lực của tờ Séc

Ngân hàng phục vụ ngời phát hành ( Đơn vị thanh toán ) phải kiểmsoát tính hợp lệ của tờ Séc trớc khi chấp nhận thanh toán Trờng hợp cùngmột thời điểm có nhiều tờ Séc nộp vào đòi thanh toán tiền trên cùng một tàikhoản, nhng tài khoản đó không đủ số d để thanh toán cho tất cả các tờ Séc

đó, thì Ngân hàng căn cứ theo số đã phát hành, Séc có số thứ tự nhỏ hơn đợcthanh toán trớc

Khi hạch toán Séc phải theo nguyên tắc ghi nợ trớc, ghi có sau

Hiện nay ở nớc ta áp dụng thanh toán Séc bằng hai loại Séc :

Chủ tài khoản chỉ đợc phát hành Séc trong phạm vi số d tài khoản tiềngửi thanh toán của mình

Phát hành Séc quá số d lần đầu thì bị phạt tiền theo quy định về viphạm chế độ thanh toán, và nhắc nhở bằng văn bản để tránh tái phạm

Phát hành Séc quá số d lần hai sẽ bị đình chỉ phát hành Séc trong thờigian sáu tháng, và thu hồi toàn bộ số Séc trắng còn lại Chủ tài khoản phải cócam kết không tái phạm, thì mới đợc khôi phục quyền phát hành Séc Nếutái phạm sẽ bị thu hồi Séc và đình chỉ phát hánh Séc vĩnh viễn

Trờng hợp vi phạm dẫn tới hậu quả nghiêm trọng thì ngời phát hành sẽ

bị đa ra truy tố theo quy định của pháp luật

Nếu Séc đợc phát hành chỉ dùng cho thanh toán bằng chuyển khoản,thì ngời phát hành Séc phải gạch hai đờng song song chéo góc hoặc viết hay

đóng dấu từ “ Chuyển khoản " ở góc trên bên trái mặt trớc tờ Séc trớc khi

trao Séc cho ngời thụ hởng

Ngân hàng phục vụ ngời phát hành Séc phải kiểm tra tính hợp lệ của

tờ Séc trớc khi chấp nhận thanh toán Khi hạch toán Séc chuyển khoản theonguyên tắc ghi nợ trớc, ghi có sau

Ngời thụ hởng nhận Séc trực tiếp của ngời trả tiền, phải kiểm tra tínhhợp pháp, hợp lệ của tờ Séc và nộp vào Ngân hàng trong thời hạn hiệu lựccủa tờ Séc

Thời hạn hiệu lực của tờ Séc là 15 ngày, tính từ ngày tờ Séc đợc pháthành tới khi ngời thụ hởng nộp vào đơn vị thanh toán hoặc đơn vị thu hộ

Ngời phát hành có quyền chuyển nhợng Séc cho ngời khác bằng cách

ký tên vào nơi quy định ở mặt sau tờ Séc

Trờng hợp ngời phát hành bị mất Séc phải báo ngay cho đơn vị thanhtoán và ngời thụ hởng biết ( nếu đã ghi trên tờ Séc ) Và ngời thụ hởng làmmất phải báo ngay cho đơn vị thanh toán và ngời phát hành Séc

Đơn vị thanh toán khi nhận đợc thông báo mất Séc phải kiểm tra ngayxem những tờ Séc đợc thông báo đã thanh toán hay cha, nếu cha thanh toánthì đơn vị thanh toán phải ra lệnh đình chỉ thanh toán những tờ Séc đó, nếu tờSéc đó đã đợc thanh toán thì lập tức thông báo ngay cho ngời làm mất Sécbiết Mọi hậu quả do ngời làm mất Séc gây ra, ngời làm mất Séc phải chịuhoàn toàn trách nhiệm về hậu quả đó mà mình gây ra

Khi tờ Séc bị từ chối thanh toán, ngời thụ hởng Séc có quyền khiếu lạingời phát hành Séc , hoặc ngời chuyển nhợng Séc để đòi lại số tiền ghi trên

tờ Séc ( Đơn khiếu lại phải có phiếu từ chối thanh toán của đơn vị thanhtoán kèm theo ) Ngời đợc khiếu lại phải có trách nhiệm trả lời cho ngời gửi

đơn khiếu lại Nếu chấp nhận khiếu lại phải thanh toán số tiền ghi trên tờSéc cho ngời khiếu lại Nếu không giải quyết đợc ngời khiếu lại có quyềnkhởi kiện và sự việc sẽ đợc toà án giải quyết theo pháp luật

Ngời thụ hởng Séc có thể nộp bảng kê kèm theo các tờ Séc vào Ngânhàng phục vụ mình để chuyển sang Ngân hàng phục vụ bên trả tiền hoặc trựctiếp nộp vào Ngân hàng phục vụ bên trả tiền

Sơ đồ luân chuyển chứng từ thanh toán Séc chuyển khoản

* Trờng hợp khách hàng Mua, Bán có tài khoản ở cùng một Ngân hàng

và hạch toán ghi nợ cho đơn vị mua ( Báo nợ ), Ghi có cho đơn vị bán ( Báo

Ngời mua

Ngời mua

Ngời bán

Ngời bán Ngân hàng

Ngân hàng phục vụ ngời bán Ngân hàng phục vụ

ngời mua

2) Đơn vị bán nhận Séc kiểm tra tính hợp lệ, hợp pháp của tờ Séc rồilập bảng kê nộp Séc , nộp vào Ngân hàng phục vụ mình ( 2a ) , hoặc nộp trựctiếp vào Ngân hàng phục vụ ngời mua ( 2b ) để thanh toán

3) Ngân hàng phục vụ bên bán nhận đợc bảng kê nộp Séc kèm các tờSéc phải kiểm soát tính hợp pháp hợp lệ của tờ Séc , rồi giao toàn bộ choNgân hàng phục vụ bên mua

4) Ngân hàng phục phụ bên Mua nhận đợc bảng kê nộp Séc kèm tờSéc do ngời bán nộp vào trực tiếp (2a ) , hoặc Ngân hàng phục vụ bên bánchuyển sang Tiến hành kiểm soát toàn bộ tính hợp lệ của tờ Séc Nếu đủ

điều kiện thanh toán thì hạch toán ghi nợ ngời mua ( Báo nơi - 4a ), sau đóchuyển tiền cho Ngân hàng phuc vụ bên bán ( 4b ) để trả cho ngời thụ hởng

5) Ngân hàng phục bên bán nhận đợc tiền do Ngân hàng bên muachuyển tới, ghi có cho ngời bán ( Báo có )

b -/ Séc bảo chi

Séc bảo chi là loại Séc đợc Ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nớc đảmbảo chi trả Ngời phát hành Séc phải lu ký trớc số tiền trên tờ Séc vào một tàikhoản riêng để Ngân hàng hoặc Kho bạc Nhà nớc làm thục tục bảo chi, trớckhi giao Séc cho ngời thụ hởng

Séc bảo chi đợc áp dụng khi khách hàng có yêu cầu, hoặc do Ngânhàng yêu cầu đối với những chủ tài khoản phát hành Séc quá số d tài khoảntiền gửi ( Vi phạm kỷ luật về thanh toán ) Và thờng đợc dùng cho ngời bán,ngời mua không tín nhiệm với nhau

Séc bảo chi đợc áp dụng thanh toán cho những khách hàng có tàikhoản ở cùng một Ngân hàng hay khác Ngân hàng cùng hệ thống hoặc bênmua, bên bán có tài khoản tiền gửi ở khác Ngân hàng, khác hệ thống cótham gia thanh toán bù trừ

Ngân hàng phục vụ bên thụ hởng khi nhận đợc Séc bảo chi phải kiểmtra tính chính xác, hợp lệ, chữ ký và dấu bảo chi của Ngân hàng phục vụ ng-

ời phát hành Séc Sau khi kiểm tra xác định là hợp pháp, hợp lệ có quyền ghi

có ngay vào tài khoản của ngời thụ hởng Nếu do sơ xuất khi kiểm tra, saunày phát hiện những Séc không hợp pháp, hợp lệ thì Ngân hàng phục vụ bênthụ hởng phải chịu trách nhiệm

Nếu Séc bảo chi bị kẻ gian lợi dụng do :

-Ngân hàng bảo chi Séc không đúng thủ tục qui định (Bảo chi khống )thì Ngân hàng phải chịu trách nhiệm đền bù thiệt hại

-Do bị lợi dụng hoặc làm bảo chi giả mạo thì khách hàng phải chịuhoặc có nghĩa vụ đền bù số tiền bị lợi dụng

Các trờng hợp lợi dụng Séc bảo chi nói trên đều bị sử lý theo quy địnhcủa pháp luật

Khi Séc có xác nhận của Ngân hàng bảo chi mới đợc thanh toán chongời thụ hởng Ngân hàng phát hành Séc bảo chi và Ngân hàng phục vụ bênthụ hởng quan hệ hạch toán theo chế độ liên hàng đã quy định

Thời hạn hiệu lực của Séc bảo chi là 15 ngày, tính từ ngày Ngân hàng

ký đóng dấu bảo chi tờ Séc đó

Sơ đồ kế toán thanh toán bằng séc bảo chi khác

ngân hàng cùng hệ thống

3

5b

1) Ngời mua nộp giấy xin bảo chi Séc

2) Ngân hàng phục vụ bên mua phát hành Séc bảo chi và lu ký tiền, giao Séc cho ngời mua

3) Ngời mua giao Séc bảo chi cho ngời bán

4) Ngời bán nộp bảng kê nộp Séc kèm tờ Séc bảo chi

5) Ngân hàng phục vụ bên bán tiến hành thanh toán Séc bảo chi 5a) Báo nợ cho Ngân hàng phục vụ bên mua( Chuyển Giấy báo nợ Liên hàng kèm bảng kê thanh toán Séc )

Ngân hàng phục

vụ bên mua Ngân hàng phục vụ bên bán

5b) Ghi có vào tài khoản tiền gửi ngời bán ( Báo có )

2- Thanh toán bằng Uỷ nhiệm thu

Uỷ nhiệm thu đợc áp dụng thanh toán giữa các khách hàng mở tàikhoản trong một Ngân hàng hoặc các Ngân hàng cùng hệ thống hay khác hệthống Uỷ nhiệm thu do ngời thụ hởng lập gửi vào Ngân hàng phục vụ mình

để thu tiền hàng đã giao, hoặc dịch vụ đã cung ứng Khách hàng mua và bánphải thống nhất thoả thuận dùng hình thức thanh toán Uỷ nhiệm thu vớinhững điều kiện thanh toán cụ thể đã ghi trong hợp đồng kinh tế, đồng thờiphải thông báo bằng văn bản cho Ngân hàng phục vụ ngời thụ hởng biết đểlàm căn cứ thực hiện các Uỷ nhiệm thu

Sau khi đã giao hàng hoặc hoàn thành dịch vụ cung ứng, bên thụ ởng chủ động lập giấy Uỷ nhiệm thu theo mẫu của Ngân hàng kèm theo hoá

h-đơn gửi tới Ngân hàng phuc vụ mình hoặc gửi trực tiếp đến Ngân hàng phục

vụ bên trả tiền yêu cầu thu hộ

Để thanh toán tiền hàng hoặc dịch vụ theo giấy Uỷ nhiệm thu , bênthụ hởng có thể ghi rõ trên giấy Uỷ nhiệm thu yêu cầu Ngân hàng bên trảtiền chuyển tiền bằng điện (Nếu cần chuyển tiền nhanh ) và bên thụ hởngphải chịu phí

Khi nhận đợc giấy Uỷ nhiệm thu trong vòng 1 ngày làm việc, Ngânhàng bên trả tiền trích tài khoản tiền gửi của bên trả tiền, trả ngay cho bênthụ hởng để hoàn tất việc thanh toán Nếu tài khoản bên trả tiền không đủ đểtrả thì bên trả tiền bị phạt chậm trả nh đối với ngời phát hành séc quá số d đãquy định

Sơ đồ luân chuyển chứng từ Uỷ nhiệm thu

1a

1b 6 4 3

52

Ngân hàng phục vụ

1) Đơn vị bán sau khi giao hàng cho đơn vị mua, lập và gửi bộ giấy nhờ thu kèm hoá đơn xuất hàng đến Ngân hàng phục vụ mình 2) Ngân hàng phục bên bán làm thủ tục gửi cả bộ Giấy nhờ thu đến Ngân hàng phục vụ bên mua nhờ thu hộ

3) Ngân hàng phục vụ bên mua nhận đợc bộ giấy nhờ thu báo cho đơn vị mua biết

4) Đơn vị mua gửi giấy báo chấp nhận trả hay từ chối trả tiền tới Ngân hàng phục vụ mình

5) Ngân hàng phục vụ bên mua căn cứ vào giấy báo chấp nhận trả tiền ghi Nợ cho đơn vị mua ( Báo nợ ) Sau đó chuyển tiền ( Báo có Liên hàng ) hoặc gửi giấy từ chối trả tiền cho Ngân hàng phục vụ bên bán

3 - Th tín dụng

Th tín dụng đợc dùng để thanh toán tiền hàng trong điều kiện bên bán

đòi hỏi phải có đủ tiền để chi trả ngay và phù hợp với tổng số tiền hàng đãgiao theo hợp đồng hoặc đơn đặt hàng đã ký

Th tín dụng thờng đợc áp dụng trong trờng hợp việc mua bán khôngthờng xuyên, hai bên Mua - Bán thoả thuận Bên mua thiếu tín nhiệm vớibên bán Hay có quyết định của Ngân hàng đối với bên mua thiếu khả năngchi trả

Khi có nhu cầu bên mua lập giấy xin mở th tín dụng, yêu cầu Ngânhàng phục vụ mình trích từ tài khoản tiền gửi của mình ( hoặc tiền vay ) một

số tiền bằng tổng giá trị hàng đặt mua để lu ký vào một tài khoản riêng,Ngân hàng bên trả tiền phải gửi ngay th tín dụng cho Ngân hàng phục vụ ng-

ời thụ hởng để báo cho khách hàng biết

Mức tiền tối thiểu của một Th tín dụng là : 10.000.000 đ ( Mời triệu

đồng ) Tiền gửi Th tín dụng không đợc hởng lãi

Mỗi Th tín dụng chỉ dùng để trả cho một ngời thụ hởng

Thời hạn hiệu lực thanh toán của Th tín dụng là 3 tháng kể từ ngàyNgân hàng bên mua nhận mở Th tín dụng

Th tín dụng đợc áp dụng trong phạm vi đơn vị mua và đơn vị bán có

mở tài khoản ở các Ngân hàng khác địa phong, cùng hệ thống hoặc khác hệ

thống Nếu bên thụ hởng Th tín dụng mở tài khoản ở Ngân hàng khác hệthống với Ngân hàng bên đơn vị mua, thì trên địa bàn phải có chi nhánhNgân hàng cùng hệ thống với Ngân hàng ngời mua và các Ngân hàng nàyphải tham gia thanh toán bù trừ cùng địa bàn

Bên bán có trách nhiệm giao hàng cho bên mua sau khi nhận đợc giấybáo đã mở Th tín dụng

Ngân hàng phục vụ ngời thụ hởng trả tiền cho bên thụ hởng căn cứvào hoá đơn, vận đơn hoặc các chứng từ giao nhận hàng có chữ ký của ngời

đại diện, ngời trả tiền, kèm theo giấy uỷ nhiệm của ngời trả tiền do ngời thụhởng xuất trình phù hợp với các điều kiện đã quy định thống nhất giữa haibên Mua - Bán đợc ghi trên Th tín dụng Sau khi trả tiền cho ngời thụ hởng,Ngân hàng phục vụ ngời thụ hởng phải báo nợ ngay cho Ngân hàng phục vụngời trả tiền để tất toán Th tín dụng

Sơ đồ luân chuyển chứng từ th tín dụng

5a

1 2 7 6b 5b 4

36

1) Sau khi hai bên Mua - Bán ký song hợp đồng kinh tế Ngời mua lập và nộp giấy xin mở th tín dụng vào Ngân hàng phục vụ mình 2) Ngân hàng phục vụ bên mua tiến hành lu ký số tiền ( Báo nợ ) cho ngời mua

3) Gửi giấy báo nợ th tín dụng cho Ngân hàng phục vụ bên bán

4) Ngân hàng phục vụ bên bán thông báo cho ngời bán biết đơn vị bên mua đã mở th tín dụng

5a) Đơn vị bán giao hàng đồng thời ; (5b) lập bảng kê thanh toán th tín dụng gửi đến Ngân hàng phục vụ mình

Ngân hàng phục vụ Ngời bán Ngân hàng phục vụ

Ngời mua

6) Ngân hàng phục vụ bên bán báo nợ cho Ngân hàng phục vụ bên mua ( 6a ); ghi có ( Báo có ) cho đơn vị bán ( 6b )

7) Ngân hàng phục vụ ngời mua tất toán th tín dụng, và báo cho

ng-ời mua biết

4 -

ủ y nhiệm chi - chuyển tiền

ủy nhiệm chi là lệnh chi tiền của chủ tài khoản đợc lập theo mẫu insẵn yêu cầu Ngân hàng, Kho bạc nhà nớc phục vụ mình ( Nơi mở tài khoảntiền gửi ), trích tài khoản tiền gửi của mình để trả cho ngời thụ hởng

ủy nhiệm chi đợc dùng để thanh toán các khoản trả tiền hàng, dịch vụhoặc chuyển tiền trong cùng hệ thống và khác hệ thống Ngân hàng hoặc Khobạc nhà nớc

Trong vòng 1 ngày làm việc, Ngân hàng bên trả tiền phải hoàn tất lệnhchi trả đó, hoặc từ chối thực hiện nếu tài khoản của khách hàng không đủtiền, hoặc lệnh chi lập không hợp lệ Ngân hàng phục vụ bên thụ hởng khinhận đợc chứng từ hợp lệ phải ghi có ngay vào tài khoản và báo cho kháchhàng biết

* Séc chuyển tiền

Séc chuyển tiền cầm tay là một loại chuyển tiền đợc sử dụng theo yêucầu của khách hàng Séc chuyển tiền đợc áp dụng trong cùng một hệ thốngNgân hàng, do Ngân hàng lập và giao cho khách hàng sau khi đã lu ký tiềnvào một tài khoản

Thời hạn thanh toán của một tờ Séc chuyển tiền cầm tay là 30 ngày kể

từ ngày phát hành ghi trên tờ Séc

Ngân hàng trả chuyển tiền có trách nhiệm chi trả chuyển tiền theo yêucầu của khách hàng, có thể bằng tiền mặt; cấp Séc bảo chi; Ngân phiếuthanh toán hoặc thanh toán bằng chuyển khoản

Sơ đồ luân chuyển chứng từ Séc chuyển tiền

Đơn vị phát hành