8 2.2.ăTh cătr ngăk ăn ngăm măc aăsinhăviênăKTQDăhi nănay ..... CH NGă3:ăK TăLU Nă VÀă ăXU Tă NÂNGă CAOăK ăN NGă M MăCHOăSINHăVIÊNăKTQD .... 16 3.2.ăM tăs ăv năđ ăcònăt năt iătrongăphá
Trang 1M CăL Că
CH NGă1:ăC ăS ăLÝăLU NăV ăK ăN NGăM M 4
1.1.ăM tăS ăKháiăNi măC ăB n 4
1.1.1 Khái ni m k n ng 4
1.1.2 Khái ni m v k n ng m m 4
1.2.ăCácăk ăn ngăm măc năthi t 4
1.3.ăT măquanătr ngăc aăk ăn ngăm măđ iăv iăsinhăviên 5
1.3.1 Trong h c t p 5
1.3.2 Trong cu c s ng 5
1.3.3 Trong công vi c hi n t i và sau này 6
CH NGă 2:ă ÁNHă GIÁă M Că ă QUANă TR NGă C Aă K ă N NGă M Mă NăSINHăVIÊNăKTQD 8
2.1.ăT ngăquanăcu căđi uătra 8
2.2.ăTh cătr ngăk ăn ngăm măc aăsinhăviênăKTQDăhi nănay 8
2.2.1 Nh n th c các k n ng đ c cho là k n ng m m c a sinh viên H KTQD 8
2.2.2 ánh giá m c đ thành th o các k n ng m m c a sinh viên H KTQD 9
2.2.3 Kh o sát v s c n thi t c a k n ng m m 10
2.2.4 Các y u t nh h ng đ n k n ng m m c a sinh viên 10
2.3.ăM căđ ăquanătr ngăc aăk ăn ngăm măđ iăv iăh căt p 11
2.3.1 ánh giá v các k n ng m m quan tr ng đ i v i h c t p 11
2.3.2 nh h ng c a k n ng m m đ n h c t p c a sinh viên 12
2.3.3 H u qu c a vi c thi u đi k n ng m m 13
2.4.ăM căđ ăquanătr ngăc aăk ăn ngăm măđ iăv iăcôngăvi c 13
2.4.1 ánh giá nh n th c c a sinh viên nh ng v k n ng m m c n cho công vi c 13
2.4.2 Nh ng k n ng m m đ c nhà tuy n d ng đánh giá cao 14
2.4.3 nh h ng c a k n ng m m đ n xin vi c, tuy n d ng 15
2.4.4 M c đ đòi h i k n ng m m đ i v i t ng l nh v c 15
Trang 2CH NGă3:ăK TăLU Nă VÀă ăXU Tă NÂNGă CAOăK ăN NGă M Mă
CHOăSINHăVIÊNăKTQD 16
3.1.ăXuăh ngăphátătri năk ăn ngăm măc aăsinhăviênătrongăgiaiăđo nă2015ă -2020 16
3.2.ăM tăs ăv năđ ăcònăt năt iătrongăphátătri năk ăn ngăm măchoăsinhăviên 16
3.3.ă ăxu tăcácăgi iăphápănơngăcaoăk ăn ngăm măchoăsinhăviênătr ngă đ iăh căkinhăt ăqu cădơn 17
3.3.1 V phía nhà tr ng 17
3.3.2 V phía đoàn đ i và câu l c b thanh niên tình nguy n 17
3.3.3 V phía b n thân sinh viên 17
K TăLU N 18
TÀIăLI UăTHAMăKH O 19
Trang 3DANHăM CăT ăVI TăT Tă
Trang 4CH NGă1:ăC ăS ăLÝăLU NăV ăK ăN NGăM Mă
1.1.ăM tăS ăKháiăNi măC ăB nă
1.1.1 Khái ni m k n ng
K n ng là n ng l c hay kh n ng chuyên bi t c a m t cá nhân v m t
ho c nhi u khía c nh nào đó đ c s d ng đ gi i quy t tình hu ng hay công
vi c nào đó phát sinh trong cu c s ng
N u xét theo t ng quan thì k n ng phân ra làm 3 lo i: K n ng chuyên môn, k n ng s ng và k n ng làm vi c N u xét theo liên đ i chuyên môn: k
n ng c ng, k n ng m m và k n ng h n h p Theo tính h u ích c ng đ ng:
h u ích và ph n l i ích xã h i Có th hi u r ng k n ng m m hay k n ng s ng
c ng ch là m t nhóm k n ng v i tên g i khác nhau Chúng ta c ng nh n th y
r ng k n ng m m hay k n ng s ng là nh ng nhóm k n ng thi t y u giúp cho
ch th t n t i và th ng hoa trong cu c s ng
1.1.2 Khái ni m v k n ng m m
Theo Wikipedia, k n ng m m(hay còn g i là K n ng th c hành xã h i)
là thu t ng liên quan đ n trí tu xúc c m dùng đ ch các k n ng quan tr ng trong cu c s ng con ng i nh : k n ng s ng, giao ti p, lãnh đ o, làm vi c theo nhóm, k n ng qu n lý th i gian, t h giãn, v t qua kh ng ho ng, sáng t o và
đ i m i
K n ng m m (soft skills) – trí tu c m xúc: là thu t ng dùng đ ch các
k n ng quan tr ng trong cu c s ng con ng i - th ng không đ c h c trong nhà tr ng, không liên quan đ n ki n th c chuyên môn, không th s n m, càng không ph i là k n ng cá tính đ c bi t mà ph thu c ch y u vào cá tính c a
t ng ng i
K n ng c ng (hard skills) – trí tu logic: chính là kh n ng h c v n c a
b n, kinh nghi m và s thành th o v chuyên môn
1.2.ăCácăk ăn ngăm măc năthi tă
K n ng h c và t h c (Learning to learn)
K n ng lãnh đ o b n thân và hình nh cá nhân (Self leadership &
Personal branding)
K n ng t duy sáng t o và m o hi m (Initiative and enterprise skills)
K n ng l p k ho ch và t ch c công vi c (Planning and organising
skills)
Trang 5 K n ng l ng nghe (Listening skills)
K n ng thuy t trình (Presentation skills)
K n ng giao ti p và ng x (Interpersonal skills)
K n ng gi i quy t v n đ (Problem solving skills)
K n ng làm vi c đ ng đ i (Teamwork)
K n ng đàm phán (Negotiation skills)
1.3.ăT măquanătr ngăc aăk ăn ngăm măđ iăv iăsinhăviênăă
1.3.1 Trong h c t p
th i h c sinh vi c giáo viên gi ng h c sinh ghi chép là chuy n quá quen thu c, đây là m t cách h c thu đ ng đã di n ra kinh niên t i Vi t Nam, nh ng khi lên đ i h c, m t b c h c m i cao h n, đ c bi t t i tr ng i h c Kinh t
qu c dân chuy n sang theo h ng tín ch , h c theo ph ng pháp ch đ ng v i
ch tr ng “ l y sinh viên làm trung tâm” thì thói quen h c c a các sinh viên
c n ph i chuy n sang theo m t chi u h ng khác h n v i th i h c sinh N u v n
áp d ng theo ph ng pháp c th i h c sinh mà không có b t c sáng t o nào thêm thì vi c đ t k t qu cao là đi u khó có th đ t k t qu cao thì ngoài
vi c ti p thu nh ng ki n th c mà các gi ng viên đã gi ng trên l p thì vi c tìm tòi
h c h i thêm, sáng t o thêm là đ c bi t c n thi t kh n ng h c và t h c c n
đ c đ cao, đây là m t k n ng quan tr ng c a các b n sinh viên trong quá trình h c t p c a mình Môi tr ng đ i h c ngoài vi c ti p thu nh ng ki n th c
tr ng thì sinh viên c ng ph i c n có nh ng chính ki n c a b n thân, t tin trong giao ti p, kh n ng di n đ t t t c ng nh là s m nh d n, t tin thì m i có
th đ t đ c k t qu nh mong mu n, đ n c nh làm vi c nhóm vi c sinh viên
Vi t Nam làm vi c cá nhân t t còn làm vi c nhón còn nhi u h n ch k n ng làm vi c đ ng đ i t ng đ i th p, đ có nh ng bu i ph n bi n, nh ng bu i thuy t trình sôi n i và b ích trên gi ng đ ng thì vi c c n ph i có nh ng k
n ng m m là vô cùng quan tr ng N u sinh viên không có các k n ng m m, không t tin, không giám làm vi c v i nhi u ng i, không giám m nh d n thuy t trình, nói tr c đám đông hay lãnh đ o nhóm thì kh n ng đ t k t qu cao
là vô cùng khó kh n
1.3.2 Trong cu c s ng
Trong xã h i hi n đ i này nay vi c giao ti p ngày càng tr nên quan tr ng
h n bao gi h t, vi c giao ti p t o ra nh ng truy n th ng, nh ng m i quan h ,
nh ng nguyên t c t o nên nh ng c s c a xã h i Giao ti p xã h i là m t trong nh ng đ c đi m riêng bi t c a loài ng i, t o ra s t ng tác gi a con
ng i v i con ng i, t o ra nh ng m i liên k t trong cu c s ng c a m i chúng
Trang 6ta Vi c kh n ng di n đ t, giao ti p t t s t o ra nhi u ni m vui c ng nh c
h i, kh n ng thành công trong cu c s ng V i s phát tri n không ng ng c a khoa h c k thu t, m ng đi n tho i và internet phát tri n mãnh li t thì vi c kha
n ng giap ti p càng tr nên quan tr ng h n, nó t o ra s liên k t K t n i ngày càng m r ng, s t ng tác ngày càng t ng phát tri n không ch theo chi u r ng
mà còn theo c chi u sâu Ngoài k n ng giao ti p thì vi c m t lo t các k n ng
k t h p v i nhau nh là m t đi u t t y u nh : k n ng làm vi c nhóm, k n ng
gi i quy t v n đ , lãnh đ o b n thân, đàm phán
Trong gia đình, có nh ng lúc “c m ch ng lành, canh ch ng ng t” thì k
n ng m m nh ng x , di n đ t l i nh là m t công c hi u qu đ hóa gi i
nh ng xung đ t, b t đ ng đó, vi c có kh n ng gi i quy t v n đ , giao ti p, di n
đ t t t có th tránh đ c nh ng h u qu không đáng có trong nh ng cu c xung
đ t i v i các b n sinh viên vi c có nh ng xung đ t trong cu c s ng là đi u khó tránh kh i và h u qu c a các cu c xung d t đó s đi đ n đâu s ph thu c
r t nhi u và kh n ng và nh ng k n ng m m c a các b n
1.3.3 Trong công vi c hi n t i và sau này
1.3.3.1 Trong quá trình tuy n d ng
Có m t th c trang th t hi n nay là các nhà tuy n d ng đ u than phi n sinh viên Vi t Nam thi u h t r t nhi u k n ng m m nhi u ng i b ng c p r t
t t song v n không đ c tuy n d ng vì ngoài k n ng c ng c a h t t ra thì k
n ng m m đ c bi t kém
Các nhà tuy n d ng bây gi không ch quan tâm vào nh ng k n ng
c ng, nh ng k n ng chuyên nghành c a sinh viên mà còn quan tâm r t nhi u vào k n ng m m, nh ng k n ng đ ph c v t t h n cho công vi c sau này các
k n ng v ph ng v n hay vi t CV là các k n ng giúp b n đi qua nh ng cánh
c a đ u tiên c a nhà tuy n d ng K n ng này giúp b n “ti p th ” b n thân th t
t t đ nhà tuy n d ng bi t nhi u v các đi m m nh c a b n và h s ch n b n thay vì các ng viên khác B n còn rút đ c nhi u kinh nghi m làm th nào đ
tr l i các câu h i ph ng v n nhà tuy n d ng th ng h i T nh ng đi u trên ta
có th th y k n ng m m th c s quan trong nh th nào đ i v i sinh viên, đ c
bi t là sinh viên m i ra tr ng Nh ng k n ng giao ti p, k n ng ng x hay s
t tin v chính b n thân có th giúp b n l t vào m t xanh c a nh ng nhà tuy n
d ng
1.3.3.2 Trong quá trình làm vi c
Trong công vi c k n ng c ng mà b n đ c đào t o là m t đi u vô cùng
c n thi t đ b n hoàn thành công vi c ví d nh : bác s thì ph i bi t khám ch a
b nh, d c s thì ph i bi t các lo i thu c, phiên d ch ti ng anh thì ph i thông
Trang 7thu c ti ng anh nh ng vi c vi c có nh ng k n ng đó ch giúp b n có th hoàn thành m t ph n công vi c hay là ch là m t công c đ b n có th b c qua cánh
c a c b n nh t đ vào làm vi c, còn đ duy trì công vi c và hi u qu công vi c cao h n thì b n c n ph i có nhi u k n ng khác ngoài k n ng m m Trong công
vi c b n ph i c n nhi u s giúp đ t các đ ng nghi p và làm vi c nhóm r t là nhi u vì v y nh ng k n ng m m là r t quan tr ng đ t o ra các m i liên k t, môi tr ng làm vi c tinh th n c i m trong công vi c, vi c ng x khéo léo, giao ti p thân thi n, đ o đ c cá nhân t t c s t o ra m t môi tr ng tho i mái
th n thi n đ b n phát huy t t nh t kh n ng làm vi c c a mình
Các k n ng m m giúp b n: Có m t quan đi m l c quan trong công vi c
T ng c h i thành công khi xin vi c và ph ng v n vi c làm Thành công trong công vi c nh vào phong cách làm vi c chuyên nghi p, hi u qu và đáp ng t t
đ c yêu c u c a nhà qu n lý và t hoàn thi n b n thân
Ngân hàng Th gi i g i th k 21 là k nguyên c a kinh t d a vào k
n ng – Skills Based Economy (http://www.librarything.com/work/5395375)
N ng l c c a con ng i đ c đánh giá trên c 3 khía c nh: ki n th c, k n ng
và thái đ Các nhà khoa h c th gi i cho r ng: đ thành đ t trong cu c s ng thì
k n ng m m (trí tu c m xúc) chi m 85%, k n ng c ng (trí tu logic) ch chi m 15% (http://www.softskillsinstitution.com/faq.htm)
Trang 8CH NGă2:ă ÁNHăGIÁăM Că ăQUANăTR NGăC AăK ăN NGă
M Mă IăV IăSINHăVIÊNăKTQDă
2.1.ăT ngăquanăcu căđi uătraă
Qua kh o sát, trong 200 phi u đi u tra đ c ch n có t ng là 108 phi u
c a n chi m 54% t ng s và 92 phi u c a nam chi m 46%
T l sinh viên các n m phi u đi u tra 12% phi u sinh viên n m nh t, 19% sinh viên n m 2, 33% sinh viên n m 3, 36% là sinh viên n m cu i
Bi u đ 2.1:T l thành ph n sinh viên tham gia nghiên c u
N m 1 12%
N m 2 19%
N m 3 33%
>= N m 4 36%
T l thành ph n sinh viên tham gia nghiên c u
N m 1 N m 2 N m 3 >= N m 4
2.2.ăTh cătr ngăk ăn ngăm măc aăsinhăviênăKTQDăhi nănayă
2.2.1 Nh n th c các k n ng đ c cho là k n ng m m c a sinh viên H KTQD
Trong s 200 b n sinh viên thì có k n ng giao ti p và ng x đ c ch n nhi u nh t 183 b n v i t l 91,5%, sau đó đ n k n ng thuy t trình chi m 84%,
k n ng làm vi c đ ng đ i chi m 62,5% K n ng đàm phán ch chi m 27%,
th p nh t là k n ng l p k ho ch và t ch c công vi c
B ng 2.1: Nh n th c các k n ng đ c cho là k n ng m m
i mă
Trang 93 K n ng làm vi c đ ng đ i 125
6 K n ng lãnh đ o b n thân và hình nh cá nhân 74
10 K n ng l p k ho ch và t ch c công vi c 42
T s li u trên, ta th y r ng ba k n ng hàng đ u đ c cho là k n ng
m m là k n ng giao ti p và ng x , k n ng thuy t trình, k n ng làm vi c
đ ng đ i c a các k n ng này
2.2.2 ánh giá m c đ thành th o các k n ng m m c a sinh viên H KTQD
D a vào thang đi m 7 đ đánh giá, theo kh o sát t đánh giá v m c đ thành th o c a k n ng m m c a sinh viên B n k n ng đ c s d ng thành
th o nh t là k n ng giao ti p ng x , k n ng l ng nghe, k n ng làm vi c nhóm, k n ng h c và t h c Ba k n ng đ c đánh giá th p nh t là k n ng t duy sáng t o, k n ng đàm phán, k n ng l p k ho ch và t ch c
B ng 2.2:M c đ kh n ng thành th o k n ng c a sinh viênă
bình(Mean:1~7)ă chu n(SD)ă ăl chă
K n ng lãnh đ o và hình nh cá nhân 4.89 1.32
Trang 10K n ng t duy sáng t o 4.55ă 1.53
2.2.3 Kh o sát v s c n thi t c a k n ng m m
Bi u đ 2.2: M c đ s c n thi t c a k n ng m m
Theo bi u đ , có 36% sinh viên cho r ng k n ng m m là r t c n thi t, còn 45% sinh viên cho r ng là c n thi t, 14% sinh viên cho r ng là bình th ng, không c n thi t 5% Qua đó ta có th th y nh n th c v s c n thi t c a k n ng
m m là khá cao
2.2.4 Các y u t nh h ng đ n k n ng m m c a sinh viên
Hai y u t chính là y u t khách quan là nh ng nhân t đ n t b n thân sinh viên nh nh n th c c a sinh viên, ý th c vi c rèn luy n k n ng m m ây
là nhân t có nh h ng cao nh t chi m 60% nhân t bên ngoài, trong đó s tác đ ng c a phía nhà tr ng chi m t i 22% s nh h ng đ n k n ng m m
c a sinh viên,
S tác đ ng c a xã h i chi m 10%, các chính sách nhà n c ch a th t s tác đ ng nhi u đ n vi c phát tri n k n ng m m c a sinh viên
Bi u đ 2.3: Các y u t nh h ng đ n k n ng m m c a sinh viên
Trang 112.3.ăM căđ ăquanătr ngăc aăk ăn ngăm măđ iăv iăh căt pă
Khi còn là h c sinh, chúng ta ch bi t h c th nào cho gi i, đ đ u vào đ i
h c c gia đình lo l ng chu đáo cho t ng cái n cái m c, cho nên chúng ta
c ng không m y quan tâm đ n th gi i bên ngoài Nh ng khi tr thành m t sinh viên l i khác, môi tr ng s ng thay đ i , chúng ta ph i t h c, quen d n v i
cu c s ng t l p, nh t là đ i v i các b n sinh viên xa nhà Sinh viên ph i làm quen v i cu c s ng m i, v i nh ng con ng i m i đ n t các vùng mi n khác nhau
Không ch làm quen v i cu c s ng m i mà các b n còn ph i làm quen v i
ph ng pháp h c t p m i N u nh các b n v n áp d ng ph ng pháp h c t p
nh ph thông đ n l p nghe th y cô giáo gi ng, ghi chép bài và ch h c t p và làm bài theo đúng nh ng yêu c u c a th y cô giáo đ a ra, không có b t k s sáng t o nào khác trong h c t p thì vi c h c nh v y đ i h c c a b n s không mang l i cho b n k t qu h c t p cao nh b n mong mu n đ t đ c k t qu
h c t p cao trong tr ng đ i h c ngoài vi c l ng nghe th y cô giáo gi ng, ti p thu ý ki n c a th y cô, b n còn c n ph i t mình nghiên c u nh ng tài li u liên quan đ n h c t p, b n c n ph i sáng t o trong h c t p Môi tr ng h c đ i h c yêu c u b n không ch ti p thu ý ki n t phía th y cô mà b n c n ph i nêu lên ý
ki n c a chính b n thân mình, đi u này yêu c u b n c n t tin trong giao ti p
2.3.1 ánh giá v các k n ng m m quan tr ng đ i v i h c t p
M t l n n a trong các k n ng đ c đ a ra kh o sát thì ba k n ng quan
tr ng nh t đ i v i quá trình h c t p c a sinh viên là k n ng h c và t h c, k
n ng thuy t trình, k n ng làm vi c nhóm
Trang 12B ng 2.3:K t qu đánh giá sinh viên v m c đ c n thi t c a các k n ng
trong h c t p
bình(1~7) chu n (SD) l ch Th b c
K n ng giao ti p và ng
K n ng lãnh đ o và hình
K n ng l p k ho ch và t
2.3.2 nh h ng c a k n ng m m đ n h c t p c a sinh viên
B ng 2.4: ánh giá nh h ng c a k n ng m m đ n h c t p
Nâng cao kh n ng ti p thu, h c t p
T b ng trên, ta th y r ng k n ng m m nh h ng r t l n đ n h c t p
c a sinh viên, đ c bi t có t i 86% sinh viên cho r ng k n ng m m có th giúp nâng cao thành tích h c t p, t i 76.5% các b n sinh viên cho r ng có th giúp
ng d ng ki n th c vào th c t d dàng h n, 64% sinh viên cho r ng k n ng
m m s t o c h i tìm ki m đ c vi c làm t t h n, 62.5% sinh viên cho r ng k