Xây dựng lộ trình ứng dụng Basel III vào hoạt động quản trị rủi ro cho hệ thống ngân hàng thương mại Việt Nam

92 inh Th Thanh Tâm NV KSTT – Techcombank 93 Phan Th Thanh Trang NV TTQT – Techcombank 94 Phan Thanh Nam PP... BCBS Basel Committee on Banking supervision: U ban Basel v giám sát... Adri

PH L C

Ph l c 1: B ng câu h i kh o sát ph c v nghiên c u

PHI U KH O SÁT tài: XÂY D NG L TRÌNH NG D NG BASEL III VÀO HO T NG

QU N TR R I RO CHO H TH NG NHTM VI T NAM

Xin chào các anh/ch, tôi là L ng Th Ph ng Thanh, h c viên cao h c ngành ngân hàng - tr ng i H c Kinh T Tp HCM Hi n nay, tôi đang làm đ tài nghiên c ulu n v n th c s kinh t đ tài “Xây d ng l trình áp d ng Basel III vào

ho t đ ng qu n tr r i ro cho h th ng NHTM Vi t Nam”

Tr c tiên, tôi xin chân thành c m n anh/ch đã dành th i gian đ tham gia

th o lu n v v n đ này ng th i k t qu c a phi u này ch đ c s d ng làm tài

li u cho bài nghiên c u c a tôi.Tôi cam k t không s d ng các thông tin mà anh/ch cung c p cho m c đích khác.R t mong các anh/ch dành chút th i gian đ tr l i

m t s câu h i sau đây T t c các quan đi m c a các anh/ch đ u có giá tr cho nghiên c u c a tôi Tôi r t mong nh n đ c s c ng tác chân tình c a các anh/ch Anh/ch vui lòng đánh d u X vào ô tr ng thích h p:

1 Anh/ch đang là nhân viên ngân hàng:

=> N u đáp án là “Có bi t” => Vui lòng tr l i ti p các câu ph ng v n bên d i

=> N u đáp án là “Không bi t” => Anh/ch có th d ng kh o sát , xin cám n

anh/ch đã h p tác cùng tác gi

5 NH n i anh/ch làm vi c có đang ho c chu n b áp d ng các ch tiêu nào c a

Basel vào ho t đ ng qu n tr r i ro hay không?

9 NH anh/ch chú tr ng nhi u đ n ho t đ ng qu n tr r i ro nào (có th ch n

nhi u đáp án)?

R i ro tín d ng R i ro thanh kho n

R i ro ho t đ ng R i ro lãi su t

R i ro khác:

10 NH n i các anh/ch làm vi c đụ t ng đào t o cho các anh/ch các ki n th c

c b n liên quan đ n Basel ch a?

Ch a đào t o

Có đào t o nh ng không b t bu c nhân viên tham gia

ào t o nhi u l n và có b t bu c nhân viên tham gia

11 Theo anh/ch , Basel có th c s c n thi t cho NH anh/ch ?

C n thi t cho th i đi m hi n t i

C n thi t, nh ng trong th i gian s p t i khi NH n đ nh h n

Không c n thi t

12 Theo anh/ch , th i gian phù h p cho vi c tri n khai áp d ng Basel cho NH anh/ch là vào th i đi m nào?

Ph l c 2 : Danh sách đ i t ng kh o sát ph c v nghiên c u

STT Tên Ch c v - Ngân hàng

1 Tr nh Th Khánh D CV ki m soát r i ro – OCB

2 Nguy n Th Hi n Ph ng CV Qu n lý tài s n n có – OCB

3 Tr n Th Mai An G Tài tr th ng m i – OCB

4 Phan V n Vi t Phó G KHDN – SGD OCB

5 Nguy n Th Ái Hoa NV QHKHDN – OCB

6 inh V n Hùng Anh G QHKH cao c p – OCB

7 Mai Linh G QHKH cao c p – OCB

8 Võ Th Kim Cúc TP Ki m soát n i b - OCB

18 Nguy n V n Toàn CV QLRR – BIDV

19 Tr nh Trung Quân TP QHKDDN – BIDV

20 Lê Trung D ng CV QHKHDN - TPBank

21 Nguy n Ng c Qu nh PP.Ki m soát tuân th - TPBank

27 Nguy n Xuân Tr ng CV th m đ nh tín d ng - Vietinbank

28 ng Phi oài CV QHKH CN - Vietinbank

29 Lê Th Hoài Thu NV P.KSTT – Vietinbank

30 Lê T ng Lam NV P.KSTT – Vietinbank

31 Tr n Th Minh Hi u K toán giao d ch – ACB

32 ng Thành Trung TBP x lý n - ACB

33 Lê Kim Th y G Trung tâm thanh toán – ACB

34 Phan Ng c Kim Anh NV QHKHCN – ACB

35 Phan Tr ng An Phó G TTKD – ACB

36 Lê ng Hoài Thu TBP.tác nghi p – ACB

37 Lâm Vinh Quang G KHCN – ACB

38 Mao Ng c Kim Thanh CV KSRR – ACB

39 Tr n Giang Tú Lâm PP x lý n -ACB

40 Nguy n Ánh Bình Minh K toán giao d ch – VCB

41 Nguy n Quang Huy CV QLRR – VCB

42 Tr n Minh Hi u CV QHKD – VCB

43 Hoàng Ng c Mai Anh CV nghi p v b o lãnh – VCB

44 Ngô Minh Tâm CV QHKD – VCB

56 Hoàng Ng c Minh NV QKHDN – Eximbank

57 Nguy n Thanh Nhàn NV QHKHCN – Eximbank

58 Nguy n Ng c Thu Th y CV TTQT – Eximbank

59 Nguy n Minh C ng G KHDN – Eximbank

60 Lê Hu nh Ph ng Nghi P.G PGD – Eximbank

61 Nguy n Lâm Ng c Tú NV x lý n - Eximbank

67 Nguy n H u Xinh G PGD – Vietinbank

68 Tô Quang CV QHKD – Vietibank

69 Tr nh Minh Trung CV X lý n - Sacombank

70 ng Hoàng Minh CV QHKH – Sacomabank

71 inh Th Thanh Tâm NV TTQT – Sacombank

72 ng Th Thu Hi n NV QHKH – Sacombank

73 Tr n Hoàng Linh CV th m đ nh – Sacombank

74 Hoài Nam CV th m đ nh – Sacombank

75 L ng Minh Trí NV QHKH – Sacombank

76 ào Trung Kiên G QHKH – Sacombank

77 Tr n Toàn Thanh Tín G QHKD DN – OCB

78 Nguy n T Nguyên G P nh ch tài chính - OCB

79 Ph m Hoàng Trâm CV QLRRTD - OCB

80 L Tr ng Nguyên NV P.KSTT – VPBank

81 Tr ng Ng c Lan CV.KSTD – VPBank

82 Lê V nh Chu Lan G QHKH – TPBank

83 Ph m Qu c Minh Trung CV X lý n - VPBank

84 Hà ào H ng c G phát tri n s n ph m – ACB

85 Ph m Ng c Minh CV QHKHDN – NH Vi t Á

86 ào Xuân Th nh CV QHKHCN – VIB

87 ng Hùng C ng NV KHDN – VIB

88 Lê Nguy n Châu Pha CV QTRR – VIB

89 La Hoàng Nam NV x lý n - VIB

90 Nguy n Qu c Khánh TP KHDN – VIB

91 Hà Tr n Nguyên NV KSTT – Techcombank

92 inh Th Thanh Tâm NV KSTT – Techcombank

93 Phan Th Thanh Trang NV TTQT – Techcombank

94 Phan Thanh Nam PP KHCN – Techcombank

95 L ng Nguy n Trung Kiên CV P CTC – Techcombank

96 D ng Nguy n H ng H nh TP Thanh toán trong n c –

Techcombank

97 Lê Thanh H ng TP Th tr ng đ u t – OCB

98 Ph m V n Nh KSV TTQT – Eximbank

99 Tr n Th Lan Anh G KHCN – NH Vi t Á

100 Thái Th Thu L NV kho qu - NH Vi t Á

101 Ph m Nguy n B o Trâm GDV – NH ông Á

109 Nguy n Bá Ng c CV x lý n - Maritime bank

110 Quang Th T Loan CV Phòng CTC – Maritime bank

111 H Th Khánh Hoàng CV Phòng CTC – Maritime bank

112 Ph m Trung Cang NV QHKHDN – Maritime bank

113 Ngô V n Huy NV QHKHDN – Maritime bank

114 Mai B o Anh GDV – Maritime bank

115 Tr n Hu nh Minh Nh t NV IT – Maritime bank

116 Nguy n M nh Hùng NV Kho qu - Maritime bank

117 Phan Th B o Quyên NV QHKHCN - Maritimebank

đ x lý r i ro tín d ng trong ho t đ ng ngân hàng nh m đánh giá chính xác th c

tr ng, ch t l ng ho t đ ng c a h th ng ngân hàng Vi t Nam nói chung và t ng t

g c và lãi đúng h n

- Các kho n n quá h n d i 10 ngày và

t ch c tín d ng đánh giá là có kh n ng thu h i đ y đ g c và lãi b quá h n và thu h i đ y đ g c và lãi đúng th i h n còn l i

20%

- Các kho n n đ c mi n ho c gi m lãi

do khách hàng không đ kh n ng tr lãi đ y đ theo h p đ ng tín d ng

phòng c th đã h ng t i khuôn kh thu c d phòng theo Basel II đang đ c h

th ng các NHTM Vi t Nam áp d ng và nó c ng đã th hi n đ c tác d ng c a nó trong vi c đ m an toàn trong ho t đ ng cho vay c a h th ng NHTM Vi t Nam

Quy t đ nh 493 qui đ nh các t ch c tín d ng ph i xây d ng h th ng x p

h ng tín nhi m n i b v khách hàng và h th ng này s là công c h u ích giúp các

t ch c tín d ng trong vi c qu n lí r i ro tín d ng và phân lo i n đ đánh giá t t

h n ch t l ng tín d ng

Quy t đ nh 493 giúp NHNNcó thông tin, s li u chính xác h n v n x u,

ch t l ng ho t đ ng tín d ng,đ ng th i có th đánh giá chính xác h n kh n ng

qu n lý, ki m soát n i b và kh n ng ch u đ ng r i ro c a t ng t ch c tín d ng và toàn h th ng ngân hàng

2 Thông t 13 quy đ nh v các t l đ m b o an toàn trong ho t đ ng c a

t ch c tín d ng :

Thông t 13/2010/TT-NHNN có hi u l c thi thành t ngày 01/10/2010 và thay

th quy t đ nh 457/2005/Q -NHNN ngày 19/04/2005 quy đ nh v các t l đ m

b o an toàn trong ho t đ ng c a t ch c tín d ng Các t l b o đ m an toàn quy

d ng (t l an toàn v n riêng l ) (kho n 1 đi u 4)

T l an toàn v n riêng l đ c xác đ nh nh sau:

+ T ng tài s n “Có” r i ro là t ng giá tr tài s n “Có” xác đ nh theo m c đ r i ro

và giá tr tài s n “Có” t ng ng c a cam k t ngo i b ng xác đ nh theo m c đ r i

ro, đ c qui đ nh c th t i kho n 5 và kho n 6 i u 5 Tài s n “Có” xác đ nh theo

m c đ r i ro đ c tính b ng tích s c a giá tr tài s n “Có” và h s r i ro t ng

ng c a tài s n “Có” D a trên m c đ r i ro, các h s r i ro cho tài s n “Có” n i

b ng bao g m 6 nhóm là 0%, 20%, 50%, 100%, 150% và 250%

T ch c tín d ng ph i th c hi n Báo cáo tài chính h p nh t theo quy đ nh

c a pháp lu t, ngoài vi c duy trì t l an toàn v n riêng l quy đ nh t i Kho n 1

i u 4, ph i đ ng th i duy trì t l an toàn v n t i thi u 9% trên c s h p nh t

v n, tài s n c a t ch c tín d ng và công ty tr c thu c (t l an toàn v n h p nh t) (kho n 2 đi u 4)

13 quy đ nh gi i h n cho vay, b o lãnh, chi t kh u gi y t có giá c th nh sau:

- T ng d n cho vay c a t ch c tín d ng đ i v i m t khách hàng không

tr hàng ngày B ph n qu n lý tài s n “N ”, tài s n “Có” do T ng Giám đ c (Giám

đ c) ho c Phó T ng Giám đ c (Phó Giám đ c) đ c y quy n ph trách

Cu i m i ngày, t ch c tín d ng ph i xác đ nh và có các bi n pháp đ đ m

b o các t l v kh n ng chi tr cho ngày hôm sau nh sau:

- T l t i thi u b ng 15% gi a t ng tài s n “Có” thanh toán ngay và t ng N

ph i tr

- T l t i thi u b ng 1 gi a t ng tài s n “Có” đ n h n thanh toán trong 7 ngày

ti p theo k t ngày hôm sau và t ng tài s n “N ” đ n h n thanh toán trong 7 ngày

ti p theo k t ngày hôm sau đ i v i đ ng Vi t Nam, đ ng Euro, đ ng B ng Anh và

đ ng đô la M (bao g m đ ng đô la M và các ngo i t khác còn l i đ c quy đ i sang đô la M theo t giá liên ngân hàng cu i m i ngày)

 Gi i h n góp v n, mua c ph n:

Theo thông t 13 quy đ nh, t ch c tín d ng ch đ c dùng v n đi u l và

qu d tr đ góp v n, mua c ph n theo quy đ nh t i Thông t này v i các t l

kh ng ch t i đa

 T l c p tín d ng so v i ngu n v n huy đ ng:

T ch c tín d ng ch đ c s d ng ngu n v n huy đ ng đ c p tín d ng v i

đi u ki n tr c và sau khi c p tín d ng đ u đ m b o t l v kh n ng chi tr và các

t l b o đ m an toàn khác quy đ nh t i Thông t này và không đ c v t quá t l

d ng m c v a ph i (80% ngu n v n huy đ ng) giúp r i ro thanh kho n đ c

gi m thi u đáng k , r i ro kinh doanh đ i v i nh ng l nh v c ti m n r i ro cao

c ng đ c h n ch (nâng h s r i ro c a các món cho vay liên quan đ n ch ng khoán, b t đ ng s n)

3 Thông t 02 quy đ nh v phân lo i tài s n có, m c trích, ph ng pháp trích

l p d phòng r i ro và vi c s d ng d phòng đ x lý r i ro trong ho t đ ng

c a t ch c tín d ng:

So v i Quy t đ nh 493, Thông t 02 có r t nhi u thay đ i, và có tính tuân th cao h n đ i v i hi p c Basel II Nh ng thay đ i bao g m:

- B sung phân lo i và trích l p d phòng cho m t s tài s n:

+ S ti n mua và y thác mua trái phi u doanh nghi p ch a niêm y t

+ y thác c p tín d ng

+ Ti n g i liên ngân hàng (Tr ti n g i thanh toán)

+ Các kho n c p tín d ng d i hình th c c p tín d ng

- Thu th p s li u, thông tin khách hàng và công ngh thông tin: thông t 02

yêu c u TCTD, chi nhánh NHNN ph i có bi n pháp và th ng xuyên th c hi n vi c thu th p, khai thác thông tin v khách hàng bao g m c thông tin t trung tâm thông tin tín d ng (CIC) đ s a đ i, b sung h th ng x p h ng tín d ng n i b ph c v cho công vi c đánh giá khách hàng, xét c p tín d ng, qu n lí ch t l ng tín d ng,

- Ph ng pháp và nguyên t c phân lo i:

K th a các qui đ nh c a quy t đ nh 493 và quy t đ nh 18, thông t 02 có b sung m t s nguyên t c phân lo i c th :

+ Ph i s d ng k t qu phân lo i nhóm n đ i v i khách hàng do CIC cung

c p đ đi u ch nh k t qu t phân lo i N u nhóm n c a khách hàng đ c ngân hàng phân lo i th p h n nhóm n do CIC cung c p, t ch c tín d ng ph i đi u

ch nh nhóm n theo k t qu c a CIC

+ i v i kho n y thác c p tín d ng mà bên nh n y thác ch a gi i ngân theo h p đ ng y thác, TCTD, chi nhánh NHNN ph i th c hi n phân lo i các kho n

y thác này nh là m t kho n cho vay đ i v i bên nh n y thác

+ i v i n đã bán nh ng ch a thu đ c ti n, n đã bán nh ng bên mua có quy n truy đòi ng i bán thì s ti n ch a thu đ c, s d n đã bán có quy n truy đòi ng i bán ph i đ c phân lo i, trích l p và s d ng d phòng đ x lý r i ro

nh tr c khi bán n

+ Theo thông t 02 quy đ nh, quy t đ nh 780/Q -NHNN ngày 23/04/2012

h t hi u l c thi hành đ ng ngh a v i vi c: các kho n n đ c đi u ch nh kì h n tr

n , gia h n n không đ c gi nguyên nhóm n nh đã đ c phân lo i tr c đó mà

ph i ti n hành phân lo i theo thông t 02 qui đ nh

- nh giá tài s n đ m b o: thông t 02 b sung đi u ki n TSB đ kh u tr khi tính s ti n d phòng c th :

+ Tài s n là đ ng s n, b t đ ng s n và các lo i tài s n đ m b o khác ph i đ c

đ nh giá b i t ch c có ch c n ng th m đ nh giá trong các tr ng h p: (i) tài s n

b o đ m có giá tr t 50 t đ ng tr lên đ i v i kho n n c a khách hàng là ng i

có liên quan c a TCTD, các đ i t ng b h n ch c p tín d ng (ii) TSB có giá tr

t 200 t đ ng tr lên, tr tr ng h p qui đ nh t i kho n (i)

+ Tr ng h p TSB không đáp ng đ y đ các đi u ki n qui đ nh t i thông t

02 (đi m a, b, c, d kho n 3 đi u 12) thì giá tr kh u tr c a TSB đó ph i coi b ng không

Các kho n vay vi ph m ph i b phân lo i n nhóm 3, các ngân hàng ph i l y thông tin t Trung tâm Thông tin Tín d ng đ phân lo i n ; nh ng quy đ nh này giúp đánh giá ch t l ng tài s n c a các TCTD chính xác h n

Th c hi n Thông t 02 nh m giúp ho t đ ng c a các TCTD, chi nhánh ngân hàng n c ngoài ti p c n sát h n v i thông l qu c t v phân lo i tài s n có, m c trích, ph ng pháp trích l p d phòng r i ro và vi c s d ng d phòng đ x lý r i

ro trong ho t đ ng c a các t ch c tín d ng, nh m đ m b o an toàn trong ho t đ ng

c a TCTD.Thông t 02 có hi u l c thi hành t 01/06/2013 nh ng m t s qui đ nh

kh t khe v phân lo i n và trích l p d phòng s đ y n x u c a h th ng ngân hàng lên cao nh h ng chung đ n toàn h th ng vì th l n l t thông t 12/2013/TT-NHHH vàthông t 09/2014/TT-NHNN đ c ban hành v i m c đích trì hoãn th i h n áp d ng m t s qui đ nh c a thông t 02 nh m gi i quy t khó kh n

tr c m t cho các ngân hàng, giúp các t ch c tín d ng có thêm th i gian đ gi i quy t n x u, c c u l i t ch c c ng nh có thêm th i gian chu n b cho hình th c phân lo i n ch t ch theo thông t 02

Basel III vào ho t đ ng qu n tr r i ro cho h th ng NHTM Vi t Nam" là k t qu

c a quá trình h c t p nghiêm túc và là công trình nghiên c u khoa h c đ c l p c a riêng b n thân tác gi

Nh ng s li u, k t qu nêu trong lu n v n là trung th c, có ngu n g c rõ ràng;

đ c trích d n và có tính k th a, phát tri n t các tài li u, t p chí, các công trình nghiên c u đã đ c công b K t qu nghiên c u c a lu n v n ch a t ng đ c công

b trong b t k công trình nghiên c u khác

Tôi xin ch u hoàn toàn trách nhi m v l i cam đoan c a mình tr c nh ng quy

đ nh c a nhà tr ng

Tp.H Chí Minh, ngày tháng n m 2015

Ng i cam đoan

L ng Th Ph ng Thanh

1 BCBS (Basel Committee on Banking supervision): U ban Basel v giám sát

DANH M C B NG BI U

B ng 1.1 : Các lo i v n c p 1, c p 2, c p 3 theo quy đ nh c a hi p c BASEL I (trang 10)

B ng 1.2: Basel II d a trên 3 tr c t (trang 11)

B ng 1.3: Tr ng s r i ro d n cho vay các công ty đã đ c x p h ng (trang 13)

B ng 1.4: H s trong ph ng pháp chu n đ i v i r i ro ho t đ ng (trang 15)

B ng 1.5: Khung đi u ch nh các tiêu chu n v n theo hi p c Basel III – yêu c u

v n và vùng đ m (trang 21)

B ng 1.6: L trình c th c a vi c th c thi hi p c Basel III (trang 24)

B ng 2.1: So sánh thu nh p ngoài lãi n m 2014 v i các n c khu v c Châu Á (trang 40)

B ng 2.2: T l an toàn v n (CAR) qua các n m c a m t s NHTM Vi t Nam (trang 49)

B ng 2.3: i chi u vi c th c hi n các nguyên t c giám sát c a Basel trong ho t

S đ 1.1: S đ các b c qu n tr r i ro (trang 7)

S đ 1.2 C c u c a hi p c BASEL II (trang 12)

Bi u đ 2.1: V n đi u l các NHTM Vi t Nam đ n th i đi m 31/12/2014 (trang 34)

Bi u đ 2.2 : Quy mô tài s n ngành NH m t s qu c gia (trang 36)

Bi u đ 2.3: Doanh s huy đ ng c a các NHTM t 2009 – 2014 (trang 37)

Bi u đ 2.4: T ng tr ng tín d ng c a h th ng NHTM t 2009 – 2014 (trang 38)

Bi u đ 2.5: L i nhu n sau thu c a các NHTM Vi t Nam t 2009 – 2014 (trang 39)

Bi u đ 2.6: C u trúc thu nh p c a m t s ngân hàng l n t i Vi t Nam (trang 40)

Bi u đ 2.7: H s an toàn v n h th ng các TCTD t i Vi t Nam và m t s qu c gia Châu Á (trang 50)

Bi u đ 2.8: i t ng ph ng v n kh o sát v Basel (trang 57)

Bi u đ 2.9: M c đ áp d ng Basel II các NHTM Vi t Nam (trang 58)

Bi u đ 2.10: Khó kh n c a NHTM khi áp d ng các chu n m c c a Basel II (trang 59)

Bi u đ 2.11: Ho t đ ng qu n tr r i ro đ c các NHTM quan tâm (trang 60)

Bi u đ 2.12: T ng h p ý ki n v các m c th i gian thích h p đ áp d ng Basel (trang 61)

p c Basel trong qu n tr r i ro c a các

NHTM Vi t Nam, Lu n v n th c s kinh t - H Kinh T TP.HCM

2 Công ty Ch ng khoán Phú Gia, 2013, Báo cáo ngành ngân hàng Vi t Nam

2014

3 Công ty TNHH Ch ng khoán VPBS, 2014, Báo cáo ngành ngân hàng Vi t Nam 2014

4 ào Minh Phúc, Lê V n Hinh, 2012, H th ng ki m soát n i b g n v i

qu n lí r i ro t i các NHTM VN trong giai đo n hi n nay, T p chí ngân

hàng s 24

5 c san toàn c nh ngân hàng Vi t Nam, 2014, Báo cáo tài chính h p nh t

33 ngân hàng 2013

6 inh Xuân C ng, Nguy n Trúc Lê, 2014, n b đ các ngân hàng

th ng m i Vi t Nam ti p c n Hi p c v n Basel II, T p chí Khoa h c

HQGHN: Kinh t và Kinh doanh, T p 30, S 3 (2014) 10-16

7 Hà Trúc Tr c, 2011, Qu n tr r i ro c a các NHTM Vi t Nam theo chu n

m c c a Basel III, Lu n v n th c s kinh t - H Kinh T TP.HCM

8 Hu nh Th Du, Thiên Anh Tu n, 2013, Qu đ nh v các t l đ m b o

an toàn trong ho t đ ng ngân hàng Vi t Nam – con đ ng g p gh nh,

Ch ng trình gi ng d y kinh t Fulbright

9 Ngân hàng Nhà n c Vi t Nam, 2011,Ð nh h ng và gi i pháp c c u l ih

th ng ngân hàng Vi t Nam giai đo n 2011-2015

10 Nguy n c Trung, 2012, An toàn v n c a các NHTM – th c tr ng Vi t

Nam và gi i pháp cho vi c áp d ng Hi p c tiêu chu n v n Basel II &III ,

Lu n v n th c s - H c vi n ngân hàng

12 Nguy n V n Hi u, 2012, Nâng t l an toàn v n t i thi u theo Basel III - l trình c ngc b c t ng an ninh tài chính – ngân hàng, Tr ng

17 Tr n H u Tài, 2012, C ch giám sát h th ng ngân hàng – Các qui đ nh

tr ng y u v Basel II&Basel III, Lu n v n i h c Kinh t - Lu t

Ti ng Anh:

1 AD&B Special Report, 2010, he Business Impact of „Basel III‟

2 Adrian Blundell-Wignall and Paul Atkinson, 2010, Thinking beyond Basel III: necessary solutions for capital and liquidity

3 Dr Philip Goet, 2010, Basel III – Design and Potential Impact

4 Fitch Ratings, 2010,“Outlook on Vietnamese Banks”

5 Ngoc Kim Chi Nguyen, 2013, Basel III and the risk management of banks in VietNam, Royal DocksBusiness School, University of East London

6 Ricardo Gottschalk and Stephany Griffith - Jones, 2006, Review of Basel II Implementation in Low – Income Countries ,Institute of Development

PH N M U

1 Lý do ch n đ tài:

H th ng ngân hàng gi vai trò quan tr ng trong vi c đi u hoà ngu n v n cho n n kinh t , đ ng th i c ng là công c quan tr ng trong vi c th c hi n chính sách ti n t qu c gia S t ng tr ng và phát tri n n đ nh c a h th ng này có tác

đ ng tr c ti p và m nh m đ n s t ng tr ng c a n n kinh t qu c dân Cho nên,

ch c n có s b t n nào c ng nh h ng không nh đ n toàn b ho t đ ng c a n n kinh t đ t n c Nh ng tiêu chu n qui đ nh an toàn v v n c a Basel I, Basel II

v n ch a đ đ b o v h th ng ngân hàng thoát kh i nh ng thi t h i n ng n t

cu c kh ng ho ng tài chính toàn c u n m 2008 Do đó, s c n thi t ph i có m t h

th ng tiêu chu n m i trong vi c qu n tr r i ro ngân hàng, giúp các NHTM có th

ch u đ ng nh ng b t n t th tr ng và đ m b o an toàn cho n n kinh t

Hi n nay, khi các ngân hàng trên th gi i đã đ c p t i vi c áp d ng chu n

m c Basel III thì các ngân hàng Vi t Nam v n ch a chính th c đ c p t i vi c áp

d ng m t chu n m c nào c a Basel M c dù các quy đ nh trong nh ng n m g n đây

c a NHNN nh Quy t đ nh 493/2005/Q NHNN và Quy t đ nh 457/2005/Q NHNN, Thông t s 13, 19 n m 2010 c ng đã đ c p t i m t s v n đ liên quan

-t i các đi u kho n trong hi p đ nh Basel nh ng v n m c r t h n ch i v i m t

n c có h th ng ngân hàng đang giai đo n phát tri n ban đ u nh Vi t Nam,

vi c áp d ng Basel g p nhi u khó kh n, thách th c và m t nhi u th i gian Tuy nhiên, tr c xu th h i nh p và m c a th tr ng d ch v tài chính – ngân hàng v i nhi u lo i hình d ch v m i, vi c t ng b c áp d ng các chu n m c Basel III t i

Vi t Nam là yêu c u c p thi t nh m t ng c ng n ng l c ho t đ ng, gi m thi u r i

ro đ i v i các NHTM và nâng cao n ng l c c nh tranh trong th tr ng tài chính

qu c t , t o đi u ki n cho các ngân hàng Vi t Nam có th m r ng th tr ng trong

th i gian t i

Hi n t i không ch có nh ng n c phát tri n m i áp d ng Basel III, mà ngay

c các n c đang phát tri n, trong đó có Vi t Nam c ng s ph i ti p c n và đ y

m nh tri n khai ng d ng Basel III trong th i gian t i nh m nâng cao n ng l c c nh

tri n trên th gi i thì vi c tri n khai áp d ng Basel III là m t quá trình khó kh n và nhi u thách th c, nh ng đ có th c nh tranh và có m t h th ng ngân hàng v ng

m nh h n thì đó là xu th t t y u b t bu c các NHTM ph i th c hi n

Do đó, c n thi t ph i nghiên c u các t t ng c b n c a Basel III và đ ra

m t l trình áp d ng phù h p v i quy mô và n ng l c c a h th ng NHTM Vi t Nam hi n nay Vì lỦ do đó, tác gi đã ch n th c hi n đ tài “Xây d ng l trình

ng d ng Basel III vào ho t đ ng qu n tr r i ro cho h th ng ngân hàng

th ng m i Vi t Nam”

2 M c tiêu nghiên c u:

tài t p trung tìm hi u quy đ nh v các chu n m c c a hi p c Basel, đ c

bi t là Basel III Tìm hi u kinh nghi m ng d ng Basel các n c vào ho t đ ng

qu n tr r i ro và t đó đ i chi u v i n ng l c, quy mô, trình đ công ngh c a

h th ng ngân hàng Vi t Nam đ đánh giá ho t đ ng qu n tr r i ro c ng nh m c

đ , kh n ng áp d ng Basel vào ho t đ ng qu n tr r i ro c a các NHTM Vi t Nam

hi n nay T đó, d a trên các phân tích, đánh giá và nh n xét đ tài s c g ng đ a

ra l trình phù h p đ ng d ng Basel III vào ho t đ ng qu n tr r i ro c a các ngân hàng

3 i t ng và ph m vi nghiên c u:

Nghiên c u các quy đ nh, các chu n m c c a Basel v ho t đ ng qu n tr r i

ro Trong ph m vi nghiên c u c a đ tài, tác gi ch đ a ra các n i dung, các chu n

m c c b n và mang tính khái quát c a Basel và đánh giá kh n ng đáp ng Basel III, t đó đ xu t các b c chu n b và c g ng xây d ng l trình ng d ng Basel III vào ho t đ ng qu n tr cho h th ng NHTM Th i gian nghiên c u t n m 2010 đ n

2014

- Ph ng pháp suy lu n logic, th ng kê, so sánh, phân tích ho t đ ng qu n tr

r i ro t ngu n thông tin và s li u thu th p đ c t báo cáo th ng niên c a các ngân hàng, s li u và các báo cáo c a ngân hàng nhà n c, t ng c c th ng kê do tác gi t ng h p và x lý s li u theo yêu c u t ng ph n c a đ tài nghiên c u

- Ph ng pháp đi u tra kh o sát: xây d ng b ng câu h i nh m thu th p, l y ý

ki n c a các chuyên gia đ t ng h p ý ki n c ng nh các s li u mang tính khách quan nh t, t đó đ nh h ng xây d ng l trình áp d ng Basel III sao cho phù h p vào ho t đ ng qu n tr r i ro cho các ngân hàng Vi t Nam

Cùng v i s l n m nh và phát tri n nhanh chóng c a h th ng ngân hàng

Vi t Nam trong nh ng n m g n đây, ho t đ ng qu n tr r i ro c a các ngân hàng đang là v n đ c n đ c quan tâm và đ y m nh nghiên c u tài này tác gi mu n nghiên c u và đ a ra các nh n đ nh khách quan, giúp các nhà qu n tr có cái nhìn bao quát, t ng quan v th c tr ng ho t đ ng qu n tr r i ro c a h th ng NHTM

Vi t Nam c ng nh kh n ng áp d ng các chu n m c c a Basel hi n nay đang

m c đ nào T đó có th nhìn nh n và giúp các nhà qu n tr đi u hành có th xây

d ng m t l trình c n thi t và phù h p cho m i ngân hàng nh m đáp ng các tiêu chu n v v n c ng nh các chu n m c an toàn theo Basel III, nh m nâng cao kh

n ng c nh tranh và đ m b o tính an toàn cao h n cho h th ng ngân hàng

CH NG 1: T NG QUAN Lụ THUY T V QU N TR R I RO NGỂN HÀNG VÀ GI I THI U V HI P C BASEL

1.1 T ng quan lỦ thuy t v qu n tr r i ro ngơn hƠng

1.1.1 Khái ni m v r i ro c a các ngân hàng

R i ro có nhi u lo i khác nhau và có ngu n g c t nh ng tình hu ng khác nhau

R i ro có th xu t hi n trong m i ngành, m i l nh v c Có r t nhi u quan ni m khác nhau v r i ro tùy thu c vào ch th và ho t đ ng c a ch th đó trong m i quan h v i các y u t khác c a môi tr ng

R i ro là m t s b t tr c không mong đ i, nó là m t y u t khách quan, nên con

ng i không th lo i tr đ c h t mà ch có th h n ch s xu t hi n c a chúng, c ng

nh nh ng thi t h i do chúng gây ra R i ro v a mang tính tích c c, v a mang tính tiêu

c c R i ro có th gây ra nh ng t n th t, m t mát, nguy hi m nh ng c ng có th mang

đ n nh ng c h i, th i c N u tích c c nghiên c u, nh n d ng đo l ng r i ro, chúng

ta có th tìm ra các bi n pháp phòng ng a, h n ch các tiêu c c và phát huy đ c

nh ng c h i tích c c t r i ro

R i ro trong ho t đ ng kinh doanh c a các NHTM là tr ng thái các tài s n (tài

s n n , tài s n có và tài s n ròng) d b r i vào tr ng thái không n đ nh, không an toàn trong kh ng ho ng, khi n các ngân hàng m t đi tr ng thái b n v ng và không th phát tri n các ho t đ ng kinh doanh d n t i s đ v Có th nói n đ nh là đi u ki n c n thì

an toàn chính là đi u ki n đ cho quá trình phát tri n v ng m nh c a các h th ng tài chính

1.1.2 Nguyên nhân d n đ n r i ro c a các ngân hàng:

Có nhi u nguyên nhân d n đ n r i ro nh ng nhìn chung do các nguyên nhân chính sau:

Do b n ch t c a ho t đ ng ngân hàng: đ c đi m n i b t nh t c a các đ nh ch

tài chính nói chung hay ngân hàng nói riêng đó là s ho t đ ng d a trên ni m tin, các

t ch c tín d ng, các t ch c kinh t và các cá nhân quan h v i nhau d a vào s tin

t ng l n nhau M c đ tin c y c a các ngân hàng có th đ c đánh giá d a trên đ lành m nh và an toàn v tài chính đ c đánh giá trong quá trình ho t đ ng kinh doanh,

hi n nay th ng đ c đánh giá qua h n m c tín nhi m và nhi u ch tiêu khác Vi c c p tín d ng và tin r ng ng i đi vay s hoàn tr đ y đ v n và lãi vay , luôn mang tính

ch t ti m n r i ro, không th lo i tr mà ch có th h n ch tu vào chính sách tín

d ng c ng nh kh n ng qu n tr c a m i ngân hàng.Tuy nhiên, đ có th t o ra đ c nhi u l i nhu n, các ngân hàng ngày càng ph t l đi các tiêu chu n v th m đ nh ch t

l ng các kho n cho vay c a mình, chính đi u đó t o ra s m t cân đ i nghiêm tr ng

gi a c c u tài s n có và tài s n n , t o s m t cân b ng và d gây ra s p đ cho các ngân hàng

Nguyên nhân liên quan đ n môi tr ng ho t đ ng kinh doanh: nh tình hình

chính tr , tình hình an ninh, thiên tai, môi tr ng pháp lỦ, chính sách v mô, không

n đ nh s nh h ng đ n ho t đ ng c a n n kinh t trong đó có ngân hàng Hai y u t môi tr ng pháp lỦ và chính sách v mô là hai y u t c c k quan tr ng, chúng th hi n suy ngh c a nh ng ng i làm chính sách đ nh h ng cho n n kinh t , các t ch c kinh

t có ho t đ ng d dàng và hi u qu hay không là do nh ng y u t này chi ph i

“R i ro tín d ng trong ho t đ ng ngân hàng c a t ch c tín d ng (sau đây g i t t là

r i ro): là kh n ng x y ra t n th t trong ho t đ ng ngân hàng c a t ch c tín d ng do khách hàng không th c hi n ho c không có kh n ng th c hi n ngh a v c a mình theo cam k t.” (Kho n 1, đi u 2, ch ng 1 - Q 493/2005/Q -NHNN c a NHNNVN)

Nh v y, r i ro tín d ng là m t t n th t ti m tàng mà m t ngân hàng ph i gánh

ch u, khi mà m t khách hàng vay ti n c a ngân hàng, hay còn g i là đ i tác c a ngân hàng, không đáp ng đ c ngh a v c a mình đ tr lãi vay và hoàn tr s ti n vay theo các đi u kho n đã th a thu n ban đ u

Vi t Nam, tín d ng là ho t đ ng ch y u c a các NHTM, ngu n thu t ho t

đ ng tín d ng luôn chi m m t t l l n trong l i nhu n ngân hàng Tuy nhiên, ho t

đ ng tín d ng l i là ho t đ ng có nhi u r i ro và ph c t p nh t Ho t đ ng tín d ng liên quan ch t ch đ n m i l nh v c c a n n kinh t , r i ro trong các l nh v c khác đ u ti m

tr ng đ qu n lỦ r i ro thanh kho n c a các NHTM

1.1.3.3 R i ro đ o đ c:

Ban qu n tr ngân hàng nh n nhi m v đi u hành t t c các ho t đ ng c a h

th ng, là nh ng ng i gi vai trò l n và ch u trách nhi m khi đ a ra các quy t đ nh quan tr ng Trong nh ng n m g n đây, s c nh tranh gi a các ngân hàng ngày m t gay

g t c ng v i s phát tri n c a h th ng ngân hàng ngày càng ph c t p đòi h i ban qu n

tr ph i có trình đ và kh n ng lãnh đ o t t đ đ i phó k p th i v i nh ng thay đ i,

bi n đ ng c a th tr ng trong n c c ng nh nh ng tác đ ng c a n n kinh t th gi i

R i ro s xu t hi n khi ban qu n tr , nh ng ng i lãnh đ o vì kh n ng, t m nhìn h n

ch mà đ a ra nh ng quy t đ nh sai l m, gây t n th t cho ngân hàng Ch ng h n vi c

ra quy t đ nh cho vay và đ u t m o hi m ho c đ u t vào m t lo i ch ng khoán có r i

ro đ nh n t su t sinh l i cao nh ng l i thi u thông tin, không tìm hi u k th tr ng, phân tích thông tin không đ y đ d n đ n quy t đ nh cho vay và đ u t không h p lỦ

Ngoài ra, vi c các cán b nhân viên vì l i ích cá nhân mà đi ng c l i v i qui đ nh, b qua các nguyên t c quan tr ng trong nghi p v và qui đ nh c a ngân hàng,

ch ng h n nh đ nh giá quá cao tài s n th ch p so v i qui đ nh, làm gi h s vay v n,

s gây ra r i ro vô cùng l n cho ngân hàng V n đ đ o đ c c n đ c quan tâm và xem xét khi b nhi m m t nhân viên vào v tr tín d ng, k toán, v n đ tha hóa đ o

đ c s là r i ro cho ngân hàng dù nhân viên đó đ c b nhi m vào b t c v tr nào

1.1.3.4 R i ro ho t đ ng:

R i ro ho t đ ng là r i ro gây ra t n th t do các nguyên nhân nh con ng i, s không đ y đ ho c v n hành không t t các quy trình, h th ng; các s ki n khách quan bên ngoài R i ro ho t đ ng là lo i hình r i ro mang tính “đ nh tính” nhi u h n các r i

ro khác vì nó g n li n v i các th t c và các h th ng ki m soát và ph thu c đáng k vào các Ủ ki n c a chuyên gia

- R i ro con ng i: là r i ro liên quan đ n nhân viên c a ngân hàng; ch ng h n

nh cán b ngân hàng thông đ ng v i khách hàng đ l p h s kh ng đ vay v n, cán

b ngân hàng nâng giá tr tài s n đ m b o đ cho vay m c đích nh n thù lao, nhân viên thi u kinh nghi m, trình đ chuyên môn nghi p v d n t i h ch toán sai, nh m l n,

- R i ro h th ng: là r i ro có th x y ra nh nh p d li u sai, ki m soát thay đ i kém, ki m soát d án kém, l i l p trình, l i d ch v , an ninh h th ng, s không phù

R i ro lãi su t là lo i r i ro xu t hi n khi có s thay đ i c a lãi su t trên th

tr ng ho c nh ng y u t có liên quan đ n lãi su t d n đ n nguy c t n th t trong thu

nh p và giá tr ròng c a ngân hàng R i ro lãi su t làm cho chi phí ngu n v n tr nên cao h n thu nh p s d ng t v n, nguyên nhân có th do ngân hàng huy đ ng v n v i lãi su t c đ nh và cho vay v i lãi su t bi n đ i, khi lãi su t gi m r i ro lãi su t s xu t

hi n vì thu nh p t v n b suy gi m

1.1.3.6 R i ro c a quá trình h i nh p, t do hóa tài chính

Quá trình t do hoá tài chính và h i nh p qu c t có th làm cho n x u gia t ng khi t o ra m t môi tr ng c nh tranh gay g t, khi n h u h t các doanh nghi p, nh ng khách hàng th ng xuyên c a ngân hàng ph i đ i m t v i nguy c thua l và quy lu t

ch n l c kh c nghi t c a th tr ng

Bên c nh đó, b n thân s c nh tranh c a các NHTM trong n c so v i các NHNNg c ng có nhi u s khác bi t, v i s n ph m d ch v đ n đi u, công ngh l c

h u, qu n lỦ y u kém rõ ràng là y u th c a các ngân hàng trong n c Trong môi

tr ng kinh t qu c t m r ng nh hi n nay, vi c các NHNNg v i ti m l c tài chính

d i dào, kinh nghi m qu n lỦ đ ng c p qu c t cùng v i các s n ph m d ch v phong phú đa d ng s khi n các ngân hàng trong n c g p ph i nguy c r i ro n x u t ng lên

kì r i ro nào c ng s gây nh h ng cho ngân hàng do thi t h i t r i ro đó gây ra Các

lo i r i ro này không t n t i riêng l đ n thu n mà ch u s nh h ng và tác đ ng qua

l i v i nhau t o thành s c ng h ng gây ra r i ro ti m tàng và t n th t l n h n cho

Khi xem xét, phân tích và phòng ng a các lo i r i ro, ngân hàng c n đ t chúng trong m i quan h tác đ ng qua l i l n nhau Không ch phòng ng a t ng r i ro riêng

l , mà ph i phòng ng a c r i ro x y ra do s tác đ ng qua l i gi a các r i ro này

1.1.4 Qu n tr r i ro trong ho t đ ng ngân hàng

1.1.4.1 Khái ni m qu n tr r i ro trong ho t đ ng ngân hàng

Qu n tr r i ro là quá trình ti p c n r i ro m t cách khoa h c, toàn di n và có h

th ng nh m nh n d ng, ki m soát và gi m thi u nh ng t n th t, m t mát và nh ng nh

h ng b t l i c a r i ro, đ ng th i tìm cách bi n r i ro thành nh ng c h i thành công mang l i giá tr gia t ng cho ngân hàng

Nh v y qu n tr r i ro trong ho t đ ng ngân hàng là vi c theo dõi sát quá trình

ho t đ ng c a ngân hàng nh m nh n d ng, phân tích và đ ra các bi n pháp nh m ki m soát và h n ch các lo i r i ro phát sinh c ng nh đ a ra các bi n pháp x lỦ r i ro hi u

qu nh t, đ ng th i xác đ nh t ng quan h p lỦ gi a v n t có c a ngân hàng v i m c

đ m o hi m trong s d ng v n c a ngân hàng

1.1.4.2 N i dung qu n tr r i ro trong ho t đ ng ngân hàng

 Nh n d ng r i ro:

Nh n d ng r i ro là quá trình xác đ nh liên t c và có h th ng các r i ro trong

ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng Nh n d ng r i ro bao g m các công vi c: theo dõi, xem xét, nghiên c u môi tr ng ho t đ ng và toàn b m i ho t đ ng c a ngân hàng nh m th ng kê đ c t t c các r i ro, không ch nh ng r i ro hi n t i mà còn d báo nh ng r i ro m i có th xu t hi n, trên c s đó đ a ra các gi i pháp ki m soát và

x lỦ r i ro

 ánh giá vƠ đo l ng r i ro:

Trên c s nh n d ng r i ro, c n đánh giá đ c m c đ nh h ng c a r i ro

đ n ho t đ ng ngân hàng và l ng hóa r i ro b ng cách đo l ng và th hi n r i ro qua

nh ng con s c th

 Ki m soát r i ro:

Ki m soát là vi c s d ng các bi n pháp, k thu t, công c , chi n l c, ch ng trình hành đ ng, đ ng n ng a ho c gi m thi u nh ng t n th t, nh ng nh h ng không mong đ i có th đ n v i ngân hàng Ho t đ ng ki m soát r i ro nh m m c đích

đ m b o m c r i ro luôn n m trong gi i h n cho phép

 TƠi tr r i ro:

Dù đã th c hi n các bi n pháp phòng ng a, nh ng r i ro v n có th x y ra Khi

r i ro x y ra, c n xác đ nh chính xác nh ng t n th t g p ph i và có nh ng bi n pháp tài

tr r i ro thích h p nh t kh c ph c r i ro ho c chuy n giao r i ro

 Báo cáo đánh giá v qu n tr r i ro:

D a trên k t qu đánh giá, c n t ng h p các r i ro g p ph i, m t nào đã kh c

ph c đ c, m t nào còn h n ch và t n t i, đ rút kinh nghi m và có h ng gi i quy t phù h p

h ng đ i v i n n kinh t xã h i R i ro làm cho l i nhu n ngân hàng gi m, t đó ngân hàng không có kh n ng đáp ng các nhu c u v v n cho khách hàng và chi tr ch m

M t khác, khi m t ngân hàng g p ph i r i ro có nguy c d n đ n phá s n thì có kh

n ng kéo theo tình tr ng kh ng ho ng c a c h th ng ngân hàng, gây m t n đ nh trên

Báo cáo, giám sát

r i ro

(1) xu t

(2) L a ch n

(3) Gi i quy t (4) Ph n h i

(5) i u ch nh

(6) Thông tin m i

Cùng v i s phát tri n c a n n kinh t th tr ng, các ho t đ ng c a ngân hàng

c ng ngày càng m r ng và phát tri n đ đáp ng nhu c u c a khách hàng (cá nhân và doanh nghi p) Ngân hàng ph i ch p nh n thêm s xu t hi n c a nhi u lo i r i ro có

th x y ra Vi c ch p nh n r i ro m t cách tích c c và hi u qu nh t chính là vi c ngân hàng đang th c hi n ho t đ ng qu n tr r i ro Hi u qu ho t đ ng kinh doanh c a ngân hàng có m i quan h v i m c đ r i ro x y ra, n u r i ro th p thì hi u qu kinh doanh cao và ng c l i Trong môi tr ng ho t đ ng ngày m t c nh tranh đòi h i các ngân hàng c n ph i có s chu n b k l ng và chú tr ng c ng c và nâng cao n ng l c qu n

tr r i ro đ có th t n t i và phát tri n m t cách b n v ng

Qu n tr r i ro giúp nâng cao n ng l c trong quá trình h i nh p qu c t , xu th

h i nh p qu c t và toàn c u hóa là xu th chung Vi c h i nh p v tài chính ngân hàng

là v n đ h t s c quan tr ng và nh y c m do các ngân hàng trong n c s ph i ch u áp

l c c nh tranh cao h n c v qui mô, n ng l c c ng nh ph i tham gia ho t đ ng trong

m t môi tr ng t do, bình đ ng và có nh ng qui đ nh kh t khe h n, đ ng th i ph i

đ i m t v i nh ng nguy c r i ro cao v i nh ng di n bi n ph c t p c a th tr ng Vì

v y, ho t đ ng qu n tr r i ro r t c n thi t cho h th ng ngân hàng, vi c s ng còn c a toàn h th ng tài chính c a m i qu c gia ph thu c vào n ng l c qu n tr r i ro c a

m i ngân hàng trong qu c gia đó

1.2 Hi p c qu c t v qu n tr r i ro ngơn hƠng ậ BASEL:

1.2.1 Gi i thi u v y ban BASEL

U ban Basel v giám sát ngân hàng (Basel Committee on Banking BCBS) đ c thành l p vào n m 1974 b i m t nhóm các Ngân hàng Trung ng và c quan giám sát c a 10 n c phát tri n (G10) t i thành ph Basel, Th y S nh m tìm cách ng n ch n s s p đ hàng lo t c a các ngân hàng vào th p k 80 Hi n nay, các thành viên c a y ban g m đ i di n ngân hàng trung ng hay c quan giám sát

supervision-ho t đ ng ngân hàng c a các n c: Anh, B ,Canada, c, Hà Lan, Hoa K , Luxembourg, Nh t, Pháp, Tây Ban Nha,Th y i n, Th y S và Ý y ban đ c nhóm

h p 4 l n trong m t n m

H i đ ng th kỦ c a y ban Basel đ c đ xu t b i Ngân hàng Thanh toán Qu c t Basel, g m 15 thành viên là nh ng nhà giám sát ho t đ ng ngân

hàng chuyên nghi p đ c bi t phái t m th i t các t ch c tín d ng tài chính thành viên y ban Basel và các ti u bang s n sàng đ a ra nh ng l i t v n cho các c quan giám sát ho t đ ng ngân hàng t t c các n c

y ban báo cáo th ng đ c ngân hàng trung ng hay c quan giám sát

ho t đ ng ngân hàng c a nhóm G10 T đó tìm ki m s h u thu n cho nh ng sáng

ki n c a y ban Nh ng tiêu chu n bao quát m t d i r t r ng các v n đ tài chính

M t m c tiêu quan tr ng trong công vi c c a y ban là thu h p kho ng cách giám sát

qu c t trên hai nguyên lỦ c b n là: (1) không NHNNg nào đ c thành l p mà thoát

kh i s giám sát; và (2) vi c giám sát ph i t ng x ng

1.2.2 N i dung c b n c a BASEL I

1.2.2.1 M c tiêu c a BASEL I:

C ng c s n đ nh c a toàn b h th ng ngân hàng qu c t Thi t l p m t h

th ng ngân hàng qu c t th ng nh t, bình đ ng nh m gi m c nh tranh không lành

m nh gi a các ngân hàng qu c t Hi p c BASEL I nh m nh n m nh t m quan tr ng

c a t l an toàn v n trong ho t đ ng ngân hàng

1.2.2.2 N i dung chính c a BASEL I:

 Tiêu chu n 1: T l v n d a trên r i ro ậ ắT l Cook”

T l này đ c phát tri n b i BCBS v i m c đích c ng c h th ng ngân hàng

qu c t , đ i t ng ban đ u là nh ng ngân hàng ho t đ ng qu c t , nh ng sau này đã

đ c th c thi trên h n 100 qu c gia.Theo tiêu chu n này, ngân hàng ph i gi l i l ng

v n b ng ít nh t 8% c a r tài s n, đ c tính toán theo nhi u ph ng pháp khác nhau

và ph thu c vào đ r i ro c a chúng

Tiêu chu n này quy đ nh 05 đ nh m c v v n nh sau:

+ M c v n t t : CAR > 10% + Thi u v n : CAR < 8% + M c v n thích h p : CAR > 8% + Thi u v n rõ r t : CAR < 6% + Thi u v n tr m tr ng: CAR < 2%

 Tiêu chu n 2: V n c p 1, c p 2 vƠ c p 3

V n b t bu c >= 8% x TƠi s n tính theo đ r i ro gia quy n

T l tho đáng v v n (CAR) = V n b t bu c / TƠi s n tính theo đ r i ro gia

V n c p 1 >= V n c p 2 + V n c p 3

D tr công b (L i nhu n gi l i) L i th kinh doanh

L i ích thi u s t i các công ty con, có h p nh t báo cáo tài chính

 Tiêu chu n 3: V n tính theo r i ro gia quy n

TƠi s n tính theo r i ro gia quy n (RWA) = T ng (Tài s n x M c r i ro phân đ nh

cho t ng tài s n trong b ng cân đ i k toán) + T ng (N t ng đ ng x M c r i ro ngo i b ng)

Ch a tính đ n l i ích t vi c đa d ng hóa ho t đ ng (theo lỦ thuy t thì r i ro s

gi m thông qua đa d ng hóa danh m c đ u t ): BASEL I qui đ nh v v n t i thi u không phân bi t gi a m t ngân hàng có ho t đ ng kinh doanh đa d ng (ít r i ro h n)

và m t ngân hàng kinh doanh t p trung (nhi u r i ro h n)

1.2.3 N i dung c b n c a BASEL II

1.2.3.1 M c tiêu c a BASEL II

- Nâng cao ch t l ng và s n đ nh c a h th ng ngân hàng qu c t

- T o l p và duy trì m t sân ch i bình đ ng cho các ngân hàng ho t đ ng trên bình

di n qu c t

- y m nh vi c ch p nh n các thông l nghiêm ng t h n trong l nh v c qu n lí r i ro

1.2.3.2 N i dung chính c a BASEL II:

Ngày 26/6/2004, b n Hi p c qu c t v v n Basel m i (Basel II) đã chính

th c đ c ban hành g m 3 tr c t chính:

B ng 1.2: Basel II d a trên 3 tr c t

BASEL II

Tr c t 1 Tr c t 2 Tr c t 3

Yêu c u v v n t i thi u Quy trình đánh giá ho t

đ ng thanh tra giám sát

v i nhà qu n lỦ

Yêu c u s minh b ch th

tr ng đ i v i các thông tin v c ch qu n lỦ r i

ro, m c đ r i ro, c c u

v n, mô hình qu n lỦ r i

ro,

S đ 1.2: C c u c a hi p c BASEL II

 Tr c t th I ậ Yêu c u v v n t i thi u:

T ng t nh Basel I, Basel II v n quy đ nh t l v n b t bu c t i thi u (CAR)

v n là 8% đ c xác đ nh b ng cách l y t ng v n chia cho tài s n có r i ro

Ph ng pháp ch

s c b n

Ph ng pháp tính toán cao c p

Ph ng pháp chu n hoá

Ph ng pháp môhình n i b