Bài giảng Kinh tế vi mô - Bài 1- Lý thuyết cầu P1

Bài giảng môn Kinh tế vi mô - Chương trình cao học Kinh tế quốc dân Bài 1- Lý thuyết cầu P1

Bài 2

Lý thuyÕt cÇu

Phần 1: Lý thuyết cầu- sự lựa chọn của ng-ời mua

 Sự tác động lẫn nhau giữa sở thích và hạn chế ngân sách là nguyên nhân dẫn đến việc lựa chọn của con ng-ời

C¸c nh©n tè truyÒn thèng cña cÇu

- Gi¸ cña b¶n th©n hµng ho¸

- Thu nhËp cña ng-êi tiªu dïng

- Gi¸ c¸c hµng ho¸ liªn quan

- ThÞ hiÕu ng-êi tiªu dïng

- C¸c nh©n tè kh¸c

C¸c nh©n tè míi cña cÇu

- ChÝnh s¸ch cña chÝnh phñ

- Sù s½n cã cña tÝn dông

- Qu¶ng c¸o…

Lý thuyết hành vi ng-ời tiêu dùng

 Giả định về tính hợp lý của ng-ời tiêu dùng:

‟ Với ràng buộc ngân sách và các mức giá có sẵn trên thị tr-ờng, ng-ời tiêu dùng mong muốn đạt đ-ợc lợi ích tối đa.

 Vậy đo lợi ích nh- thế nào?

 Có hai quan điểm về đo lợi ích  2 cách tiếp cận

- Lợi ích đo đ-ợc

- Lợi ích so sánh đ-ợc

1 Lý thuyết lợi ích đo đ-ợc

 Giả định

- Tính hợp lý

- Lợi ích đo đ-ợc

- Lợi ích cận biên của tiền không đổi

- Lợi ích cận biên giảm dần

- TU=f(x,y,z…)

C©n b»ng cña ng-êi tiªu dïng

 NÕu tiªu dïng mét hµng hãa:

‟ MU=P

 NÕu tiªu dïng nhiÒu hµng hãa

‟ (MU/P)x = (MU/P)y = … = (MU/P)z

Xác định đ-ờng cầu

 Đ-ờng cầu là phần d-ơng của đ-ờng MU

Phê phán lý thuyết lợi ích đo đ-ợc

 Đơn vị đo lợi ích không thuyết phục

 Tiền có lợi ích cận biên không đổi: Không thực

tế Thu nhập thay đổi thì lợi ích cận biên của tiền cũng thay đổi

 Lợi ích cận biên giảm dần: mang sắc thái tâm lý

Cân bằng của ng-ời tiêu dùng

 Đ-ờng bàng quan

 Đ-ờng ngân sách

 Trạng thái cân bằng

 Sự thay đổi

C¸c ®-êng bµng quan

 §-êng bµng quan thÓ hiÖn c¸c tËp hîp haihµng ho¸ mang l¹i cïng møc lîi Ých nh-nhau

§-êng bµng quan

3

Biểu đồ các đ-ờng bàng quan

 Khi mọi tập hợp 2 hàng hoá X và Y mang lạimột số mức lợi ích, mọi điểm chỉ có một (vàchỉ một) đ-ờng bàng quan đi qua

 Biểu đồ đ-ờng bàng quan thể hiện lợi ích màmỗi cá nhân có thể đạt đ-ợc từ mọi khả nănglựa chọn tiêu dùng

Biểu đồ đ-ờng bàng quan

Hàng hoá Y

B

C G

D

4 3 2

5

U 2

U 3 H

Vận động dọc theo đ-ờng bàng quan

 Độ dốc âm của đ-ờng bàng quan chỉ ra rằngnếu ng-ời tiêu dùng phải từ bỏ một số l-ợnghàng hoá Y thì chỉ có một cách duy nhất phảicho họ thêm hàng hoá X để mức thoả mãnvẫn nh- tr-ớc

Độ dốc của đ-ờng bàng quan

 Vận động từ điểm A đến điểm B, ng-ời tiêudùng mong muốn từ bỏ 2 đơn vị Y để có đ-ợc

1 đơn vị X để mức lợi ích vẫn là nh- nhau tạihai điểm đó

 Độ dốc của đ-ờng U1 xấp xỉ bằng -2 trongkhoảng A và B vì hàng hoá Y giảm 2 đơn vị để

Độ dốc của đ-ờng bàng quan

 Tỉ lệ thay thế cận biên (MRS): Là tỉ lệ tại đómỗi cá nhân muốn giảm tiêu dùng một hànghoá khi họ muốn có thêm 1 đơn vị hàng hoákhác

  Độ dốc của đ-ờng bàng quan là

‟ MRS = Y/ X

D 4

3

TØ lÖ thay thÕ cËn biªn gi¶m dÇn

 TØ lÖ thay thÕ cËn biªn (MRS) gi¶m dÇn tõ tr¸iqua ph¶i däc theo ®-êng bµng quan

 §iÒu nµy ph¶n ¸nh quan ®iÓm lµ ng-êi tiªudïng mong muèn c©n b»ng trong tiªu dïng

 §iÓm G ph¶n ¸nh giá hµng ho¸ “n»m gi÷a”

®iÓm A vµ D

‟ Do n»m ngoµi ®-êng U1 nªn ®iÓm G ®-îc -a thÝch

Rµng buéc cña sù lùa chän

 Rµng buéc sù lùa chän cña ng-êi tiªu dïng lµthu nhËp cña hä

 Ng-êi tiªu dïng cè g¾ng lùa chän hµng ho¸

®em l¹i lîi Ých cao nhÊt

Ph-¬ng tr×nh ®-êng ng©n s¸ch

I Y

P X

P P Y

Đ-ờng ngân sách

Hàng hoá Y

Y max

Không đạt đ-ợc Thu nhập

Đạt đ-ợc

§-êng ng©n s¸ch

 §-êng ng©n s¸ch dèc xuèng ph¶n ¸nh thùc tÕr»ng nÕu t¨ng chi tiªu cho hµng ho¸ X th×l-îng hµng ho¸ Y sÏ gi¶m

 §é dèc cña ®-êng ng©n s¸ch (-PX/PY) thÓhiÖn chi phÝ c¬ héi cña hai hµng ho¸ X vµ Y

Tèi ®a ho¸ lîi Ých

Tèi ®a ho¸ lîi Ých

 T¹i ®iÓm C thu nhËp ®-îc tiªu dïng hÕt

 T¹i ®iÓm C ®-êng bµng quan U2 tiÕp xóc víi

®-êng ng©n s¸ch nªn ta cã

§é dèc ®-êng bµng quan=§é dèc ®-êng ng©n s¸ch

 HoÆc

P

Gi¶i thÝch b»ng hµm Lagrange

 §èi víi hai hµng ho¸ bÊt kú:

j

i j

i

P

P X

U

X

U

/ /

„ Tøc lµ ph©n bæ ng©n s¸ch tèi -u

i j

i

P

P X

X MRS ( cho )

X U

2

2 1

1

n

X X

X

P

MU P

MU P

MU

n

2 1

2 1

VÝ dô b»ng sè vÒ tèi ®a ho¸ lîi Ých

 Gi¶ sö mét c¸ nh©n lùa chän gi÷a hai hµng ho¸

lµ X vµ Y víi gi¸ t-¬ng øng cña chóng lµ PY =

$1.00 and PX=$0,50

 Thu nhËp cña c¸ nh©n trªn lµ I=$10

 Hµm tæng lîi Ých cña c¸ nh©n trªn ®-îc cho bëi

)

,

U